ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 1004

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਮੋਹਨੀ ਮੋਹਿ ਲੀਏ ਤ੍ਰੈ ਗੁਨੀਆ ॥ ਲੋਭਿ ਵਿਆਪੀ ਝੂਠੀ ਦੁਨੀਆ ॥ ਮੇਰੀ ਮੇਰੀ ਕਰਿ ਕੈ ਸੰਚੀ ਅੰਤ ਕੀ ਬਾਰ ਸਗਲ ਲੇ ਛਲੀਆ ॥੧॥ ਨਿਰਭਉ ਨਿਰੰਕਾਰੁ ਦਇਅਲੀਆ ॥ ਜੀਅ ਜੰਤ ਸਗਲੇ ਪ੍ਰਤਿਪਲੀਆ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਏਕੈ ਸ੍ਰਮੁ ਕਰਿ ਗਾਡੀ ਗਡਹੈ ॥ ਏਕਹਿ ਸੁਪਨੈ ਦਾਮੁ ਨ ਛਡਹੈ ॥ ਰਾਜੁ ਕਮਾਇ ਕਰੀ ਜਿਨਿ ਥੈਲੀ ਤਾ ਕੈ ਸੰਗਿ ਨ ਚੰਚਲਿ ਚਲੀਆ ॥੨॥ ਏਕਹਿ ਪ੍ਰਾਣ ਪਿੰਡ ਤੇ ਪਿਆਰੀ ॥ ਏਕ ਸੰਚੀ ਤਜਿ ਬਾਪ ਮਹਤਾਰੀ ॥ ਸੁਤ ਮੀਤ ਭ੍ਰਾਤ ਤੇ ਗੁਹਜੀ ਤਾ ਕੈ ਨਿਕਟਿ ਨ ਹੋਈ ਖਲੀਆ ॥੩॥ ਹੋਇ ਅਉਧੂਤ ਬੈਠੇ ਲਾਇ ਤਾਰੀ ॥ ਜੋਗੀ ਜਤੀ ਪੰਡਿਤ ਬੀਚਾਰੀ ॥ ਗ੍ਰਿਹਿ ਮੜੀ ਮਸਾਣੀ ਬਨ ਮਹਿ ਬਸਤੇ ਊਠਿ ਤਿਨਾ ਕੈ ਲਾਗੀ ਪਲੀਆ ॥੪॥ ਕਾਟੇ ਬੰਧਨ ਠਾਕੁਰਿ ਜਾ ਕੇ ॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਬਸਿਓ ਜੀਅ ਤਾ ਕੈ ॥ ਸਾਧਸੰਗਿ ਭਏ ਜਨ ਮੁਕਤੇ ਗਤਿ ਪਾਈ ਨਾਨਕ ਨਦਰਿ ਨਿਹਲੀਆ ॥੫॥੨॥੧੮॥ {ਪੰਨਾ 1004}

pdArQ:- mohnI—moh lYx vwlI (mwieAw) ny [ moih lIey—Brmw ley hn [ qRYgunIAw—mwieAw dy iqMn guxW vwly jIv [ loiB—loB ivc [ ivAwpI—PsI hoeI hY [ JUTI dunIAw loiB—nwsvMq jgq dy loB ivc [ sMcI—iek`TI kIqI [ sgl—swry [ ClIAw—T`g ley [1[

dieAlIAw—dieAwl [ pRiqplIAw—pwldw hY [1[rhwau[

eykY—iek (jIv) ny [ sRmu—imhnq [ gwfI—d`b id`qI [ gfhY—gVHy ivc, toey ivc [ supnY—supny ivc (BI) [ dwmu—pYsw, Dn [ ijin—ijs ny [ sMig—nwl [ cMcil—iksy ie`k QW itk nw skx vwlI [2[

pRwx ipMf qy—pRwx qy ipMf qy, ijMd qoN srIr qoN [ qij—C`f ky [ mhqwrI—mW [ suq—pu`qr [ BRwq—Brw [ qy—qoN [ guhjI—lukw r`KI [ inkit—nyVy [3[

AauDUq—iqAwgI [ qwrI—qwVI, smwDI [ bIcwrI—ivcwrvwn [ igRih—Gr ivc [ mswxI—mswxW ivc [ bn—jMgl [ aUiT—au~T ky [ plIAw—p`ly [4[

Twkur—Twkur ny [ jw ky—ijnHW dy [ jIA qw kY—auhnW dy ic`q ivc [ swD sMig—gurU dI sMgiq ivc [ mukq—mwieAw dy bMDnW qoN Awzwd [ giq—au~cI Awqmk AvsQw [ ndir—imhr dI ingwh nwl [ inhlIAw—vyKdw hY [5[

ArQ:- hy BweI! ijhVw prmwqmw fr-rihq hY, ijs dw koeI ^ws srUp d`isAw nhIN jw skdw, jo dieAw dw Gr hY, auh swry jIvW dI pwlxw krdw hY [1[rhwau[

(hy BweI! aus prmwqmw dI pYdw kIqI hoeI) mohnI mwieAw dy swry iqR-guxI jIvW ƒ Awpxy v`s ivc kIqw hoieAw hY, swrI lukweI nwsvMq dunIAw dy loB ivc PsI hoeI hY [ swry jIv (ies mwieAw dI) mmqw ivc Ps ky (ies ƒ) iek`TI krdy hn, pr A^Irly vyly ieh sB ƒ DoKw dy jWdI hY [1[

hy BweI! koeI qW AYsw hY jo bVI imhnq nwl kmw ky DrqI ivc d`b r`Kdw hY; koeI AYsw hY jo supny ivc (BI, Bwv, kdy BI ies ƒ) h`QoN nhIN C`fdw [ ijs mnu`K ny hkUmq kr ky ^zwnw joV ilAw; ieh kdy ie`k QW nwh itkx vwlI mwieAw aus dy nwl BI nhIN jWdI [2[

hy BweI! koeI Aijhw mnu`K hY ijs ƒ ieh mwieAw ijMd nwloN srIr nwloN BI vDIk ipAwrI l`gdI hY [ koeI AYsw hY jo mwipAW dw swQ C`f ky iek`TI krdw hY; pu`qrW im`qrW BrwvW qoN lukw ky r`Kdw hY, pr ieh aus dy kol BI nhIN KloNdI [3[

hy BweI! keI AYsy hn jo iqAwgI bx ky smwDI lw ky bYTdy hn; keI jogI hn jqI hn isAwxy pMifq hn; (pMifq) Gr ivc, (iqAwgI) mVHIAW mswxW ivc jMglW ivc itky rihMdy hn, pr ieh mwieAw au~T ky auhnW ƒ BI cMbV jWdI hY [4[

hy BweI! mwlk-pRBU ny ijnHW mnu`KW dy (mwieAw dy moh dy) bMDn k`t id`qy, auhnW dy ihrdy ivc prmwqmw dw nwm sdw leI Aw itikAw, auh mnu`K gurU dI sMgiq ivc rih ky (mwieAw dy moh dIAW PwhIAW qoN) Awzwd ho gey [ hy nwnk! prmwqmw ny auhnW vl imhr dI ingwh kIqI, qy, auhnW sB qoN au~cI Awqmk AvsQw pRwpq kr leI [5[2[18[

ਮਾਰੂ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਸਿਮਰਹੁ ਏਕੁ ਨਿਰੰਜਨ ਸੋਊ ॥ ਜਾ ਤੇ ਬਿਰਥਾ ਜਾਤ ਨ ਕੋਊ ॥ ਮਾਤ ਗਰਭ ਮਹਿ ਜਿਨਿ ਪ੍ਰਤਿਪਾਰਿਆ ॥ ਜੀਉ ਪਿੰਡੁ ਦੇ ਸਾਜਿ ਸਵਾਰਿਆ ॥ ਸੋਈ ਬਿਧਾਤਾ ਖਿਨੁ ਖਿਨੁ ਜਪੀਐ ॥ ਜਿਸੁ ਸਿਮਰਤ ਅਵਗੁਣ ਸਭਿ ਢਕੀਐ ॥ ਚਰਣ ਕਮਲ ਉਰ ਅੰਤਰਿ ਧਾਰਹੁ ॥ ਬਿਖਿਆ ਬਨ ਤੇ ਜੀਉ ਉਧਾਰਹੁ ॥ ਕਰਣ ਪਲਾਹ ਮਿਟਹਿ ਬਿਲਲਾਟਾ ॥ ਜਪਿ ਗੋਵਿਦ ਭਰਮੁ ਭਉ ਫਾਟਾ ॥ ਸਾਧਸੰਗਿ ਵਿਰਲਾ ਕੋ ਪਾਏ ॥ ਨਾਨਕੁ ਤਾ ਕੈ ਬਲਿ ਬਲਿ ਜਾਏ ॥੧॥ ਰਾਮ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਤਨਿ ਆਧਾਰਾ ॥ ਜੋ ਸਿਮਰੈ ਤਿਸ ਕਾ ਨਿਸਤਾਰਾ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ {ਪੰਨਾ 1004}

pdArQ:- inrMjn—{inr-AMjn [ AMjn—mwieAw dy moh dI kwlK} inrlyp [ soaU—auhI [ jw qy—ijs (dy dr) qoN [ ibrQw—^wlI [ jwq—jWdw [ grB—pyt [ ijin—ijs ny [ pRiqpwirAw—pwlxw kIqI [ jIau—ijMd [ ipMfu—srIr [ dy—dy ky [ swij—pYdw kr ky [ svwirAw—sohxw bxwieAw [ ibDwqw—isrjxhwr [ jpIAY—jpxw cwhIdw hY [ siB—swry [ FkIAY—FikAw jw skdw hY [ aur—ihrdw [ AMqir—AMdr [ ibiKAw—mwieAw [ bn—pwxI [ qy—qoN [ jIau—ijMd [ auDwrhu—bcw lvo [ krx plwh—{k{xwpRlwp} kIrny, qrs pYdw kr skx vwly ivrlwp [ imtih—{bhu-vcn} imt jWdy hn [ ibllwtw—ivrlwp [ jip—jp ky [ Brmu—Btkxw [ Pwtw—Pt jWdw hY [ ko—koeI mnu`K [ swD sMig—gurU dI sMgiq ivc [ nwnku bil jwey—nwnk sdky huMdw hY [ qw kY—aus (mnu`K) qoN [1[

min—mn ivc [ qin—qn ivc [ AwDwrw—shwrw [ iqs kw—{sMbMDk ‘kw’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} [ insqwrw—pwr-auqwrw [1[rhwau[

ArQ:- hy BweI! prmwqmw dy nwm ƒ Awpxy mn ivc Awpxy srIr ivc (AwpxI izMdgI dw) shwrw bxweI r`K [ ijhVw mnu`K (nwm) ismrdw hY (sMswr-smuMdr qoN) aus (mnu`K) dw pwr-auqwrw ho jWdw hY [1[rhwau[

hy BweI! ausy inrlyp prmwqmw dw ismrn krdy rho, ijs (dy dr) qoN koeI BI jIv ^wlI nhIN jWdw; mW dy pyt ivc ijs ny pwlxw kIqI, ijMd qy srIr dy ky pYdw kr ky sohxw bxw id`qw [

hy BweI! ausy isrjxhwr ƒ hryk iKn jpxw cwhIdw hY, ijs ƒ ismridAW Awpxy swry AOguxW ƒ F`k skIdw hY [ hy BweI! prmwqmw dy sohxy crn (Awpxy) ihrdy ivc vsweI r`Ko, qy ies qrHW mwieAw (swgr dy TwTW mwr rhy) pwxI qoN (AwpxI) ijMd ƒ bcw lvo [

hy BweI! (ismrn dI brkiq nwl) swry kIrny qy ivrlwp imt jWdy hn, goibMd (dw nwm) jp ky Btkxw Aqy fr (dw pVdw) Pt jWdw hY [

pr, hy BweI! koeI ivrlw mnu`K gurU dI sMgiq ivc rih ky nwm pRwpq krdw hY [ nwnk aus mnu`K qoN sdw sdky jWdw hY [1[

ਮਿਥਿਆ ਵਸਤੁ ਸਤਿ ਕਰਿ ਮਾਨੀ ॥ ਹਿਤੁ ਲਾਇਓ ਸਠ ਮੂੜ ਅਗਿਆਨੀ ॥ ਕਾਮ ਕ੍ਰੋਧ ਲੋਭ ਮਦ ਮਾਤਾ ॥ ਕਉਡੀ ਬਦਲੈ ਜਨਮੁ ਗਵਾਤਾ ॥ ਅਪਨਾ ਛੋਡਿ ਪਰਾਇਐ ਰਾਤਾ ॥ ਮਾਇਆ ਮਦ ਮਨ ਤਨ ਸੰਗਿ ਜਾਤਾ ॥ ਤ੍ਰਿਸਨ ਨ ਬੂਝੈ ਕਰਤ ਕਲੋਲਾ ॥ ਊਣੀ ਆਸ ਮਿਥਿਆ ਸਭਿ ਬੋਲਾ ॥ ਆਵਤ ਇਕੇਲਾ ਜਾਤ ਇਕੇਲਾ ॥ ਹਮ ਤੁਮ ਸੰਗਿ ਝੂਠੇ ਸਭਿ ਬੋਲਾ ॥ ਪਾਇ ਠਗਉਰੀ ਆਪਿ ਭੁਲਾਇਓ ॥ ਨਾਨਕ ਕਿਰਤੁ ਨ ਜਾਇ ਮਿਟਾਇਓ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 1004}

pdArQ:- imiQAw—nwsvMq [ vsqu—cIz [ siq—sdw-iQr rihx vwlI [ ihqu—ipAwr [ sT—ST, hy duSt! mUV—hy mUrK [ AigAwnI—hy by-smJ! md—nSw [ mwqw—msq [ bdlY—dy v`ty ivc [ gvwqw—gvw ilAw [ prwieAY—prwey ivc [ rwqw—r`qw hoieAw [ mn qn sMig—mn sMig qn sMig [ jwqw—jWdw, qurdw, dOV-B`j krdw [ iqRsnw—iqRSnw [ klol—Kyl-qmwSy [ krq—kridAW [ aUxI—pUrI nhIN huMdI [ imiQAw—nwsvMq (mwieAw ^wqr hI) [ siB—swry [ hm qum sMig—AsW qusW nwl, sB lokW nwl [ pwie—pw ky [ TgaurI—Tg-mUrI, Tg bUtI, DqUrw Awidk jo T`g lok vrq ky prdysIAW ƒ T`gdy hn [ nwnk—hy nwnk! ikrqu—kIqw-kmwieAw hoieAw, kIqy krmW dy sMskwrW dw iek`T [2[

ArQ:- hy duSt! hy mUrK! hy by-smJ! qUM ipAwr pwieAw hY nwsvMq pdwrQ nwl qy aus ƒ sdw-iQr rihx vwlw smJ irhw hYN [ hy mUrK! qUM kwm kRoD loB (Awidk ivkwrW) dy nSy ivc msq hYN, qy, ies qrHW kOfI dy v`ty Awpxw (kImqI mnu`Kw) jnm gvw irhw hYN [

hy mUrK! (isr& prmwqmw hI) Awpxw (Asl swQI hY, aus ƒ) C`f ky prwey (ho jwx vwly Dn-pdwrQ) nwl ipAwr kr irhw hYN [ qYƒ mwieAw dw nSw ciVHAw hoieAw hY, qUM mn dy ip`Cy l`g ky isr& srIr dI ^wqr dOV-B`j krdw hYN [ dunIAw dy mOj-myly mwxidAW qyrI iqRSnw nhIN imtdI, (qyrI r`jx dI) Aws (kdy) pUrI nhIN huMdI [ nwsvMq mwieAw dI ^wqr hI qyrIAW swrIAW g`lW hn [

hy BweI! jIv ies sMswr ivc iek`lw hI AwauNdw hY ieQoN iek`lw hI qur pYNdw hY; sMswrI swQIAW nwl (swQ inbwhux vwly) swry bol JUT hI ho jWdy hn [ pr, hy nwnk! (jIvW dy BI kIh v`s?) prmwqmw Awp hI (mwieAw dy moh dI) Tg-bUtI Kvw ky jIv ƒ kurwhy pw dyNdw hY, (jnmW jnmWqrW dy) kIqy krmW dy sMskwrW dw iek`T imtwieAw nhIN jw skdw [2[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh