ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1087

ਮਃ ੪ ॥ ਨਾਮ ਵਿਹੂਣੇ ਭਰਮਸਹਿ ਆਵਹਿ ਜਾਵਹਿ ਨੀਤ ॥ ਇਕਿ ਬਾਂਧੇ ਇਕਿ ਢੀਲਿਆ ਇਕਿ ਸੁਖੀਏ ਹਰਿ ਪ੍ਰੀਤਿ ॥ ਨਾਨਕ ਸਚਾ ਮੰਨਿ ਲੈ ਸਚੁ ਕਰਣੀ ਸਚੁ ਰੀਤਿ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1087}

ArQ:- jo mnu`K ‘nwm’ qoN s`Kxy hn auh Btkdy hn (Btkxw dy kwrn) in`q jMmdy qy mrdy hn (Bwv, ‘vwsnw’ pUrIAW krn leI jnm mrn dy gyV ivc pey rihMdy hn); so, keI jIv (iehnW ‘vwsnw’ nwl) b`Jy pey hn, keIAW ny bMDn kuJ iF`ly kr ley hn qy keI pRBU dy ipAwr ivc rih ky (iblkul) suKI ho gey hn [ hy nwnk! ijhVw mnu`K sdw-iQr prmwqmw ƒ Awpxy mn ivc p`kw kr lYNdw hY, sdw-iQr nwm aus vwsqy krn-jog kMm hY sdw-iQr nwm hI aus dI jIvn-jugiq ho jWdw hY [2[

ਪਉੜੀ ॥ ਗੁਰ ਤੇ ਗਿਆਨੁ ਪਾਇਆ ਅਤਿ ਖੜਗੁ ਕਰਾਰਾ ॥ ਦੂਜਾ ਭ੍ਰਮੁ ਗੜੁ ਕਟਿਆ ਮੋਹੁ ਲੋਭੁ ਅਹੰਕਾਰਾ ॥ ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਵਸਿਆ ਗੁਰ ਸਬਦਿ ਵੀਚਾਰਾ ॥ ਸਚ ਸੰਜਮਿ ਮਤਿ ਊਤਮਾ ਹਰਿ ਲਗਾ ਪਿਆਰਾ ॥ ਸਭੁ ਸਚੋ ਸਚੁ ਵਰਤਦਾ ਸਚੁ ਸਿਰਜਣਹਾਰਾ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1087}

ArQ:- (igAwn, mwno) bVw qyz KMfw hY, ieh igAwn gurU qoN imldw hY, (ijs ƒ imilAw hY aus dw) mwieAw dI ^wqr Btkxw, moh, loB qy AhMkwr-rUp iklHw (ijs ivc auh iGirAw ipAw sI, ies igAwn-KVg nwl) k`itAw jWdw hY; gurU dy Sbd ivc suriq joiVAW aus dy mn ivc prmwqmw dw nwm v`s pYNdw hY [ ismrn dy sMjm nwl aus dI miq cMgI ho jWdI hY, r`b aus ƒ ipAwrw l`gx l`g pYNdw hY; (Aw^r aus dI ieh hwlq ho jWdI hY ik) sdw-iQr isrjxhwr aus ƒ hr QW v`sdw id`sdw hY [1[

ਸਲੋਕੁ ਮਃ ੩ ॥ ਕੇਦਾਰਾ ਰਾਗਾ ਵਿਚਿ ਜਾਣੀਐ ਭਾਈ ਸਬਦੇ ਕਰੇ ਪਿਆਰੁ ॥ ਸਤਸੰਗਤਿ ਸਿਉ ਮਿਲਦੋ ਰਹੈ ਸਚੇ ਧਰੇ ਪਿਆਰੁ ॥ ਵਿਚਹੁ ਮਲੁ ਕਟੇ ਆਪਣੀ ਕੁਲਾ ਕਾ ਕਰੇ ਉਧਾਰੁ ॥ ਗੁਣਾ ਕੀ ਰਾਸਿ ਸੰਗ੍ਰਹੈ ਅਵਗਣ ਕਢੈ ਵਿਡਾਰਿ ॥ ਨਾਨਕ ਮਿਲਿਆ ਸੋ ਜਾਣੀਐ ਗੁਰੂ ਨ ਛੋਡੈ ਆਪਣਾ ਦੂਜੈ ਨ ਧਰੇ ਪਿਆਰੁ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1087}

pdArQ:- rwis—pUMjI, srmwieAw [ sMgRhY—iek`TI kry [ ivfwir—mwr ky [

ArQ:- hy BweI! kydwrw rwg ƒ (hor bwkI dy) rwgW ivc qW hI jwxo (Bwv, kydwrw rwg ƒ qW hI vifAweIey, jy ies ƒ gwaux vwlw) gurU dy Sbd ivc ipAwr krn l`g pey, AMdroN AwpxI mYl BI k`ty qy AwpxIAW kulW ƒ BI qwr ley, guxW dI pUMjI iek`TI kry qy AOgux mwr ky k`F dyvy [

hy nwnk! (kydwrw rwg dI rwhIN r`b ivc) juiVAw aus ƒ smJo jo kdy Awpxy gurU dw Awsrw nwh C`fy qy mwieAw ivc moh nwh pwey [1[

ਮਃ ੪ ॥ ਸਾਗਰੁ ਦੇਖਉ ਡਰਿ ਮਰਉ ਭੈ ਤੇਰੈ ਡਰੁ ਨਾਹਿ ॥ ਗੁਰ ਕੈ ਸਬਦਿ ਸੰਤੋਖੀਆ ਨਾਨਕ ਬਿਗਸਾ ਨਾਇ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1087}

pdArQ:- BY qyrY—qyry fr dI rwhIN, qyry fr ivc irhW [ ibgsw—mYN ivgsdw hW, iKVdw hW [ nwie—(qyry) nwm dI rwhIN [

ArQ:- (hy pRBU!) jdoN mYN (ies sMswr-) smuMdr ƒ vyKdw hW qW fr nwl sihm jWdw hW (ik ikvyN ies ivcoN bc ky lµGWgw, pr) qyry fr ivc irhW (ies sMswr-smuMdr dw koeI) fr nhIN rih jWdw; ikauNik, hy nwnk! gurU dy Sbd dI rwhIN mYN sMqoK vwlw bx irhw hW qy pRBU dy nwm dI rwhIN mYN iKVdw hW [2[

ਮਃ ੪ ॥ ਚੜਿ ਬੋਹਿਥੈ ਚਾਲਸਉ ਸਾਗਰੁ ਲਹਰੀ ਦੇਇ ॥ ਠਾਕ ਨ ਸਚੈ ਬੋਹਿਥੈ ਜੇ ਗੁਰੁ ਧੀਰਕ ਦੇਇ ॥ ਤਿਤੁ ਦਰਿ ਜਾਇ ਉਤਾਰੀਆ ਗੁਰੁ ਦਿਸੈ ਸਾਵਧਾਨੁ ॥ ਨਾਨਕ ਨਦਰੀ ਪਾਈਐ ਦਰਗਹ ਚਲੈ ਮਾਨੁ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1087}

pdArQ:- boihQ—jhwz [ lhrI—lihrW (‘lihr’ qoN ‘bhu-vcn’) [ Twk—rok [ swvDwnu—sucyq, qqpr {s+AvDwn=iDAwn sihq, ghu krn vwlw} [

ArQ:- (sMswr-) smuMdr (qW ivkwrW dIAW) TwTW mwr irhw hY pr mYN (gur-Sbd-rUp) jhwz  ivc cVH ky (ies smuMdr ivcoN) lµGWgw [ jy siqgur hOslw dyvy qW ies s`cy jhwz ivc ciVHAW (s&r ivc) koeI rok nhIN peygI [ mYƒ Awpxw gurU sucyq id`s irhw hY (mYƒ inScw hY ik gurU mYƒ) aus (pRBU dy) dr qy jw auqwrygw [

hy nwnk! (ieh gur-Sbd dw jhwz) pRBU dI imhr nwl imldw hY (ies dI brkiq nwl) pRBU dI hzUrI ivc Awdr imldw hY [3[

ਪਉੜੀ ॥ ਨਿਹਕੰਟਕ ਰਾਜੁ ਭੁੰਚਿ ਤੂ ਗੁਰਮੁਖਿ ਸਚੁ ਕਮਾਈ ॥ ਸਚੈ ਤਖਤਿ ਬੈਠਾ ਨਿਆਉ ਕਰਿ ਸਤਸੰਗਤਿ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਈ ॥ ਸਚਾ ਉਪਦੇਸੁ ਹਰਿ ਜਾਪਣਾ ਹਰਿ ਸਿਉ ਬਣਿ ਆਈ ॥ ਐਥੈ ਸੁਖਦਾਤਾ ਮਨਿ ਵਸੈ ਅੰਤਿ ਹੋਇ ਸਖਾਈ ॥ ਹਰਿ ਸਿਉ ਪ੍ਰੀਤਿ ਊਪਜੀ ਗੁਰਿ ਸੋਝੀ ਪਾਈ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1087}

pdArQ:- inhkMtk—ijs ivc koeI kMfw coB nwh lwey [ BuMic—mwx [ scu kmweI—ismrn-rUp kmweI [ guir—gurU ny [

ArQ:- (hy BweI!) gurU dy snmuK ho ky ismrn dI kmweI kr (qy ies qrHW) inrcoB rwj mwx, (ikauNik) jo pRBU sdw-iQr q^q qy bih ky inAW kr irhw hY auh qYƒ sqsMg ivc imlw dyvygw, EQy nwm-ismrn dI s`cI is`iKAw kmwieAW qyrI pRBU nwl bx AwvygI, ies jIvn ivc suKdwqw r`b mn ivc v`sygw qy AMq vyly BI swQI bxygw [

ijs mnu`K ƒ siqgurU ny smJ b^SI aus dw pRBU nwl ipAwr bx jWdw hY [2[

ਸਲੋਕੁ ਮਃ ੧ ॥ ਭੂਲੀ ਭੂਲੀ ਮੈ ਫਿਰੀ ਪਾਧਰੁ ਕਹੈ ਨ ਕੋਇ ॥ ਪੂਛਹੁ ਜਾਇ ਸਿਆਣਿਆ ਦੁਖੁ ਕਾਟੈ ਮੇਰਾ ਕੋਇ ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਸਾਚਾ ਮਨਿ ਵਸੈ ਸਾਜਨੁ ਉਤ ਹੀ ਠਾਇ ॥ ਨਾਨਕ ਮਨੁ ਤ੍ਰਿਪਤਾਸੀਐ ਸਿਫਤੀ ਸਾਚੈ ਨਾਇ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1087}

pdArQ:- BUlI BUlI—bQyrw icr KuMJI hoeI [ pwDru—p`Drw rwh [ auq hI Twie—Esy QW [ iqRpqwsIAY—r`j jWdw hY, BtkxoN ht jWdw hY [ nwie—nwm dI rwhIN [

ArQ:- bQyry icr qoN KuMJI hoeI mYN Btk rhI hW, mYƒ koeI p`Drw rwh nhIN d`sdw, koeI iDr jw ky iksy isAwxy bMidAW ƒ pu`Co, Blw jy koeI myrw kSt k`t dyvy [

hy nwnk! jy s`cw gurU mn ivc Aw v`sy qW s`jx pRBU BI Esy QW (Bwv, ihrdy ivc hI iml pYNdw hY), pRBU dI is&iq-swlwh krn nwl qy pRBU dw nwm ismirAW mn BtkxoN ht jWdw hY [1[

ਮਃ ੩ ॥ ਆਪੇ ਕਰਣੀ ਕਾਰ ਆਪਿ ਆਪੇ ਕਰੇ ਰਜਾਇ ॥ ਆਪੇ ਕਿਸ ਹੀ ਬਖਸਿ ਲਏ ਆਪੇ ਕਾਰ ਕਮਾਇ ॥ ਨਾਨਕ ਚਾਨਣੁ ਗੁਰ ਮਿਲੇ ਦੁਖ ਬਿਖੁ ਜਾਲੀ ਨਾਇ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1087}

pdArQ:- krxI—krn-jog, jo krnI cwhIdI hY [ iks hI—ijs iksy ƒ [ gur imly—gurU ƒ imilAW [ ibKu—ivhu [ nwie—nwm dI rwhIN [

ArQ:- pRBU AwpxI rzw ivc Awp hI krn-jog kwr krdw hY, Awp hI jIv ƒ b^Sdw hY Awp hI (ijs qy imhr kry aus ivc pRq`K ho ky BgqI dI) kwr kmWdw hY [

hy nwnk! gurU ƒ iml ky ijs dy ihrdy ivc pRkwS huMdw hY auh ‘nwm’ ismr ky ivhu-rUp mwieAw qoN pYdw hoey du`K swV dyNdw hY [2[

ਪਉੜੀ ॥ ਮਾਇਆ ਵੇਖਿ ਨ ਭੁਲੁ ਤੂ ਮਨਮੁਖ ਮੂਰਖਾ ॥ ਚਲਦਿਆ ਨਾਲਿ ਨ ਚਲਈ ਸਭੁ ਝੂਠੁ ਦਰਬੁ ਲਖਾ ॥ ਅਗਿਆਨੀ ਅੰਧੁ ਨ ਬੂਝਈ ਸਿਰ ਊਪਰਿ ਜਮ ਖੜਗੁ ਕਲਖਾ ॥ ਗੁਰ ਪਰਸਾਦੀ ਉਬਰੇ ਜਿਨ ਹਰਿ ਰਸੁ ਚਖਾ ॥ ਆਪਿ ਕਰਾਏ ਕਰੇ ਆਪਿ ਆਪੇ ਹਰਿ ਰਖਾ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1087}

pdArQ:- drbu—Dn [ lKw—lK, vyK [ klKw—kl Kw, kwl dw [ ijin—ijnHW ny [ rKw—rwKw [

ArQ:- hy mUrK! hy mn dy Zulwm! mwieAw ƒ vyK ky aukweI nwh Kwh, ieh (eyQoN) qurn vyly iksy dy nwl nhIN qurdI, so, swry Dn ƒ JUTw (swQI) jwx [ (pr ies mwieAw ƒ vyK ky) mUrK AMnHw mnu`K nhIN smJdw ik isr auqy jm dI mOq dI qlvwr BI hY (qy ies mwieAw nwloN swQ tu`txw hY) [

ijnHW mnu`KW ny hir-nwm dw rs c`iKAw hY auh gurU dI imhr nwl (mwieAw ivc moh pwx dI aukweI qoN) bc jWdy hn; ieh (au~dm) pRBU Awp hI (jIv pwsoN) krWdw hY (jIv ivc bYT ky, mwno) Awp hI krdw hY, Awp hI jIv dw rwKw hY [3[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh