ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1279

ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਹੇਕੋ ਪਾਧਰੁ ਹੇਕੁ ਦਰੁ ਗੁਰ ਪਉੜੀ ਨਿਜ ਥਾਨੁ ॥ ਰੂੜਉ ਠਾਕੁਰੁ ਨਾਨਕਾ ਸਭਿ ਸੁਖ ਸਾਚਉ ਨਾਮੁ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1279}

pd ArQ:-  pwDru—p`Drw rwh [ hyko—ieko hI [ gur pauVI—gurU dI d`sI hoeI pauVI, (Bwv, ismrn) [ inj—inrol Awpxw [ rUVau—sohxw [ siB—swry [ Twkuru—pwlxhwr [

ArQ:-  hy nwnk! (iek pRBU hI) sohxw pwlxhwr Ksm hY (aus pRBU dw hI) iek dr (jIv dw) inrol Awpxw QW hY (ij`QoN kdy iksy ny durkwrnw nhIN, ies ‘dr’ qk A`pVn leI) gurU dI pauVI (Bwv, ismrn hI) ieko is`Dw rsqw hY, (pRBU dw) s`cw nwm (ismrnw) hI swry suKW (dw mUl) hY [2[

ਪਉੜੀ ॥ ਆਪੀਨ੍ਹ੍ਹੈ ਆਪੁ ਸਾਜਿ ਆਪੁ ਪਛਾਣਿਆ ॥ ਅੰਬਰੁ ਧਰਤਿ ਵਿਛੋੜਿ ਚੰਦੋਆ ਤਾਣਿਆ ॥ ਵਿਣੁ ਥੰਮ੍ਹ੍ਹਾ ਗਗਨੁ ਰਹਾਇ ਸਬਦੁ ਨੀਸਾਣਿਆ ॥ ਸੂਰਜੁ ਚੰਦੁ ਉਪਾਇ ਜੋਤਿ ਸਮਾਣਿਆ ॥ ਕੀਏ ਰਾਤਿ ਦਿਨੰਤੁ ਚੋਜ ਵਿਡਾਣਿਆ ॥ ਤੀਰਥ ਧਰਮ ਵੀਚਾਰ ਨਾਵਣ ਪੁਰਬਾਣਿਆ ॥ ਤੁਧੁ ਸਰਿ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਇ ਕਿ ਆਖਿ ਵਖਾਣਿਆ ॥ ਸਚੈ ਤਖਤਿ ਨਿਵਾਸੁ ਹੋਰ ਆਵਣ ਜਾਣਿਆ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1279}

pd ArQ:-  AwpIn@Y—(not—A`Kr ‘n’ dy nwl A`Dw ‘h’ hY) “Awip hI nY”, Bwv, (pRBU) ny Awp hI [ l&z ‘hI’ dw ‘h’ ieQoN h`t ky ‘nY’ dy nwl iml ky “Awip eI n@Y” qoN iek`Tw “AwpIn@Y” bx igAw hY; vyKo “Awsw dI vwr” pauVI 1 [ Awpu—Awpxy Awp ƒ [ AMbwru—AwkwS [ rhwie—itkw ky [ nIswixAw—‘inswx’ bxwieAw hY, ngwrw bxwieAw hY [ sbdu—hukm [ coj—qmwSy [ ivfwixAw—Acrj [ purb—Dwrimk myly [ sir—brwbr [ ik—kIh? hor—hor isRStI [

ArQ:-  (pRBU ny) Awp hI Awpxy Awp ƒ prgt kr ky Awpxw Aslw smiJAw hY, AwkwS qy DrqI ƒ vKo-vK kr ky (ieh AwkwS aus ny mwno, Awpxy q^q auqy) cMdoAw qwixAw hoieAw hY; (swry jgq-rUp drbwr auqy) AwkwS ƒ QMmHW qoN ibnw itkw ky Awpxy hukm ƒ ngwrw bxwieAw hYN; AwpxI) joiq itkweI hY; (jIvW dy ivhwr-kwr leI) rwq qy idn (-rUp) Acrj qmwSy bxw id`qy hn [ purbW smy qIrQW auqy nHwaux Awidk DrmW dy i^Awl (BI pRBU ny Awp hI jIvW dy AMdr pYdw kIqy hn) [

(hy pRBU!) (qyrI ies Asrj Kyf dw) kIh ibAwn krIey? qyry vrgw hor koeI nhIN hY; qUM qW sdw kwiem rihx vwly q^q auqy bYTw hYN qy hor (isRStI) jMmdI hY (pYdw huMdI hY qy nws huMdI hY) [1[

ਸਲੋਕ ਮਃ ੧ ॥ ਨਾਨਕ ਸਾਵਣਿ ਜੇ ਵਸੈ ਚਹੁ ਓਮਾਹਾ ਹੋਇ ॥ ਨਾਗਾਂ ਮਿਰਗਾਂ ਮਛੀਆਂ ਰਸੀਆਂ ਘਰਿ ਧਨੁ ਹੋਇ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1279}

pd ArQ:-  swvix—swvx (dy mhIny) ivc [ Emwhw—cwau [ rsIAw—rs dw AwSk [ Gir—Gr ivc [

ArQ:-  hy nwnk! jy swvx dy mhIny mINh pey qW cwr iDrW ƒ cwau huMdw hY, s`pW ƒ hrnW ƒ, m`CIAW ƒ qy rsW dy AwSkW ƒ ijnHW dy Gr ivc (rs mwnx leI) Dn hovy [1[

ਮਃ ੧ ॥ ਨਾਨਕ ਸਾਵਣਿ ਜੇ ਵਸੈ ਚਹੁ ਵੇਛੋੜਾ ਹੋਇ ॥ ਗਾਈ ਪੁਤਾ ਨਿਰਧਨਾ ਪੰਥੀ ਚਾਕਰੁ ਹੋਇ ॥੨॥

pd ArQ:-  gweIpuq—bld [ pMQI—rwhI, muswi&r [ cwkru—nOkr [

ArQ:-  hy nwnk! swvx ivc jy mINh pey qW cwr iDrW ƒ (aumwh qoN) ivCoVw (BI, Bwv, du`K BI) huMdw hY, bldW ƒ (ikauNik mINh ipAW ieh hlIN joey jWdy hn), grIbW ƒ (ijnHW dI myhniq-mjUrI ivc rok pYNdI hY), rwhIAW ƒ qy nOkr S^S ƒ [2[

not—gurU dy dr qoN ‘nwm’ dI vrKw hox qy gurmuK qy mnmuK auqy v`Ko-v`Krw Asr huMdw hY [

ਪਉੜੀ ॥ ਤੂ ਸਚਾ ਸਚਿਆਰੁ ਜਿਨਿ ਸਚੁ ਵਰਤਾਇਆ ॥ ਬੈਠਾ ਤਾੜੀ ਲਾਇ ਕਵਲੁ ਛਪਾਇਆ ॥ ਬ੍ਰਹਮੈ ਵਡਾ ਕਹਾਇ ਅੰਤੁ ਨ ਪਾਇਆ ॥ ਨਾ ਤਿਸੁ ਬਾਪੁ ਨ ਮਾਇ ਕਿਨਿ ਤੂ ਜਾਇਆ ॥ ਨਾ ਤਿਸੁ ਰੂਪੁ ਨ ਰੇਖ ਵਰਨ ਸਬਾਇਆ ॥ ਨਾ ਤਿਸੁ ਭੁਖ ਪਿਆਸ ਰਜਾ ਧਾਇਆ ॥ ਗੁਰ ਮਹਿ ਆਪੁ ਸਮੋਇ ਸਬਦੁ ਵਰਤਾਇਆ ॥ ਸਚੇ ਹੀ ਪਤੀਆਇ ਸਚਿ ਸਮਾਇਆ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1279}

pd ArQ:-  kvlu—purwxw i^Awl hY ik bRhmw ny jgq pYdw kIqw qy bRhmw Awp ‘kvl’ qoN jMimAw, so, ‘kvl’ dI auqp`qI dw mUl’ [ kvlu CpwieAw—isRStI dI auqp`qI ƒ lukw ky, (Bwv,) Ajy jgq dI auqp`qI nhIN sI hoeI [ ikin—iks ny? qU—qYƒ [ sbwieAw—swry [ rjw DwieAw—r`ijAw-pu`ijAw [ pqIAwie—pqIj ky [ sic—s`cy pRBU ivc, sdw kwiem rihx vwly prmwqmw ivc [

ArQ:-  (hy pRBU!) qUM sdw kwiem rihx vwlw hYN, qUM AYsI hsqI dw mwlk (sicAwru) hYN ik ijs ny (AwpxI ieh) hsqI (hr QW) vrqweI hoeI hY; Ajy isRStI dI auqp`qI nhIN sI hoeI jdoN qUM (Awpxy Awp ivc) smwDI lweI bYTw sYN, bRhmw ny (BI jo jgq dw rcx vwlw mMinAw jWdw hY ieh Byq nwh smiJAw qy Awpxy Awp ƒ hI sB qoN) v`fw AKvwieAw, aus ƒ qyrI swr nwh AweI [ (hy pRBU!) iks ny qYƒ pYdw kIqw hY? (Bwv, qYƒ jnm dyx vwlw koeI nhIN hY) [

(hy BweI!) aus (pRBU) dw nw koeI ipau hY nw mW; nwh aus dw koeI (^ws) srUp hY nwh inSwn; swry rUp rMg aus dy hn; aus ƒ koeI Bu`K qRyh BI nhIN hY, r`ijAw pu`ijAw hoieAw hY [

(hy BweI!) pRBU Awpxy Awp ƒ gurU ivc lIn kr ky (Awpxw) Sbd (Bwv, snyhw) (swry jgq ivc) vMf irhw hY, qy gurU ies sdw kwiem rihx vwly pRBU ivc pqIj ky sdw-iQr pRBU ivc hI juiVAw rihMdw hY [2[

ਸਲੋਕ ਮਃ ੧ ॥ ਵੈਦੁ ਬੁਲਾਇਆ ਵੈਦਗੀ ਪਕੜਿ ਢੰਢੋਲੇ ਬਾਂਹ ॥ ਭੋਲਾ ਵੈਦੁ ਨ ਜਾਣਈ ਕਰਕ ਕਲੇਜੇ ਮਾਹਿ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1279}

pd ArQ:-  krk—pIV, (pRBU qoN ivCoVy dw) du`K [ vYdgI—dvweI dyx leI [

ArQ:-  hkIm (mrIz ƒ) dvweI dyx leI s`idAw jWdw hY, auh (mrIz dI) bWh PV ky (nwVI) toldw hY (qy mrz l`Bx dw jqn krdw hY; pr) AM\wx hkIm ieh nhIN jwxdw ik (pRBU qoN ivCoVy dI) pIV (ibrhI bMidAW dy) idl ivc hoieAw krdI hY [1[

ਮਃ ੨ ॥ ਵੈਦਾ ਵੈਦੁ ਸੁਵੈਦੁ ਤੂ ਪਹਿਲਾਂ ਰੋਗੁ ਪਛਾਣੁ ॥ ਐਸਾ ਦਾਰੂ ਲੋੜਿ ਲਹੁ ਜਿਤੁ ਵੰਞੈ ਰੋਗਾ ਘਾਣਿ ॥ ਜਿਤੁ ਦਾਰੂ ਰੋਗ ਉਠਿਅਹਿ ਤਨਿ ਸੁਖੁ ਵਸੈ ਆਇ ॥ ਰੋਗੁ ਗਵਾਇਹਿ ਆਪਣਾ ਤ ਨਾਨਕ ਵੈਦੁ ਸਦਾਇ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1279}

pd ArQ:-  vM\Y—dUr ho jwey [ rogw Gwix—rogW dI GwxI, rogW dw Fyr [ ijqu dwrU—ijs dvweI nwl [ auiTAih—aufwey jw skx [ qin—srIr ivc [ Awie—Aw ky [ gvwieih—jy qUM dUr kr leyN [

ArQ:-  (hy BweI)! pihlW (Awpxw hI Awqmk) rog l`B (qy aus dI) AjyhI dvweI Bwl lY ijs nwl swry (Awqmk) rog dUr ho jwx ijs dvweI nwl (swry) rog auTwey jw skx qy srIr ivc suK Aw v`sy [ (hy BweI! qW hI) qUM hkImW dw hkIm hYN (sB qoN vDIAw hkIm hYN) (qW hI) qUM isAwxw vYd (AKvw skdw) hYN [

hy nwnk! (AwK—hy BweI!) jy qUM (pihlW) Awpxw rog dUr kr leyN qW (Awpxy Awp ƒ) hkIm AKvw (AKvwx dw h`kdwr hYN) [

ਪਉੜੀ ॥ ਬ੍ਰਹਮਾ ਬਿਸਨੁ ਮਹੇਸੁ ਦੇਵ ਉਪਾਇਆ ॥ ਬ੍ਰਹਮੇ ਦਿਤੇ ਬੇਦ ਪੂਜਾ ਲਾਇਆ ॥ ਦਸ ਅਵਤਾਰੀ ਰਾਮੁ ਰਾਜਾ ਆਇਆ ॥ ਦੈਤਾ ਮਾਰੇ ਧਾਇ ਹੁਕਮਿ ਸਬਾਇਆ ॥ ਈਸ ਮਹੇਸੁਰੁ ਸੇਵ ਤਿਨ੍ਹ੍ਹੀ ਅੰਤੁ ਨ ਪਾਇਆ ॥ ਸਚੀ ਕੀਮਤਿ ਪਾਇ ਤਖਤੁ ਰਚਾਇਆ ॥ ਦੁਨੀਆ ਧੰਧੈ ਲਾਇ ਆਪੁ ਛਪਾਇਆ ॥ ਧਰਮੁ ਕਰਾਏ ਕਰਮ ਧੁਰਹੁ ਫੁਰਮਾਇਆ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1279}

pd ArQ:-  ds AvqwrI—(AvqwrIN) ds AvqwrW ivc (ds Avqwr—vrwh, nrisMG, bwvn (vwmn), prs rwm, m`C, k`C, rwm, ik®Sn; bOD, qy klkI—10) [ hukim—hukm ivc [ eIs mhysur—iSv dy 11 (ru`dR) Avqwr [ iqn@I—auhnW 11 iSv-AvqwrW ny [

ArQ:-  (prmwqmw ny Awp hI) bRhmw ivSnU qy iSv—(ieh iqMn) dyvqy pYdw kIqy [ bRhmw ƒ aus ny vyd dy id`qy (Bwv vydW dw krqw bxwieAw qy lokW pwsoN iehnW dI d`sI) pUjw krwx ivc ies ƒ ruMnH id`qw [ (ivSnU) ds AvqwrW ivc rwjw rwm (Awidk) rUp Dwrdw irhw qy h`ly kr kr dYqW ƒ mwrdw irhw (pr ieh) swry (Avqwr pRBU dy hI) hukm ivc hoey [ iSv (dy 11 ru`dR) AvqwrW ny syvw kIqI (Bwv, qp swDy, pr auhnW BI pRBU dw) AMq n pwieAw [

(pRBU ny) sdw At`l rihx vwly mu`l vwlI (AwpxI s`iqAw) pw ky (ieh jgq, mwno, Awpxw) q^q bxwieAw hY, ies ivc dunIAw (dy jIvW) ƒ DMDy ivc ruMnH ky (pRBU ny) Awpxy Awp ƒ lukw r`iKAw hY [ (ieh BI) DuroN (pRBU dw hI) &urmwn hY ik Drm rwj (jIvW qoN cMgy mMdy) kMm krw irhw hY [3[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh