ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1173

ਬਸੰਤੁ ਮਹਲਾ ੩ ॥ ਅੰਤਰਿ ਪੂਜਾ ਮਨ ਤੇ ਹੋਇ ॥ ਏਕੋ ਵੇਖੈ ਅਉਰੁ ਨ ਕੋਇ ॥ ਦੂਜੈ ਲੋਕੀ ਬਹੁਤੁ ਦੁਖੁ ਪਾਇਆ ॥ ਸਤਿਗੁਰਿ ਮੈਨੋ ਏਕੁ ਦਿਖਾਇਆ ॥੧॥ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਭੁ ਮਉਲਿਆ ਸਦ ਬਸੰਤੁ ॥ ਇਹੁ ਮਨੁ ਮਉਲਿਆ ਗਾਇ ਗੁਣ ਗੋਬਿੰਦ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਗੁਰ ਪੂਛਹੁ ਤੁਮ੍ਹ੍ਹ ਕਰਹੁ ਬੀਚਾਰੁ ॥ ਤਾਂ ਪ੍ਰਭ ਸਾਚੇ ਲਗੈ ਪਿਆਰੁ ॥ ਆਪੁ ਛੋਡਿ ਹੋਹਿ ਦਾਸਤ ਭਾਇ ॥ ਤਉ ਜਗਜੀਵਨੁ ਵਸੈ ਮਨਿ ਆਇ ॥੨॥ ਭਗਤਿ ਕਰੇ ਸਦ ਵੇਖੈ ਹਜੂਰਿ ॥ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਭੁ ਸਦ ਰਹਿਆ ਭਰਪੂਰਿ ॥ ਇਸੁ ਭਗਤੀ ਕਾ ਕੋਈ ਜਾਣੈ ਭੇਉ ॥ ਸਭੁ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਭੁ ਆਤਮ ਦੇਉ ॥੩॥ ਆਪੇ ਸਤਿਗੁਰੁ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਏ ॥ ਜਗਜੀਵਨ ਸਿਉ ਆਪਿ ਚਿਤੁ ਲਾਏ ॥ ਮਨੁ ਤਨੁ ਹਰਿਆ ਸਹਜਿ ਸੁਭਾਏ ॥ ਨਾਨਕ ਨਾਮਿ ਰਹੇ ਲਿਵ ਲਾਏ ॥੪॥੪॥ {ਪੰਨਾ 1173}

pdArQ:- AMqir—(aus mnu`K dy) AMdr hI [ pUjw—BgqI [ mn qy—mn qoN, juVy mn nwl [ hoie—huMdI rihMdI hY [ eyko—iek (prmwqmw) ƒ hI [ dUjY—mwieAw dy moh ivc (Ps ky) [ lokI—dunIAw ny, lukweI ny [ siqguir—gurU ny [ mYno—mYƒ [1[

mauilAw—(hr QW) iKiVAw hoieAw hY, (hr QW) prkwS kr irhw hY [ sd bsMqu—sdw iKVy rihx vwlw prmwqmw [ gwie—gw ky [1[rhwau[

gur pUChu—gurU dI is`iKAw lvo [ vIcwru—(prmwqmw dy guxW dI) ivcwr [ qW—qdoN [ Awpu—Awpw-Bwv [ Coif—C`f ky [ hoih—jy qUM ho jweyN [ Bwie—{l&z ‘Bwau’ qoN AiDkrx kwrk iek-vcn} Bwvnw ivc [ dwsq—{dwsÄv} [ l&z ‘dws’ qoN Bwv vwck nWv} [ dwsq Bwie—syvk-suBwv ivc [ qau—qdoN [ jg jIvnu—jgq dw jIvn pRBU, jgq ƒ pYdw krn vwlw pRBU [ min—mn ivc [2[

Bgiq—bMdgI [ sd—sdw [ hjUir—hwzr-nwzr, AMg-sMg [ rihAw BrpUir—sB QweIN ivAwpk hY [ koeI—ijhVw koeI mnu`K [ Byau—Byq [ sBu—hr QW [ Awqmdyau—prmwqmw [3[

Awpy—(pRBU) Awp hI [ myil—imlw ky [ imlwey—(Awpxy nwl) imlWdw hY [ isau—nwl [
lwey—joVdw hY [ hirAw—Awqmk jIvn nwl BrpUr [ shij—Awqmk Afolqw ivc [ suBwey—suBwie, ipAwr ivc [ nwim—nwm ivc [ ilv—lgn [ rhy lwey—lweI r`Kdy hn [4[

ArQ:- hy BweI! sdw-Awnµd-srUp myrw prmwqmw (hr QW) Awpxw prkwS kr irhw hY [ aus prmwqmw dy gux gw gw ky (myrw) ieh mn sdw iKiVAw rihMdw hY [1[rhwau[

hy BweI! (ijhVw BI mnu`K prmwqmw dy gux gWdw hY aus dy) AMdr hI juVy mn nwl prmwqmw dI BgqI huMdI rihMdI hY, (auh mnu`K hr QW) isr& prmwqmw ƒ (v`sdw) vyKdw hY, (ikqy BI prmwqmw qoN ibnw) iksy hor ƒ nhIN vyKdw [ hy BweI! dunIAw ny mwieAw dy moh ivc Ps ky sdw bhuq du`K pwieAw hY, pr gurU ny (imhr kr ky) mYƒ isr& prmwqmw hI (hr QW v`sdw) ivKw id`qw hY (qy, mYN du`K qoN bc igAw hW) [1[

hy BweI! (qusW BI jy du`KW qoN bcxw hY, qW) gurU dI is`iKAw lvo, qy, prmwqmw dy guxW ƒ Awpxy mn ivc vsweI r`Ko, (jdoN pRBU dy guxW ƒ Awpxy mn ivc vswaugy) qdoN sdw kwiem rihx vwly prmwqmw nwl (quhwfw) ipAwr bx jwiegw [ hy BweI! jy qUM Awpw-Bwv (haumY) C`f ky syvk-suBwv ivc itikAw rhyN, qW jgq ƒ pYdw krn vwlw prmwqmw (qyry) mn ivc Aw v`sygw [2[

hy BweI! ijhVw mnu`K prmwqmw dI BgqI krdw hY, auh prmwqmw ƒ sdw Awpxy AMg-sMg vyKdw hY, ipAwrw pRBU aus ƒ hr QW ivAwpk id`sdw hY [ hy BweI! ijhVw BI mnu`K prmwqmw dI ies BgqI (dy kOqk) dw Byq smJ lYNdw hY, aus ƒ prmwqmw hr QW v`sdw id`s pYNdw hY [3[

pr, hy BweI! (BgqI dI dwiq aus dI AwpxI imhr nwl hI imldI hY) jgq dw jIvn pRBU Awp hI (mnu`K ƒ) gurU imlw ky (Awpxy crnW ivc) joVdw hY, auh Awp hI mnu`K dw ic`q Awpxy nwl joVdw hY [ hy nwnk! ijhVy mnu`K prmwqmw dy nwm ivc suriq joVI r`Kdy hn, auh Awqmk Afolqw ivc itky rihMdy hn, auh pRBU-ipAwr ivc itky rihMdy hn, auhnW dw mn auhnW dw qn Awqmk jIvn nwl BrpUr rihMdw hY [4[4[

ਬਸੰਤੁ ਮਹਲਾ ੩ ॥ ਭਗਤਿ ਵਛਲੁ ਹਰਿ ਵਸੈ ਮਨਿ ਆਇ ॥ ਗੁਰ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ਸਹਜ ਸੁਭਾਇ ॥ ਭਗਤਿ ਕਰੇ ਵਿਚਹੁ ਆਪੁ ਖੋਇ ॥ ਤਦ ਹੀ ਸਾਚਿ ਮਿਲਾਵਾ ਹੋਇ ॥੧॥ ਭਗਤ ਸੋਹਹਿ ਸਦਾ ਹਰਿ ਪ੍ਰਭ ਦੁਆਰਿ ॥ ਗੁਰ ਕੈ ਹੇਤਿ ਸਾਚੈ ਪ੍ਰੇਮ ਪਿਆਰਿ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਭਗਤਿ ਕਰੇ ਸੋ ਜਨੁ ਨਿਰਮਲੁ ਹੋਇ ॥ ਗੁਰ ਸਬਦੀ ਵਿਚਹੁ ਹਉਮੈ ਖੋਇ ॥ ਹਰਿ ਜੀਉ ਆਪਿ ਵਸੈ ਮਨਿ ਆਇ ॥ ਸਦਾ ਸਾਂਤਿ ਸੁਖਿ ਸਹਜਿ ਸਮਾਇ ॥੨॥ ਸਾਚਿ ਰਤੇ ਤਿਨ ਸਦ ਬਸੰਤ ॥ ਮਨੁ ਤਨੁ ਹਰਿਆ ਰਵਿ ਗੁਣ ਗੁਵਿੰਦ ॥ ਬਿਨੁ ਨਾਵੈ ਸੂਕਾ ਸੰਸਾਰੁ ॥ ਅਗਨਿ ਤ੍ਰਿਸਨਾ ਜਲੈ ਵਾਰੋ ਵਾਰ ॥੩॥ ਸੋਈ ਕਰੇ ਜਿ ਹਰਿ ਜੀਉ ਭਾਵੈ ॥ ਸਦਾ ਸੁਖੁ ਸਰੀਰਿ ਭਾਣੈ ਚਿਤੁ ਲਾਵੈ ॥ ਅਪਣਾ ਪ੍ਰਭੁ ਸੇਵੇ ਸਹਜਿ ਸੁਭਾਇ ॥ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਵਸੈ ਮਨਿ ਆਇ ॥੪॥੫॥ {ਪੰਨਾ 1173}

pdArQ:- vClu—{vÄsl} ipAwrw [ Bgiq vClu—BgqI nwl ipAwr krn vwlw [ min—mn ivc [ Awie—Aw ky [ qy—qoN [ shj—Awqmk Afolqw [ suBwie—pRym ivc [ Awpu—Awpw-Bwv [ Koih—dUr kr ky [ qd—qdoN [ swic—sdw-iQr pRBU ivc [1[

sohih—soBdy hn [ pRB duAwir—pRBU dy dr qy [ kY hyiq—dy ipAwr ivc [ swcY ipAwir—sdw-iQr hrI dy ipAwr ivc [1[rhwau[

inrmlu—piv`qr jIvn vwlw [ gur sbdI—gurU dy Sbd dI rwhIN [ suiK—suK ivc [ shij—Awqmk Afolqw ivc [2[

rqy—rMgy hoey [ sd bsMq—sdw kwiem rihx vwlw iKVwau [ hirAw—Awqmk jIvn nwl BrpUr [ riv—ismr ky [ sUkw—Awqmk jIvn qoN s`Kxw [ vwro vwr—muV muV [3[

ij—ijhVI g`l, jo kuJ [ BwvY—psMd AwauNdI hY [ srIir—srIr ivc [ BwxY—(pRBU dI) rzw ivc [ shij—Awqmk Afolqw ivc (itk ky) [ suBwie—pRBU dy pRym ivc [4[

ArQ:- hy BweI! prmwqmw dI bMdgI krn vwly mnu`K sdw prmwqmw dy dr qy soBdy hn, auh sdw gurU dy pRym ivc sdw-iQr pRBU dy pRym ivc (juVy rihMdy hn) [1[rhwau[

hy BweI! ijhVw mnu`K gurU dI ikrpw nwl Awqmk Afolqw ivc pRBU dy ipAwr ivc lIn rihMdw hY, BgqI nwl ipAwr krn vwlw pRBU aus dy mn ivc Aw v`sdw hY [ hy BweI! jdoN mnu`K Awpxy AMdroN Awpw-Bwv dUr kr ky prmwqmw dI BgqI krdw hY, qdoN hI sdw-iQr prmwqmw ivc aus dw imlwp ho jWdw hY [1[

hy BweI! ijhVw mnu`K gurU dy Sbd dI rwhIN Awpxy AMdroN haumY dUr kr ky prmwqmw dI BgqI krdw hY, auh mnu`K piv`qr jIvn vwlw ho jWdw hY [ pRBU Awp aus dy mn ivc Aw v`sdw hY, aus dy AMdr SWqI bxI rihMdI hY, auh sdw Awnµd ivc Awqmk Afloqw ivc lIn rihMdw hY [2[

hy BweI! ijhVy mnu`K sdw-iQr pRBU (dy ipAwr) ivc rMgy jWdy hn, auhnW dy AMdr sdw iKVwau bixAw rihMdw hY [ goibMd dy gux Xwd kr kr ky auhnW dw mn auhnW dw qn Awqmk jIvn vwlw ho jWdw hY [ hy BweI! prmwqmw dy nwm qoN ibnw jgq in`ky ijhy ivq vwlw hoieAw rihMdw hY, muV muV (mwieAw dI) iqRSnw dI A`g ivc sVdw rihMdw hY [3[

hy BweI! ijhVw mnu`K auhI kuJ krdw hY jo kuJ prmwqmw ƒ cMgw l`gdw hY (ijhVw mnu`K pRBU dI rzw ivc qurdw hY), ijhVw mnu`K prmwqmw dy Bwxy ivc Awpxw ic`q joVdw hY, aus dy ihrdy ivc Awqmk Awnµd bixAw rihMdw hY [ hy nwnk! ijhVw mnu`K Awqmk Afolqw ivc itk ky pRBU-ipAwr ivc juV ky prmwqmw dI BgqI krdw hY, prmwqmw dw nwm aus dy mn ivc Aw v`sdw hY [4[5[

ਬਸੰਤੁ ਮਹਲਾ ੩ ॥ ਮਾਇਆ ਮੋਹੁ ਸਬਦਿ ਜਲਾਏ ॥ ਮਨੁ ਤਨੁ ਹਰਿਆ ਸਤਿਗੁਰ ਭਾਏ ॥ ਸਫਲਿਓ‍ੁ ਬਿਰਖੁ ਹਰਿ ਕੈ ਦੁਆਰਿ ॥ ਸਾਚੀ ਬਾਣੀ ਨਾਮ ਪਿਆਰਿ ॥੧॥ ਏ ਮਨ ਹਰਿਆ ਸਹਜ ਸੁਭਾਇ ॥ ਸਚ ਫਲੁ ਲਾਗੈ ਸਤਿਗੁਰ ਭਾਇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਆਪੇ ਨੇੜੈ ਆਪੇ ਦੂਰਿ ॥ ਗੁਰ ਕੈ ਸਬਦਿ ਵੇਖੈ ਸਦ ਹਜੂਰਿ ॥ ਛਾਵ ਘਣੀ ਫੂਲੀ ਬਨਰਾਇ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਬਿਗਸੈ ਸਹਜਿ ਸੁਭਾਇ ॥੨॥ ਅਨਦਿਨੁ ਕੀਰਤਨੁ ਕਰਹਿ ਦਿਨ ਰਾਤਿ ॥ ਸਤਿਗੁਰਿ ਗਵਾਈ ਵਿਚਹੁ ਜੂਠਿ ਭਰਾਂਤਿ ॥ ਪਰਪੰਚ ਵੇਖਿ ਰਹਿਆ ਵਿਸਮਾਦੁ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਪਾਈਐ ਨਾਮ ਪ੍ਰਸਾਦੁ ॥੩॥ ਆਪੇ ਕਰਤਾ ਸਭਿ ਰਸ ਭੋਗ ॥ ਜੋ ਕਿਛੁ ਕਰੇ ਸੋਈ ਪਰੁ ਹੋਗ ॥ ਵਡਾ ਦਾਤਾ ਤਿਲੁ ਨ ਤਮਾਇ ॥ ਨਾਨਕ ਮਿਲੀਐ ਸਬਦੁ ਕਮਾਇ ॥੪॥੬॥ {ਪੰਨਾ 1173-1174}

pdArQ:- sbid—gurU dy Sbd dI rwhIN [ hirAw—Awqmk jIvn nwl BrpUr [ siqgur Bwey—siqgur Bwie, gurU dy ipAwr ivc (itk ky) [ sPilE—Pl dyx vwlw [ ibrKu—ru`K [ kY duAwir—dy dr qy [ swcI bwxI—sdw-iQr pRBU dI is&iq-swlwh ivc [ nwm ipAwir—hir-nwm dy ipAwr ivc [1[

ey mn—hy mn! {sMboDn} [ shj suBwie—Awqmk Afolqw dyx vwly pRBU-ipAwr ivc [ sc Plu—sdw-iQr pRBU dw nwm-Pl [1[rhwau[

Awpy—pRBU Awp hI [ kY sbid—dy Sbd dI rwhIN [ sd—sdw [ hjUir—hwzr-nwzr, AMg-sMg [ GxI—sMGxI [ PUlI—iKVI hoeI [ bnrwie—bnspqI [ gurmuiK—gurU dy snmuK rihx vwlw  mnu`K [ ibgsY—iKVdw hY [ shij—Awqmk Afolqw ivc [ suBwie—pRBU-ipAwr ivc [2[

Anidnu—hr roz, hr vyly {Anuidnwz} [ krih—krdy hn {bhu-bcn} [ siqguir—gurU ny [ jUiT BrWiq—Btkxw dI jUT, Btkxw dI mYl [ prpMc—jgq-iKlwrw [ ivsmwdu—hYrwn [ gurmuiK—gurU dy snmuK ho ky [ pRswdu—KYr, dwn [3[

Awpy—Awp hI [ siB—swry [ pru hog—zrUr hovygw [ iqlu—rqw Br BI [ qmwie—lwlc [ sbdu kmwie—Sbd kmw ky, gurU dy Sbd Anuswr qur ky [4[

ArQ:- hy (myry) mn! Awqmk Afolqw dyx vwly (gur-) ipAwr ivc (itikAw rhu [ ies qrHW qUM) Awqmk jIvn dI qrwvq nwl BrpUr ho jwieˆgw [ hy mn! gurU dy ipAwr dI brkiq nwl (srIr-ru`K ƒ) sdw kwiem rihx vwly prmwqmw dw nwm-Pl l`gdw hY [1[rhwau[

hy BweI! ijhVw mnu`K gurU dy Sbd dI rwhIN (Awpxy AMdroN) mwieAw dw moh swV dyNdw hY, gurU dy ipAwr dI brkiq nwl aus dw mn aus dw qn Awqmk jIvn nwl BrpUr ho jWdw hY [ hy BweI! ijhVw mnu`K sdw-iQr pRBU dI is&iq-swlwh ivc, hir-nwm dy ipAwr ivc (itk ky sdw) prmwqmw dy dr qy (pRBU-crnW ivc) itikAw rihMdw hY aus dw (srIr-) ru`K sPl ho jWdw hY [1[

hy BweI! gurU dy Sbd dI brkiq nwl (ijhVw mnu`K prmwqmw ƒ) sdw Awpxy AMg-sMg v`sdw vyKdw hY (aus ƒ smJ Aw jWdI hY ik pRBU) Awp hI (iksy ƒ) nyVy (id`s irhw hY) Awp hI (iksy ƒ dUr v`sdw jwpdw hY [ hy BweI! gurU dy snmuK rihx vwlw mnu`K Awqmk Afolqw ivc itk ky pRBU-ipAwr ivc juV ky (sdw) Awnµd-BrpUr rihMdw hY (aus ƒ prq`K id`sdw hY ik prmwqmw dI joiq-AgnI nwl hI) swrI bnspqI sMGxI CW vwlI hY qy iKVI hoeI hY [2[

hy BweI! ijhVy mnu`K idn rwq hr vyly prmwqmw dI is&iq-swlwh krdy hn, gurU ny auhnW dy AMdroN (mwieAw dI ^wqr) Btkxw dI mYl dUr kr id`qI hY [ hy BweI! gurU dy snmuK irhW prmwqmw dy nwm dI dwiq imldI hY (ijs ƒ ieh dwiq imldI hY auh mnu`K prmwqmw dI rcI ies) jgq-Kyf ƒ vyK ky ‘vwh vwh’ kr au~Tdw hY [3[

hy BweI! (prmwqmw sB QweIN ivAwpk ho ky) Awp hI swry rs Bog irhw hY [ jo kuJ auh pRBU krnw cwhuMdw hY zrUr auhI huMdw hY [ auh prmwqmw sB qoN v`fw dwqw hY, aus ƒ Awp ƒ rqw Br BI koeI lwlc nhIN hY [ hy nwnk! gurU dy Sbd ƒ Awpxy jIvn ivc Fwl ky (hI aus ƒ) imilAw jw skdw hY [4[6[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh