ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1150

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਮਨੁ ਤਨੁ ਰਾਤਾ ਰਾਮ ਰੰਗਿ ਚਰਣੇ ॥ ਸਰਬ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਨ ਕਰਣੇ ॥ ਆਠ ਪਹਰ ਗਾਵਤ ਭਗਵੰਤੁ ॥ ਸਤਿਗੁਰਿ ਦੀਨੋ ਪੂਰਾ ਮੰਤੁ ॥੧॥ ਸੋ ਵਡਭਾਗੀ ਜਿਸੁ ਨਾਮਿ ਪਿਆਰੁ ॥ ਤਿਸ ਕੈ ਸੰਗਿ ਤਰੈ ਸੰਸਾਰੁ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸੋਈ ਗਿਆਨੀ ਜਿ ਸਿਮਰੈ ਏਕ ॥ ਸੋ ਧਨਵੰਤਾ ਜਿਸੁ ਬੁਧਿ ਬਿਬੇਕ ॥ ਸੋ ਕੁਲਵੰਤਾ ਜਿ ਸਿਮਰੈ ਸੁਆਮੀ ॥ ਸੋ ਪਤਿਵੰਤਾ ਜਿ ਆਪੁ ਪਛਾਨੀ ॥੨॥ ਗੁਰ ਪਰਸਾਦਿ ਪਰਮ ਪਦੁ ਪਾਇਆ ॥ ਗੁਣ ਗਪਾਲ ਦਿਨੁ ਰੈਨਿ ਧਿਆਇਆ ॥ ਤੂਟੇ ਬੰਧਨ ਪੂਰਨ ਆਸਾ ॥ ਹਰਿ ਕੇ ਚਰਣ ਰਿਦ ਮਾਹਿ ਨਿਵਾਸਾ ॥੩॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਜਾ ਕੇ ਪੂਰਨ ਕਰਮਾ ॥ ਸੋ ਜਨੁ ਆਇਆ ਪ੍ਰਭ ਕੀ ਸਰਨਾ ॥ ਆਪਿ ਪਵਿਤੁ ਪਾਵਨ ਸਭਿ ਕੀਨੇ ॥ ਰਾਮ ਰਸਾਇਣੁ ਰਸਨਾ ਚੀਨ੍ਹ੍ਹੇ ॥੪॥੩੫॥੪੮॥ {ਪੰਨਾ 1150}

pdArQ:- rwqw—rMigAw igAw [ rwm rMig crxy—rwm dy crnW dy ipAwr ivc [ mnorQ—loVW, mMgW [ gwvq—gWidAW [ siqguir—gurU ny [ mMqu—aupdyS, nwm-mMqR [1[

nwim—nwm ivc [ iqs kY sMig—aus dI sMgiq ivc {sMbMDk ‘kY’ dy kwrn l&z ‘iqsu’  dw   u au~f igAw hY} [ qrY—(ivkwrW dy smuMdr qoN) pwr lµG jWdw hY [1[rhwau[

igAwnI—Awqmk jIvn dI sUJ vwlw [ ij—ijhVw mnu`K [ buiD ibbyk—(cMgy mMdy krm dI) prK dI Akl [ kulvMqw—cMgI kul vwlw [ piqvMqw—ie`zq vwlw [ Awpu—Awpxy Awp ƒ, Awpxy Awcrn ƒ [2[

prswid—ikrpw nwl [ prm—sB qoN au~cw [ pdu—Awqmk drjw [ goupwl—{A`Kr ‘g’ dy nwl do lgW hn—  o Aqy   u [ Asl l&z hY ‘gopwl’, ieQy pVHnw hY ‘gupwl’} [ rYin—rwq [ bMDn—mwieAw dy moh dIAW PwhIAW [ ird mwih—ihrdy ivc [3[

jw ky—ijs (mnu`K) dy [ pUrn krmw—pUry Bwg, cMgI iksmq [ so—auh {iek-vcn} [ pwvn—piv`qr jIvn vwly [ siB—swry [ rswiexu—{rs-AXn [ rsW dw Gr} sB rsW qoN sRySt rs [ rsnw—jIB (nwl) [ cIn@y—pCwixAw, mwixAw [4[

ArQ:- hy BweI! ijs mnu`K dw prmwqmw dy nwm ivc ipAwr bx igAw hY, auh v`fy BwgW vwlw hY [ aus (mnu`K) dI sMgiq ivc swrw jgq (sMswr-smuMdr qoN) pwr lµG jWdw hY [1[rhwau[

hy BweI! ijs mnu`K ƒ gurU ny (swry guxW nwl) BrpUr nwm-mMqR dy id`qw, (aus dI aumr) A`Ty phr Bgvwn dy gux gWidAW (bIqdI hY), prmwqmw aus dIAW swrIAW loVW pUrIAW krdw rihMdw hY, aus dw mn aus dw qn prmwqmw dy crnW dy ipAwr ivc msq rihMdw hY [1[

hy BweI! ijhVw mnu`K iek pRBU dw nwm ismrdw rihMdw hY, auhI Awqmk jIvn dI sUJ vwlw huMdw hY [ ijs mnu`K ƒ cMgy mMdy krm dI prK dI Akl Aw jWdI hY auh mnu`K nwm-Dn dw mwlk bx jWdw hY [ ijhVw mnu`K mwlk-pRBU ƒ Xwd krdw rihMdw hY auh (sB qoN au~cy pRBU nwl Cuh ky) au~cI kul vwlw bx igAw [ ijhVw mnu`K Awpxy Awcrn ƒ pVqwldw rihMdw hY auh (lok prlok ivc) ie`zq vwlw ho jWdw hY [2[

hy BweI! ijs mnu`K ny gurU dI ikrpw nwl idn rwq (hr vyly) prmwqmw dy gux gwxy SurU kr id`qy, aus ƒ sB qoN au~cw Awqmk drjw iml igAw [ aus dIAW mwieAw dy moh dIAW sB PwhIAW tu`t geIAW, aus dIAW sB AwsW pUrIAW ho geIAW, prmwqmw dy crn aus dy ihrdy ivc (sdw leI) itk gey [3[

hy nwnk! AwK—(hy BweI!) ijs mnu`K dy pUry Bwg jwg pYNdy hn, auh mnu`K prmwqmw dI srn ivc Aw pYNdw hY [ auh mnu`K Awp su`cy Awcrn vwlw bx jWdw hY (ijhVy aus dI sMgiq krdy hn auhnW) swirAW ƒ BI piv`qr jIvn vwlw bxw lYNdw hY [ auh mnu`K AwpxI jIB nwl sB rsW qoN sRySt nwm-rs ƒ c`Kdw rihMdw hY [4[35[48[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਨਾਮੁ ਲੈਤ ਕਿਛੁ ਬਿਘਨੁ ਨ ਲਾਗੈ ॥ ਨਾਮੁ ਸੁਣਤ ਜਮੁ ਦੂਰਹੁ ਭਾਗੈ ॥ ਨਾਮੁ ਲੈਤ ਸਭ ਦੂਖਹ ਨਾਸੁ ॥ ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਹਰਿ ਚਰਣ ਨਿਵਾਸੁ ॥੧॥ ਨਿਰਬਿਘਨ ਭਗਤਿ ਭਜੁ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਉ ॥ ਰਸਕਿ ਰਸਕਿ ਹਰਿ ਕੇ ਗੁਣ ਗਾਉ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਕਿਛੁ ਚਾਖੁ ਨ ਜੋਹੈ ॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਦੈਤ ਦੇਉ ਨ ਪੋਹੈ ॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਮੋਹੁ ਮਾਨੁ ਨ ਬਧੈ ॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਤ ਗਰਭ ਜੋਨਿ ਨ ਰੁਧੈ ॥੨॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਨ ਕੀ ਸਗਲੀ ਬੇਲਾ ॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਨੁ ਬਹੁ ਮਾਹਿ ਇਕੇਲਾ ॥ ਜਾਤਿ ਅਜਾਤਿ ਜਪੈ ਜਨੁ ਕੋਇ ॥ ਜੋ ਜਾਪੈ ਤਿਸ ਕੀ ਗਤਿ ਹੋਇ ॥੩॥ ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਜਪੀਐ ਸਾਧਸੰਗਿ ॥ ਹਰਿ ਕੇ ਨਾਮ ਕਾ ਪੂਰਨ ਰੰਗੁ ॥ ਨਾਨਕ ਕਉ ਪ੍ਰਭ ਕਿਰਪਾ ਧਾਰਿ ॥ ਸਾਸਿ ਸਾਸਿ ਹਰਿ ਦੇਹੁ ਚਿਤਾਰਿ ॥੪॥੩੬॥੪੯॥ {ਪੰਨਾ 1150}

pdArQ:- lYq—lYNidAW, ismridAW [ ibGnu—rukwvt [ dUKh—du`KW dw [1[

inribGn—ivGnW qoN bcwx vwlI [ rsik—Awnµd nwl, suAwd nwl [1[rhwau[

cwKu—{c˜us`} BYVI nzr [ johY—q`k skdI [ dYq dyau—dYNq dyau, (kwmwidk koeI) v`fy qoN v`fw dyau [ n pohY—Awpxw zor nhIN pw skdw [ n bDY—nhIN mwr skdw, Awqmk qOr qy mwr nhIN skdw [ ruDY—ru`Jdw, Psdw [ grB join—jUnW dy gyV ivc [2[

sglI bylw—hryk smw [ bylw—vylw [ iekylw—koeI ivrlw [ Ajwiq—nIvIN jwiq dw mnu`K [ jnu koie—ijhVw BI mnu`K [ iqs kI—{sMbMDk ‘kI’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} [ giq—au~cI Awqmk AvsQw [3[

jpIAY—jipAw jw skdw hY [ swD sMig—swD sMgiq ivc [ pUrn—pUrw, mukMml [ Dwir—kr [ swis swis—hryk swh dy nwl [ icqwir—icqwrIN, mYN cyqy krdw rhW [4[

ArQ:- hy BweI! bVy pRym nwl sdw prmwqmw dy gux gWdw irhw kr, sdw hrI dw nwm jpdw irhw kr [ ieh BgqI izMdgI dy rwh ivc (ivkwrW dI) koeI rukwvt nhIN pYx dyNdI [1[rhwau[

hy BweI! prmwqmw dw nwm jpidAW (izMdgI dy s&r ivc kwmwidk dI) koeI rukwvt nhIN pYNdI [ prmwqmw dw nwm suxidAW (jIvn ieqnw au~cw ho jWdw hY ik nwm jpx vwly mnu`K pwsoN) jmrwj dUroN hI pry ht jWdw hY [ nwm jpidAW swry du`KW dw nws ho jWdw hY, Aqy prmwqmw dy crnW ivc mn itikAw rihMdw hY [1[

hy BweI! prmwqmw dw nwm ismridAW koeI BYVI nzr nhIN l`gdI, koeI dYNq koeI dyau Awpxw zor nhIN pw skdw, mwieAw dw moh dunIAw dw koeI mwx Awqmk jIvn ƒ kucl nhIN skdw, prmwqmw dw nwm ismridAW mnu`K jUnW dy gyV ivc nhIN Psdw [2[

hy BweI! (ijhVw BI smw ismrn ivc guzwirAw jwey auhI cMgw hY) hryk smw ismrn vwsqy FukvW hY, pr AnykW ivcoN koeI ivrlw mnu`K hI hir-nwm dw ismrn krdw hY [ au~cI jwiq dw hovy  cwhy nIvIN jwiq dw hovy, ijhVw BI mnu`K nwm jpdw hY aus dI Awqmk AvsQw au~cI ho jWdI hY [3[

hy BweI! prmwqmw dw nwm swD sMgiq ivc (rih ky) jipAw jw skdw hY, (swD sMgiq dI shwieqw nwl hI) prmwqmw dy nwm dw pUrw rMg (mnu`K dI izMdgI auqy cVHdw hY) [ hy pRBU! (Awpxy dws) nwnk auqy imhr kr, hy hrI! (mYƒ Awpxy nwm dI dwiq) dyh (qw ik) mYN (Awpxy) hryk swh dy nwl (qyrw nwm) cyqy krdw rhW [4[36[49[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਆਪੇ ਸਾਸਤੁ ਆਪੇ ਬੇਦੁ ॥ ਆਪੇ ਘਟਿ ਘਟਿ ਜਾਣੈ ਭੇਦੁ ॥ ਜੋਤਿ ਸਰੂਪ ਜਾ ਕੀ ਸਭ ਵਥੁ ॥ ਕਰਣ ਕਾਰਣ ਪੂਰਨ ਸਮਰਥੁ ॥੧॥ ਪ੍ਰਭ ਕੀ ਓਟ ਗਹਹੁ ਮਨ ਮੇਰੇ ॥ ਚਰਨ ਕਮਲ ਗੁਰਮੁਖਿ ਆਰਾਧਹੁ ਦੁਸਮਨ ਦੂਖੁ ਨ ਆਵੈ ਨੇਰੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਆਪੇ ਵਣੁ ਤ੍ਰਿਣੁ ਤ੍ਰਿਭਵਣ ਸਾਰੁ ॥ ਜਾ ਕੈ ਸੂਤਿ ਪਰੋਇਆ ਸੰਸਾਰੁ ॥ ਆਪੇ ਸਿਵ ਸਕਤੀ ਸੰਜੋਗੀ ॥ ਆਪਿ ਨਿਰਬਾਣੀ ਆਪੇ ਭੋਗੀ ॥੨॥ ਜਤ ਕਤ ਪੇਖਉ ਤਤ ਤਤ ਸੋਇ ॥ ਤਿਸੁ ਬਿਨੁ ਦੂਜਾ ਨਾਹੀ ਕੋਇ ॥ ਸਾਗਰੁ ਤਰੀਐ ਨਾਮ ਕੈ ਰੰਗਿ ॥ ਗੁਣ ਗਾਵੈ ਨਾਨਕੁ ਸਾਧਸੰਗਿ ॥੩॥ ਮੁਕਤਿ ਭੁਗਤਿ ਜੁਗਤਿ ਵਸਿ ਜਾ ਕੈ ॥ ਊਣਾ ਨਾਹੀ ਕਿਛੁ ਜਨ ਤਾ ਕੈ ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਜਿਸੁ ਹੋਇ ਸੁਪ੍ਰਸੰਨ ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਸੇਈ ਜਨ ਧੰਨ ॥੪॥੩੭॥੫੦॥ {ਪੰਨਾ 1150}

pdArQ:- Awpy—(pRBU) Awp hI, pRBU dw Awpxw nwm hI [ Git—srIr ivc [ Git Git—hryk srIr ivc [ jwxY—jwxdw hY {iek-vcn} [ joiq srUp—inrI joiq hI joiq, inrw cwnx hI cwnx [ jw kI—ijs (prmwqmw) dI [ sB vQu—swrI vsq, swrI isRStI [ krx kwrx—swry jgq dw mUl [ pUrn—srb-ivAwpk [ smrQu—sB qwkqW dw mwlk [1[

Et—Awsrw, shwrw [ ghhu—PVo, lvo [ mn—hy mn! crn kml—kOl-Pu`lW vrgy sohxy crn [ gurmuiK—gurU dI srn pY ky [ dusmn—vYrI {bhu-vcn} [ AwvY—AwauNdw {iek-vcn} [ nyry—nyVy [1[rhwau[

Awpy—pRBU Awp hI [ vxu—jMgl [ iqRxu—Gwh dw qIlw, bnspqI [ swru—q`q, mUl [ jw kY sUiq—ijs dy sUq ivc, ijs dI mrXwdw ivc, ijs dy hukm ivc [ isv—iSv, Awqmw [ skqI—SkqI, mwieAw, pRik®qI [ sMjogI—imlwx vwlw [ inrbwxI—{invLwx} vwsnw-rihq, inrlyp [ BogI—Bogx vwlw, BogW ivc pRivrq [2[

jq kq—{X> ku>} ij`Qy ik`Qy, hr QW [ pyKau—pyKauN, mYN vyKdw hW [ qq qq—auQy auQy [ soie—auh (prmwqmw) hI [ swgru—(sMswr-) smuMdr [ qrIAY—qirAw jw skdw hY [ kY rMig—dy pRym nwl [ gwvY—gWdw hY [ swD sMig—swD sMgiq ivc (rih ky) [3[

mukiq—(ivkwrW qoN jnm mrn dy gyV qoN) ^lwsI [ Bugiq—Bojn Awidk [ jugiq—jIaUx dI jwc [ jw kY vis—ijs (prmwqmw) dy v`s ivc [ ikCu aUxw—koeI kmI [ jn—hy jn! qw kY—aus (pRBU) dy Gr ivc [ kir—kr ky [ ijsu—ijs ijs au~qy [ syeI jn—auh bMdy {bhu-vcn} [ DMn—BwgW vwly [4[

ArQ:- hy myry mn! prmwqmw dw Awsrw leI r`K [ gurU dI srn pY ky prmwqmw dy sohxy crnW dw AwrwDn kirAw kr, (ijhVw mnu`K ieh au~dm krdw hY, koeI) vYrI (aus dy) nyVy nhIN AwauNdy, koeI du`K (aus dy) nyVy nhIN AwauNdw [1[rhwau[

hy myry mn! auh (prmwqmw) Awp hI (qyry vwsqy) SwsqR hY, auh (prmwqmw) Awp hI (qyry vwsqy) vyd hY (Bwv, prmwqmw dw nwm hI qyry vwsqy vyd SwsqR hY) [ hy mn! auh prmwqmw Awp hI hryk srIr ivc (v`s irhw hY), auh Awp hI (hryk jIv dy idl dw) Byd jwxdw hY [ hy myry mn! ieh swrI isRStI ijs (prmwqmw) dI (rcI hoeI hY) auh inrw nUr hI nUr hY [ auh hI swry jgq dw mUl hY, auh sB QweIN mOjUd hY, auh sB qwkqW dw mwlk hY [1[

hy myry mn! auh (pRBU) Awp hI (hryk) jMgl (ƒ pYdw krn vwlw) hY, (swrI) vnspqI (ƒ pYdw krn vwlw) hY, auh Awp hI iqMnW BvnW dw mUl hY [ (auh AYsw hY) ijs dy hukm ivc swrw jgq pRoqw hoieAw hY [ hy mn! auh Awp hI jIvwqmw qy pRik®qI ƒ joVn vwlw hY, auh Awp hI (sB qoN v`Krw) vwsnw-rihq hY, auh Awp hI (sB ivc ivAwpk ho ky swry Bog) Bogx vwlw hY [2[

hy BweI! mYN ijDr ikDr vyKdw hW, hr QW auh pRBU Awp hI mOjUd hY, aus qoN ibnw (ikqy BI) koeI hor dUjw nhIN hY [ hy BweI! (aus prmwqm dy) nwm ivc ipAwr pwieAW hI ies sMswr-smuMdr qoN pwr lµG skIdw hY [ nwnk (BI) swD sMgiq ivc (rih ky ausy prmwqmw dy) gux gWdw hY [3[

hy BweI! (jIvW ƒ) mukqI (dyxI, jIvW ƒ Kwx-pIx ƒ) Bojn (dyxw, jIvW ƒ) jIvn-qory qornw—ieh sB kuJ ijs prmwqmw dy v`s ivc hY, aus dy Gr ivc (iksy cIz dI) koeI kmI nhIN hY [ hy dws nwnk! imhr kr ky ijs ijs mnu`K au~qy prmwqmw dieAwvwn huMdw hY, auhI swry bMdy (Asl) BwgW vwly hn [4[37[50[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh