ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1074

ਸਚੁ ਤਪਾਵਸੁ ਸਚੇ ਕੇਰਾ ॥ ਸਾਚਾ ਥਾਨੁ ਸਦਾ ਪ੍ਰਭ ਤੇਰਾ ॥ ਸਚੀ ਕੁਦਰਤਿ ਸਚੀ ਬਾਣੀ ਸਚੁ ਸਾਹਿਬ ਸੁਖੁ ਕੀਜਾ ਹੇ ॥੫॥ ਏਕੋ ਆਪਿ ਤੂਹੈ ਵਡ ਰਾਜਾ ॥ ਹੁਕਮਿ ਸਚੇ ਕੈ ਪੂਰੇ ਕਾਜਾ ॥ ਅੰਤਰਿ ਬਾਹਰਿ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਜਾਣੈ ਆਪੇ ਹੀ ਆਪਿ ਪਤੀਜਾ ਹੇ ॥੬॥ ਤੂ ਵਡ ਰਸੀਆ ਤੂ ਵਡ ਭੋਗੀ ॥ ਤੂ ਨਿਰਬਾਣੁ ਤੂਹੈ ਹੀ ਜੋਗੀ ॥ ਸਰਬ ਸੂਖ ਸਹਜ ਘਰਿ ਤੇਰੈ ਅਮਿਉ ਤੇਰੀ ਦ੍ਰਿਸਟੀਜਾ ਹੇ ॥੭॥ ਤੇਰੀ ਦਾਤਿ ਤੁਝੈ ਤੇ ਹੋਵੈ ॥ ਦੇਹਿ ਦਾਨੁ ਸਭਸੈ ਜੰਤ ਲੋਐ ॥ ਤੋਟਿ ਨ ਆਵੈ ਪੂਰ ਭੰਡਾਰੈ ਤ੍ਰਿਪਤਿ ਰਹੇ ਆਘੀਜਾ ਹੇ ॥੮॥ {ਪੰਨਾ 1074}

pdArQ:- qpwvsu—inAW, iensw& [ kyrw—dw [ Qwnu—QW, itkwxw [ pRB—hy pRBU! bwxI—bnwvt, inXm [ scI—At`l inXmW vwlI [ swihb—hy swihb! kIjw—kIqw hY [5[

vf—v`fw [ scy kY hukim—sdw-iQr pRBU dy hukm ivc [ kwjw—kwrj, jIvW dy kMm [ pUry—isry cVHdy hn [ pqIjw—pqIjdw hY, sMquSt huMdw hY [6[

rsIAw—rs-Awnµd mwxn vwlw [ BogI—pdwrQW ƒ Bogx vwlw [ inrbwxu—vwsnw-rihq, inrlyp [ jogI—ivrkq [ shj—Awqmk Afolqw [ Gir qyrY—qyry Gr ivc [ Aimau—AMimRq [ idRstIjw—idRStI ivc [7[

quJY qy—qyry pwsoN hI [ dyih—qUM dyNdw hYN [ loAY—lokW ƒ [ qoit—Gwtw [ BMfwrY—^zwny  ivc [ iqRpiq rhy AwGIjw—pUrn qOr qy r`jy rihMdy hn (swry jIv) [8[

ArQ:- hy BweI! sdw-iQr prmwqmw dw inAW BI At`l (ABu`l) hY [ hy pRBU! qyrw itkwxw sdw kwiem rihx vwlw hY [ hy swihb! qyrI rcI hoeI kudriq qy (aus dI) bxqr At`l inXmW vwlI hY [ qUM Awp hI (ies kudriq ivc) At`l suK pYdw kIqw hoieAw hY [5[

hy pRBU! isr& qUM Awp hI sB qoN v`fw rwjw hYN [ hy BweI! sdw-iQr pRBU dy hukm Anuswr sB jIvW dy kMm isry cVHdy hn [ jo kuJ jIvW dy AMdr vrqdw hY jo kuJ bwhr swry jgq ivc ho irhw hY ieh sB kuJ auh Awp hI jwxdw hY, qy sMquSt huMdw hY [6[

hy pRBU! (sB ivc ivAwpk ho ky) qUM sB qoN v`fw rs mwxn vwlw qy Bog Bogx vwlw hYN [ (inrwkwr huMdw hoieAw) qUM Awp hI vwsnw-rihq jogI hYN [ hy pRBU! Awqmk Afolqw dy swry Awnµd qyry Gr ivc mOjUd hn, qyrI imhr dI ingwh ivc AMimRq v`s irhw hY [7[

hy pRBU! ijqnI dwiq qUM dy irhw hYN ieh qUM hI dy skdw hYN [ qUM qW swry lokW ivc sB jIvW ƒ dwn dy irhw hYN [ qyry Bry hoey ^zwny ivc kdy Gwtw nhIN pY skdw [ swry hI jIv (qyrIAW dwqW dI brkiq nwl) pUrn qOr qy r`jy rihMdy hn [8[

ਜਾਚਹਿ ਸਿਧ ਸਾਧਿਕ ਬਨਵਾਸੀ ॥ ਜਾਚਹਿ ਜਤੀ ਸਤੀ ਸੁਖਵਾਸੀ ॥ ਇਕੁ ਦਾਤਾਰੁ ਸਗਲ ਹੈ ਜਾਚਿਕ ਦੇਹਿ ਦਾਨੁ ਸ੍ਰਿਸਟੀਜਾ ਹੇ ॥੯॥ ਕਰਹਿ ਭਗਤਿ ਅਰੁ ਰੰਗ ਅਪਾਰਾ ॥ ਖਿਨ ਮਹਿ ਥਾਪਿ ਉਥਾਪਨਹਾਰਾ ॥ ਭਾਰੋ ਤੋਲੁ ਬੇਅੰਤ ਸੁਆਮੀ ਹੁਕਮੁ ਮੰਨਿ ਭਗਤੀਜਾ ਹੇ ॥੧੦॥ ਜਿਸੁ ਦੇਹਿ ਦਰਸੁ ਸੋਈ ਤੁਧੁ ਜਾਣੈ ॥ ਓਹੁ ਗੁਰ ਕੈ ਸਬਦਿ ਸਦਾ ਰੰਗ ਮਾਣੈ ॥ ਚਤੁਰੁ ਸਰੂਪੁ ਸਿਆਣਾ ਸੋਈ ਜੋ ਮਨਿ ਤੇਰੈ ਭਾਵੀਜਾ ਹੇ ॥੧੧॥ ਜਿਸੁ ਚੀਤਿ ਆਵਹਿ ਸੋ ਵੇਪਰਵਾਹਾ ॥ ਜਿਸੁ ਚੀਤਿ ਆਵਹਿ ਸੋ ਸਾਚਾ ਸਾਹਾ ॥ ਜਿਸੁ ਚੀਤਿ ਆਵਹਿ ਤਿਸੁ ਭਉ ਕੇਹਾ ਅਵਰੁ ਕਹਾ ਕਿਛੁ ਕੀਜਾ ਹੇ ॥੧੨॥ {ਪੰਨਾ 1074}

pdArQ:- jwcih—mMgdy hn {bhu-vcn} [ isD—is`D, jog-swDnW ivc pu`gy hoey jogI [ swiDk—jog-swDn krn vwly [ jqI—kwm-vwsnw qoN bcy rihx dw jqn krn vwly [ sqI—ivkwrW qoN bcx dw au~dm krn vwly [ sgl—swrI lukweI [ jwick—mMgx vwlI [ dyih—qUM dyNdw hYN [9[

krih—krdy hn [ Aru—Aqy [ Qwip—pYdw kr ky [ auQwpnhwrw—nws kr skx vwlw [ mMin—mMn ky [ BgqIjw—Bgq bxdy hn [10[

dyih—qUM dyNdw hYN [ soeI—auhI mnu`K [ quDu jwxY—qyry nwl sWJ pWdw hY [ kY sbid—dy Sbd dI rwhIN [ qyrY min—qyry mn ivc [11[

ijsu cIiq—ijs (mnu`K) dy ic`q ivc [ Awvih—qUM Aw v`sdw hYN [ vyprvwhw—by-muQwj [ swcw swhw—s`cw Swh, sdw kwiem rihx vwly (nwm-) Dn dw mwlk [ Bau kyhw—kyhw fr? koeI fr nhIN (rih jWdw) [12[

ArQ:- hy pRBU! jMglW dy vwsI is`D qy swiDk (qyry dr qoN hI) mMgdy hn [ suK-rihxy jqI qy sqI (BI qyry dr qoN) mMgdy hn [ qUM iek dwqw hYN, hor swrI lukweI (qyry dr qoN) mMgx vwlI hY [ qUM swrI isRStI ƒ dwn dyNdw hYN [9[

hy BweI! (AnykW Bgq) byAMq pRBU dI BgqI krdy hn Aqy Awqmk Awnµd mwxdy hn [ prmwqmw pYdw kr ky iek iCn ivc nws krn dI smrQw r`Kdw hY [ auh mwlk byAMq qwkq vwlw hY byAMq hY [ (jIv) aus dw hukm mMn ky aus dy Bgq bxdy hn [10[

hy pRBU! ijs mnu`K ƒ qUM drsn dyNdw hYN, auhI qyry nwl sWJ pWdw hY [ gurU dy Sbd dI brkiq nwl auh sdw Awqmk Awnµd mwxdw hY [ auhI mnu`K (Asl) isAwxw hY sohxw hY Akl vwlw hY, ijhVw qyry mn ivc cMgw l`gdw hY [11[

hy pRBU! ijs mnu`K dy ic`q ivc qUM Aw v`sdw hYN aus ƒ iksy dI muQwjI nhIN rihMdI, auh sdw kwiem rihx vwly (nwm-) Dn dw mwlk bx jWdw hY, aus ƒ iksy qrHW dw koeI fr nhIN rih jWdw, koeI BI aus dw kuJ ivgwV nhIN skdw [12[

ਤ੍ਰਿਸਨਾ ਬੂਝੀ ਅੰਤਰੁ ਠੰਢਾ ॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਲੈ ਤੂਟਾ ਗੰਢਾ ॥ ਸੁਰਤਿ ਸਬਦੁ ਰਿਦ ਅੰਤਰਿ ਜਾਗੀ ਅਮਿਉ ਝੋਲਿ ਝੋਲਿ ਪੀਜਾ ਹੇ ॥੧੩॥ ਮਰੈ ਨਾਹੀ ਸਦ ਸਦ ਹੀ ਜੀਵੈ ॥ ਅਮਰੁ ਭਇਆ ਅਬਿਨਾਸੀ ਥੀਵੈ ॥ ਨਾ ਕੋ ਆਵੈ ਨਾ ਕੋ ਜਾਵੈ ਗੁਰਿ ਦੂਰਿ ਕੀਆ ਭਰਮੀਜਾ ਹੇ ॥੧੪॥ ਪੂਰੇ ਗੁਰ ਕੀ ਪੂਰੀ ਬਾਣੀ ॥ ਪੂਰੈ ਲਾਗਾ ਪੂਰੇ ਮਾਹਿ ਸਮਾਣੀ ॥ ਚੜੈ ਸਵਾਇਆ ਨਿਤ ਨਿਤ ਰੰਗਾ ਘਟੈ ਨਾਹੀ ਤੋਲੀਜਾ ਹੇ ॥੧੫॥ ਬਾਰਹਾ ਕੰਚਨੁ ਸੁਧੁ ਕਰਾਇਆ ॥ ਨਦਰਿ ਸਰਾਫ ਵੰਨੀ ਸਚੜਾਇਆ ॥ ਪਰਖਿ ਖਜਾਨੈ ਪਾਇਆ ਸਰਾਫੀ ਫਿਰਿ ਨਾਹੀ ਤਾਈਜਾ ਹੇ ॥੧੬॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮੁ ਤੁਮਾਰਾ ਸੁਆਮੀ ॥ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਸਦਾ ਕੁਰਬਾਨੀ ॥ ਸੰਤਸੰਗਿ ਮਹਾ ਸੁਖੁ ਪਾਇਆ ਦੇਖਿ ਦਰਸਨੁ ਇਹੁ ਮਨੁ ਭੀਜਾ ਹੇ ॥੧੭॥੧॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1074}

pdArQ:- AMqru—ihrdw {l&z ‘AMqru’ Aqy ‘AMqir’ dw &rk cyqy r`Ko} [ guir pUrY—pUry  gurU ny [ qUtw lY—(pRBU nwloN) tu`ty hoey ƒ PV ky [ gMFw—(pRBU nwl iPr) joV id`qw [ ird AMqir—ihrdy ivc [ jwgI—jwg peI, pYdw ho geI [ ‘suriq...jwgI’—gurU dy Sbd ƒ suriq ivc (itkwx dI sUJ aus mnu`K dy) ihrdy ivc jwg peI [ Aimau—AMimRq [ Joil—Joil ky, ihlw ky, suAwd nwl [13[

mrY—Awqmk mOq shyVdw hY [ sd sd hI—sdw hI sdw hI [ jIvY—Awqmk jIvn jIaUNdw hY [ Amru—At`l Awqmk jIvn vwlw [ QIvY—ho jWdw hY [ guir—gurU ny [14[

pUrY—pUrn pRBU ivc [ lwgw—l`gw, juiVAw [ mih—ivc [ cVY—cVHdw hY [ svwieAw rMgw—vDIk pRym-rMg [ GtY—Gtdw [ qolIjw—qoilAW, pVqwl kIiqAW [15[

bwrhw—bwrW vMnI dw, pUry bwrW mwsy qol qy ivkx vwlw [ kMcnu—sonw [ suDu—Su`D, Krw [ vMnIs—sohxy rMg vwlw [ ndir srwP cVwieAw—srw& dI nzr ivc cVH jWdw hY, srw& dI nzr ivc prvwn ho jWdw hY [ priK—prK ky [16[

AMimRqu—Awqmk jIvn dyx vwlw [ suAwmI—hy suAwmI! sMq sMig—sMq (gurU) dI sMgiq ivc [ dyiK—vyK ky [17[

ArQ:- hy BweI! (pRBU nwloN) tu`ty hoey ijs mnu`K ƒ PV ky pUry gurU ny (muV pRBU nwl) joV id`qw, aus dI iqRSnw (dI A`g) bu`J geI aus dw ihrdw SWq ho igAw [ gurU dy Sbd ƒ suriq ivc (itkwx dI sUJ aus mnu`K dy) ihrdy ivc jwg peI [ auh mnu`K bVy suAwd nwl Awqmk jIvn dyx vwlw nwm-rs pINdw hY [13[

hy BweI! gurU ny ijs mnu`K dI Btkxw dUr kr id`qI, auh Awqmk mOq nhIN shyVdw, auh sdw hI Awqmk jIvn jIaUNdw hY [ auh At`l Awqmk jIvn vwlw ho jWdw hY, aus ƒ mOq dw shm nhIN ivAwpdw [ Aijhw mnu`K jnm mrn dy gyV qoN bc jWdw hY [14[

hy BweI! ijhVw mnu`K pUry gurU dI pUrI bwxI dI rwhIN pUrn prmwqmw dI Xwd ivc juVdw hY, auh aus ivc smwieAw rihMdw hY [ prmwqmw dy pRym dw rMg (aus dy ihrdy ivc) sdw hI vDdw rihMdw hY, pVqwl kIiqAW auh kdy BI G`t nhIN huMdw [15[

hy BweI! auh mnu`K bwrW vMnI dy sony vrgw Krw ho jWdw hY, auh sohxy rMg vwlw (sohxy Awqmk jIvn vwlw) gurU-srw& dIAW nzrW ivc prvwn ho jWdw hY [ (ijvyN su`D sony ƒ) srw& prK ky ^zwny ivc pw lYNdy hn, qy aus ƒ iPr prKx leI qwieAw nhIN jWdw (ies qrHW auh mnu`K prmwqmw dI hzUrI ivc kbUl ho jWdw hY) [16[

hy nwnk! (AwK—) hy myry mwlk-pRBU! qyrw nwm Awqmk jIvn dyx vwlw hY [ qyry dws qYQoN sdw sdky jWdy hn [ gurU dI sMgiq ivc rih ky auh bhuq Awqmk Awnµd mwxdy hn, (qyrw) drsn kr ky auhnW dw ieh mn (qyry nwm-rs ivc) iB`jw rihMdw hY [17[1[3[

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੫ ਸੋਲਹੇ    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਗੁਰੁ ਗੋਪਾਲੁ ਗੁਰੁ ਗੋਵਿੰਦਾ ॥ ਗੁਰੁ ਦਇਆਲੁ ਸਦਾ ਬਖਸਿੰਦਾ ॥ ਗੁਰੁ ਸਾਸਤ ਸਿਮ੍ਰਿਤਿ ਖਟੁ ਕਰਮਾ ਗੁਰੁ ਪਵਿਤ੍ਰੁ ਅਸਥਾਨਾ ਹੇ ॥੧॥ ਗੁਰੁ ਸਿਮਰਤ ਸਭਿ ਕਿਲਵਿਖ ਨਾਸਹਿ ॥ ਗੁਰੁ ਸਿਮਰਤ ਜਮ ਸੰਗਿ ਨ ਫਾਸਹਿ ॥ ਗੁਰੁ ਸਿਮਰਤ ਮਨੁ ਨਿਰਮਲੁ ਹੋਵੈ ਗੁਰੁ ਕਾਟੇ ਅਪਮਾਨਾ ਹੇ ॥੨॥ ਗੁਰ ਕਾ ਸੇਵਕੁ ਨਰਕਿ ਨ ਜਾਏ ॥ ਗੁਰ ਕਾ ਸੇਵਕੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਧਿਆਏ ॥ ਗੁਰ ਕਾ ਸੇਵਕੁ ਸਾਧਸੰਗੁ ਪਾਏ ਗੁਰੁ ਕਰਦਾ ਨਿਤ ਜੀਅ ਦਾਨਾ ਹੇ ॥੩॥ ਗੁਰ ਦੁਆਰੈ ਹਰਿ ਕੀਰਤਨੁ ਸੁਣੀਐ ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਭੇਟਿ ਹਰਿ ਜਸੁ ਮੁਖਿ ਭਣੀਐ ॥ ਕਲਿ ਕਲੇਸ ਮਿਟਾਏ ਸਤਿਗੁਰੁ ਹਰਿ ਦਰਗਹ ਦੇਵੈ ਮਾਨਾਂ ਹੇ ॥੪॥ {ਪੰਨਾ 1074-1075}

pdArQ:- gopwlu—{go-isRStI} isRStI dw pwlxhwr [ goivMdw—isRStI dy jIvW dy idl dI jwxn vwlw [ dieAwlu—dieAw dw Gr [ Gtu krmw—bRwhmxW vwsqy SwsqR dy d`sy hoey Cy au~qm Dwrimk krm—dwn dyxw, dwn lYxw; j`g krnw, j`g krwxw; iv`idAw pVHxI, iv`idAw pVHwxI [ AsQwnw—QW, qIrQ [1[

ismrq—ismridAW, Xwd kridAW [ siB—swry [ iklivK—pwp {bhu-vcn} [ jm sMig—jmrwj dI sMgiq ivc [ Apmwnw—inrwdrI [2[

nrik—nrk ivc [ sMgu—swQ [ jIA dwnw—Awqmk jIvn dI dwiq [3[

gur duAwrY—gurU dy dr qy (rih ky) [ suxIAY—suxnw cwhIdw hY [ Byit—BYty, imldw hY [ muiK—mUMh nwl [ BxIAY—aucwrnw cwhIdw hY [ kil—JgVy [ mwnW—Awdr [4[

ArQ:- hy BweI! (gurU dy syvk vwsqy) gurU gopwl (dw rUp) hY, gurU goivMd (dw rUp) hY [ gurU dirAw dw somw hY, gurU sdw b^SS krn vwlw hY [ (syvk vwsqy) gurU (hI SwsqR hY, isimRqI hY, Cy Dwrimk krm hY; gurU hI piv`qr qIrQ hY [1[

hy BweI! gurU ƒ (hr vyly) Xwd kridAW swry pwp nws ho jWdy hn, gurU ƒ Xwd kridAW (jIv) jm dI PwhI ivc nhIN Psdy (Awqmk mOq qoN bcy rihMdy hn) [ gurU ƒ Xwd kridAW mn piv`qr ho jWdw hY, (qy ies qrHW) gurU mnu`K ƒ (lok prlok dI) inrwdrI qoN bcw lYNdw hY [2[

hy BweI! gurU dw syvk nrk ivc nhIN pYNdw, (ikauNik) gurU dw syvk prmwqmw dw ismrn krdw rihMdw hY [ gurU dw syvk swD sMgiq (dw imlwp) hwsl kr lYNdw hY, (swD sMgiq ivc) gurU aus ƒ sdw Awqmk jIvn dI dwiq b^Sdw hY [3[

hy BweI! gurU dy dr qy rih ky prmwqmw dI is&iq-swlwh suxnI cwhIdI hY, hrI dw js mUMhoN aucwrnw cwhIdw hY (ijs ƒ) gurU iml pYNdw hY (auh mnu`K sdw ieh au~dm krdw hY) [ hy BweI! gurU (mnu`K dy) swry JgVy klyS imtw dyNdw hY, gurU mnu`K ƒ prmwqmw dI hzUrI ivc Awdr-sqkwr dyNdw hY [4[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh