ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1266

ਰਾਗੁ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫ ਚਉਪਦੇ ਘਰੁ ੧    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਕਿਆ ਤੂ ਸੋਚਹਿ ਕਿਆ ਤੂ ਚਿਤਵਹਿ ਕਿਆ ਤੂੰ ਕਰਹਿ ਉਪਾਏ ॥ ਤਾ ਕਉ ਕਹਹੁ ਪਰਵਾਹ ਕਾਹੂ ਕੀ ਜਿਹ ਗੋਪਾਲ ਸਹਾਏ ॥੧॥ ਬਰਸੈ ਮੇਘੁ ਸਖੀ ਘਰਿ ਪਾਹੁਨ ਆਏ ॥ ਮੋਹਿ ਦੀਨ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਿਧਿ ਠਾਕੁਰ ਨਵ ਨਿਧਿ ਨਾਮਿ ਸਮਾਏ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਅਨਿਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਭੋਜਨ ਬਹੁ ਕੀਏ ਬਹੁ ਬਿੰਜਨ ਮਿਸਟਾਏ ॥ ਕਰੀ ਪਾਕਸਾਲ ਸੋਚ ਪਵਿਤ੍ਰਾ ਹੁਣਿ ਲਾਵਹੁ ਭੋਗੁ ਹਰਿ ਰਾਏ ॥੨॥ ਦੁਸਟ ਬਿਦਾਰੇ ਸਾਜਨ ਰਹਸੇ ਇਹਿ ਮੰਦਿਰ ਘਰ ਅਪਨਾਏ ॥ ਜਉ ਗ੍ਰਿਹਿ ਲਾਲੁ ਰੰਗੀਓ ਆਇਆ ਤਉ ਮੈ ਸਭਿ ਸੁਖ ਪਾਏ ॥੩॥ ਸੰਤ ਸਭਾ ਓਟ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਧੁਰਿ ਮਸਤਕਿ ਲੇਖੁ ਲਿਖਾਏ ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਕੰਤੁ ਰੰਗੀਲਾ ਪਾਇਆ ਫਿਰਿ ਦੂਖੁ ਨ ਲਾਗੈ ਆਏ ॥੪॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1266}

pd ArQ:-  aupwey—AnykW aupwv (bhu-vcn) [ kau—ƒ [ qw kau—aus (mnu`K) ƒ [ shwey—shweI [1[

myGu—b`dl [ sKI—hy sKI! hy shylI! Gir—(myry ihrdy-) Gr ivc [ pwhun—(Awdr vwsqy bhu-vcn) pRwhuxw, nINgr, lwVw, pRBU-pqI [ moih dIn—mYƒ grIb ƒ [ ik®pw iniD—hy ikrpw dy ^zwny! Twkur—hy mwlk! nviniD nwim—nwm ivc jo (mwno) nO hI ^zwny hY [ smwey—smwie, lIn kr [1[rhwau[

Aink pRkwr—keI iksmW dy [ kIey—iqAwr kIqy [ imst—im`Ty [ ibMjn imstwey—im`Ty suAwdly Bojn [ kIey—(iesqRI ny) iqAwr kIqy [ krI—iqAwr kIqI [ pwkswl—rsoeI, (ihrdw-) rsoeI [ soc—su`c (nwl) [ lwvhu Bog—Kwvo, pihlW qusI Kwvo, prvwn kro [ hir rwie—hy pRBU-pwiqSwh! [2[

ibdwry—nws kr id`qy [ rhsy—^uS hoey [ Apnwey—Awpxy bxw ley, Apx`p ivKweI [ igRih—(ihrdy-) Gr ivc [ rMgIE—rMgIlw, suhxw [ siB—swry [ ieih—(l&z ‘ieh’ qoN bhu-vcn) [3[

ArQ:-  hy shylI! (myry ihrdy-) Gr ivc pRBU-pqI jI itky hn (myry AMdroN qpS im`t geI hY, ieauN jwpdw hY ijvyN myry AMdr aus dI imhr dw) b`dl v`s irhw hY [ hy ikrpw dy ^zwny pRBU! hy mwlk-pRBU! mYƒ kMgwl ƒ Awpxy nwm ivc lIn krI r`K (ieh nwm hI myry vwsqy) nO ^zwny hY [1[rhwau[

hy BweI! (prmwqmw dI srn C`f ky) qUM hor kIh socW socdW hYN? qUM hor kIh aupwv icqvdw hYN? qUM hor ikhVy hIly krdw hYN? (vyK,) ijs (mnu`K) dw shweI prmwqmw Awp bxdw hY aus ƒ, d`s, iks dI prvwh rih jWdI hY? [1[

ijvyN koeI iesqRI Awpxy pqI vwsqy AnykW iksmW dy im`Ty suAwdly Kwxy iqAwr krdI hY, bVI su`c nwl rsoeI suQrI bxWdI hY, hy myry pRBU-pwiqSwh! (qyry ipAwr ivc mYN Awpxy ihrdy dI rsoeI ƒ iqAwr kIqw hY, imhr kr, qy ies ƒ) hux prvwn kr [2[

hy sKI! iehnW (srIr) GrW-mMdrW ƒ (jdoN pRBU-pqI) ApxWdw hY (iehnW ivc Awpxw prkwS krdw hY, qdoN iehnW ivcoN kwmwidk) duSt nws ho jWdy hn (Aqy dYvI gux) s`jx pRPulq ho jWdy hn [ hy sKI! jdoN qoN myry ihrdy-Gr ivc sohxw lwl (pRBU) Aw v`isAw hY, qdoN qoN mYN swry suK hwsl kr ley hn [3[

hy dws nwnk! Dur drgwh qoN ijs jIv dy m`Qy au~qy swD sMgiq ivc pUry gurU dI Et dw lyK iliKAw huMdw hY, aus ƒ sohxw pRBU-pqI iml pYNdw hY, aus ƒ iPr koeI du`K poh nhIN skdw [4[1[

ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਖੀਰ ਅਧਾਰਿ ਬਾਰਿਕੁ ਜਬ ਹੋਤਾ ਬਿਨੁ ਖੀਰੈ ਰਹਨੁ ਨ ਜਾਈ ॥ ਸਾਰਿ ਸਮ੍ਹ੍ਹਾਲਿ ਮਾਤਾ ਮੁਖਿ ਨੀਰੈ ਤਬ ਓਹੁ ਤ੍ਰਿਪਤਿ ਅਘਾਈ ॥੧॥ ਹਮ ਬਾਰਿਕ ਪਿਤਾ ਪ੍ਰਭੁ ਦਾਤਾ ॥ ਭੂਲਹਿ ਬਾਰਿਕ ਅਨਿਕ ਲਖ ਬਰੀਆ ਅਨ ਠਉਰ ਨਾਹੀ ਜਹ ਜਾਤਾ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਚੰਚਲ ਮਤਿ ਬਾਰਿਕ ਬਪੁਰੇ ਕੀ ਸਰਪ ਅਗਨਿ ਕਰ ਮੇਲੈ ॥ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਕੰਠਿ ਲਾਇ ਰਾਖੈ ਅਨਦ ਸਹਜਿ ਤਬ ਖੇਲੈ ॥੨॥ ਜਿਸ ਕਾ ਪਿਤਾ ਤੂ ਹੈ ਮੇਰੇ ਸੁਆਮੀ ਤਿਸੁ ਬਾਰਿਕ ਭੂਖ ਕੈਸੀ ॥ ਨਵ ਨਿਧਿ ਨਾਮੁ ਨਿਧਾਨੁ ਗ੍ਰਿਹਿ ਤੇਰੈ ਮਨਿ ਬਾਂਛੈ ਸੋ ਲੈਸੀ ॥੩॥ ਪਿਤਾ ਕ੍ਰਿਪਾਲਿ ਆਗਿਆ ਇਹ ਦੀਨੀ ਬਾਰਿਕੁ ਮੁਖਿ ਮਾਂਗੈ ਸੋ ਦੇਨਾ ॥ ਨਾਨਕ ਬਾਰਿਕੁ ਦਰਸੁ ਪ੍ਰਭ ਚਾਹੈ ਮੋਹਿ ਹ੍ਰਿਦੈ ਬਸਹਿ ਨਿਤ ਚਰਨਾ ॥੪॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1266}

pd ArQ:-  KIr—du`D [ KIr ADwir—du`D dy Awsry nwl [ hoqw—huMdw hY, rihMdw hY [ ibnu KIrY—du`D qoN ibnw [ swir—swr lY ky [ sm@wil—sMBwl kr ky [ muiK—(b`cy dy) mUMh ivc [ nIrY—pRosdI hY, Qx dyNdI hY [ iqRpiq AGweI—cMgI qrHW r`j jWdw hY [1[

BUlih—Bu`ldy hn (bhu-vcn) [ bwirku—(iek-vcn) [ bwirk—(bhu-vcn) [ brIAw—vwrI [ An—(ANX) hor [ Taur—QW [ jh—ij`Qy [1[rhwau[

cMcl—culbulI, ieko QW it`k nwh skx vwlI [ bpuro kI—vIcwry dI [ srp—s`p [ kr—h`Q [ kMiT—gl nwl [ lwie—lw ky [ shij—Afolqw nwl, by-i&krI nwl [2[

ijs kw—(sMbMDk ‘kw’ dy kwrn l&z ‘ijsu’ dw  u au~f igAw hY) [ suAwmI—hy suAwmI! igRih qyrY—qyry Gr ivc [ min—mn ivc [ bWCY—mMgdw hY, cwhuMdw hY [ lYsI—lY leygw [3[

ik®pwil—ikrpwl ny [ AwigAw—hukm [ muiK—mUMhoN [ drsu pRB—pRBU dw drsn [ moih ihRdY—myry ihrdy ivc [ bsih—v`sdy rihx [4[

ArQ:-  hy BweI! dwqwr pRBU (swfw) ipqw hY, AsI (jIv aus dy) b`cy hW [ b`cy AnykW vwrI l`KW vwrI Bu`lW krdy hn (ipqw-pRBU qoN ibnw auhnW dw koeI) hor QW nhIN, ijQy auh jw skx [1[rhwau[

hy BweI! jdoN (koeI) b`cw du`D dy Awsry hI huMdw hY (qdoN auh) du`D qoN ibnw nhIN rih skdw [ (jdoN aus dI) mW (aus dI) swr lY ky (aus dI) sMBwl kr ky (aus dy) mUMh ivc Awpxw Qx pWdI hY, qdoN auh (du`D nwl) cMgI qrHW r`j jWdw hY [1[

hy BweI! ivcwry b`cy dI Akl hoCI huMdI hY, auh (jdoN mW ipau qoN pry huMdw hY qdoN) s`p ƒ h`Q pWdw hY, A`g ƒ h`Q pWdw hY (qy, duKI huMdw hY) [ (pr jdoN aus ƒ) mW gl nwl lw ky r`KdI hY ipau gl nwl lw ky r`Kdw hY (Bwv, jdoN aus dy mwpy aus dw iDAwn r`Kdy hn) qdoN auh Anµd nwl by-i&krI nwl Kyfdw hY [2[

hy myry mwlk-pRBU! ijs (b`cy) dw qUM ipqw (vWg rwKw) hYN, aus b`cy ƒ koeI (mwiek) Bu`K nhIN rih jWdI [ qyry Gr ivc qyrw nwm-^zwnw hY (iehI hY) nO ^zwny [ auh jo kuJ Awpxy mn ivc (qYQoN) mMgdw hY, auh kuJ hwsl kr lYNdw hY [3[

hy BweI! ikrpwl ipqw-pRBU ny ieh hukm dy r`iKAw hY, ik bwlk jo kuJ mMgdw hY auh aus ƒ dy dyxw hY [ hy pRBU! qyrw b`cw nwnk qyrw drsn cwhuMdw hY (qy, AwKdw hY—hy pRBU!) qyry crn myry ihrdy ivc v`sdy rihx [4[

ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਸਗਲ ਬਿਧੀ ਜੁਰਿ ਆਹਰੁ ਕਰਿਆ ਤਜਿਓ ਸਗਲ ਅੰਦੇਸਾ ॥ ਕਾਰਜੁ ਸਗਲ ਅਰੰਭਿਓ ਘਰ ਕਾ ਠਾਕੁਰ ਕਾ ਭਾਰੋਸਾ ॥੧॥ ਸੁਨੀਐ ਬਾਜੈ ਬਾਜ ਸੁਹਾਵੀ ॥ ਭੋਰੁ ਭਇਆ ਮੈ ਪ੍ਰਿਅ ਮੁਖ ਪੇਖੇ ਗ੍ਰਿਹਿ ਮੰਗਲ ਸੁਹਲਾਵੀ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਮਨੂਆ ਲਾਇ ਸਵਾਰੇ ਥਾਨਾਂ ਪੂਛਉ ਸੰਤਾ ਜਾਏ ॥ ਖੋਜਤ ਖੋਜਤ ਮੈ ਪਾਹੁਨ ਮਿਲਿਓ ਭਗਤਿ ਕਰਉ ਨਿਵਿ ਪਾਏ ॥੨॥ ਜਬ ਪ੍ਰਿਅ ਆਇ ਬਸੇ ਗ੍ਰਿਹਿ ਆਸਨਿ ਤਬ ਹਮ ਮੰਗਲੁ ਗਾਇਆ ॥ ਮੀਤ ਸਾਜਨ ਮੇਰੇ ਭਏ ਸੁਹੇਲੇ ਪ੍ਰਭੁ ਪੂਰਾ ਗੁਰੂ ਮਿਲਾਇਆ ॥੩॥ ਸਖੀ ਸਹੇਲੀ ਭਏ ਅਨੰਦਾ ਗੁਰਿ ਕਾਰਜ ਹਮਰੇ ਪੂਰੇ ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਵਰੁ ਮਿਲਿਆ ਸੁਖਦਾਤਾ ਛੋਡਿ ਨ ਜਾਈ ਦੂਰੇ ॥੪॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1266-1267}

pd ArQ:-  sgl ibiD—swry qrIikAW nwl, swry FMgW nwl [ juir—juV ky [ Awhru—au~dm [ AMdysw—icMqw-i&kr [ kwrju Gr kw—ihrdy-Gr dw kMm, Awqmk jIvn ƒ cMgw bxwx dw kMm [ Bwrosw—Brosw, shwrw [1[

sunIAY—suxI jw rhI hY [ bwjY bwj—vwjy dI Awvwz [ suhwvI—(kMnW ƒ) sohxI l`gx vwlI [ Boru—idn, cwnx [ igRh—ihrdw-Gr [ mMgl—Awnµd, ^uSIAW [ suhlwvI—suKI [1[rhwau[

mnUAw lwie—mn lw ky, pUry iDAwn nwl [ svwry—svwr ley hn, cMgy bxw ley hn [ QwnW—swry QW, swry ieMdRy [ pUCau—pUCauN, mYN pu`CdI hW [ jwey—jwie, jw ky [ mY—mYƒ [ pwhun—pRwhuxw, lwVw, nINgr, pRBU-pqI [ krau—krauN, mYN krdI hW [ iniv—inaUN ky [ pwey—pwie, crnIN [2[

ipRA—ipAwry pRBU jI [ igRih—ihrdy-Gr ivc [ Awsin—Awsx au~qy [ hm—AsW, mYN [ mIq swjn—s`jx im`qr, igAwn-ieMdRy [ suhyly—suKI [3[

sKI shylI—shylIAW, ieMdRIAW [ guir—gurU ny [ pUry—isry cwVH id`qy [ vru—Ksm [ Coif—C`f ky [4[

ArQ:-  hy sKI! jdoN mYN ipAwry pRBU jI dw mUMh vyK ilAw (drsn kIqw), myry ihrdy-Gr ivc Awnµd hI Awnµd bx igAw, myry AMdr SWqI pYdw ho geI, myry AMdr (Awqmk jIvn dI sUJ dw) idn cVH ipAw, (myry AMdr ieho ijhw Awnµd bx igAw hY, ijvyN ik AMdr) kMnW ƒ sohxI l`gx vwlI (iksy) vwjy dI Avwz suxI jw rhI hY [1[rhwau[

hy sKI! hux mYN Awqmk jIvn ƒ cMgw bxwx dw swrw kMm SurU kr id`qw hY, mYƒ hux mwlk-pRBU dw (hr vyly) shwrw hY [ mYN hux swry icMqw-i&kr imtw id`qy hn, (hux mYƒ ieauN jwpdw hY ik sPlqw dy) swry FMgW ny rl ky (myrI hryk sPlqw vwsqy) au~dm kIqw hoieAw hY [1[

hy sKI! pUry iDAwn nwl mYN Awpxy swry ieMidRAW ƒ sohxw bxw ilAw hY [ mYN sMqW pwsoN jw ky (pRBU-pqI dy imlwp dIAW g`lW) pu`CdI rihMdI hW [ Bwl kridAW kridAW mYƒ pRBU-pqI iml ipAw hY [ hux mYN aus dy crnW qy Fih ky aus dI BgqI krdI rihMdI hW [2[

hy sKI! jdoN qoN ipAwry pRBU jI myry ihrdy-Gr ivc Aw v`sy hn, myry ihrdy-q^q au~qy Aw bYTy hn, qdoN qoN mYN ausy dI is&iq-swlwh dy gIq gWdI hW [ gurU ny mYƒ pUrn pRBU imlw id`qw hY, myry ieMdRy sOKy (SWq) ho gey hn [3[

hy nwnk! AwK—(hy sKI!) gurU ny myry swry kMm svwr id`qy hn, myrIAW swrIAW ieMdRIAW ƒ Awnµd pRwpq ho igAw hY [ swry suK dyx vwlw pRBU-pqI mYƒ iml ipAw hY [ hux auh mYƒ C`f ky ikqy dUr nhIN jWdw [4[3[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh