ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1114

ਜਬ ਦੇਖਾਂ ਪਿਰੁ ਪਿਆਰਾ ਹਰਿ ਗੁਣ ਰਸਿ ਰਵਾ ਰਾਮ ॥ ਮੇਰੈ ਅੰਤਰਿ ਹੋਇ ਵਿਗਾਸੁ ਪ੍ਰਿਉ ਪ੍ਰਿਉ ਸਚੁ ਨਿਤ ਚਵਾ ਰਾਮ ॥ ਪ੍ਰਿਉ ਚਵਾ ਪਿਆਰੇ ਸਬਦਿ ਨਿਸਤਾਰੇ ਬਿਨੁ ਦੇਖੇ ਤ੍ਰਿਪਤਿ ਨ ਆਵਏ ॥ ਸਬਦਿ ਸੀਗਾਰੁ ਹੋਵੈ ਨਿਤ ਕਾਮਣਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਧਿਆਵਏ ॥ ਦਇਆ ਦਾਨੁ ਮੰਗਤ ਜਨ ਦੀਜੈ ਮੈ ਪ੍ਰੀਤਮੁ ਦੇਹੁ ਮਿਲਾਏ ॥ ਅਨਦਿਨੁ ਗੁਰੁ ਗੋਪਾਲੁ ਧਿਆਈ ਹਮ ਸਤਿਗੁਰ ਵਿਟਹੁ ਘੁਮਾਏ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1114}

pdArQ:- dyKW—mYN vyKdI hW [ ipru—pqI [ ris—rs nwl, suAwd nwl [ rvw—rvW, mYN Xwd krdI hW [ myrY AMqir—myry AMdr, myry ihrdy ivc [ ivgwsu—iKVwau, ^uSI [ scu—sdw kwiem rihx vwlw pRBU! inq—sdw [ cvw—cvW, mYN aucwrdI hW [

ipRau cvw ipAwry—ipAwry pqI ƒ Xwd krdI hW [ sbid—gurU dy Sbd ivc (joV ky) [ insqwry—(sMswr-smuMdr qoN) pwr lµGw lYNdw hY [ iqRpiq—(mwieAw dI Bu`K v`loN) rjyvW [ Awvey—AwvY, AwauNdI [ kwmix—(jIv-) iesqRI [ iDAwvey—iDAwvY, iDAwauNdI hY [

mMgq jn dIjY—mMgqy dws ƒ dyhu [ mY—mYƒ [ dyhu imlwey—imlw dyh [ Anidnu—hr roz, hr vyly [ gopwlu—{go—isRStI} isRStI ƒ pwlx vwlw [ iDAweI—iDAweIN, mYN iDAwauNdw hW [ ivthu—qoN [ Gumwey—GumweI, sdky, kurbwn [2[

ArQ:- hy sKI! jdoN mYN ipAwry pRBU-pqI dw drsn krdI hW, qdoN mYN bVy suAwd nwl aus hrI dy gux Xwd krdI hW, myry ihrdy ivc iKVwau pYdw ho jWdw hY [ (qwhIeyN, hy sKI!) aus sdw kwiem rihx vwly ipAwry pRBU dw nwm mYN sdw aucwrdI rihMdI hW [

hy sKI! mYN ipAwry pRIqm dw nwm (sdw) aucwrdI hW [ auh pRIqm-pRBU gurU dy Sbd dI rwhIN (jIv-iesqRI ƒ sMswr-smuMdr qoN) pwr lµGw lYNdw hY [ (hy sKI! aus pRIqm dw) drsn krn qoN ibnw (mwieAw vloN) iqRpqI nhIN huMdI [ hy sKI! gurU dy Sbd dI rwhIN ijs jIv-iesqRI dw (Awqmk) isMgwr bixAw rihMdw hY (Bwv, ijs dw ihrdw piv`qr ho jWdw hY) auh hr vyly prmwqmw dw nwm ismrdI rihMdI hY [

hy BweI! mYN Awpxy gurU qoN sdw sdky jWdw hW, hr vyly pRBU dy rUp gurU ƒ Awpxy ihrdy ivc vsweI r`Kdw hW (qy gurU dy dr qy in`q Ardws krdw hW—hy gurU!) dieAw kr, mYƒ Awpxy mMgqy dws ƒ ieh dwn dyh ik mYƒ pRIqm-pRBU imlw dyh [2[

ਹਮ ਪਾਥਰ ਗੁਰੁ ਨਾਵ ਬਿਖੁ ਭਵਜਲੁ ਤਾਰੀਐ ਰਾਮ ॥ ਗੁਰ ਦੇਵਹੁ ਸਬਦੁ ਸੁਭਾਇ ਮੈ ਮੂੜ ਨਿਸਤਾਰੀਐ ਰਾਮ ॥ ਹਮ ਮੂੜ ਮੁਗਧ ਕਿਛੁ ਮਿਤਿ ਨਹੀ ਪਾਈ ਤੂ ਅਗੰਮੁ ਵਡ ਜਾਣਿਆ ॥ ਤੂ ਆਪਿ ਦਇਆਲੁ ਦਇਆ ਕਰਿ ਮੇਲਹਿ ਹਮ ਨਿਰਗੁਣੀ ਨਿਮਾਣਿਆ ॥ ਅਨੇਕ ਜਨਮ ਪਾਪ ਕਰਿ ਭਰਮੇ ਹੁਣਿ ਤਉ ਸਰਣਾਗਤਿ ਆਏ ॥ ਦਇਆ ਕਰਹੁ ਰਖਿ ਲੇਵਹੁ ਹਰਿ ਜੀਉ ਹਮ ਲਾਗਹ ਸਤਿਗੁਰ ਪਾਏ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1114}

pdArQ:- hm—AsI jIv [ pwQr—p`Qr {bhu-vcn} [ nwv—byVI [ ibKu—zhr, Awqmk mOq ilAwaux vwlw zhr [ Bvjlu—sMswr-smuMdr [ qwrIAY—pwr lµGw lY [ gur sbdu—gurU dw Sbd [ suBwie—ipAwr ivc (joV ky) [ mY—mYƒ [ mUV—mUrK [

mugD—mUrK, AigAwnI [ imiq—mwp, qyrI imiq, qyrw mwp, qUM kyfw v`fw hYN—ieh g`l [ AgMmu—AphuMc [ vf—v`fw [ dirAwlu—dieAw dw Gr [ kir—kr ky [ inrguxI—gux-hIn [ inmwixAw—inAwsirAW ƒ [ kir—kr ky [ Brmy—Btkdy rhy [ qau—qyrI [ hm lwgh—AsI l`gy rhIey [ pwey—pYrIN [

ArQ:- hy pRBU! AsI jIv (pwpW nwl Bwry ho cuky) p`Qr hW, gurU byVI hY [ (swƒ jIvW ƒ gurU dI srn pw ky) Awqmk mOq ilAwaux vwly sMswr-smuMdr qoN pwr lµGw lY [ hy pRBU! Awpxy ipAwry ivc (joV ky) gurU dw Sbd dyh, Aqy mYƒ mUrK ƒ (sMswr-smuMdr qoN) pwr lµGw lY [

hy pRBU! AsI jIv mUrK hW, AigAwnI hW [ qUM kyfw v`fw hYN—ies g`l dI smJ swƒ nhIN pY skdI [ (gurU dI srn pY ky hux ieh) smiJAw hY ik qUM AphuMc hYN, qUM sB qoN v`fw hYN [ hy pRBU! qUM dieAw dw Gr hYN [ swƒ gux-hIn inmwxy jIvW ƒ qUM Awp hI imhr kr ky (Awpxy crnW ivc) imlWdw hYN [

hy pRBU jI! pwp kr kr ky AsI AnykW jnmW ivc Btkdy rhy hW, hux (qyrI imhr nwl) qyrI srn Awey hW [ hy hrI jIau! imhr kro, r`iKAw kro ik AsI gurU dI crnIN l`gy rhIey [3[

ਗੁਰ ਪਾਰਸ ਹਮ ਲੋਹ ਮਿਲਿ ਕੰਚਨੁ ਹੋਇਆ ਰਾਮ ॥ ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਮਿਲਾਇ ਕਾਇਆ ਗੜੁ ਸੋਹਿਆ ਰਾਮ ॥ ਕਾਇਆ ਗੜੁ ਸੋਹਿਆ ਮੇਰੈ ਪ੍ਰਭਿ ਮੋਹਿਆ ਕਿਉ ਸਾਸਿ ਗਿਰਾਸਿ ਵਿਸਾਰੀਐ ॥ ਅਦ੍ਰਿਸਟੁ ਅਗੋਚਰੁ ਪਕੜਿਆ ਗੁਰ ਸਬਦੀ ਹਉ ਸਤਿਗੁਰ ਕੈ ਬਲਿਹਾਰੀਐ ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਆਗੈ ਸੀਸੁ ਭੇਟ ਦੇਉ ਜੇ ਸਤਿਗੁਰ ਸਾਚੇ ਭਾਵੈ ॥ ਆਪੇ ਦਇਆ ਕਰਹੁ ਪ੍ਰਭ ਦਾਤੇ ਨਾਨਕ ਅੰਕਿ ਸਮਾਵੈ ॥੪॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1114}

pdArQ:- loh—lohw [ imil—(gurU-pwrs ƒ) iml ky [ kMcnu—sonw [ joqI—prmwqmw dI joiq ivc [ joiq—ijMd [ imlwie—imlw ky [ kwieAw—srIr [ gVu—iklHw [ soihAw—sohxw bx igAw hY [

pRiB—pRBU ny [ moihAw—moh ilAw hY, Awpxy pRym ivc jkV ilAw hY [ swis—(hryk) swh dy nwl [ igrwis—(hryk) igrwhI dy nwl [ ikau ivswrIAY—nhIN ivswrnw cwhIdw [ Agocru—
{A-go-cru} ijs qk igAwn-ieMidRAW dI phuMc nhIN ho skdI [ sbdI—Sbd dI rwhIN [ hau—hau, mYN [ kY—qoN [

sIsu—isr [ dyau—dyauN, mYN dy idAW [ Bwvy—cMgw l`gy [ pRB—hy pRBU! dwqy—hy dwqwr! AMik—AMk ivc, god ivc, crnW ivc [ smwvY—lIn ho jWdw hY [4[

ArQ:- hy BweI! gurU pws pwrs hY AsI jIv lohw hW, (ijvyN lohw pwrs ƒ) iml ky sonw ho jWdw hY, (iqvyN gurU dI rwhIN) prmwqmw dI joiq ivc (AwpxI) ijMd imlw ky (AsW jIvW dw) srIr-iklHw suMdr bx jWdw hY [

hy BweI! (ijs jIv ƒ) myry pRBU ny Awpxy pRym ivc joV ilAw, aus dw srIr-iklHw sohxw ho jWdw hY, aus pRBU ƒ (hryk) swh dy nwl (hryk) igrwhI dy nwl (Xwd r`Kxw cwhIdw hY, aus ƒ) kdy BI Bulwxw nhIN cwhIdw [ hy BweI! mYN aus AidRSt Agocr (prmwqmw dy crnW) ƒ gurU dy Sbd dI brkiq nwl Awpxy ihrdy ivc vsw ilAw hY [ mYN gurU qoN sdky hW [ hy BweI! jy sdw-iQr pRBU dy rUp gurU ƒ cMgw l`gy, qW mYN Awpxw isr gurU dy A`gy Byt Dr idAW [

hy nwnk! (AwK—) hy dwqwr! hy pRBU! ijs mnu`K au~qy qUM Awp hI imhr krdw hYN, auh qyry crnW ivc lIn ho jWdw hY [4[1[

ਤੁਖਾਰੀ ਮਹਲਾ ੪ ॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਅਗਮ ਅਗਾਧਿ ਅਪਰੰਪਰ ਅਪਰਪਰਾ ॥ ਜੋ ਤੁਮ ਧਿਆਵਹਿ ਜਗਦੀਸ ਤੇ ਜਨ ਭਉ ਬਿਖਮੁ ਤਰਾ ॥ ਬਿਖਮ ਭਉ ਤਿਨ ਤਰਿਆ ਸੁਹੇਲਾ ਜਿਨ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ ॥ ਗੁਰ ਵਾਕਿ ਸਤਿਗੁਰ ਜੋ ਭਾਇ ਚਲੇ ਤਿਨ ਹਰਿ ਹਰਿ ਆਪਿ ਮਿਲਾਇਆ ॥ ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਮਿਲਿ ਜੋਤਿ ਸਮਾਣੀ ਹਰਿ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰਿ ਧਰਣੀਧਰਾ ॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਅਗਮ ਅਗਾਧਿ ਅਪਰੰਪਰ ਅਪਰਪਰਾ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1114}

pdArQ:- Agm—hy AphuMc pRBU! AgwiD—hy AQwh hrI! AprMpr—hy pry qoN pry hrI! Aprprw—ijs dw pwrlw bMnw nhIN l`Bdw [ iDAwvih—iDAwauNdy hn {bhu-vcn} [ jgdIs—{jgq eIs} hy jgq dy mwlk! qy jn—{bhu-vcn} auh mnu`K [ Bau—Baujl, sMswr-smuMdr [ ibKmu—AOKw (sMswr-smuMdr) [ qrw—qr jWdy hn, pwr lµG jWdy hn [

iqn qirAw—auhnW mnu`KW ny qirAw, auh mnu`K pwr lµGy [ suhylw—sOKy hI [ gur vwik siqgur—gur siqgur vwik, gurU dy bcn Anuswr, gurU dI is`iKAw au~qy qur ky [ Bwie—pRym ivc, pRym dy  Awsry [ cly—jIvn-s&r ivc qurdy rhy, jIvn ibqIq krdy rhy [

joqI joiq imil—cwnx-rUp pRBU dI joiq ivc iml ky [ imil—iml ky [ joiq smwxI—auhnW dI ijMd lIn ho geI [ kir—krI, kIqI [ DrxI Drw—DrqI dw Awsrw hrI [ DrxI—DrqI [ Drw—Awsrw [1[

ArQ:- hy hrI! hy AphuMc hrI! hy AQwh hrI! hy byAMq hrI! hy pry qoN pry hrI! hy jgq dy mwlk hrI! ijhVy mnu`K qyrw nwm ismrdy hn, auh mnu`K ies AOKy qry jwx vwly sMswr-smuMdr qoN pwr lµG jWdy hn [

hy BweI! ijnHW mnu`KW ny (sdw) prmwqmw dw nwm ismirAw hY, auh mnu`K ies AOKy qry jwx vwly sMswr-smuMdr qoN sOKy hI pwr lµG jWdy hn [ hy BweI! ijhVy mnu`K gurU siqgurU dI is`iKAw auqy qur ky pRym dy Awsry jIvn ibqIq krdy rhy, auhnW ƒ prmwqmw ny Awp (Awpxy crnW ivc) imlw ilAw [

hy hrI! hy AphuMc hrI! hy AQwh hrI! hy pry qoN pry hrI! hy byAMq hrI! hy DrqI dy Awsry hrI! ijnHW au~qy qUM ikrpw kIqI, auhnW dI ijMd qyrI joiq ivc iml ky qyrI joiq ivc hI lIn hoeI rihMdI hY [1[

ਤੁਮ ਸੁਆਮੀ ਅਗਮ ਅਥਾਹ ਤੂ ਘਟਿ ਘਟਿ ਪੂਰਿ ਰਹਿਆ ॥ ਤੂ ਅਲਖ ਅਭੇਉ ਅਗੰਮੁ ਗੁਰ ਸਤਿਗੁਰ ਬਚਨਿ ਲਹਿਆ ॥ ਧਨੁ ਧੰਨੁ ਤੇ ਜਨ ਪੁਰਖ ਪੂਰੇ ਜਿਨ ਗੁਰ ਸੰਤਸੰਗਤਿ ਮਿਲਿ ਗੁਣ ਰਵੇ ॥ ਬਿਬੇਕ ਬੁਧਿ ਬੀਚਾਰਿ ਗੁਰਮੁਖਿ ਗੁਰ ਸਬਦਿ ਖਿਨੁ ਖਿਨੁ ਹਰਿ ਨਿਤ ਚਵੇ ॥ ਜਾ ਬਹਹਿ ਗੁਰਮੁਖਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਬੋਲਹਿ ਜਾ ਖੜੇ ਗੁਰਮੁਖਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਕਹਿਆ ॥ ਤੁਮ ਸੁਆਮੀ ਅਗਮ ਅਥਾਹ ਤੂ ਘਟਿ ਘਟਿ ਪੂਰਿ ਰਹਿਆ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1114}

pdArQ:- suAwmI—mwlk [ Agm—hy AphuMc! Git—srIr ivc [ Git Git—hryk srIr ivc [ qU pUir rihAw—qUM ivAwpk hYN [ AlK—Al`K, ijs dw shI srUp ibAwn n kIqw jw sky [ AByau—A-Byau, ijs dw Byq nwh pwieAw jw sky [ AgMmu—AphuMc [ bcin—bcn dI rwhIN [ gur bcin—gurU dy bcn dI rwhIN [ lihAw—l`B ilAw [

Dnu DMnu—DMn hn DMn hn, BwgW vwly hn [ qy jn—{bhu-vcn} auh mnu`K [ imil—iml ky [ rvy—cyqy kIqy, Xwd kIqy [ ibbyk—prK, cMgy mMdy dI prK [ ibbyk buiD—prK kr skx vwlI Akl dI rwhIN [ bIcwir—(pRBU dy guxW ƒ) ivcwr ky, mn ivc vsw ky [ gurmuiK—gurU dy snmuK rihx vwly mnu`K [ gur sbid—gurU dy Sbd dI rwhIN [ iKnu iKnu—hryk iKn, hr vyly [ cvy—aucwry [

jw—jdoN [ bhih—bihMdy hn {bhu-vcn} [ KVy—Kloqy hoey hn [ kihAw—ismirAw [ suAwmI—mwlk [2[

ArQ:- hy AphuMc pRBU! hy AQwh pRBU! qUM (sB dw) mwlk hYN; qUM hryk srIr ivc ivAwpk hYN [ hy BweI! AidRSt AByv Aqy AphuMc pRBU gurU siqgurU dy bcn dI rwhIN l`B pYNdw hY [

hy BweI! auh pUrn purK BwgW vwly hn iksmq vwly hn, ijnHW ny gurU-sMq dI sMgiq ivc iml ky prmwqmw dy gux Xwd kIqy hn [ hy BweI! gurU dy snmuK rihx vwly mnu`K cMgy mMdy krm dI prK kr skx vwlI Akl dI rwhIN prmwqmw dy guxW ƒ Awpxy mn ivc vsw ky gurU dy Sbd dI brkiq nwl prmwqmw dy guxW ƒ sdw hr iKn ismrdy rihMdy hn [

hy BweI! gurU dy snmuK rihx vwly mnu`K jdoN (ikqy) bYTdy hn qW prmwqmw dw nwm aucwrdy hn, jdoN KloNdy hn qdoN BI auh hir-nwm hI aucwrdy hn (Bwv, gurmuK mnu`K bYTy Kloqy hr vyly prmwqmw dw nwm cyqy r`Kdy hn) [

hy AphuMc pRBU! hy AQwh pRBU! qUM (sB jIvW dw) mwlk hYN; Aqy qUM hryk srIr ivc ivAwpk hYN [2[

ਸੇਵਕ ਜਨ ਸੇਵਹਿ ਤੇ ਪਰਵਾਣੁ ਜਿਨ ਸੇਵਿਆ ਗੁਰਮਤਿ ਹਰੇ ॥ ਤਿਨ ਕੇ ਕੋਟਿ ਸਭਿ ਪਾਪ ਖਿਨੁ ਪਰਹਰਿ ਹਰਿ ਦੂਰਿ ਕਰੇ ॥ ਤਿਨ ਕੇ ਪਾਪ ਦੋਖ ਸਭਿ ਬਿਨਸੇ ਜਿਨ ਮਨਿ ਚਿਤਿ ਇਕੁ ਅਰਾਧਿਆ ॥ ਤਿਨ ਕਾ ਜਨਮੁ ਸਫਲਿਓ ਸਭੁ ਕੀਆ ਕਰਤੈ ਜਿਨ ਗੁਰ ਬਚਨੀ ਸਚੁ ਭਾਖਿਆ ॥ ਤੇ ਧੰਨੁ ਜਨ ਵਡ ਪੁਰਖ ਪੂਰੇ ਜੋ ਗੁਰਮਤਿ ਹਰਿ ਜਪਿ ਭਉ ਬਿਖਮੁ ਤਰੇ ॥ ਸੇਵਕ ਜਨ ਸੇਵਹਿ ਤੇ ਪਰਵਾਣੁ ਜਿਨ ਸੇਵਿਆ ਗੁਰਮਤਿ ਹਰੇ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1114-1115}

pdArQ:- syvih—syvw-BgqI krdy hn, ismrdy hn [ qy—{bhu-vcn} auh mnu`K [ gurmiq—gurU dI miq auqy qur ky [ koit pwp—kRoVW pwp [ siB—swry [ prhir—dUr kr ky [

doK—AYb, AOgux [ ibnsy—nws ho jWdy hn [ min—mn ivc [ iciq—ic`q ivc [ ieku—iek prmwqmw ƒ [ sPilE—kwmXwb [ sB—swrw [ krqY—krqwr ny [ bcnI—bcnW dI rwhIN [ scu—sdw kwiem rihx vwlw hir-nwm [ BwiKAw—aucwirAw, jipAw [

DMnu—BwgW vwly [ pUry—sB guxW vwly [ jip—jp ky [ Bau—Bau swgr, sMswr-smuMdr [ ibKmu—AOKw qirAw jwx vwlw [ qry—pwr lµG gey [3[

ArQ:- hy BweI! prmwqmw dy Bgq (prmwqmw dI) syvw-BgqI krdy hn, auh (prmwqmw dI hzUrI ivc) Awdr-sqkwr hwsl krdy hn [ hy BweI! ijnHW mnu`KW ny gurU dI miq au~qy qur ky pRBU dI syvw-BgqI kIqI, prmwqmw ny auhnW dy swry pwp iek iKn ivc hI dUr kr id`qy [

hy BweI! ijnHW mnu`KW ny Awpxy mn ivc Awpxy ic`q ivc iek prmwqmw dw ismrn kIqw, auhnW dy swry pwp auhnW dy swry AOgux nws ho gey [ hy BweI! ijnHW mnu`KW ny gurU dy bcnW auqy qur ky sdw-iQr hir-nwm ismirAw, krqwr ny auhnW dw swrw jnm sPl kr id`qw [

hy BweI! auh mnu`K BwgW vwly hn, mhw purK hn, guxW dy BWfy hn, ijhVy gurU dI miq auqy qur ky ies AOKy qry jwx vwly sMswr-smuMdr qoN pwr lµG jWdy hn [

hy BweI! prmwqmw dy Bgq (prmwqmw dI) syvw-BgqI krdy hn, auh (prmwqmw dI hzUrI ivc) Awdr-sqkwr krdy hn [ hy BweI! ijnHW mnu`KW ny gurU dI miq au~qy qur ky pRBU dI syvw-BgqI kIqI (prmwqmw ny auhnW dy swry pwp iek iKn ivc hI dUr kr id`qy) [3[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh