ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1180

ਬਸੰਤੁ ਮਹਲਾ ੫ ਘਰੁ ੧ ਦੁਤੁਕੇ    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਗੁਰੁ ਸੇਵਉ ਕਰਿ ਨਮਸਕਾਰ ॥ ਆਜੁ ਹਮਾਰੈ ਮੰਗਲਚਾਰ ॥ ਆਜੁ ਹਮਾਰੈ ਮਹਾ ਅਨੰਦ ॥ ਚਿੰਤ ਲਥੀ ਭੇਟੇ ਗੋਬਿੰਦ ॥੧॥ ਆਜੁ ਹਮਾਰੈ ਗ੍ਰਿਹਿ ਬਸੰਤ ॥ ਗੁਨ ਗਾਏ ਪ੍ਰਭ ਤੁਮ੍ਹ੍ਹ ਬੇਅੰਤ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਆਜੁ ਹਮਾਰੈ ਬਨੇ ਫਾਗ ॥ ਪ੍ਰਭ ਸੰਗੀ ਮਿਲਿ ਖੇਲਨ ਲਾਗ ॥ ਹੋਲੀ ਕੀਨੀ ਸੰਤ ਸੇਵ ॥ ਰੰਗੁ ਲਾਗਾ ਅਤਿ ਲਾਲ ਦੇਵ ॥੨॥ ਮਨੁ ਤਨੁ ਮਉਲਿਓ ਅਤਿ ਅਨੂਪ ॥ ਸੂਕੈ ਨਾਹੀ ਛਾਵ ਧੂਪ ॥ ਸਗਲੀ ਰੂਤੀ ਹਰਿਆ ਹੋਇ ॥ ਸਦ ਬਸੰਤ ਗੁਰ ਮਿਲੇ ਦੇਵ ॥੩॥ ਬਿਰਖੁ ਜਮਿਓ ਹੈ ਪਾਰਜਾਤ ॥ ਫੂਲ ਲਗੇ ਫਲ ਰਤਨ ਭਾਂਤਿ ॥ ਤ੍ਰਿਪਤਿ ਅਘਾਨੇ ਹਰਿ ਗੁਣਹ ਗਾਇ ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਹਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਧਿਆਇ ॥੪॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1180}

pdArQ:- syvau—syvauN, mYN syvw krdw hW [ kir—kr ky [ Awju—A`j, hux jdoN ik mYN pRBU dy gux gwey hn [ hmwrY—myry ihrdy ivc [ mMglcwr—mMglwcwr, Awnµd dw smw [ mhw—bVw [ lQI—lih geI hY, dUr ho geI hY [ Byty—iml pey hn [1[

hmwrY igRih—myry ihrdy-Gr ivc [ bsMq—iKVwau, ^uSI, Awqmk Awnµd [ pRB byAMq—hy byAMq pRBU! [1[rhwau[

hmwrY—myry ihrdy ivc [ Pwg—P`gx dw mhInw, P`gx mhIny dw iqauhwr, holI [ pRB sMgI—pRBU dy sMgI-swQI, sMq jn [ imil—iml ky [ sMq syv—sMq jnW dI syvw [ Aiq—bhuq gUVHw [ rMgu dyv—pRBU dyv dy ipAwr dw rMg [2[

mauilE—iKV ipAw hY, Awqmk jIvn vwlw bx igAw hY [ AnUp—sohxw [ sUkY nwhI—Awqmk jIvn dI qrwvq mu`kdI nhIN [ Cwv DUp—suKW du`KW vyly [ sglI rUqI—swrIAW ru`qW ivc, hr smy [ hirAw—Awqmk jIvn vwlw [ gur imly dyv—gurdyv jI iml pey hn [ sd bsMq—sdw Awqmk iKVwau [3[

ibrKu—ru`K [ jimE hY—au~g ipAw hY [ pwrjwq ibrKu—pwrjwq ru`K, mno-kwmnw pUrIAW krn vwlw svrg dw ru`K [ BWiq—keI iksmW dy [ iqRpiq AGwny—(mwieAw dI iqRSnw vloN) r`j jWdy hn [ gwie—gw ky [ iDAwie—ismr ky [4[

ArQ:- hy byAMq pRBU! jdoN qoN mYN qyrI is&iq-swlwh dy gIq gwxy SurU kIqy hn, qdoN qoN hux myry ihrdy-Gr ivc Awqmk Awnµd bixAw rihMdw hY [1[rhwau[

hy BweI! (gux gwvn dI brkiq nwl) mYƒ goibMd jI iml pey hn, myrI hryk icMqw dUr ho geI hY, hux myry ihrdy ivc bVw Awnµd bixAw ipAw hY, hux myry AMdr ^uSIAW hI ^uSIAW hn [ (hy BweI! ieh swrI imhr gurU dI hI hY, ies vwsqy) mYN gurU A`gy isr invw ky gurU dI syvw krdw hW [1[

hy BweI! (prmwqmw dI is&iq-swlwh dI brkiq nwl) myry AMdr (mwno) P`gx dI holI bxI peI hY, pRBU dy sMq jn (swD sMgiq ivc) iml ky (ieh holI) Kyfx l`g pey hn [ (hy BweI! ieh holI kIh hY?) sMq jnW dI syvw ƒ mYN holI bxwieAw hY (sMq jnW dI sMgiq dI brkiq nwl) myry AMdr prmwqmw dy ipAwr dw gUVHw (Awqmk) rMg cVH igAw hY [2[

hy BweI! (pRBU dy gux gwvx dI brkiq nwl) myrw mn sohxw iKV ipAw hY myrw qn bhuq sohxw iKV ipAw hY [ hux suK hox cwhy du`K hox (myry mn qn ivc) Awqmk iKVwau dI qrwvq kdy mu`kdI nhIN [ (hux myrw mn) swry simAW ivc hI Awqmk jIvn nwl BrpUr rihMdw hY [ mYƒ gurdyv jI iml pey hn, myry AMdr sdw iKVwau bixAw rihMdw hY [3[

hy BweI! (is&iq-swlwh dI brkiq nwl myry AMdroN, mwno, swrIAW mno-kwmnw pUrIAW krn vwlw svrgI) pwrjwq ru`K au~g ipAw hY, ijs ƒ BWq BWq dy kImqI Pu`l qy Pl l`gy hoey hn [ hy dws nwnk! (AwK—hy BweI!) sdw prmwqmw dw nwm ismr ky, sdw hrI dy gux gw gw ky (mnu`K mwieAw dy moh vloN) pUrn qOr qy r`j jWdy hn [4[1[

ਬਸੰਤੁ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਹਟਵਾਣੀ ਧਨ ਮਾਲ ਹਾਟੁ ਕੀਤੁ ॥ ਜੂਆਰੀ ਜੂਏ ਮਾਹਿ ਚੀਤੁ ॥ ਅਮਲੀ ਜੀਵੈ ਅਮਲੁ ਖਾਇ ॥ ਤਿਉ ਹਰਿ ਜਨੁ ਜੀਵੈ ਹਰਿ ਧਿਆਇ ॥੧॥ ਅਪਨੈ ਰੰਗਿ ਸਭੁ ਕੋ ਰਚੈ ॥ ਜਿਤੁ ਪ੍ਰਭਿ ਲਾਇਆ ਤਿਤੁ ਤਿਤੁ ਲਗੈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਮੇਘ ਸਮੈ ਮੋਰ ਨਿਰਤਿਕਾਰ ॥ ਚੰਦ ਦੇਖਿ ਬਿਗਸਹਿ ਕਉਲਾਰ ॥ ਮਾਤਾ ਬਾਰਿਕ ਦੇਖਿ ਅਨੰਦ ॥ ਤਿਉ ਹਰਿ ਜਨ ਜੀਵਹਿ ਜਪਿ ਗੋਬਿੰਦ ॥੨॥ ਸਿੰਘ ਰੁਚੈ ਸਦ ਭੋਜਨੁ ਮਾਸ ॥ ਰਣੁ ਦੇਖਿ ਸੂਰੇ ਚਿਤ ਉਲਾਸ ॥ ਕਿਰਪਨ ਕਉ ਅਤਿ ਧਨ ਪਿਆਰੁ ॥ ਹਰਿ ਜਨ ਕਉ ਹਰਿ ਹਰਿ ਆਧਾਰੁ ॥੩॥ ਸਰਬ ਰੰਗ ਇਕ ਰੰਗ ਮਾਹਿ ॥ ਸਰਬ ਸੁਖਾ ਸੁਖ ਹਰਿ ਕੈ ਨਾਇ ॥ ਤਿਸਹਿ ਪਰਾਪਤਿ ਇਹੁ ਨਿਧਾਨੁ ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰੁ ਜਿਸੁ ਕਰੇ ਦਾਨੁ ॥੪॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1180}

pdArQ:- htvwxI—h`tI vwlw, dukwndwr [ hwtu—h`t [ kIqu—krdw hY [ mwih—ivc [ AmlI—APImI [ Kwie—Kw ky [ jIvY—Awqmk jIvn pRwpq krdw hY [ iDAwie—ismr ky [1[

ApnY rMig—Awpxy mn-BwauNdy suAwd ivc [ sBu ko—hryk jIv [ rcY—msq rihMdw hY [ ijqu—ijs (rMg) ivc [ pRiB—pRBU ny [ iqqu—aus (rMg) ivc [1[rhwau[

myG—b`dl [ inriqkwr—{nãq`to dance} nwc, pYl [ dyiK—vyK ky [ ibgsih—iKVdIAW hn [ kaulwr—kMmIAW  [ hir jn—prmwqmw dy Bgq [ jIvih—Awqmk jIvn hwsl krdy hn {bhu-vcn} [ jip—jp ky [2[

isMG—Syr [ rucY—^uS huMdw hY [ sd—sdw [ rxu—ju`D [ sUr—sUrmw [ aulws—hulwrw, joS [ ikrpn—kMjUs, SUm [ AwDwru—Awsrw [3[

srb—swry [ iek rMg mwih—iek nwm rMg ivc [ nwie—nwm ivc [ hir ky nwie—hrI dy nwm ivc [ iqsih—{ik®Aw ivSySx ‘hI’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} aus (mnu`K) ƒ hI [ inDwnu—(nwm-) ^zwnw [ kry dwn—KYr pWdw hY [4[

ArQ:- hy BweI! hryk jIv Awpo Awpxy mn-BwauNdy suAwd ivc msq rihMdw hY, (pr) pRBU ny (hI) ijs (suAwd) ivc lwieAw hY, aus aus (suAwd) ivc (hryk jIv) l`gw rihMdw hY [1[rhwau[

hy BweI! (ijvyN koeI) dukwndwr (Awpxy mn-psMd dy) mwl-Dn dI dukwn clWdw hY, (ijvyN iksy) juAwrIey dw mn jUey ivc mgn rihMdw hY, ijvyN koeI APImI APIm Kw ky suK pRqIq krdw hY, iqvyN prmwqmw dw Bgq prmwqmw dw nwm ismr ky Awqmk jIvn hwsl krdw hY [1[

hy BweI! GtW cVHdIAW hn qW mor pYlW pWdy hn, cMd ƒ vyK ky kMmIAW iKVdIAW hn, (Awpxy) b`cy ƒ vyK ky mW ^uS huMdI hY, iqvyN prmwqmw dw nwm jp ky prmwqmw dy Bgq Awqmk hulwry ivc AwauNdy hn [2[

hy BweI! mws dw Bojn imly qW Syr sdw ^uS huMdw hY, ju`D vyK ky sUrmy dy ic`q ƒ joS AwauNdw hY, SUm ƒ Dn dw bhuq loB huMdw hY [ (iqvyN) prmwqmw dy Bgq ƒ prmwqmw dy nwm dw Awsrw huMdw hY [3[

pr, hy BweI! (dunIAw dy) swry suAwd prmwqmw dy nwm dy suAwd dy ivc hI Aw jWdy hn (nwm-rs nwloN GtIAw hn) [ swry v`fy qoN v`fy suK prmwqmw dy nwm ivc hI hn [ hy nwnk! ieh nwm-^zwnw aus mnu`K ƒ hI imldw hY, ijs ƒ gurU dyNdw hY [4[2[

ਬਸੰਤੁ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਤਿਸੁ ਬਸੰਤੁ ਜਿਸੁ ਪ੍ਰਭੁ ਕ੍ਰਿਪਾਲੁ ॥ ਤਿਸੁ ਬਸੰਤੁ ਜਿਸੁ ਗੁਰੁ ਦਇਆਲੁ ॥ ਮੰਗਲੁ ਤਿਸ ਕੈ ਜਿਸੁ ਏਕੁ ਕਾਮੁ ॥ ਤਿਸੁ ਸਦ ਬਸੰਤੁ ਜਿਸੁ ਰਿਦੈ ਨਾਮੁ ॥੧॥ ਗ੍ਰਿਹਿ ਤਾ ਕੇ ਬਸੰਤੁ ਗਨੀ ॥ ਜਾ ਕੈ ਕੀਰਤਨੁ ਹਰਿ ਧੁਨੀ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਪ੍ਰੀਤਿ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਮਉਲਿ ਮਨਾ ॥ ਗਿਆਨੁ ਕਮਾਈਐ ਪੂਛਿ ਜਨਾਂ ॥ ਸੋ ਤਪਸੀ ਜਿਸੁ ਸਾਧਸੰਗੁ ॥ ਸਦ ਧਿਆਨੀ ਜਿਸੁ ਗੁਰਹਿ ਰੰਗੁ ॥੨॥ ਸੇ ਨਿਰਭਉ ਜਿਨ੍ਹ੍ਹ ਭਉ ਪਇਆ ॥ ਸੋ ਸੁਖੀਆ ਜਿਸੁ ਭ੍ਰਮੁ ਗਇਆ ॥ ਸੋ ਇਕਾਂਤੀ ਜਿਸੁ ਰਿਦਾ ਥਾਇ ॥ ਸੋਈ ਨਿਹਚਲੁ ਸਾਚ ਠਾਇ ॥੩॥ ਏਕਾ ਖੋਜੈ ਏਕ ਪ੍ਰੀਤਿ ॥ ਦਰਸਨ ਪਰਸਨ ਹੀਤ ਚੀਤਿ ॥ ਹਰਿ ਰੰਗ ਰੰਗਾ ਸਹਜਿ ਮਾਣੁ ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਤਿਸੁ ਜਨ ਕੁਰਬਾਣੁ ॥੪॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1180}

pdArQ:- bsMqu—iKVwau [ mMglu—Awnµd, ^uSI [ iqs kY—aus (mnu`K) dy ihrdy ivc {sMbMDk ‘kY’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} [ kwmu—kMm [ sd—sdw [ irdY—ihrdy ivc [1[

igRih qw ky—aus mnu`K dy ihrdy ivc [ gnI—gnIN, mYN igxdw hW, mYN smJdw hW [ jw kY—ijs dy ihrdy ivc [ kIrqnu—is&iq-swlwh [ DunI—Duin, lgn, ipAwr [1[rhwau[

mauil—iKiVAw rhu [ mnw—hy mn! igAwnu—Awqmk jIvn dI sUJ [ pUiC jnW—sMq jnW qoN pu`C ky [ swD sMgu—gurU dw sMg [ iDAwnI—juVy mn vwlw [ gurih rMgu—gurU dw ipAwr [2[

sy—auh mnu`K {bhu-vcn} [ Bau—(prmwqmw dw) fr [ so—auh mnu`K {iek-vcn} [ BRmu—Btkxw [ iekWqI—iekWq QW ivc rihx vwlw [ irdw—ihrdw [ Qwie—iek QW qy, SWq [ inhclu—Afol-ic`q [ swc Twie—sdw kwiem rihx vwly prmwqmw dy crnW ivc [ Twie—QW ivc [3[

KojY—Bwldw hY [ prsn—Cuh [ hIq—ihq, qWG, ipAwr [ cIiq—ic`q ivc [ shij—Awqmk Afolqw ivc [ kurbwxu—sdky [4[

ArQ:- hy BweI! mYN qW aus mnu`K dy ihrdy ivc iKVwau (pYdw hoieAw) smJdw hW, ijs dy ihrdy ivc pRBU dI is&iq-swlwh itkI hoeI hY, ijs dy ihrdy ivc prmwqmw (dy nwm) dI lgn hY [1[rhwau[

hy BweI! Awqmk iKVwau aus mnu`K ƒ pRwpq huMdw hY, ijs au~qy pRBU dieAwvwn huMdw hY, ijs auqy gurU dieAwvwn huMdw hY [ hy BweI! aus mnu`K dy ihrdy ivc ^uSI pYdw huMdI hY, ijs ƒ iek hir-nwm ismrn dw sdw Awhr rihMdw hY [ aus mnu`K ƒ iKVwau sdw hI imilAw rihMdw hY ijs dy ihrdy ivc prmwqmw dw nwm v`sdw hY [1[

hy myry mn! prmwqmw (dy crnW) nwl pRIq pw ky sdw iKiVAw rhu [ hy mn! sMq jnW ƒ pu`C ky Awqmk jIvn dI sUJ hwsl krIdI hY [ hy BweI! (Asl) qpsÍI auh mnu`K hY ijs ƒ gurU dI sMgiq pRwpq huMdI hY, auh mnu`K sdw juVI suriq vwlw jwxo, ijs dy AMdr gur (-crnW) dw ipAwr hY [2[

hy BweI! auh bMdy (dunIAw dy) frW qoN auqWh hn ijnHW dy mn ivc prmwqmw dw fr v`sdw hY [ auh mnu`K suKI jIvn vwlw hY ijs (dy mn) dI Btkxw dUr ho geI [ isr& auh mnu`K iekWq QW ivc rihMdw hY ijs dw ihrdw SWq hY (iek QW itikAw hoieAw hY) [ auhI mnu`K Afol ic`q vwlw hY, ijhVw sdw kwiem rihx vwly prmwqmw dy crnW ivc juiVAw rihMdw hY 3[

hy dws nwnk! (AwK—hy BweI!) mYN aus mnu`K qoN sdky jWdw hW, ijhVw (hr QW) iek prmwqmw ƒ hI Bwldw hY, ijs dy mn ivc iek prmwqmw dw hI ipAwr hY, ijs dy ic`q ivc iek pRBU dy drsn dI Cuh dI qWG hY, ijhVw mnu`K Awqmk Afolqw ivc itk ky sB rsW qoN sRySt hir-nwm-rs mwxdw hY [4[3[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh