ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1007

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਤਜਿ ਆਪੁ ਬਿਨਸੀ ਤਾਪੁ ਰੇਣ ਸਾਧੂ ਥੀਉ ॥ ਤਿਸਹਿ ਪਰਾਪਤਿ ਨਾਮੁ ਤੇਰਾ ਕਰਿ ਕ੍ਰਿਪਾ ਜਿਸੁ ਦੀਉ ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਮਨ ਨਾਮੁ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਪੀਉ ॥ ਆਨ ਸਾਦ ਬਿਸਾਰਿ ਹੋਛੇ ਅਮਰੁ ਜੁਗੁ ਜੁਗੁ ਜੀਉ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਨਾਮੁ ਇਕ ਰਸ ਰੰਗ ਨਾਮਾ ਨਾਮਿ ਲਾਗੀ ਲੀਉ ॥ ਮੀਤੁ ਸਾਜਨੁ ਸਖਾ ਬੰਧਪੁ ਹਰਿ ਏਕੁ ਨਾਨਕ ਕੀਉ ॥੨॥੫॥੨੮॥ {ਪੰਨਾ 1007}

pdArQ:- qij—C`f [ Awpu—Awpw-Bwv [ ibnsI—nws ho jwiegw [ qwpu—icMqw-i&kr, klyS [ ryx swDU—gurU dI crn-DUV [ QIau—ho jw [ iqsih—{iqsu hI [ ik®Aw ivSySx ‘hI’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} [ kir—kr ky [ dIau—(qUM) id`qw hY [1[

mn—hy mn! AMimRqu—Awqmk jIvn dyx vwlw jl [ Awn swd—hor swry suAwd [ hoCy—CyqI nws ho jwx vwly [ Amru—At`l Awqmk jIvn dw mwlk [ jugu jugu—sdw leI [ jIau—jIvo [1[rhwau[

nwmu iek—iek (pRBU) dw nwm [ rs—(mwiek pdwrQW dy) suAwd [ rMg—(dunIAw dy) rMg-qmwSy [ nwim—nwm ivc [ lIau—ilv [ bMDpu—irSqydwr [ kIau—kIqw [ nwnk—hy nwnk! [2[

ArQ:- hy myry mn! Awqmk jIvn dy vwlw hir-nwm-jl pIAw kr (nwm dI brkiq nwl) hor swry (mwiek pdwrQW dy) nwsvMq csky Bulw ky sdw leI At`l Awqmk jIvn vwlI izMdgI guzwr [1[rhwau[

hy myry mn! Awpw-Bwv C`f dyh, gurU dI crn-DUV bx jw, qyrw swrw du`K-klyS dUr ho jwiegw [ hy pRBU! qyrw nwm ausy mnu`K ƒ imldw hY, ijs ƒ qUM Awp imhr kr ky dyNdw hYN [1[

hy nwnk! (AwK—hy BweI!) ijs mnu`K ny ie`k prmwqmw ƒ hI Awpxw s`jx im`qr qy snbMDI bxw ilAw, aus dI ilv sdw prmwqmw dy nwm ivc l`gI rihMdI hY, prmwqmw dw nwm hI aus dy vwsqy (mwiek pdwrQW dy suAwd hn), nwm hI aus leI dunIAw dy rMg-qmwSy hn [2[5[28[

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਪ੍ਰਤਿਪਾਲਿ ਮਾਤਾ ਉਦਰਿ ਰਾਖੈ ਲਗਨਿ ਦੇਤ ਨ ਸੇਕ ॥ ਸੋਈ ਸੁਆਮੀ ਈਹਾ ਰਾਖੈ ਬੂਝੁ ਬੁਧਿ ਬਿਬੇਕ ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਮਨ ਨਾਮ ਕੀ ਕਰਿ ਟੇਕ ॥ ਤਿਸਹਿ ਬੂਝੁ ਜਿਨਿ ਤੂ ਕੀਆ ਪ੍ਰਭੁ ਕਰਣ ਕਾਰਣ ਏਕ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਚੇਤਿ ਮਨ ਮਹਿ ਤਜਿ ਸਿਆਣਪ ਛੋਡਿ ਸਗਲੇ ਭੇਖ ॥ ਸਿਮਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਸਦਾ ਨਾਨਕ ਤਰੇ ਕਈ ਅਨੇਕ ॥੨॥੬॥੨੯॥ {ਪੰਨਾ 1007}

pdArQ:- pRiqpwil—pwlxw kr ky [ audir—audr ivc [ mwqw audir—mW dy pyt ivc [ rwKY—r`iKAw krdw hY [ soeI—auhI [ suAwmI—mwlk [ eIhw—ieQy, ies jgq ivc [ bUJu—(hy BweI!) smJ kr [ ibbyk—prK [ buiD ibbyk—prK dI bu`DI nwl [1[

mn—hy mn! tyk—shwrw [ iqsih—{ik®Aw ivSySx ‘hI’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} [ ijin—ijs (pRBU) ny [ qUM—qYƒ [ krx—isRStI [ krx kwrx—isRStI dw mUl [1[rhwau[

cyiq—cyqy kr, Xwd krdw rhu [ qij—qj ky, C`f ky [ sgly—swry [ ByK—(ivKwly dy Dwrimk) pihrwvy [ nwnk—hy nwnk! ismir—ismr ky [ qry—pwr lµG gey [2[

ArQ:- hy myry mn! (sdw) prmwqmw dy nwm dw Awsrw lY [ aus prmwqmw ƒ hI (shwrw) smJ, ijs ny qYƒ pYdw kIqw hY [ hy mn! iek pRBU hI swry jgq dw mUl hY [1[rhwau[

hy mn! pwlxw kr ky pRBU mW dy pyt ivc bcWdw hY, (pyt dI A`g dw) syk l`gx nhIN dyNdw [ auhI mwlk ies jgq ivc BI r`iKAw krdw hY [ hy BweI! prK dI bu`DI nwl ieh (s`cweI) smJ lY [1[

hy BweI! cqurweIAW C`f ky (ivKwvy dy) swry (Dwrimk) pihrwvy C`f ky Awpxy mn ivc prmwqmw ƒ Xwd krdw rhu [ hy nwnk! prmwqmw dw sdw ismrn kr ky AnykW jIv sMswr-smuMdr qoN pwr lµGdy Aw rhy hn [2[6[29[

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਪਤਿਤ ਪਾਵਨ ਨਾਮੁ ਜਾ ਕੋ ਅਨਾਥ ਕੋ ਹੈ ਨਾਥੁ ॥ ਮਹਾ ਭਉਜਲ ਮਾਹਿ ਤੁਲਹੋ ਜਾ ਕੋ ਲਿਖਿਓ ਮਾਥ ॥੧॥ ਡੂਬੇ ਨਾਮ ਬਿਨੁ ਘਨ ਸਾਥ ॥ ਕਰਣ ਕਾਰਣੁ ਚਿਤਿ ਨ ਆਵੈ ਦੇ ਕਰਿ ਰਾਖੈ ਹਾਥ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਗੁਣ ਉਚਾਰਣ ਹਰਿ ਨਾਮ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪਾਥ ॥ ਕਰਹੁ ਕ੍ਰਿਪਾ ਮੁਰਾਰਿ ਮਾਧਉ ਸੁਣਿ ਨਾਨਕ ਜੀਵੈ ਗਾਥ ॥੨॥੭॥੩੦॥ {ਪੰਨਾ 1007}

pdArQ:- piqq—ivkwrW ivc if`gy hoey [ piqq pwvn—ivkwrIAW ƒ piv`qr krn vwlw [ ko—dw [ AnwQ—A-nwQ, inKsmy [ nwQu—Ksm [ Baujl—sMswr-smuMdr [ mwih—ivc [ qulho—qulhw, kMm-tpwaU byVI jo dirAwvW dy kMiFAW dy lok SqIrIAW Awidk bMnH ky bxw lYNdy hn [ mwQ—m`Qy auqy [1[

Gn—bhuq, AnykW [ swQ—kw&ly, pUrW dy pUr [ krx kwrxu—jgq dw mUl {krx—jgq} [ iciq—ic`q ivc [ dy kir—dy ky [1[rhwau[

AMimRq pwQ—{pQ—rsqw} Awqmk jIvn dyx vwlw rsqw [ murwir—hy murwir! {mur-Air}, hy prmwqmw! mwDau—{mw—mwieAw [ Dau—Dv, pqI} hy mwieAw dy pqI pRBU! gwQ—kQw, is&iq-swlwh [2[

ArQ:- hy BweI! ijhVw prmwqmw (jIvW ƒ) h`Q dy ky bcWdw hY aus dy nwm qoN ibnw pUrW dy pUr (ies sMswr-smuMdr ivc) fu`b rhy hn, (ikauNik) jgq dw mUl prmwqmw (auhnW dy) ic`q ivc nhIN v`sdw [1[rhwau[

hy BweI! ijs prmwqmw dw nwm pwpIAW ƒ piv`qr krn-jog hY, ijhVw inKsimAW dw Ksm hY, auh prmwqmw ies iBAwnk sMswr-smuMdr ivc (jIvW vwsqy) jhwz hY [ (pr ieh ausy ƒ imldw hY) ijs dy m`Qy auqy (imlwp dw lyK) iliKAw huMdw hY [1[

hy BweI! swD sMgiq ivc (itk ky) prmwqmw dw nwm prmwqmw dy gux au~cwrdy rihxw—iehI hY Awqmk jIvn dyx vwlw rsqw [ hy nwnk! (AwK—) hy murwrI! hy mwDo! imhr kr (qw ik qyrw dws qyrI) is&iq-swlwh sux ky Awqmk jIvn hwsl krdw rhy [2[7[30[

ਮਾਰੂ ਅੰਜੁਲੀ ਮਹਲਾ ੫ ਘਰੁ ੭    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਸੰਜੋਗੁ ਵਿਜੋਗੁ ਧੁਰਹੁ ਹੀ ਹੂਆ ॥ ਪੰਚ ਧਾਤੁ ਕਰਿ ਪੁਤਲਾ ਕੀਆ ॥ ਸਾਹੈ ਕੈ ਫੁਰਮਾਇਅੜੈ ਜੀ ਦੇਹੀ ਵਿਚਿ ਜੀਉ ਆਇ ਪਇਆ ॥੧॥ ਜਿਥੈ ਅਗਨਿ ਭਖੈ ਭੜਹਾਰੇ ॥ ਊਰਧ ਮੁਖ ਮਹਾ ਗੁਬਾਰੇ ॥ ਸਾਸਿ ਸਾਸਿ ਸਮਾਲੇ ਸੋਈ ਓਥੈ ਖਸਮਿ ਛਡਾਇ ਲਇਆ ॥੨॥ ਵਿਚਹੁ ਗਰਭੈ ਨਿਕਲਿ ਆਇਆ ॥ ਖਸਮੁ ਵਿਸਾਰਿ ਦੁਨੀ ਚਿਤੁ ਲਾਇਆ ॥ ਆਵੈ ਜਾਇ ਭਵਾਈਐ ਜੋਨੀ ਰਹਣੁ ਨ ਕਿਤਹੀ ਥਾਇ ਭਇਆ ॥੩॥ ਮਿਹਰਵਾਨਿ ਰਖਿ ਲਇਅਨੁ ਆਪੇ ॥ ਜੀਅ ਜੰਤ ਸਭਿ ਤਿਸ ਕੇ ਥਾਪੇ ॥ ਜਨਮੁ ਪਦਾਰਥੁ ਜਿਣਿ ਚਲਿਆ ਨਾਨਕ ਆਇਆ ਸੋ ਪਰਵਾਣੁ ਥਿਆ ॥੪॥੧॥੩੧॥ {ਪੰਨਾ 1007}

AMjulI—bu`k, (Awpxy ieSt pwsoN ^Yr mMgx leI A`ifAw hoieAw bu`k), dovyN h`Q joV ky kIqI hoeI ArzoeI [

pdArQ:- sMjogu—imlwp (ijMd qy srIr dw) [ ivjogu—ivCoVw (ijMd qy swgr dw) [ Durhu—prmwqmw dy hukm Anuswr [ pMc Dwqu—(pOx, pwxI, A`g, im`tI, AwkwS—ieh) pMj q`q [ kir—imlw ky [ puqlw—srIr [

PurmwieAVw—&urmwieAw hoieAw hukm [ kY PurmwieAVY—dy hukm Anuswr [ swh—Swh [ swhY kY PurmwieAVY—Swh dy kIqy hukm Anuswr [ jI—hy BweI! dyhI—srIr [ jIau—jIvwqmw [1[

ijQY—ijs QW ivc [ Agin—A`g [ BKY—BKdI hY, bldI hY [ BVhwry—BV BV kr ky, bVI qyz [ aUrD—aultw [ aUrD muK—aulty-mUMh [ gubwry—Gu`p hnyry ivc [ swis—swh nwl [ swis swis—hryk swh dy nwl [ soeI—auhI jIv [ smwly—Xwd krdw hY [ Ksim—Ksm ny [2[

ivswir—Bulw ky [ dunI—dunIAw ivc, dunIAw dy pdwrQW ivc [ AwvY jwie—jMmdw hY mrdw hY [ BvweIAY jonI—jUnW ivc BvwieAw jWdw hY [ ikq hI—ikqy BI {ik®Aw ivSySx ‘hI’ dy kwrn l&z ‘ikqu’ dw   u  au~f igAw hY} [ Qwie—QW ivc [ ikq hI Qwie—iksy BI QW ivc [ rhxu—itkwxw [3[

imhrvwin—imhrvwn ny [ riK lieAnu—r`K ley hn, bcw ley hn [ siB—swry [ iqs ky—aus (prmwqmw) dy [ Qwpy—pYdw kIqy hoey [ ijix—ij`q ky [ AwieAw—jnimAw hoieAw [4[

ArQ:- hy BweI! (ijMd qy srIr dw) imlwp Aqy ivCoVw prmwqmw dI rzw Anuswr hI huMdw hY [ (prmwqmw dy hukm ivc hI) pMj q`q (iek`Ty) kr ky srIr bxwieAw jWdw hY [ pRBU-pwiqSwh dy hukm Anuswr hI jIvwqmw srIr ivc Aw itkdw hY [1[

hy BweI! ij`Qy (mW dy pyt ivc pyt dI) A`g bVI BKdI hY, aus iBAwnk hnyry ivc jIv aulty-mUMh ipAw rihMdw hY [ jIv (auQy Awpxy) hryk swh dy nwl prmwqmw ƒ Xwd krdw rihMdw hY, aus QW mwlk-pRBU ny hI jIv ƒ bcwieAw huMdw hY [2[

hy BweI! jdoN jIv mW dy pyt ivcoN bwhr Aw jWdw hY, mwlk-pRBU ƒ Bulw ky dunIAw dy pdwrQW ivc ic`q joV lYNdw hY [ (pRBU ƒ ivswrn krky) jMmx mrn dy gyV ivc (jIv) pY jWdw hY, jUnW ivc pwieAw jWdw hY, iksy ie`k QW ies ƒ itkwxw nhIN imldw [3[

hy BweI! swry jIv aus (prmwqmw) dy hI pYdw kIqy hoey hn, aus imhrvwn (pRBU) ny Awp hI (keI jIv jnm mrn dy gyV qoN) bcwey hn [

hy nwnk! ijhVw mnu`K (prmwqmw dy nwm dI rwhIN) ies kImqI jnm (dI bwzI) ƒ ij`q ky ieQoN qurdw hY, auh ies jgq ivc AwieAw hoieAw mnu`K prmwqmw dI hzUrI ivc kbUl huMdw hY [4[1[31[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh