ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1126

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਭੂੰਡੀ ਚਾਲ ਚਰਣ ਕਰ ਖਿਸਰੇ ਤੁਚਾ ਦੇਹ ਕੁਮਲਾਨੀ ॥ ਨੇਤ੍ਰੀ ਧੁੰਧਿ ਕਰਨ ਭਏ ਬਹਰੇ ਮਨਮੁਖਿ ਨਾਮੁ ਨ ਜਾਨੀ ॥੧॥ ਅੰਧੁਲੇ ਕਿਆ ਪਾਇਆ ਜਗਿ ਆਇ ॥ ਰਾਮੁ ਰਿਦੈ ਨਹੀ ਗੁਰ ਕੀ ਸੇਵਾ ਚਾਲੇ ਮੂਲੁ ਗਵਾਇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਜਿਹਵਾ ਰੰਗਿ ਨਹੀ ਹਰਿ ਰਾਤੀ ਜਬ ਬੋਲੈ ਤਬ ਫੀਕੇ ॥ ਸੰਤ ਜਨਾ ਕੀ ਨਿੰਦਾ ਵਿਆਪਸਿ ਪਸੂ ਭਏ ਕਦੇ ਹੋਹਿ ਨ ਨੀਕੇ ॥੨॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਕਾ ਰਸੁ ਵਿਰਲੀ ਪਾਇਆ ਸਤਿਗੁਰ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਏ ॥ ਜਬ ਲਗੁ ਸਬਦ ਭੇਦੁ ਨਹੀ ਆਇਆ ਤਬ ਲਗੁ ਕਾਲੁ ਸੰਤਾਏ ॥੩॥ ਅਨ ਕੋ ਦਰੁ ਘਰੁ ਕਬਹੂ ਨ ਜਾਨਸਿ ਏਕੋ ਦਰੁ ਸਚਿਆਰਾ ॥ ਗੁਰ ਪਰਸਾਦਿ ਪਰਮ ਪਦੁ ਪਾਇਆ ਨਾਨਕੁ ਕਹੈ ਵਿਚਾਰਾ ॥੪॥੩॥੪॥ {ਪੰਨਾ 1126}

pdArQ:- BUMfI—koJI, by-FbI, B`dI [ kr—h`Q [ iKsry—iF`ly ho gey [ qucw—cmVI [ dyh—srIr (dI) [ nyqRI—A`KW ivc [ krn—kMn [ bhry—boly [ mnmuiK—mn dy ip`Cy qurn vwlw bMdw [1[

jig—jgq ivc [ Awie—Aw ky, jnm lY ky [ irdY—ihrdy ivc [ mUlu—rwis-pUMjI [1[rhwau[

rMig—rMg ivc, pRym ivc [ rwqI—r`qI, rMgI [ PIky—KrHvy [ ivAwpis—ru`Jw rihMdw hY [ nIky—cMgy [2[

siqgur myil—gurU dI sMgiq ivc [ sbd Bydu—Sbd dw Byd, Sbd dw rs [ kwlu—mOq (dw fr) [3[

An ko—(pRBU qoN ibnw) iksy hor dw [ sicAwrw—sdw kwiem rihx vwly pRBU dw [ prswid—ikrpw nwl [ prm pdu—sB qoN au~cw Awqmk drjw [ ivcwrw—ivcwr dI g`l [4[

ArQ:- hy (mwieAw dy moh ivc) AMnHy hoey jIv! qUM jgq ivc jnm lY ky (Awqmk jIvn dy AslI lwB vjoN) kuJ BI nwh K`itAw, sgoN qUM mUl BI gvw ilAw (jyhVw pihlW koeI Awqmk jIvn sI auh BI nws kr ilAw, ikauNik) qUM prmwqmw ƒ Awpxy ihrdy ivc nhIN vswieAw, qy qUM gurU dI d`sI kwr nhIN kIqI [1[rhwau[

(hy AMnHy jIv! hux buFypy ivc) qyrI qor by-FbI ho cukI hY, qyry pYr h`Q iFlk pey hn, qyry srIr dI cmVI auqy JurVIAW pY rhIAW hn, qyrIAW A`KW A`gy hnyrw hox l`g ipAw hY, qyry kMn boly ho cuky hn, pr Ajy BI Awpxy mn dy ip`Cy qur ky qUM prmwqmw dy nwm nwl sWJ nhIN pweI [1[

(hy AMnHy jIv!) qyrI jIB pRBU dI Xwd dy ipAwr ivc nhIN iB`jI, jdoN BI boldI hY iP`ky bol hI boldI hY [ qUM sdw Bly bMidAW dI inMidAw ivc ru`Jw rihMdw hYN, qyry swry kMm pSUAW vwly hoey pey hn, (iesy qrHW irhW) ieh kdy BI cMgy nhIN ho skxgy [2[

(pr jIvW dy BI kIh v`s?) Awqmk jIvn dyx vwly sRRySt nwm dy jwp dw suAwd auhnW ivrilAW bMidAW ƒ AwauNdw hY ijnHW ƒ (prmwqmw Awp) siqgurU dI sMgiq ivc imlWdw hY [ mnu`K ƒ jdoN qk is&iq-swlwh dw rs nhIN AwauNdw qdoN qk (ieh Ajyhy kMm krdw rihMdw hY ijnHW kr ky) ies ƒ mOq dw fr duKI krdw rihMdw hY [3[

nwnk ieh ivcwr dI g`l AwKdw hY ik gurU dI ikrpw nwl jo mnu`K sdw-iQr rihx vwly prmwqmw dw dr hI m`lI r`Kdw hY qy prmwqmw qoN ibnw iksy hor dw drvwzw iksy hor dw Gr nhIN Bwldw auh sB qoN au~cw Awqmk drjw pRwpq kr lYNdw hY [4[3[4[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਸਗਲੀ ਰੈਣਿ ਸੋਵਤ ਗਲਿ ਫਾਹੀ ਦਿਨਸੁ ਜੰਜਾਲਿ ਗਵਾਇਆ ॥ ਖਿਨੁ ਪਲੁ ਘੜੀ ਨਹੀ ਪ੍ਰਭੁ ਜਾਨਿਆ ਜਿਨਿ ਇਹੁ ਜਗਤੁ ਉਪਾਇਆ ॥੧॥ ਮਨ ਰੇ ਕਿਉ ਛੂਟਸਿ ਦੁਖੁ ਭਾਰੀ ॥ ਕਿਆ ਲੇ ਆਵਸਿ ਕਿਆ ਲੇ ਜਾਵਸਿ ਰਾਮ ਜਪਹੁ ਗੁਣਕਾਰੀ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਊਂਧਉ ਕਵਲੁ ਮਨਮੁਖ ਮਤਿ ਹੋਛੀ ਮਨਿ ਅੰਧੈ ਸਿਰਿ ਧੰਧਾ ॥ ਕਾਲੁ ਬਿਕਾਲੁ ਸਦਾ ਸਿਰਿ ਤੇਰੈ ਬਿਨੁ ਨਾਵੈ ਗਲਿ ਫੰਧਾ ॥੨॥ ਡਗਰੀ ਚਾਲ ਨੇਤ੍ਰ ਫੁਨਿ ਅੰਧੁਲੇ ਸਬਦ ਸੁਰਤਿ ਨਹੀ ਭਾਈ ॥ ਸਾਸਤ੍ਰ ਬੇਦ ਤ੍ਰੈ ਗੁਣ ਹੈ ਮਾਇਆ ਅੰਧੁਲਉ ਧੰਧੁ ਕਮਾਈ ॥੩॥ ਖੋਇਓ ਮੂਲੁ ਲਾਭੁ ਕਹ ਪਾਵਸਿ ਦੁਰਮਤਿ ਗਿਆਨ ਵਿਹੂਣੇ ॥ ਸਬਦੁ ਬੀਚਾਰਿ ਰਾਮ ਰਸੁ ਚਾਖਿਆ ਨਾਨਕ ਸਾਚਿ ਪਤੀਣੇ ॥੪॥੪॥੫॥ {ਪੰਨਾ 1126}

pdArQ:- rYix—rwq [ sovq—kwmwidk ivkwrW ivc msq rihMdw hY [ gil—gl ivc [ jMjwil—mwieAw iek`TI krn dy DMDy ivc [ jwinAw—sWJ pweI [ ijin—ijs (pRBU) ny [1[

duKu—mwieAw dy moh dw du`K [ ikAw ly Awvis—kIh nwl lY ky AwauNdw hY? ^wlI-h`Q AwauNdw hY [ gux kwrI—Awqmk gux pYdw krn vwlw [1[rhwau[

aUNDau—aultw, pu`Tw [ kvlu—ihrdw-kvl [ hoCI—QoV-ivqI [ min—mn dI rwhIN [ min AMDY—AMnHy mn dI rwhIN [ DMDw—jMjwl, mwieAw dy moh dw JMbylw [ ibkwlu—ib-kwlu, (mOq dy ault) jnm [2[

fgrI—hYNkV-BrI [ Puin—BI [ AMDuly—(ivkwrW ivc) AMnHy [ nhI BweI—cMgI nhIN l`gI [ qRYgux mwieAw—iqRguxI mwieAw dw (pRBwv) [ AMDulau—mwieAw ivc AMnHw hoieAw jIv [ DMDu—mwieAw dI ^wqr dOV-B`j [3[

mUlu—auh Awqmk jIvn jo pihlW p`ly sI [ kh—ikQoN? bIcwir—ivcwr ky [ swic—sdw-iQr pRBU (dI Xwd) ivc [ pqIxy—pqIjy hoey, pRsMn [4[

ArQ:- hy mn! qUM mwieAw dy moh dw BwrI du`K shwr irhw hYN (jy qUM pRBU-ismrn nhIN krdw qW ies du`K qoN) ikvyN ^lwsI pweyNgw? (idn rwq mwieAw dI ^wqr Btk irhw hYN, d`s, jdoN jMimAw sI) kyhVI mwieAw Awpxy nwl lY ky AwieAw sI? ieQoN qurn l`gw BI koeI cIz nwl nhIN lY ky jw skyNgw [ prmwqmw dw nwm jp, iehI hY Awqmk jIvn dy gux pYdw krn vwlw [1[rhwau[

hy BweI! swrI rwq kwmwidk ivkwrW dI nINd ivc rihMdw hYN, (iehnW ivkwrW dy sMskwrW dI) PwhI qyry gl ivc pYNdI jWdI hY [ swrw idn mwieAw kmwx dy DMDy ivc guzwr dyNdw hYN [ iek iKn iek pl iek GVI qUM aus prmwqmw nwl sWJ nhIN pWdw ijs ny ieh swrw sMswr pYdw kIqw hY [1[

hy BweI! Awpxy mn dy ip`Cy qurn dy kwrn qyrw ihrdw-kvl pRBU dI Xwd vloN aulitAw ipAw hY, qyrI smJ QoVH-ivqI hoeI peI hY, (mwieAw dy moh ivc) AMnHy hoey mn (dI AgvweI) dy kwrn qyry isr auqy mwieAw dy jMjwlW dI pMf b`JI peI hY [ jnm mrn (dw gyV) sdw qyry isr auqy itikAw ipAw hY [ pRBU dw nwm ismrn qoN ibnw qyry gl ivc moh dI PwhI peI hoeI hY [2[

hYNkV-BrI qyrI cwl hY, qyrIAW A`KW BI (ivkwrW ivc) AMnHIAW hoeIAW peIAW hn, prmwqmw dI is&iq-swlwh vl iDAwn dyxw qYƒ cMgw nhIN l`gdw [ vyd SwsqR pVHdw BI qRYguxI mwieAw dy moh ivc PisAw ipAw hYN [ qUM (moh ivc) AMnHw hoieAw ipAw hYN, qy mwieAw dI ^wqr hI dOV-B`j krdw hYN [3[

hy igAwn-hIx jIv! BYVI m`qy l`g ky qUM auh Aqmk jIvn BI gvw bYTw hYN jo pihlW qyry p`ly sI (ieQy jnm lY ky hor) Awqmk lwB qUM ikQoN K`txw sI? hy nwnk! ijnHW bMidAW ny is&iq-swlwh dI bwxI ƒ mn ivc vsw ky pRBU-nwm (dy ismrn) dw suAwd c`iKAw, auh aus sdw-iQr pRBU (dI Xwd) ivc msq rihMdy hn [4[4[5[

ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਗੁਰ ਕੈ ਸੰਗਿ ਰਹੈ ਦਿਨੁ ਰਾਤੀ ਰਾਮੁ ਰਸਨਿ ਰੰਗਿ ਰਾਤਾ ॥ ਅਵਰੁ ਨ ਜਾਣਸਿ ਸਬਦੁ ਪਛਾਣਸਿ ਅੰਤਰਿ ਜਾਣਿ ਪਛਾਤਾ ॥੧॥ ਸੋ ਜਨੁ ਐਸਾ ਮੈ ਮਨਿ ਭਾਵੈ ॥ ਆਪੁ ਮਾਰਿ ਅਪਰੰਪਰਿ ਰਾਤਾ ਗੁਰ ਕੀ ਕਾਰ ਕਮਾਵੈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਅੰਤਰਿ ਬਾਹਰਿ ਪੁਰਖੁ ਨਿਰੰਜਨੁ ਆਦਿ ਪੁਰਖੁ ਆਦੇਸੋ ॥ ਘਟ ਘਟ ਅੰਤਰਿ ਸਰਬ ਨਿਰੰਤਰਿ ਰਵਿ ਰਹਿਆ ਸਚੁ ਵੇਸੋ ॥੨॥ ਸਾਚਿ ਰਤੇ ਸਚੁ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਜਿਹਵਾ ਮਿਥਿਆ ਮੈਲੁ ਨ ਰਾਈ ॥ ਨਿਰਮਲ ਨਾਮੁ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਰਸੁ ਚਾਖਿਆ ਸਬਦਿ ਰਤੇ ਪਤਿ ਪਾਈ ॥੩॥ ਗੁਣੀ ਗੁਣੀ ਮਿਲਿ ਲਾਹਾ ਪਾਵਸਿ ਗੁਰਮੁਖਿ ਨਾਮਿ ਵਡਾਈ ॥ ਸਗਲੇ ਦੂਖ ਮਿਟਹਿ ਗੁਰ ਸੇਵਾ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਸਖਾਈ ॥੪॥੫॥੬॥ {ਪੰਨਾ 1126-1127}

pdArQ:- kY sMig—dI sMgiq ivc [ gur kY sMig—gurU dI Xwd ivc [ rsin—rsnw auqy, jIB auqy [ rMig—pRym ivc [ rwqw—rMigAw, msq [ AMqir—AMdr-v`sdw [ jwix—jwx ky, smJ ky [1[

jnu—dws [ mY min—myry mn ivc [ BwvY—ipAwrw l`gdw hY [ Awpu—Awpw-Bwv [ AprMpir—AprMpr ivc, byAMq pRBU ivc, aus ivc jo pry qoN pry hY [1[rhwau[

purKu—ivAwpk [ inrMjnu—mwieAw dy pRBwv qoN rihq pRBU! purK Awdyso—ivAwpk pRBU ƒ nmskwr [ Gt—srIr, ihrdw [ srb inrMqir—iek-rs sB ivc [ scu vyso—ijs dw srUp sdw kwiem rihx vwlw hY [2[

imiQAw—JUT [ rweI—rqw Br BI [ sbid—Sbd ivc [ piq—ie`zq [3[

guxI—guxvwn [ imil—iml ky [ lwhw—lwB [ nwim—nwm ivc (juV ky) [ imtih—imt jWdy hn [ sKweI—imqR [4[

ArQ:- myry mn ivc qW (prmwqmw dw) Ajyhw dws ipAwrw l`gdw hY jo Awpw-Bwv (suAwrQ) mukw ky byAMq pRBU (dy ipAwr) ivc msq rihMdw hY qy siqgurU dI d`sI kwr krdw hY (auhnW pUrinAW qy qurdw hY jo gurU ny pw id`qy hn) [1[rhwau[

Ajyhw dws idn rwq gurU dI sMgiq ivc rihMdw hY (Bwv, gurU ƒ Awpxy mn ivc vsweI r`Kdw hY), prmwqmw (dy nwm) ƒ AwpxI jIB auqy r`Kdw hY, qy pRBU dy pRym ivc rMigAw rihMdw hY [ auh dws sdw is&iq-swlwh nwl sWJ pWdw hY (inMidAw Awidk iksy) hor (bol) ƒ nhIN jwxdw, pRBU ƒ Awpxy AMdr v`sdw jwx ky aus nwl sWJ pweI r`Kdw hY [1[

(mYƒ auh dws ipAwrw l`gdw hY jo) aus Akwl purK ƒ (sdw) nmskwr krdw hY jo swry sMswr dw mu`F hY [ (aus dws ƒ prmwqmw) AMdr bwhr hr QW ivAwpk id`sdw hY, aus pRBU auqy mwieAw dw pRBwv nhIN pY skdw [ (aus syvk ƒ) auh sdw-iQr-srUp pRBU hryk srIr ivc ie`k-rs sB jIvW dy AMdr mOjUd pRqIq huMdw hY [2[

jyhVy bMdy sdw-iQr pRBU (dy ipAwr) ivc msq rihMdy hn, ijnHW dI jIB auqy Awqmk jIvn dyx vwlw nwm itikAw rihMdw hY, JUT dI mYl auhnW dy AMdr rqw BI nhIN huMdI [ auh bMdy piv`qR nwm (jpdy hn), Awqmk jIvn dyx vwly nwm dw suAwd c`Kdy hn, is&iq-swlwh dI bwxI ivc sdw msq rihMdy hn, qy (lok prlok ivc) ie`zq K`tdy hn [3[

guxvwn (syvk) guxvwn (syvk) ƒ iml ky (nwm ismrn dI sWJ bxw ky) pRBU-nwm dw lwB K`tdw hY, gurU dy d`sy rwh auqy qur ky nwm ivc juV ky ie`zq pWdw hY, gurU dI d`sI kwr kr ky aus dy swry du`K dUr ho jWdy hn; hy nwnk! pRBU dw nwm aus dw (sdw dw) im`qr bx jWdw hY [4[5[6[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh