ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1149

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਲਾਜ ਮਰੈ ਜੋ ਨਾਮੁ ਨ ਲੇਵੈ ॥ ਨਾਮ ਬਿਹੂਨ ਸੁਖੀ ਕਿਉ ਸੋਵੈ ॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਨੁ ਛਾਡਿ ਪਰਮ ਗਤਿ ਚਾਹੈ ॥ ਮੂਲ ਬਿਨਾ ਸਾਖਾ ਕਤ ਆਹੈ ॥੧॥ ਗੁਰੁ ਗੋਵਿੰਦੁ ਮੇਰੇ ਮਨ ਧਿਆਇ ॥ ਜਨਮ ਜਨਮ ਕੀ ਮੈਲੁ ਉਤਾਰੈ ਬੰਧਨ ਕਾਟਿ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਮਿਲਾਇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਤੀਰਥਿ ਨਾਇ ਕਹਾ ਸੁਚਿ ਸੈਲੁ ॥ ਮਨ ਕਉ ਵਿਆਪੈ ਹਉਮੈ ਮੈਲੁ ॥ ਕੋਟਿ ਕਰਮ ਬੰਧਨ ਕਾ ਮੂਲੁ ॥ ਹਰਿ ਕੇ ਭਜਨ ਬਿਨੁ ਬਿਰਥਾ ਪੂਲੁ ॥੨॥ ਬਿਨੁ ਖਾਏ ਬੂਝੈ ਨਹੀ ਭੂਖ ॥ ਰੋਗੁ ਜਾਇ ਤਾਂ ਉਤਰਹਿ ਦੂਖ ॥ ਕਾਮ ਕ੍ਰੋਧ ਲੋਭ ਮੋਹਿ ਬਿਆਪਿਆ ॥ ਜਿਨਿ ਪ੍ਰਭਿ ਕੀਨਾ ਸੋ ਪ੍ਰਭੁ ਨਹੀ ਜਾਪਿਆ ॥੩॥ ਧਨੁ ਧਨੁ ਸਾਧ ਧੰਨੁ ਹਰਿ ਨਾਉ ॥ ਆਠ ਪਹਰ ਕੀਰਤਨੁ ਗੁਣ ਗਾਉ ॥ ਧਨੁ ਹਰਿ ਭਗਤਿ ਧਨੁ ਕਰਣੈਹਾਰ ॥ ਸਰਣਿ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਪੁਰਖ ਅਪਾਰ ॥੪॥੩੨॥੪੫॥ {ਪੰਨਾ 1149}

5d ArQ:- lwj mrY—Srm nwl mr jWdw hY, Srm nwl hOly jIvn vwlw ho jWdw hY [ ikau sovY—ikvyN sON skdw hY? nhIN sON skdw [ Cwif—C`f ky [ prm giq—sB qoN au~cI Awqmk AvsQw [ mUl—(ru`K dw) mu`F [ swKw—thxI [ kq—ik`Qy? AwhY—hY, ho skdI hY [1[

mn—hy mn! iDAwie—ismirAw kr [ auqwrY—dUr kr dyNdw hY [ bMDn—mwieAw dy moh dIAW PwhIAW [ sMig—nwl [ imlwie—joV dyNdw hY [1[rhwau[

qIriQ—qIrQ au~qy [ nwie—nHwie, nHw ky [ suic—piv`qRqw [ sYlu—p`Qr, p`Qr-idl mnu`K [ ivAwpY—zor pweI r`KdI hY [ koit krm—kRoVW (imQy hoey Dwrimk) kMm [ mUlu—kwrn, vsIlw [ pUlu—(krmW dw) pUlw, pMf [2[

bUJY nhI—nhIN bu`JdI [ jwie—jy dUr ho jwey [ auqrih—lih jWdy hn {bhu-vcn} [ moih—moh ivc [ ibAwipAw—PisAw hoieAw [ ijin pRiB—ijs pRBU ny [3[

Dnu Dnu—BwgW vwly [ gux gwau—guxW dw gwien (krdy hn) [ Dnu—srmwieAw [4[

ArQ:- hy myry mn! gurU ƒ goivMd ƒ (sdw) ismirAw kr [ (eyh ismrn) AnykW jnmW dI (ivkwrW dI) mYl dUr kr dyNdw hY, mwieAw dy moh dIAW PwhIAW k`t ky (mnu`K ƒ) prmwqmw dy nwl joV dyNdw hY [1[rhwau[

hy BweI! ijhVw mnu`K prmwqmw dw nwm nhIN ismrdw, auh Awpxy Awp ivc Srm nwl hOlw pY jWdw hY [ prmwqmw dw nwm ismrn qoN ibnw mnu`K suK dI nINd nhIN sON skdw [ (ijhVw mnu`K) hir-nwm dw ismrn C`f ky sB qoN au~cI Awqmk AvsQw (hwsl krnI) cwhuMdw hY (aus dI ieh qWG ivArQ hY, ijvyN ru`K dy) mu`F qoN ibnw (aus auqy) koeI thxI nhIN au~g skdI [1[

hy BweI! p`Qr (p`Qr-idl mnu`K) qIrQ au~qy ieSnwn kr ky (Awqmk) piv`qRqw hwsl nhIN kr skdw, (aus dy) mn ƒ (iehI) haumY dI mYl cMbVI rihMdI hY (ik mYN qIrQ-jwqRw kr AwieAw hW) [ hy BweI! (qIrQ-jwqRw Awidk imQy hoey) kRoVW Dwrimk krm (haumY dIAW) PwhIAW dw (hI) kwrn bxdy hn [ prmwqmw dw nwm ismrn qoN ibnw (ieh imQy hoey Dwrimk krm mnu`K dy isr au~qy) ivArQ pMf hI hn [2[

hy BweI! (Bojn) Kwx qoN ibnw (pyt dI) Bu`K (dI A`g) nhIN bu`JdI (rog qoN pYdw hoey) srIrk du`K qdoN hI dUr huMdy hn, jy (AMdroN) rog dUr ho jwey [ hy BweI! ijs prmwqmw ny pYdw kIqw hY ijhVw mnu`K aus dw nwm nhIN jpdw, auh sdw kwm kRoD loB moh ivc PisAw rihMdw hY [3[

hy BweI! auh gurmuK mnu`K BwgW vwly hn, ijhVy prmwqmw dw nwm jpdy hn, ijhVy A`Ty phr prmwqmw dI is&iq-swlwh krdy hn, prmwqmw dy guxW dw gwien krdy hn [ hy nwnk! ijhVy mnu`K byAMq qy srb-ivAwpk pRBU dI srn pey rihMdy hn, auhnW dy pws prmwqmw dI BgqI dw Dn isrjxhwr dy nwm dw Dn (sdw mOjUd) hY [4[32[45[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਗੁਰ ਸੁਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਭਉ ਗਏ ॥ ਨਾਮ ਨਿਰੰਜਨ ਮਨ ਮਹਿ ਲਏ ॥ ਦੀਨ ਦਇਆਲ ਸਦਾ ਕਿਰਪਾਲ ॥ ਬਿਨਸਿ ਗਏ ਸਗਲੇ ਜੰਜਾਲ ॥੧॥ ਸੂਖ ਸਹਜ ਆਨੰਦ ਘਨੇ ॥ ਸਾਧਸੰਗਿ ਮਿਟੇ ਭੈ ਭਰਮਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਹਰਿ ਹਰਿ ਰਸਨ ਭਨੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸਿਉ ਲਾਗੋ ਹੇਤੁ ॥ ਖਿਨ ਮਹਿ ਬਿਨਸਿਓ ਮਹਾ ਪਰੇਤੁ ॥ ਆਠ ਪਹਰ ਹਰਿ ਹਰਿ ਜਪੁ ਜਾਪਿ ॥ ਰਾਖਨਹਾਰ ਗੋਵਿਦ ਗੁਰ ਆਪਿ ॥੨॥ ਅਪਨੇ ਸੇਵਕ ਕਉ ਸਦਾ ਪ੍ਰਤਿਪਾਰੈ ॥ ਭਗਤ ਜਨਾ ਕੇ ਸਾਸ ਨਿਹਾਰੈ ॥ ਮਾਨਸ ਕੀ ਕਹੁ ਕੇਤਕ ਬਾਤ ॥ ਜਮ ਤੇ ਰਾਖੈ ਦੇ ਕਰਿ ਹਾਥ ॥੩॥ ਨਿਰਮਲ ਸੋਭਾ ਨਿਰਮਲ ਰੀਤਿ ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਆਇਆ ਮਨਿ ਚੀਤਿ ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਗੁਰਿ ਦੀਨੋ ਦਾਨੁ ॥ ਨਾਨਕ ਪਾਇਆ ਨਾਮੁ ਨਿਧਾਨੁ ॥੪॥੩੩॥੪੬॥ {ਪੰਨਾ 1149}

pdArQ:- supRsMn—cMgI qrHW ^uS [ Bau gey—Bau gieAw, hryk fr dUr ho igAw [ inrMjn—{inr-AMjn} mwieAw dI kwlK qoN rihq pRBU [ ley—lYNdw hY [ sgly—swry [ jMjwl—mwieAw dy moh dy bMDn [1[

shj—Awqmk Afolqw [ Gny—bhuq [ sMig—sMgiq ivc [ BY—{‘Bau’ qoN bhu-vcn} swry fr [ AMimRqu—Awqmk jIvn dyx vwlw hir-nwm [ rsn—jIB nwl [ Bny—aucwrdw hY [1[rhwau[

hyqu—ihq, ipAwr [ pryqu—Asu`D suBwau, Kotw suBwau [ jwip—jipAw kr [2[

kau—ƒ [ pRiqpwrY—pwldw hY [ sws—swh {bhu-vcn} [ inhwrY—vyKdw hY, q`kdw hY [ mwns—mnu`K [ khu—d`s [ kyqk bwq—kIh pWieAW? jm qy—jmW qoN [ dy kir—dy ky [3[

inrml—by-dwZ [ rIiq—jIvn-jugiq [ min—mn ivc [ cIiq—ic`q ivc [ guir—gurU ny [ inDwnu—^zwnw [4[

ArQ:- hy BweI! swD sMgiq ivc rih ky ijhVw mnu`K AwpxI jIB nwl Awmqk jIvn dyx vwlw hir-nwm aucwrdw rihMdw hY, aus dy swry fr vihm dUr ho jWdy hn (aus dy AMdr) Awqmk Afolqw dy bVy suK Awnµd bxy rihMdy hn [1[rhwau[

hy BweI! siqgurU ijs mnu`K auqy bhuq pRsMn huMdw hY, aus dw hryk fr dUr ho jWdw hY (ikauNik) auh mnu`K (hr vyly) mwieAw-rihq prmwqmw dw nwm Awpxy mn ivc vsweI r`Kdw hY [ hy BweI! dInW auqy dieAw krn vwlw pRBU ijs mnu`K au~qy ikrpw krdw hY, (aus dy AMdroN) mwieAw dy moh dy swry bMDn nws ho jWdy hn [1[

hy BweI! pRBU dy sohxy crnW nwl ijs mnu`K dw ipAwr bx jWdw hY, aus dy AMdroN (Kotw suBwau-rUp) v`fw pRyq iek iKn ivc mu`k jWdw hY [ hy BweI! qUM A`Ty pihr prmwqmw dy nwm dw jwp jipAw kr, sB dI r`iKAw kr skx vwlw gurU goibMd Awp (qyrI BI r`iKAw krygw) [2[

hy BweI! pRBU Awpxy syvk dI Awp r`iKAw krdw hY, pRBU Awpxy BgqW dy suAwsW ƒ ghu nwl q`kdw rihMdw hY (Bwv, bVy iDAwn nwl Bgq jnW dI rwKI krdw hY) [ hy BweI! d`s, mnu`K ivcwry Bgq jnW dw kIh ivgwV skdy hn? prmwqmw qW auhnW ƒ h`Q dy ky jmW qoN BI bcw lYNdw hY [3[

hy BweI! ijs mnu`K dy mn ivc ic`q ivc prmwqmw Aw v`sdw hY, aus dI hr QW by-dwZ soBw bxI rihMdI hY, aus dI jIvn-jugiq sdw piv`qr huMdI hY [ hy nwnk! (AwK—hy BweI!) imhr kr ky gurU ny ijs mnu`K ƒ (nwm dI) dwiq b^SI, aus ny nwm-^zwnw hwsl kr ilAw [4[33[46[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਕਰਣ ਕਾਰਣ ਸਮਰਥੁ ਗੁਰੁ ਮੇਰਾ ॥ ਜੀਅ ਪ੍ਰਾਣ ਸੁਖਦਾਤਾ ਨੇਰਾ ॥ ਭੈ ਭੰਜਨ ਅਬਿਨਾਸੀ ਰਾਇ ॥ ਦਰਸਨਿ ਦੇਖਿਐ ਸਭੁ ਦੁਖੁ ਜਾਇ ॥੧॥ ਜਤ ਕਤ ਪੇਖਉ ਤੇਰੀ ਸਰਣਾ ॥ ਬਲਿ ਬਲਿ ਜਾਈ ਸਤਿਗੁਰ ਚਰਣਾ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਪੂਰਨ ਕਾਮ ਮਿਲੇ ਗੁਰਦੇਵ ॥ ਸਭਿ ਫਲਦਾਤਾ ਨਿਰਮਲ ਸੇਵ ॥ ਕਰੁ ਗਹਿ ਲੀਨੇ ਅਪੁਨੇ ਦਾਸ ॥ ਰਾਮ ਨਾਮੁ ਰਿਦ ਦੀਓ ਨਿਵਾਸ ॥੨॥ ਸਦਾ ਅਨੰਦੁ ਨਾਹੀ ਕਿਛੁ ਸੋਗੁ ॥ ਦੂਖੁ ਦਰਦੁ ਨਹ ਬਿਆਪੈ ਰੋਗੁ ॥ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਤੇਰਾ ਤੂ ਕਰਣੈਹਾਰੁ ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਗੁਰ ਅਗਮ ਅਪਾਰ ॥੩॥ ਨਿਰਮਲ ਸੋਭਾ ਅਚਰਜ ਬਾਣੀ ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਪੂਰਨ ਮਨਿ ਭਾਣੀ ॥ ਜਲਿ ਥਲਿ ਮਹੀਅਲਿ ਰਵਿਆ ਸੋਇ ॥ ਨਾਨਕ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਪ੍ਰਭ ਤੇ ਹੋਇ ॥੪॥੩੪॥੪੭॥ {ਪੰਨਾ 1149}

pdArQ:- krx—jgq, isRStI [ kwrx—mUl [ smrQu—sB kuJ kr skx vwlw [ jIA dwqw—ijMd dyx vwlw [ pRwx dwqw—pRwx dyx vwlw [ suKdwqw—swry suK dyx vwlw [ nyrw—(sB dy) nyVy [ BY BMjn—swry frW dw nws krn vwlw [ rwie—pwiqSwh [ drsin dyiKAY—jy drsn kr leIey [ jwie—dUr ho jWdw hY [1[

jq kq—ij`Qy ik`Qy, hr QW [ pyKau—pyKauN, mYN vyKdw hW [ bil jweI—bil jweIN, mYN kurbwn jWdw hW [1[rhwau[

kwm—kwmnw, ie`Cw [ siB—swry {bhu-vcn} [ inrml—jIvn ƒ piv`qr krn vwlI [ kru—h`Q {iek-vcn} [ gih—PV ky [ ird—ihrdy ivc [2[

sogu—Zm [ ibAwpY—Awpxw zor pw skdw [ krxYhwru—pYdw krn dI smrQw vwlw [3[

inrml—by-dwZ [ Acrj bwxI—ivsmwd AvsQw pYdw krn vwlI bwxI [ pUrn—srb-ivAwpk [ min—(ijs mnu`K dy) mn ivc [ BwxI—ipAwrI l`g pYNdI hY [ jil—jl ivc [ Qil—DrqI ivc [ mhIAil—mhI qil, DrqI dy ql auqy, pulwV ivc, AwkwS ivc [ rivAw—ivAwpk [ qy—qoN [4[

ArQ:- hy pRBU! mYN (Awpxy) gurU dy crnW qoN sdw sdky jWdw hW (ijs ny mYƒ qyry crnW ivc joiVAw hY, hux) mYN hr QW qyrw hI Awsrw q`kdw hW [1[rhwau[

hy BweI! myrw gurU-prmysr swrI isRStI dw mUl hY, sB qwkqW dw mwlk hY, (sB ƒ) ijMd dyx vwlw hY, pRwx dyx vwlw hY, swry suK dyx vwlw hY, (sBnW dy) nyVy (v`sdw hY) [ hy BweI! auh pwiqSwh (jIvW dy swry) fr dUr krn vwlw hY, auh Awp nws-rihq hY, jy aus dw drsn ho jwey, (qW mnu`K dw) swrw du`K dUr ho jWdw hY [1[

hy BweI! gurdyv-pRBU ƒ imilAW swrIAW kwmnW pUrIAW ho jWdIAW hn, auh pRBU swry Pl dyx vwlw hY, aus dI syvw-BgqI jIvn ƒ pivqr kr dyNdI hY [ hy BweI! pRBU Awpxy dwsW dw h`Q PV ky auhnW ƒ Awpxy bxw lYNdw hY, Aqy auhnW dy ihrdy ivc Awpxw nwm itkw dyNdw hY [2[

hy gurU-pwrbRhm! hy AphuMc! hy byAMq! (jo kuJ id`s irhw hY, ieh) sB kuJ qyrw pYdw kIqw hoieAw hY, qUM hI sB kuJ pYdw krn dI smrQw vwlw hYN [ ijs dy ihrdy ivc qUM Awpxw nwm itkWdw hYN, aus dy AMdr) sdw Awnµd bixAw rihMdw hY, aus ƒ koeI Zm (poh nhIN skdw) [ koeI du`K koeI drd koeI rog aus auqy Awpxw zor nhIN pw skdw [3[

hy BweI! srb-ivAwpk prmwqmw dI ivsmwd pYdw krn vwlI is&iq-swlwh ijs mnu`K dy mn ivc im`TI l`g pYNdI hY, aus dI by-dwZ soBw (hr QW psr jWdI hY) [ hy nwnk! auh pRBU jl ivc DrqI ivc AwkwS ivc sB QW mOjUd hY (jo kuJ jgq ivc ho irhw hY) sB kuJ pRBU qoN (pRBU dy hukm nwl hI) ho irhw hY [4[34[47[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh