ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1137

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਜੀਉ ਪ੍ਰਾਣ ਜਿਨਿ ਰਚਿਓ ਸਰੀਰ ॥ ਜਿਨਹਿ ਉਪਾਏ ਤਿਸ ਕਉ ਪੀਰ ॥੧॥ ਗੁਰੁ ਗੋਬਿੰਦੁ ਜੀਅ ਕੈ ਕਾਮ ॥ ਹਲਤਿ ਪਲਤਿ ਜਾ ਕੀ ਸਦ ਛਾਮ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਆਰਾਧਨ ਨਿਰਮਲ ਰੀਤਿ ॥ ਸਾਧਸੰਗਿ ਬਿਨਸੀ ਬਿਪਰੀਤਿ ॥੨॥ ਮੀਤ ਹੀਤ ਧਨੁ ਨਹ ਪਾਰਣਾ ॥ ਧੰਨਿ ਧੰਨਿ ਮੇਰੇ ਨਾਰਾਇਣਾ ॥੩॥ ਨਾਨਕੁ ਬੋਲੈ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਣੀ ॥ ਏਕ ਬਿਨਾ ਦੂਜਾ ਨਹੀ ਜਾਣੀ ॥੪॥੬॥ {ਪੰਨਾ 1137}

pdArQ:- jIau—ijMd [ ijin—ijs (prmwqmw) ny [ ricE—bxwieAw hY [ ijnih—ijin hI {ik®Aw ivSySx ‘hI’ dy kwrn l&z ‘ijin’ dI ( i ) au~f geI hY} [ iqs kau—{sMbMDk ‘kau’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} [ pIr—drd-snyh [1[

jIA kY kwm—ijMd dy kMm, ijMd vwsqy lwBdwiek [ hliq—ies lok ivc [ pliq—prlok ivc [ jw kI—ijs (prmwqmw) dI [ sd—sdw [ Cwm—CW, swm, Awsrw [1[rhwau[

rIiq—jIvn-mrXwdw, jIvn-jugiq [ inrml—piv`qr [ sMig—sMgiq ivc [ ibnsI—nws ho jWdI hY [ ibprIiq—(ismrn qoN) aultI jIvn-jugiq [2[

hIq—ihqU, snyhI [ pwrxw—prnw, Awsrw [ DMin—slwhux-jog [ nwrwiexw—hy nwrwiex! hy prmwqmw! [3[

nwnku bolY—nwnk boldw hY [ AMimRq—Awqmk jIvn dyx vwlI [ jwxI—jwix [4[

ArQ:- hy BweI! ijs (gurU) dw ijs (goibMd) dw ies lok ivc Aqy prlok ivc sdw (mnu`K ƒ) Awsrw hY, auh gurU (hI) auh goibMd (hI) ijMd dI shwieqw krn vwlw hY [1[rhwau[

hy BweI! ijs (prmwqmw) ny ijMd pRwx (dy ky jIvW dy) srIr rcy hn, hy BweI! ijs prmwqmw ny jIv pYdw kIqy hn, aus ƒ hI (jIvW dw) drd hY [1[

hy BweI! aus prmwqmw ƒ ismrnw hI piv`qr jIvn-jugiq hY (ieh jIvn-jugiq swD sMgiq ivc pRwpq huMdI hY) [ hy BweI! swD sMgiq ivc rih ky (ismrn qoN) aultI jIvn-jugiq nws ho jWdI hY (Bwv, ismrn nwh krn dI mwVI vwdI ^qm ho jWdI hY) [2[

hy BweI! im`qr, ihqU, Dn—ieh (mnu`K dI ijMd dw) shwrw nhIN hn [ hy myry prmwqmw! (qUM hI AsW jIvW dw Awsrw hYN) qUM hI slwhux-jog hYN, qUM hI slwhux-jog hYN [3[

hy BweI! nwnk Awqmk jIvn dyx vwlw (ieh) bcn AwKdw hY ik iek prmwqmw qoN ibnw iksy hor ƒ (izMdgI dw shwrw) nwh smJIN [4[6[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਆਗੈ ਦਯੁ ਪਾਛੈ ਨਾਰਾਇਣ ॥ ਮਧਿ ਭਾਗਿ ਹਰਿ ਪ੍ਰੇਮ ਰਸਾਇਣ ॥੧॥ ਪ੍ਰਭੂ ਹਮਾਰੈ ਸਾਸਤ੍ਰ ਸਉਣ ॥ ਸੂਖ ਸਹਜ ਆਨੰਦ ਗ੍ਰਿਹ ਭਉਣ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਰਸਨਾ ਨਾਮੁ ਕਰਨ ਸੁਣਿ ਜੀਵੇ ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਸਿਮਰਿ ਸਿਮਰਿ ਅਮਰ ਥਿਰੁ ਥੀਵੇ ॥੨॥ ਜਨਮ ਜਨਮ ਕੇ ਦੂਖ ਨਿਵਾਰੇ ॥ ਅਨਹਦ ਸਬਦ ਵਜੇ ਦਰਬਾਰੇ ॥੩॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਭਿ ਲੀਏ ਮਿਲਾਏ ॥ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਸਰਣਾਗਤਿ ਆਏ ॥੪॥੭॥ {ਪੰਨਾ 1137}

pdArQ:- AwgY—AgWh Awaux vwly smy ivc [ pwCY—ipCly lµG cuky smy ivc [ dXu—{dX`To love, feel pity} qrs krn vwlw pRBU [ miD Bwig—ivckwrly ih`sy ivc, hux BI [ rswiex—swry rsW dw Gr, swry suK dyx vwlw [1[

hmwrY—swfy vwsqy [ saux—sgn, cMgw muhUrq [ swsqR saux—sgn d`sx vwlw SwsqR [ Baux—Bvn, Gr [1[rhwau[

rsnw—jIB (nwl) [ krn—kMnW nwl [ suix—sux ky [ jIvy—Awqmk jIvn hwsl kr gey [ ismir ismir—sdw ismr ky [ Amr—A-mr, Awqmk mOq qoN bcy hoey [ iQru—(ivkwrW vloN) Afol-ic`q [ QIvy—ho gey [2[

invwry—dUr kr ley [ Anhd—{AnwhqAn` Awhq} ibnw vjwey, iek-rs [ sbd—(pMjW iksmW dy swzW dy) Awvwz [ drbwry—drbwr ivc, ihrdy ivc [3[

kir—kr ky [ pRiB—pRBU ny [ nwnk—hy nwnk! [4[

ArQ:- hy BweI! pRBU dw nwm hI swfy vwsqy cMgw muhUrq d`sx vwlw SwsqR hY (ijs ihrdy ivc pRBU dw nwm v`sdw hY, aus) ihrdy-Gr ivc sdw Awqmk Afolqw dy suK hn Awnµd hn [1[rhwau[

hy BweI! AgWh Awaux vwly smy ivc prmwqmw hI (AsW jIvW auqy) qrs krn vwlw hY, ip`Cy lµG cuky smy ivc BI prmwqmw hI (swfw rwKw sI) [ hux BI swry suKW dw dwqw pRBU hI (swfy nwl) ipAwr krn vwlw hY [1[

hy BweI! jIB nwl nwm (jp ky), kMnW nwl (nwm) sux ky (AnykW hI jIv) Awqmk jIvn pRwpq kr gey [ prmwqmw dw nwm sdw ismr ky (AnykW jIv) Awqmk mOq qoN bc gey, (ivkwrW dy twkry qy) Afol-ic`q bxy rhy [2[

hy BweI! (ijnHW ny prmwqmw dy nwm ƒ jIvn dw Awsrw bxwieAw, auhnW dy Awpxy) AnykW hI jnmW dy du`K-pwp dUr kr ley, auhnW dy ihrdy-drbwr ivc ieauN iek-rs Awnµd bx igAw ijvyN pMjW hI iksmW dy swz v`jx nwl sMgIqk rs bxdw hY [3[

hy nwnk! (ijhVy mnu`K sgn AwidkW dy Brm C`f ky is`Dy) prmwqmw dI srn Aw pey, prmwqmw ny ikrpw kr ky auhnW ƒ Awpxy crnW ivc joV ilAw [4[7[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਕੋਟਿ ਮਨੋਰਥ ਆਵਹਿ ਹਾਥ ॥ ਜਮ ਮਾਰਗ ਕੈ ਸੰਗੀ ਪਾਂਥ ॥੧॥ ਗੰਗਾ ਜਲੁ ਗੁਰ ਗੋਬਿੰਦ ਨਾਮ ॥ ਜੋ ਸਿਮਰੈ ਤਿਸ ਕੀ ਗਤਿ ਹੋਵੈ ਪੀਵਤ ਬਹੁੜਿ ਨ ਜੋਨਿ ਭ੍ਰਮਾਮ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਪੂਜਾ ਜਾਪ ਤਾਪ ਇਸਨਾਨ ॥ ਸਿਮਰਤ ਨਾਮ ਭਏ ਨਿਹਕਾਮ ॥੨॥ ਰਾਜ ਮਾਲ ਸਾਦਨ ਦਰਬਾਰ ॥ ਸਿਮਰਤ ਨਾਮ ਪੂਰਨ ਆਚਾਰ ॥੩॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਇਹੁ ਕੀਆ ਬੀਚਾਰੁ ॥ ਬਿਨੁ ਹਰਿ ਨਾਮ ਮਿਥਿਆ ਸਭ ਛਾਰੁ ॥੪॥੮॥ {ਪੰਨਾ 1137}

pdArQ:- koit—kRoVW [ mnorQ—mn dy rQ, mn dIAW mMgW [ Awvih hwQ—h`QW ivc Aw jWdy hn, iml jWdy hn [ pWQ—pMD ivc swQ dyx vwlw {pMQ—rsqw, pMD—s&r} [ sMgI—swQI [ jm mwrg kY—mOq dy rsqy auqy, mrn qoN ip`CoN [1[

goibMd nwm—prmwqmw dw nwm [ jo—ijhVw mnu`K [ iqs kI—{sMbMDk ‘kI’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw u au~f igAw hY} [ giq—au~cI Awqmk AvsQw, mukqI [ bhuiV—muV, iPr [ BRmwm—Btkxw [1[rhwau[

inhkwm—vwsnw-rihq [2[

swdn—{sdn} Gr [ pUrn Awcwr—su`cw Awcrn [3[

dws—dwsW ny [ imiQAw—nwsvMq [ Cwru—suAwh (dy qu`l) [4[

ArQ:- hy BweI! gur-goibMd dw nwm (hI Asl) gMgw-jl hY [ ijhVw mnu`K (goibMd dw nwm) ismrdw hY, aus dI au~cI Awqmk AvsQw bx jWdI hY, ijhVw (ies nwm-jl gMgw-jl ƒ) pINdw hY auh muV jUnW ivc nhIN Btkdw [1[rhwau[

hy BweI! (ijhVw mnu`K nwm jpdw hY aus dy) mn dIAW kRoVW mMgW pUrIAW ho jWdIAW hn [ mrn qoN ip`CoN BI ieh nwm hI aus dw swQI bxdw hY shwiek bxdw hY [1[

hy BweI! hir-nwm hI (dyv-) pUjw hY, nwm hI jp-qp hY, qwp hI qIrQ-ieSnwn hY [ nwm ismridAW (ismrn krn vwly) dunIAw vwlIAW vwsnW qoN rihq ho jWdy hn [2[

hy BweI! rwj, mwl, mhl-mwVIAW, drbwr lwauxy (jo suK iehnW ivc hn, nwm ismrn vwilAW ƒ auh suK nwm-ismrn qoN pRwpq huMdy hn) [ hy BweI! hir-nwm ismridAW mnu`K dw Awcrn su`cw bx jWdw hY [3[

hy nwnk! pRBU dy syvkW ny ieh inScw kIqw huMdw hY ik prmwqmw dy nwm qoN ibnw hor swrI (mwieAw) nwsvMq hY suAwh (dy qu`l) hY [4[8[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਲੇਪੁ ਨ ਲਾਗੋ ਤਿਲ ਕਾ ਮੂਲਿ ॥ ਦੁਸਟੁ ਬ੍ਰਾਹਮਣੁ ਮੂਆ ਹੋਇ ਕੈ ਸੂਲ ॥੧॥ ਹਰਿ ਜਨ ਰਾਖੇ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮਿ ਆਪਿ ॥ ਪਾਪੀ ਮੂਆ ਗੁਰ ਪਰਤਾਪਿ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਅਪਣਾ ਖਸਮੁ ਜਨਿ ਆਪਿ ਧਿਆਇਆ ॥ ਇਆਣਾ ਪਾਪੀ ਓਹੁ ਆਪਿ ਪਚਾਇਆ ॥੨॥ ਪ੍ਰਭ ਮਾਤ ਪਿਤਾ ਅਪਣੇ ਦਾਸ ਕਾ ਰਖਵਾਲਾ ॥ ਨਿੰਦਕ ਕਾ ਮਾਥਾ ਈਹਾਂ ਊਹਾ ਕਾਲਾ ॥੩॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਕੀ ਪਰਮੇਸਰਿ ਸੁਣੀ ਅਰਦਾਸਿ ॥ ਮਲੇਛੁ ਪਾਪੀ ਪਚਿਆ ਭਇਆ ਨਿਰਾਸੁ ॥੪॥੯॥ {ਪੰਨਾ 1137}

pdArQ:- lypu—mwVw Asr [ iql kw—iql ijqnw BI, rqw BI [ n mUil—iblkul nhIN [ dustu—pwpI, BYVw-cMdrw [1[

hir jn—prmwqmw dy Bgq, prmwqmw dy syvk [ pwrbRhim—prmwqmw ny [ gur prqwip—gurU dy prqwp nwl [1[rhwau[

jin—jn ny, syvk ny [ ieAwxw—mUrK [ pcwieAw—swiVAw, nws kIqw [2[

eIhW aUhw—iek lok Aqy prlok ivc [ mwQw kwlw—mUMh kwlw [3[

prmysir—prmysr ny [ mlyCu—BYVI nIAq vwlw [ picAw—mirAw [ inrwsu—ijs dI Aws pUrI nwh ho skI [4[

ArQ:- hy BweI! prmwqmw ny Awpxy syvkW dI r`iKAw (sdw hI) Awp kIqI hY [ (vyKo, ivswh-GwqI bRwhmx) duSt gurU dy prqwp nwl (Awp hI) mr igAw hY [1[rhwau[

hy BweI! (prmwqmw dI imhr Awpxy syvk au~qy hoeI hY, bwlk (gurU) hirgoibMd au~qy aus duSt dI mMdI krqUq dw) iblkul rqw Br BI mwVw Asr nhIN ho sikAw (pr gurU dy prqwp nwl auh) cMdrw bRwhmx (pyt ivc) sUl au~Tx nwl mr igAw hY [1[

hy BweI! (prmwqmw ny Awpxy syvk dI Awp r`iKAw kIqI hY, ikauNik) syvk ny Awpxy mwlk-pRBU ƒ sdw Awpxy ihrdy ivc vswieAw hY [ auh bysmJ duSt (ies r`bI Byq ƒ smJ nwh sikAw, qy prmwqmw ny) Awp hI aus ƒ mwr mukwieAw [2[

hy BweI! mW ipau (vWg) pRBU Awpxy syvk dw sdw Awp rwKw bxdw hY (qwhIeyN pRBU dy syvk dy) doKI dw mUMh lok prlok duhIN srweIN kwlw huMdw hY [3[

hy nwnk! (AwK—hy BweI!) Awpxy syvk dI prmysr ny (sdw hI) Ardws suxI hY (vyKo, prmysr dy syvk au~qy vwr krn vwlw) duSt pwpI (Awp hI) mr imitAw, qy, by-murwdw hI irhw [4[9[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਖੂਬੁ ਖੂਬੁ ਖੂਬੁ ਖੂਬੁ ਖੂਬੁ ਤੇਰੋ ਨਾਮੁ ॥ ਝੂਠੁ ਝੂਠੁ ਝੂਠੁ ਝੂਠੁ ਦੁਨੀ ਗੁਮਾਨੁ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਨਗਜ ਤੇਰੇ ਬੰਦੇ ਦੀਦਾਰੁ ਅਪਾਰੁ ॥ ਨਾਮ ਬਿਨਾ ਸਭ ਦੁਨੀਆ ਛਾਰੁ ॥੧॥ ਅਚਰਜੁ ਤੇਰੀ ਕੁਦਰਤਿ ਤੇਰੇ ਕਦਮ ਸਲਾਹ ॥ ਗਨੀਵ ਤੇਰੀ ਸਿਫਤਿ ਸਚੇ ਪਾਤਿਸਾਹ ॥੨॥ ਨੀਧਰਿਆ ਧਰ ਪਨਹ ਖੁਦਾਇ ॥ ਗਰੀਬ ਨਿਵਾਜੁ ਦਿਨੁ ਰੈਣਿ ਧਿਆਇ ॥੩॥ ਨਾਨਕ ਕਉ ਖੁਦਿ ਖਸਮ ਮਿਹਰਵਾਨ ॥ ਅਲਹੁ ਨ ਵਿਸਰੈ ਦਿਲ ਜੀਅ ਪਰਾਨ ॥੪॥੧੦॥ {ਪੰਨਾ 1137-1138}

pdArQ:- KUbu—sohxw, cMgw, im`Tw [ JUTu—CyqI mu`k jwx vwlw [ dunI—dunIAw dw [ gumwnu—mwx [1[rhwau[

ngj—nZz, sohxy, suMdr [ Apwru—byAMq (sohxw) [ sB—swrI [ Cwru—suAwh (dy qu`l) [1[

Acrju—hYrwn krn vwlw kMm [ kdm—crn [ slwh—slwhux-jog [ gnIv—ZnImq, Amlok [ scy—hy sdw kwiem rihx vwly! [2[

nIDirAw Dr—inAwsirAW dw Awsrw [ pnh—pnwh, Et [ Kudwie—prmwqmw [ grIb invwju—grIbW auqy imhr krn vwlw [ rYix—rwq [ iDAwie—ismirAw kr [3[

nwnk kau—hy nwnk! ijs kau, hy nwnk! ijs mnu`K au~qy [ Kuid—^uid, Awp [ Alhu—A`lHw, prmwqmw [ jIA—ijMd qoN [4[

ArQ:- hy pRBU! qyrw nwm sohxw hY, qyrw nwm im`Tw hY, qyrw nwm cMgw hY [ (pr hy BweI!) dunIAw dw mwx JUTw hY, CyqI mu`k jwx vwlw hY, dunIAw dy mwx dw kIh Brosw? [1[rhwau[

hy pRBU! qyrI BgqI krn vwly bMdy sohxy hn, auhnW dw drsn byAMq (Amolk) hY [ hy pRBU! qyry nwm qoN ibnw (jIv vwsqy) swrI dunIAw (dw Dn-pdwrQ) suAwh (dy qu`l) hY [1[

hy pRBU! qyrI rcI kudriq iek hYrwn krn vwlw qmwSw hY, qyry crn slwhux-jog hn [ hy sdw kwiem rihx vwly pwiqSwh! qyrI is&iq-swlwh (iek) Amolk (^zwnw) hY [2[

hy BweI! idn rwq aus prmwqmw dw nwm ismirAw kr, auh grIbW au~qy imhr krn vwlw hY, auh inAwsirAW dw Awsrw hY (inEitAW dI) Et hY [3[

hy nwnk! ijs mnu`K au~qy mwlk-pRBU Awp dieAwvwn huMdw hY, aus dI ijMd qoN, aus dy idl qoN, aus dy pRwxW qoN auh kdy BI nhIN ivsrdw [4[10[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh