ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1146

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਨਿਰਧਨ ਕਉ ਤੁਮ ਦੇਵਹੁ ਧਨਾ ॥ ਅਨਿਕ ਪਾਪ ਜਾਹਿ ਨਿਰਮਲ ਮਨਾ ॥ ਸਗਲ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਨ ਕਾਮ ॥ ਭਗਤ ਅਪੁਨੇ ਕਉ ਦੇਵਹੁ ਨਾਮ ॥੧॥ ਸਫਲ ਸੇਵਾ ਗੋਪਾਲ ਰਾਇ ॥ ਕਰਨ ਕਰਾਵਨਹਾਰ ਸੁਆਮੀ ਤਾ ਤੇ ਬਿਰਥਾ ਕੋਇ ਨ ਜਾਇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਰੋਗੀ ਕਾ ਪ੍ਰਭ ਖੰਡਹੁ ਰੋਗੁ ॥ ਦੁਖੀਏ ਕਾ ਮਿਟਾਵਹੁ ਪ੍ਰਭ ਸੋਗੁ ॥ ਨਿਥਾਵੇ ਕਉ ਤੁਮ੍ਹ੍ਹ ਥਾਨਿ ਬੈਠਾਵਹੁ ॥ ਦਾਸ ਅਪਨੇ ਕਉ ਭਗਤੀ ਲਾਵਹੁ ॥੨॥ ਨਿਮਾਣੇ ਕਉ ਪ੍ਰਭ ਦੇਤੋ ਮਾਨੁ ॥ ਮੂੜ ਮੁਗਧੁ ਹੋਇ ਚਤੁਰ ਸੁਗਿਆਨੁ ॥ ਸਗਲ ਭਇਆਨ ਕਾ ਭਉ ਨਸੈ ॥ ਜਨ ਅਪਨੇ ਕੈ ਹਰਿ ਮਨਿ ਬਸੈ ॥੩॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਪ੍ਰਭ ਸੂਖ ਨਿਧਾਨ ॥ ਤਤੁ ਗਿਆਨੁ ਹਰਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮ ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਸੰਤ ਟਹਲੈ ਲਾਏ ॥ ਨਾਨਕ ਸਾਧੂ ਸੰਗਿ ਸਮਾਏ ॥੪॥੨੩॥੩੬॥ {ਪੰਨਾ 1146}

pdArQ:- inrDn kau—kMgwl ƒ [ dyvhu—qUM dyNdw hYN [ Dnw—nwm-Dn [ jwih—dUr ho jWdy hn [ inrml—piv`qr [ mnorQ—loVW [1[

syvw—BgqI [ sPl—Pl dyx vwlI [ krwvnhwr—(jIvW pwsoN) krw skx vwlw [ qw qy—aus (pRBU dy dr) qoN [ ibrQw—^wlI, by-murwd [1[rhwau[

pRB—hy pRBU! KMfhu—qUM nws krdw hYN [ sogu—Zm [ Qwin—(ie`zq vwlI) QW qy [2[

dyqo—qUM dyNdw hYN [ mwnu—Awdr [ mUV mugDu—mhW mUrK [ cqur—isAwxw [ suigAwnu—igAwn-vwn [ BieAwn—fr dyx vwly, frwx vwly [ Bau—fr [ jn kY min—jn dy mn ivc [3[

inDwn—^zwnw [ igAwnu—Awqmk jIvn dI sUJ [ AMimRq—Awqmk jIvn dyx vwlw [ kir—kr ky [ ley—lWdw hY [ sMig—sMgq ivc [ smwey—lIn rihMdw hY [4[

ArQ:- hy BweI! isRStI dy pwlk-pRBU-pwiqSwh dI BgqI (sdw) Pl dyx vwlI hY [ auh mwlk-pRBU sB kuJ krn dI smrQw vwlw hY qy jIvW pwsoN sB kuJ krw skdw hY, aus dy dr qoN koeI jIv ^wlI nhIN jWdw [1[rhwau[

hy pRBU! qUM (ijs) kMgwl ƒ (Awpxw nwm-) Dn dyNdw hYN, aus dy AnykW pwp dUr ho jWdy hn, aus dw mn piv`qr ho jWdw hY, aus dIAW swrIAW mMgW pUrIAW ho jWdIAW hn, aus dy swry kMm isry cVH jWdy hn [ hy pRBU! qUM Awpxy Bgq ƒ (Awp hI) Awpxw nwm dyNdw hYN [1[

hy pRBU! qU (Awpxw nwm-dwrU dy ky) rogI dw rog nws kr dyNdw hYN, duKIey dw Zm imtw dyNdw hYN, ijs ƒ ikqy BI shwrw nhIN imldw qUM aus ƒ (Awpxw nwm b^S ky) ie`zq vwlI QW qy ibTw dyNdw hYN [ hy pRBU! Awpxy syvk ƒ qUM Awp hI AwpxI BgqI ivc joVdw hYN [2[

hy pRBU! ijs mnu`K ƒ ikqy BI Awdr-sqkwr nhIN imldw, aus ƒ qUM (AwpxI BgqI dI dwiq dy ky hr QW) ie`zq b^Sdw hYN, (qyrI BgqI dI brkiq nwl) mhW mUrK mnu`K isAwxw ho jWdw hY igAwnvwn ho jWdw hY, (aus dy mn ivcoN) swry frwx vwilAW dw fr dUr ho jWdw hY [ hy BweI! prmwqmw Awpxy syvk dy (sdw) mn ivc v`sdw hY [3[

hy nwnk! prmysr pRBU swry suKW dw ^zwnw hY, aus dw Awqmk jIvn dyx vwlw nwm Awqmk jIvn dI sUJ dyNdw hY rwz smJWdw hY [ imhr kr ky ijs mnu`K ƒ auh Awp sMq jnW dI syvw ivc joVdw hY, auh mnu`K (sdw) swD sMgiq ivc itikAw rihMdw hY [4[23[36[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਹਰਿ ਮਨਿ ਵਸੈ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਦੁਰਤੁ ਸਭੁ ਨਸੈ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਨਿਰਮਲ ਰੀਤਿ ॥ ਸੰਤਸੰਗਿ ਹੋਇ ਏਕ ਪਰੀਤਿ ॥੧॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲੁ ਤਹਾ ਕਾ ਨਾਉ ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਕੇਵਲ ਗੁਣ ਗਾਉ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਜਨਮ ਮਰਣੁ ਰਹੈ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਜਮੁ ਕਿਛੂ ਨ ਕਹੈ ॥ ਸੰਤਸੰਗਿ ਹੋਇ ਨਿਰਮਲ ਬਾਣੀ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਨਾਮੁ ਵਖਾਣੀ ॥੨॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਕਾ ਨਿਹਚਲ ਆਸਨੁ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਪਾਪ ਬਿਨਾਸਨੁ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਨਿਰਮਲ ਕਥਾ ॥ ਸੰਤਸੰਗਿ ਹਉਮੈ ਦੁਖ ਨਸਾ ॥੩॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਕਾ ਨਹੀ ਬਿਨਾਸੁ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਮਹਿ ਹਰਿ ਗੁਣਤਾਸੁ ॥ ਸੰਤ ਮੰਡਲ ਠਾਕੁਰ ਬਿਸ੍ਰਾਮੁ ॥ ਨਾਨਕ ਓਤਿ ਪੋਤਿ ਭਗਵਾਨੁ ॥੪॥੨੪॥੩੭॥ {ਪੰਨਾ 1146}

pdArQ:- sMq mMfl—swD sMgiq [ min—mn ivc [ vsY—Aw v`sdw hY [ durqu—{duirq} pwp [ rIiq—jIvn-mrXwdw, jIvn-jugiq [ inrml—ivkwrW dI mYl qoN sw& (r`Kx vwlI) [ sMq sMig—swD sMgiq ivc [ eyk prIiq—iek prmwqmw dw ipAwr [1[

qhw kw—aus (QW) dw [ kyvl—isr& [ gux gwau—guxW dw gwien, is&iq-swlwh [1[rhwau[

rhY—mu`k jWdw hY [ inrml bwxI—piv`qr krn vwlI bwxI (dw aucwr) [ vKwxI—aucwirAw jWdw hY [2[

inhcl—(ivkwrW vloN) Afol [ Awsnu—(ihrdw-) Awsx [ nsw—n`T jWdw hY, dUr ho jWdw hY [3[

guxqwsu—guxW dw ^zwnw [ Twkur ibsRwmu—mwlk-pRBU dw invws [ Eiq—auxy hoey ivc [ poiq—pRoqy hoey ivc [ Eiq poiq—qwxy pyty ivc, ijvyN qwxy pyty dy Dwgy Awpo ivc imly huMdy hn [4[

ArQ:- hy BweI! swD sMgiq aus QW dw nwm hY ijQy isr& prmwqmw dI is&iq-swlwh huMdI hY [1[rhwau[

hy BweI! swD sMgiq ivc (irhW) prmwqmw (mnu`K dy) mn ivc Aw v`sdw hY (prgt ho pYNdw hY) [ swD sMgiq ivc itikAW (ihrdy ivcoN) hryk iksm dw pwp dUr ho jWdw hY [ swD sMgiq ivc irhW (mnu`K dI) jIvn-jugiq ivkwrW dI mYl qoN sw& r`Kx vwlI bx jWdI hY, swD sMgiq dI brkiq nwl iek prmwqmw dw ipAwr (ihrdy ivc pYdw) ho jWdw hY [1[

hy BweI! swD sMgiq ivc irhW jnm mrn (dw gyV) mu`k jWdw hY, swD sMgiq ivc irhW jmrwj koeI frwvw nhIN dy skdw (ikauNik) swD sMgiq ivc (jIvn ƒ) piv`qr krn vwlI bwxI dw aucwrn huMdw hY, (auQy) prmwqmw dw nwm (hI) aucwirAw jWdw hY [2[

hy BweI! swD sMgiq dw itkwxw (AYsw hY ik auQy itkx vwly ivkwrW dy h`ilAW qoN) Afol (rihMdy hn), swD sMgiq ivc irhW (swry) pwpW dw nws ho jWdw hY [ swD sMgiq ivc prmwqmw dI is&iq-swlwh huMdI rihMdI hY jo (mnu`K ƒ) ivkwrW dI mYl qoN bcweI r`KdI hY [ swD sMgiq ivc rih ky haumY (qoN pYdw hox vwly swry) du`K dUr ho jWdy hn [3[

hy BweI! swD sMgiq ivc guxW dw ^zwnw prmwqmw (sdw) v`sdw hY, (ies vwsqy) swD sMgiq dy vwXU-mMfl dw kdy nws nhIN huMdw [ hy nwnk! swD sMgiq ivc sdw mwlk-pRBU dw invws hY [ Bgvwn-pRBU (swD sMgiq ivc) qwxy pyty vWg imilAw rihMdw hY [4[24[37[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਰੋਗੁ ਕਵਨੁ ਜਾਂ ਰਾਖੈ ਆਪਿ ॥ ਤਿਸੁ ਜਨ ਹੋਇ ਨ ਦੂਖੁ ਸੰਤਾਪੁ ॥ ਜਿਸੁ ਊਪਰਿ ਪ੍ਰਭੁ ਕਿਰਪਾ ਕਰੈ ॥ ਤਿਸੁ ਊਪਰ ਤੇ ਕਾਲੁ ਪਰਹਰੈ ॥੧॥ ਸਦਾ ਸਖਾਈ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ॥ ਜਿਸੁ ਚੀਤਿ ਆਵੈ ਤਿਸੁ ਸਦਾ ਸੁਖੁ ਹੋਵੈ ਨਿਕਟਿ ਨ ਆਵੈ ਤਾ ਕੈ ਜਾਮੁ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਜਬ ਇਹੁ ਨ ਸੋ ਤਬ ਕਿਨਹਿ ਉਪਾਇਆ ॥ ਕਵਨ ਮੂਲ ਤੇ ਕਿਆ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ॥ ਆਪਹਿ ਮਾਰਿ ਆਪਿ ਜੀਵਾਲੈ ॥ ਅਪਨੇ ਭਗਤ ਕਉ ਸਦਾ ਪ੍ਰਤਿਪਾਲੈ ॥੨॥ ਸਭ ਕਿਛੁ ਜਾਣਹੁ ਤਿਸ ਕੈ ਹਾਥ ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਮੇਰੋ ਅਨਾਥ ਕੋ ਨਾਥ ॥ ਦੁਖ ਭੰਜਨੁ ਤਾ ਕਾ ਹੈ ਨਾਉ ॥ ਸੁਖ ਪਾਵਹਿ ਤਿਸ ਕੇ ਗੁਣ ਗਾਉ ॥੩॥ ਸੁਣਿ ਸੁਆਮੀ ਸੰਤਨ ਅਰਦਾਸਿ ॥ ਜੀਉ ਪ੍ਰਾਨ ਧਨੁ ਤੁਮ੍ਹ੍ਹਰੈ ਪਾਸਿ ॥ ਇਹੁ ਜਗੁ ਤੇਰਾ ਸਭ ਤੁਝਹਿ ਧਿਆਏ ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਨਾਨਕ ਸੁਖੁ ਪਾਏ ॥੪॥੨੫॥੩੮॥ {ਪੰਨਾ 1146}

pdArQ:- kvnu—ikhVw? jW—jdoN [ sMqwpu—klyS [ iqsu aUpr qy—aus dy isr au~qoN [ kwlu—mOq, mOq dw fr [ prhrY—dUr kr dyNdw hY [1[

sKweI—swQI, im`qr [ cIiq—ic`q ivc [ qw kY inkit—aus dy nyVy [ jwmu—jmu [1[rhwau[

iehu—ieh jIv [ n so—nhIN sI [ iknih—iksny? mUl qy—mu`F qoN [ ikAw—kYsw sohxw [ Awpih—Awp hI [ mwir—mwry, mwrdw hY [ jIvwlY—ijMd pw dyNdw hY [ kau—ƒ [ pRiqpwlY—r`iKAw krdw hY [2[

sB ikCu—hryk qwkq [ AnwQ ko nwQ—inKsimAW dw Ksm [ duK BMjnu—du`KW dw nws krn vwlw [ qw kw—aus (prmwqmw) dw [ pwvih—qUM pRwpq kryNgw [ iqs ky—{sbMDk ‘ky’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} [ gwau—gwieAw kr [3[

suAwmI—hy mwlk-pRBU! jIau—ijMd [ pwis—hvwly [ sB—swrI lukweI [4[

ArQ:- hy BweI! prmwqmw dw nwm (hI mnu`K dw) sdw swQI hY [ ijs mnu`K dy ic`q ivc hir-nwm Aw v`sdw hY, auh sdw Awqmk Awnµd mwxdw hY, jmrwj aus dy nyVy nhIN AwauNdw (aus ƒ mOq dw fr nhIN rihMdw [ Awqmk mOq aus dy nyVy nhIN FukdI) [1[rhwau[

hy BweI! jdoN prmwqmw Awp (iksy mnu`K dI) r`iKAw krdw hY, aus ƒ koeI rog ivAwp nhIN skdw, koeI du`K koeI klyS aus ƒ poh nhIN skdw [ hy BweI! prmwqmw ijs mnu`K au~qy imhr krdw hY, aus dy isr au~qoN auh mOq (dw fr, Awqmk mOq) dUr kr dyNdw hY [1[

hy BweI! jdoN ieh jIv pihlW hY hI nhIN sI qdoN (prmwqmw qoN ibnw hor) iks ny ies ƒ pYdw kr skxw sI? (vyKo,) iks mu`F qoN (ipqw dI bUMd qoN) ies dI kYsI sohxI sUrq (prmwqmw ny) bxw id`qI [ hy BweI! auh Awp hI (jIv ƒ) mwrdw hY Awp hI pYdw krdw hY [ prmwqmw Awpxy Bgq dI sdw r`iKAw krdw hY [2[

hy BweI! ieh s`c jwxo ik hryk qwkq aus prmwqmw dy h`QW ivc hY [ hy BweI! auh ipAwrw pRBU inKsimAW dw Ksm hY [ aus dw nwm hI hY ‘duK-BMjnu’ (Bwv, du`KW dw nws krn vwlw) [ hy BweI! aus dy gux gwieAw kr, swry suK pRwpq kryNgw [3[

hy suAwmI! qUM Awpxy sMq jnW dI ArzoeI sux lYNdw hYN [ sMq jn AwpxI ijMd Awpxy pRwx Awpxw Dn sB kuJ qyry hvwly krI r`Kdy hn [ hy pRBU! ieh swrw jgq qyrw pYdw kIqw hoieAw hY, swrI lukweI qyrw hI iDAwn DrdI hY [ hy nwnk! (AwK—hy pRBU!) imhr kr ky (ijs ƒ qUM Awpxw nwm b^Sdw hYN, auh mnu`K) Awqmk Awnµd mwxdw hY [4[25[38[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh