ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1008

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਵੈਦੋ ਨ ਵਾਈ ਭੈਣੋ ਨ ਭਾਈ ਏਕੋ ਸਹਾਈ ਰਾਮੁ ਹੇ ॥੧॥ ਕੀਤਾ ਜਿਸੋ ਹੋਵੈ ਪਾਪਾਂ ਮਲੋ ਧੋਵੈ ਸੋ ਸਿਮਰਹੁ ਪਰਧਾਨੁ ਹੇ ॥੨॥ ਘਟਿ ਘਟੇ ਵਾਸੀ ਸਰਬ ਨਿਵਾਸੀ ਅਸਥਿਰੁ ਜਾ ਕਾ ਥਾਨੁ ਹੇ ॥੩॥ ਆਵੈ ਨ ਜਾਵੈ ਸੰਗੇ ਸਮਾਵੈ ਪੂਰਨ ਜਾ ਕਾ ਕਾਮੁ ਹੇ ॥੪॥ ਭਗਤ ਜਨਾ ਕਾ ਰਾਖਣਹਾਰਾ ॥ ਸੰਤ ਜੀਵਹਿ ਜਪਿ ਪ੍ਰਾਨ ਅਧਾਰਾ ॥ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਸਮਰਥੁ ਸੁਆਮੀ ਨਾਨਕੁ ਤਿਸੁ ਕੁਰਬਾਨੁ ਹੇ ॥੫॥੨॥੩੨॥ {ਪੰਨਾ 1008}

pdArQ:- vYdo—vYd, hkIm [ vYdo n vweI—nwh koeI vYd qy nwh iksy vYd dI dvweI [ vweI—dvweI [ shweI—mdd krn vwlw [1[

ijso—ijsu, ijs dw [ mlo—mlu, mYl [ prDwnu—iSromxI [2[

Git Gty—Git Git, hryk srIr ivc [ vwsI—v`sx vwlw [ AsiQru—sdw kwiem rihx  vwlw [ Qwnu—QW, itkwxw [3[

AwvY n jwvY—nwh jMmdw hY nwh mrdw hY [ sMgy—(hryk dy) nwl hI [ smwvY—gupq v`sdw hY [ pUrn—mukMml, ABu`l [ kwmu—kMm [4[

jIvih—{bhu-vcn} jIaUNdy hn [ jip—jp ky [ pRwn ADwrw—ijMd dw Awsrw [ krn kwrn—jgq dw mUl {krn—isRStI} [ smrQu—sB qwkqW dw mwlk [ iqsu—aus qoN [ kurbwnu—sdky [ hy—hY [5[

ArQ:- hy BweI! (du`K-drd dy vyly) isr& iek prmwqmw hI mdd krn vwlw huMdw hY [ nwh koeI vYd nwh iksy vYd dI dvweI; nwh koeI BYx nwh koeI Brw—koeI BI mdd krn jogw nhIN huMdw [1[

hy BweI! aus prmwqmw dw ismrn krdy rho ijs dw kIqw hryk kMm (jgq ivc) ho irhw hY, jo (jIvW dy) pwpW dI mYl DoNdw hY [ hy BweI! auh prmwqmw hI (jgq ivc) iSromxI hY [2[

hy BweI! (aus prmwqmw dw hI ismrn kro) ijs dw Awsx sdw Afol rihx vwlw hY, jo hryk srIr ivc v`sdw hY, jo sB jIvW ivc invws r`Kx vwlw hY [3[

hy BweI! (ausy prmwqmw dw hI ismrn kro) ijs dw hryk kMm mukMml (ABu`l) hY, jo nwh jMmdw hY nwh mrdw hY, pr hryk jIv dy nwl gupq v`sdw hY [4[

hy BweI! auh prmwqmw Awpxy BgqW dI r`iKAw krn vwlw hY, auh hryk dy pRwxW dw Awsrw hY [ sMq jn (aus dw nwm) jp ky Awqmk jIvn hwsl krdy rihMdy hn [ auh prmwqmw ies jgq-rcnw dw mUl hY, swrIAW qwkqW dw mwlk hY, sB dw Ksm hY [ hy BweI! nwnk (sdw) aus qoN sdky jWdw hY [5[2[32[

not:- mwrU rwg ivc ‘mhlw 5’ dy 32 Sbd hn [ ‘mhlw 3’ dy 5 Sbd Aqy ‘mhlw 4’ dy 8 Sbd hn [

gurU nwnk dyv jI dy 12 Sbd hn [

ku`l vyrvw ieauN hY:

mhlw 1 — 12

mhlw 3 —  5

mhlw 4 —  8

mhlw 5 — 32

 . . . . . —--

 . joV . . . 57

ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੯ ॥ ਹਰਿ ਕੋ ਨਾਮੁ ਸਦਾ ਸੁਖਦਾਈ ॥ ਜਾ ਕਉ ਸਿਮਰਿ ਅਜਾਮਲੁ ਉਧਰਿਓ ਗਨਿਕਾ ਹੂ ਗਤਿ ਪਾਈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਪੰਚਾਲੀ ਕਉ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮਹਿ ਰਾਮ ਨਾਮ ਸੁਧਿ ਆਈ ॥ ਤਾ ਕੋ ਦੂਖੁ ਹਰਿਓ ਕਰੁਣਾ ਮੈ ਅਪਨੀ ਪੈਜ ਬਢਾਈ ॥੧॥ ਜਿਹ ਨਰ ਜਸੁ ਕਿਰਪਾ ਨਿਧਿ ਗਾਇਓ ਤਾ ਕਉ ਭਇਓ ਸਹਾਈ ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਮੈ ਇਹੀ ਭਰੋਸੈ ਗਹੀ ਆਨਿ ਸਰਨਾਈ ॥੨॥੧॥ {ਪੰਨਾ 1008}

pdArQ:- ko—dw [ suKdweI—Awqmk Awnµd dyx vwlw hY [ kau—ƒ [ ismir—ismr ky [ Ajwmlu—{ies ny iek mhwqmw dy khy Awpxy pu`qr dw nwm ‘nwrwiex’ r`iKAw sI [ ‘nwrwiex, nwrwiex’ AwKidAW sc-muc ‘nwrwiex-prmwqmw’ nwl ies dw ipAwr bx igAw} [ auDirE—ivkwrW qoN bc igAw [ ginkw—vysvw (qoqy ƒ ‘rwm nwm’ pVHWidAW ies dI AwpxI ilv BI prmwqmw ivc l`g geI} [ hU—BI [ giq—au~cI Awqmk AvsQw [1[rhwau[

pMcwlI—pMcwl dys dI rwj-kumwrI, dRopdI [ rwj sBw mih—rwj-sBw ivc, durXoDn dy drbwr ivc [ suiD—sUJ [ rwm nwm suiD—prmwqmw dy nwm dw iDAwn {BweI gurdws jI ny dsvIN vwr jo “hw hw ik®Sn krY” iliKAw hY, auh Awm prclq khwxI dw hvwlw hY [ auhnW dw Awpxw is`DWq A^Ir qy hY ik “nwQu AnwQW bwx DurW dI”} [ ko—dw [ hirE—dUr kIqw [ kruxwmY—{kruxw—qrs} qrs-srUp prmwqmw [ pYj—ie`zq, nwmxw [1[

ijh nr—ijnHW bMidAW ny [ ikrpw iniD jsu—ikrpw dy ^zwny pRBU dI is&iq-swlwh [ shweI—mddgwr [ khu—AwK [ nwnk—hy nwnk! iehI BrosY—iesy Brosy qy [ ghI—PVI [ Awin—Aw ky [2[

ArQ:- hy BweI! prmwqmw dw nwm sdw Awqmk Awnµd dyx vwlw hY, ijs nwm ƒ ismr ky Ajwml ivkwrW qoN bc igAw sI, (ies nwm ƒ ismr ky) vysuAw ny BI au~cI Awqmk AvsQw hwsl kr leI sI [1[rhwau[

hy BweI! durXoDn dy rwj-drbwr ivc dRopdI ny (BI) prmwqmw dy nwm dw iDAwn DirAw sI, qy, qrs-srUp prmwqmw ny aus dw du`K dUr kIqw sI, (qy ies qrHW) Awpxw nwmxw vDwieAw sI [1[

hy BweI! ijnHW BI bMidAW ny ikrpw dy ^zwny prmwqmw dI is&iq-swlwh kIqI, prmwqmw auhnW ƒ mddgwr (ho ky) bhuiVAw [ hy nwnk! AwK—mYN BI iesy hI Brosy qy Aw ky prmwqmw dI hI srn leI hY [2[1[

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੯ ॥ ਅਬ ਮੈ ਕਹਾ ਕਰਉ ਰੀ ਮਾਈ ॥ ਸਗਲ ਜਨਮੁ ਬਿਖਿਅਨ ਸਿਉ ਖੋਇਆ ਸਿਮਰਿਓ ਨਾਹਿ ਕਨ੍ਹ੍ਹਾਈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਕਾਲ ਫਾਸ ਜਬ ਗਰ ਮਹਿ ਮੇਲੀ ਤਿਹ ਸੁਧਿ ਸਭ ਬਿਸਰਾਈ ॥ ਰਾਮ ਨਾਮ ਬਿਨੁ ਯਾ ਸੰਕਟ ਮਹਿ ਕੋ ਅਬ ਹੋਤ ਸਹਾਈ ॥੧॥ ਜੋ ਸੰਪਤਿ ਅਪਨੀ ਕਰਿ ਮਾਨੀ ਛਿਨ ਮਹਿ ਭਈ ਪਰਾਈ ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਯਹ ਸੋਚ ਰਹੀ ਮਨਿ ਹਰਿ ਜਸੁ ਕਬਹੂ ਨ ਗਾਈ ॥੨॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1008}

pdArQ:- Ab—hux, jvwnI dw smw lµGw ky [ khw—kIh? krau—krauN, mYN krW [ rI mweI—hy mW! {l&z ‘rI’ iesqRI ilMg hY, ‘ry’ puilMg [ “khq kbIr sunhu ry loeI” ivc ‘ry’ puilMg hY [ l&z ‘loeI’ kbIr jI dI vhutI vwsqy nhIN hY} [ sgl—swrw [ ibiKAn isau—ivSy-ivkwrW nwl [ kn@weI—knHeIAw, prmwqmw [1[rhwau[

Pws—PwhI [ kwl—mOq [ gr mih—gl ivc [ mylI—pw id`qI [ iqh—aus dI [ suiD—hoS [ ibsrweI—Bulw id`qI [ Xw sMkt mih—ies ibpqw ivc [ ko—kOx? shweI—mddgwr [1[

sMpiq—sMp`qI, Dn-pdwrQ [ kir mwnI—kr ky mMnI sI, smJ leI hoeI sI [ prweI—ibgwnI [ soc—pCuqwvw [ min—mn ivc [2[

{not:- BUq kwl ƒ vrqmwn smJxw hY, ieh hwlq sdw hI huMdI rihMdI hY Awpxy Awp ƒ swhmxy r`K ky jgq dI Awm dSw d`s rhy hn [}

ArQ:- hy mW! vylw ivhw jwx qy mYN kIh kr skdw hW? (Bwv, vylw ivhw jwx qy mnu`K kuJ BI nhIN kr skdw) [ ijs mnu`K ny swrI izMdgI ivSy-ivkwrW ivc gvw leI, qy, prmwqmw dw ismrn kdy BI nwh kIqw (auh smw KuMJ jwx qy iPr kuJ nhIN kr skdw) [1[rhwau[

hy mW! jdoN jmrwj (mnu`K dy) gl ivc mOq dI PwhI pw dyNdw hY, qdoN auh aus dI swrI suD-buD Bulw dyNdw hY [ aus ibpqw ivc prmwqmw dy nwm qoN ibnw hor koeI BI mddgwr nhIN bx skdw (jmW dI PwhI qoN, Awqmk mOq qoN sihm qoN isr& hir-nwm hI bcWdw hY) [1[

hy mW! ijhVy Dn-pdwrQ ƒ mnu`K sdw Awpxw smJI r`Kdw hY (jdoN mOq AwauNdI hY, auh Dn-pdwrQ) iek iKn ivc ibgwnw ho jWdw hY [ hy nwnk! AwK—aus vyly mnu`K dy mn ivc ieh pCuqwvw rih jWdw hY ik prmwqmw dI is&iq-swlwh kdy BI nwh kIqI [2[2[

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੯ ॥ ਮਾਈ ਮੈ ਮਨ ਕੋ ਮਾਨੁ ਨ ਤਿਆਗਿਓ ॥ ਮਾਇਆ ਕੇ ਮਦਿ ਜਨਮੁ ਸਿਰਾਇਓ ਰਾਮ ਭਜਨਿ ਨਹੀ ਲਾਗਿਓ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਜਮ ਕੋ ਡੰਡੁ ਪਰਿਓ ਸਿਰ ਊਪਰਿ ਤਬ ਸੋਵਤ ਤੈ ਜਾਗਿਓ ॥ ਕਹਾ ਹੋਤ ਅਬ ਕੈ ਪਛੁਤਾਏ ਛੂਟਤ ਨਾਹਿਨ ਭਾਗਿਓ ॥੧॥ ਇਹ ਚਿੰਤਾ ਉਪਜੀ ਘਟ ਮਹਿ ਜਬ ਗੁਰ ਚਰਨਨ ਅਨੁਰਾਗਿਓ ॥ ਸੁਫਲੁ ਜਨਮੁ ਨਾਨਕ ਤਬ ਹੂਆ ਜਉ ਪ੍ਰਭ ਜਸ ਮਹਿ ਪਾਗਿਓ ॥੨॥੩॥ {ਪੰਨਾ 1008}

pdArQ:- mweI—hy mW! ko—dw [ mid—nSy ivc [ isrwieE—guzwirAw [1[rhwau[

fMfu—fMfw [ pirE—ipAw [ aUpir—au~qy [ sovq qy—su`qy rihx qoN [ khw hoq—kIh ho skdw hY? CUtq nwihn BwigE—B`ijAW (jm qoN) ^lwsI nhIN ho skdI [1[

aupjI—pYdw hoeI [ Gt mih—ihrdy ivc [ AnurwigE—ipAwr pwieAw [ suPlu—kwmXwb [ jau—jdoN [ pRB js mih—pRBU dy js ivc [ pwigE—(mYN) ipAw [2[

ArQ:- hy mW! (jdoN qoN mYN gurU-crnW ivc ipAwr pwieAw hY, qdoN qoN mYƒ pCuqwvw l`gw hY ik) mYN Awpxy mn dw AhMkwr nwh C`ifAw [ mwieAw dy nSy ivc mYN AwpxI aumr guzwr id`qI, qy, prmwqmw dy Bjn ivc mYN nwh l`gw [1[rhwau[

(hy BweI! mnu`K mwieAw dI nINd ivc Zwi&l ipAw rihMdw hY) jdoN jmdUq dw fMfw (ies dy) isr au~qy v`sdw hY, qdoN (mwieAw dy moh dI nINd ivcoN) su`qw hoieAw jwgdw hY [ pr aus vyly dy pCuqwvy nwl kuJ sMvrdw nhIN, (ikauNik aus vyly jmW pwsoN) B`ijAW ^lwsI nhIN ho skdI [1[

hy BweI! jdoN mnu`K gurU dy crnW ivc ipAwr pWdw hY, qdoN aus dy ihrdy ivc ieh Purnw au~Tdw hY (ik pRBU dy Bjn qoN ibnw aumr ivArQ hI bIqdI rhI) [ hy nwnk! mnu`K dI izMdgI kwmXwb qdoN hI huMdI hY jdoN (ieh gurU dI srn pY ky) prmwqmw dI is&iq-swlwh ivc juVdw hY [2[3[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh