ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 955

ਪਉੜੀ ॥ ਕਾਇਆ ਅੰਦਰਿ ਗੜੁ ਕੋਟੁ ਹੈ ਸਭਿ ਦਿਸੰਤਰ ਦੇਸਾ ॥ ਆਪੇ ਤਾੜੀ ਲਾਈਅਨੁ ਸਭ ਮਹਿ ਪਰਵੇਸਾ ॥ ਆਪੇ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਸਾਜੀਅਨੁ ਆਪਿ ਗੁਪਤੁ ਰਖੇਸਾ ॥ ਗੁਰ ਸੇਵਾ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਸਚੁ ਪਰਗਟੀਏਸਾ ॥ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਸਚੋ ਸਚੁ ਹੈ ਗੁਰਿ ਸੋਝੀ ਪਾਈ ॥੧੬॥ {ਪੰਨਾ 955}

pdArQ:- lweIAnu—lweI hoeI hY aus ny [ swjIAnu—swjI hY aus ny [ gur syvw—gurU dI d`sI syvw nwl, gurU dy hukm ivc qur ky [ guir—gurU dI rwhIN [

ArQ:- (mnu`Kw-) srIr dy AMdr (mnu`K dw ihrdw-rUp) ijs pRBU dw iklHw hY gVH hY auh pRBU swry dys dysWqrW ivc mOjUd hY, swry jIvW dy AMdr prvyS kr ky aus ny Awp hI (jIvW dy AMdr) qwVI lweI hoeI hY (auh Awp hI jIvW dy AMdr itikAw hoieAw hY) [ pRBU ny Awp hI isRStI swjI hY qy Awp hI (aus isRStI ivc aus ny Awpxy Awp ƒ) lukwieAw hoieAw hY [ aus pRBU dI sUJ siqgurU dy hukm ivc quirAW AwauNdI hY (qW hI) s`cw pRBU prgt huMdw hY [

hY qW hr QW s`cw pRBU Awp hI Awp, pr ieh smJ siqgurU dI rwhIN hI pYNdI hY [16[

ਸਲੋਕ ਮਃ ੧ ॥ ਸਾਵਣੁ ਰਾਤਿ ਅਹਾੜੁ ਦਿਹੁ ਕਾਮੁ ਕ੍ਰੋਧੁ ਦੁਇ ਖੇਤ ॥ ਲਬੁ ਵਤ੍ਰ ਦਰੋਗੁ ਬੀਉ ਹਾਲੀ ਰਾਹਕੁ ਹੇਤ ॥ ਹਲੁ ਬੀਚਾਰੁ ਵਿਕਾਰ ਮਣ ਹੁਕਮੀ ਖਟੇ ਖਾਇ ॥ ਨਾਨਕ ਲੇਖੈ ਮੰਗਿਐ ਅਉਤੁ ਜਣੇਦਾ ਜਾਇ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 955}

pdArQ:- drogu—JUT [ bIau—bIj [ hwlI rwhku—hl vwhux vwlw, bIjx vwlw [ hyq—moh [ mx—bohl [ Aauqu—(A+auqu+, A+puqu) Apu`qRw, AauqRw, sMqwn-hIx [ jxydw—jxn vwlw, ipau [

ArQ:- (ijs jIv dI) rwq swauxI dI &sl hY qy ‘kwm’ ijs dI pYlI hY (Bwv, jo jIv AwpxI rwq ‘kwm’ dy ADIn ho ky guzwrdw hY), ijs dw idn hwVI dI &sl hY qy ‘kRoD’ ijs dI pYlI hY (Bwv, jo idn dw smw k®oD dy ADIn ibqWdw hY), ijs jIv leI ‘l`b’ v`qr dw kMm dyNdw) hY qy JUT (ijs dy &sl leI) bIj hY (Bwv, jo l`b dw pRyirAw hoieAw JUT boldw hY), ‘moh’ ijs jIv leI hl vwhux vwlw hY qy bIj bIjx vwlw hY; ivkwrW dI ivcwr ijs jIv dw ‘hl’ hY; ivkwrW dw bohl ijs ny iek`Tw kIqw hY, auh mnu`K pRBU dy hukm ivc AwpxI kIqI ies kmweI dw KitAw KWdw hY [ hy nwnk! jdoN jIv dI krqUq dw lyKw mMigAw jWdw hY qdoN pqw l`gdw hY ik Ajyhw jIv-rUp) ipau (jgq qoN) AauqRw hI jWdw hY (Bwv, jIvn AjWeI guAw jWdw hY) [1[

ਮਃ ੧ ॥ ਭਉ ਭੁਇ ਪਵਿਤੁ ਪਾਣੀ ਸਤੁ ਸੰਤੋਖੁ ਬਲੇਦ ॥ ਹਲੁ ਹਲੇਮੀ ਹਾਲੀ ਚਿਤੁ ਚੇਤਾ ਵਤ੍ਰ ਵਖਤ ਸੰਜੋਗੁ ॥ ਨਾਉ ਬੀਜੁ ਬਖਸੀਸ ਬੋਹਲ ਦੁਨੀਆ ਸਗਲ ਦਰੋਗ ॥ ਨਾਨਕ ਨਦਰੀ ਕਰਮੁ ਹੋਇ ਜਾਵਹਿ ਸਗਲ ਵਿਜੋਗ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 955}

pdArQ:- Buie—pYlI [ pivqu—su`D Awcrn [ blyd—bld [ sMjogu—gurU nwl myl [ drog—nwsvMq [ krmu—b^SS [ hlymI—inmRqw [ cyqw—ismrn [ vKq—bIjx dw smw [

ArQ:- jy pRBU dw fr pYlI bxy, su`D Awcrn (aus pYlI leI) pwxI hovy, sq qy sMqoK (aus pYlI ƒ vwhux leI) bld hox; inmRqw dw hl hovy, (juiVAw hoieAw) ic`q hl vwhux vwlw hovy, pRBU dy ismrn dw v`qr hovy qy gurU dw imlwp (bIj bIjx dw) smw hovy, pRBU dw ‘nwm’ bIj hovy qW pRBU dI b^SS dw bohl iek`Tw huMdw hY qy dunIAw swrI JUTI id`s pYNdI hY (Bwv, ieh smJ Aw jWdI hY ik dunIAw dw swQ sdw inBx vwlw nhIN) [

hy nwnk! (ies au~dm nwl jdoN) pRBU dI myhr huMdI hY qW (aus nwl) swry ivCoVy dUr ho jWdy hn [2[

ਪਉੜੀ ॥ ਮਨਮੁਖਿ ਮੋਹੁ ਗੁਬਾਰੁ ਹੈ ਦੂਜੈ ਭਾਇ ਬੋਲੈ ॥ ਦੂਜੈ ਭਾਇ ਸਦਾ ਦੁਖੁ ਹੈ ਨਿਤ ਨੀਰੁ ਵਿਰੋਲੈ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਨਾਮੁ ਧਿਆਈਐ ਮਥਿ ਤਤੁ ਕਢੋਲੈ ॥ ਅੰਤਰਿ ਪਰਗਾਸੁ ਘਟਿ ਚਾਨਣਾ ਹਰਿ ਲਧਾ ਟੋਲੈ ॥ ਆਪੇ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਇਦਾ ਕਿਛੁ ਕਹਣੁ ਨ ਜਾਈ ॥੧੭॥ {ਪੰਨਾ 955}

pdArQ:- gubwru—fUMGw hnyrw [ Bwie—Bwau ivc, ipAwr ivc [ dUjY Bwie—pRBU qoN ibnw iksy hor dy moh ivc [ nIru—pwxI [ ivrolY—irVkdw hY [ miQ—irVk ky [ qqu—AslIAq [ tolY—toil, tol ky [

ArQ:- jo mnu`K Awpxy mn dy ip`Cy qurdw hY aus dy AMdr moh-rUp Gu`p hnyrw hY, (auh jo bcn boldw hY) mwieAw dy moh ivc hI boldw hY, auh (mwno) sdw pwxI irVkdw hY qy mwieAw dy moh dy kwrx aus ƒ sdw du`K (huMdw) hY [

jo mnu`K gurU dy hukm ivc qurdw hY auh pRBU dw nwm ismrdw hY auh (mwno, du`D) irVk ky pRBU dw nwm-rUp m`Kx k`Fdw hY [ aus dy ihrdy ivc (pRBU dw) pRkwS ho jWdw hY idl ivc (igAwn dw) cwnx ho jWdw hY, aus ny (gurU dI rwhIN) Bwl kr ky pRBU ƒ l`B ilAw hY [

(ijs iksy ƒ BulWdw hY) pRBU Awp hI Brm BulWdw hY (iksy dy isr kIh doS?) koeI g`l khI nhIN jw skdI [17[

ਸਲੋਕ ਮਃ ੨ ॥ ਨਾਨਕ ਚਿੰਤਾ ਮਤਿ ਕਰਹੁ ਚਿੰਤਾ ਤਿਸ ਹੀ ਹੇਇ ॥ ਜਲ ਮਹਿ ਜੰਤ ਉਪਾਇਅਨੁ ਤਿਨਾ ਭਿ ਰੋਜੀ ਦੇਇ ॥ ਓਥੈ ਹਟੁ ਨ ਚਲਈ ਨਾ ਕੋ ਕਿਰਸ ਕਰੇਇ ॥ ਸਉਦਾ ਮੂਲਿ ਨ ਹੋਵਈ ਨਾ ਕੋ ਲਏ ਨ ਦੇਇ ॥ ਜੀਆ ਕਾ ਆਹਾਰੁ ਜੀਅ ਖਾਣਾ ਏਹੁ ਕਰੇਇ ॥ ਵਿਚਿ ਉਪਾਏ ਸਾਇਰਾ ਤਿਨਾ ਭਿ ਸਾਰ ਕਰੇਇ ॥ ਨਾਨਕ ਚਿੰਤਾ ਮਤ ਕਰਹੁ ਚਿੰਤਾ ਤਿਸ ਹੀ ਹੇਇ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 955}

pdArQ:- icMqw—i&kr [ iqs hI—aus pRBU ƒ hI [ koie—hY [ aupwieAnu—aupwey aus ny [ rojI—irzk [ EQY—pwxI ivc [ ikrs—KyqI, vwhI [ Awhwru—^urwk [ swierw—smuMdrW [
swr—sMBwl [

ArQ:- hy nwnk! (AwpxI rozI leI) i&kr icMqw nwh kro, ieh i&kr aus pRBU ƒ Awp hI hY [ aus ny pwxI ivc jIv pYdw kIqy hn auhnW ƒ BI irzk dyNdw hY; pwxI ivc nwh koeI dukwn c`ldI hY nwh EQy koeI vwhI krdw hY, nwh EQy koeI saudw-sUq ho irhw hY nwh koeI lYx-dyx dw vpwr hY; pr EQy ieh ^urwk bxw id`qI hY ik jIvW dw Kwxw jIv hI hn [ so, ijnHW ƒ smuMdrW ivc aus ny pYdw kIqw hY auhnW dI BI sMBwl krdw hY [ hy nwnk! (rozI leI) icMqw nwh kro, aus pRBU ƒ Awp hI i&kr hY [1[

ਮਃ ੧ ॥ ਨਾਨਕ ਇਹੁ ਜੀਉ ਮਛੁਲੀ ਝੀਵਰੁ ਤ੍ਰਿਸਨਾ ਕਾਲੁ ॥ ਮਨੂਆ ਅੰਧੁ ਨ ਚੇਤਈ ਪੜੈ ਅਚਿੰਤਾ ਜਾਲੁ ॥ ਨਾਨਕ ਚਿਤੁ ਅਚੇਤੁ ਹੈ ਚਿੰਤਾ ਬਧਾ ਜਾਇ ॥ ਨਦਰਿ ਕਰੇ ਜੇ ਆਪਣੀ ਤਾ ਆਪੇ ਲਏ ਮਿਲਾਇ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 955}

pdArQ:- mCulI—in`kI ijhI m`CI [ JIvru—mwCI [ kwlu—mOq, Awqmk mOq ilAwayux vwlw [ mnUAw—mUrK mn [ AicMqw—Acncyq, by-^brI ivc [ Acyqu—gw&l, byprvwh [

ArQ:- hy nwnk! ieh ijMd in`kI ijhI m`CI hY, Awqmk mOq ilAwaux vwlI iqRSnw mwCI hY; mUrK mn (ies iqRSnw ivc) AMnHw (hoieAw hoieAw prmwqmw ƒ) Xwd nhIN krdw, by^brI ivc hI (Awqmk mOq dw) jwl (ies auqy) pYNdw jWdw hY [ hy nwnk! (iqRSnw ivc PisAw) mn Zwi&l ho irhw hY, sdw icMqw ivc jkiVAw rihMdw hY [ jy pRBU Awp AwpxI myhr dI nzr kry qW (ijMd ƒ iqRSnw ivcoN k`F ky) Awpxy ivc imlw lYNdw hY [2[

ਪਉੜੀ ॥ ਸੇ ਜਨ ਸਾਚੇ ਸਦਾ ਸਦਾ ਜਿਨੀ ਹਰਿ ਰਸੁ ਪੀਤਾ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਸਚਾ ਮਨਿ ਵਸੈ ਸਚੁ ਸਉਦਾ ਕੀਤਾ ॥ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਘਰ ਹੀ ਮਾਹਿ ਹੈ ਵਡਭਾਗੀ ਲੀਤਾ ॥ ਅੰਤਰਿ ਤ੍ਰਿਸਨਾ ਮਰਿ ਗਈ ਹਰਿ ਗੁਣ ਗਾਵੀਤਾ ॥ ਆਪੇ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਇਅਨੁ ਆਪੇ ਦੇਇ ਬੁਝਾਈ ॥੧੮॥ {ਪੰਨਾ 955}

pdArQ:- min—mn ivc [ vfBwgI—v`fy BwgW vwilAW ny [ gwvIqw—gWivAW [ imlwieAnu—imlwey hn aus (pRBU) ny [ buJweI—m`q, smJ [

ArQ:- ijnHW mnu`KW ny pRBU dw nwm-AMimRq pIqw hY auh mnu`K in`q pRBU nwl iek-rUp rihMdy hn, gurU dy hukm ivc qur ky sdw kwiem rihx vwlw pRBU auhnW dy mn ivc v`sdw hY, auhnW pRBU dw nwm-rUp vxj kIqw hY [ ieh nwm-rUp saudw hY qW swrw mnu`K dy ihrdy ivc hI, pr vxijAw hY v`fy BwgW vwilAW ny hI; (ijnHW vxijAw hY) pRBU dy gux gw ky auhnW dy AMdroN iqRSnw mr geI hY [

(ieh nwm-rUp saudw krn dI) m`q pRBU hI dyNdw hY, qy aus ny Awp hI (nwm dy vpwrI Awpxy) myl ivc imlwey hn [18[

ਸਲੋਕ ਮਃ ੧ ॥ ਵੇਲਿ ਪਿੰਞਾਇਆ ਕਤਿ ਵੁਣਾਇਆ ॥ ਕਟਿ ਕੁਟਿ ਕਰਿ ਖੁੰਬਿ ਚੜਾਇਆ ॥ ਲੋਹਾ ਵਢੇ ਦਰਜੀ ਪਾੜੇ ਸੂਈ ਧਾਗਾ ਸੀਵੈ ॥ ਇਉ ਪਤਿ ਪਾਟੀ ਸਿਫਤੀ ਸੀਪੈ ਨਾਨਕ ਜੀਵਤ ਜੀਵੈ ॥ ਹੋਇ ਪੁਰਾਣਾ ਕਪੜੁ ਪਾਟੈ ਸੂਈ ਧਾਗਾ ਗੰਢੈ ॥ ਮਾਹੁ ਪਖੁ ਕਿਹੁ ਚਲੈ ਨਾਹੀ ਘੜੀ ਮੁਹਤੁ ਕਿਛੁ ਹੰਢੈ ॥ ਸਚੁ ਪੁਰਾਣਾ ਹੋਵੈ ਨਾਹੀ ਸੀਤਾ ਕਦੇ ਨ ਪਾਟੈ ॥ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬੁ ਸਚੋ ਸਚਾ ਤਿਚਰੁ ਜਾਪੀ ਜਾਪੈ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 955}

pdArQ:- lohw—kYNcI [ ieau—iesy qrHW hI [ piq pwtI—guAwcI hoeI ie`zq [ isPqI—pRBU dI is&iq-swlwh krn nwl [ jIvq jIvY—Asl jIvn guzwrn l`g pYNdw hY [ mwhu—mhInw [ pKu—(cwnxw qy hnyrw p`K) A`Dw mhInw [ ikhu—ikCu, kuJ [ clY—q`gdw hY [ muhqu—muhUrq, do GVI [ iqcru jwpI jwpy—iqcru jwpI ijcru jwpY—auqnw icr id`sdw hY ijqnw icr jpIey [

ArQ:- (rUM vylxy ivc) vyl ky ipM\weIdw hY, k`q ky (k`pVw) auxweIdw hY, ies dy toty kr ky (DuAwx leI) KuMb qy cVHweIdw hY [ (ies k`pVy ƒ) kYNcI kqrdI hY, drzI ies ƒ pwVdw hY, qy sUeI Dwgw isaUNdw hY [ (ijvyN ieh k`itAw pwiVAw hoieAw k`pVw sUeI Dwgy nwl sIp jWdw hY) iqvyN hI, hy nwnk! mnu`K dI guAwcI hoeI ie`zq pRBU dI is&iq-swlwh krn nwl iPr bx AwauNdI hY qy mnu`K suc`jw jIvn guzwrn l`g pYNdw hY [

k`pVw purwxw ho ky pwt jWdw hY, sUeI Dwgw ies ƒ gMF dyNdw hY, (pr ieh gMiFAw hoieAw purwxw k`pVw) koeI mhInw A`Dw mhInw q`gdw nhIN, isr& GVI do GVI (QoVw icr) hI hMFdw hY; (pr) pRBU dw nwm (-rUp ptolw) kdy purwxw nhIN huMdw, sIqw hoieAw kdy pwtdw nhIN (aus pRBU nwl juiVAw hoieAw mn aus qoN tu`tdw nhIN) [ hy nwnk! pRBU-Ksm sdw kwiem rihx vwlw hY, pr ies g`l dI qW hI smJ pYNdI hY jy aus ƒ ismrIey [1[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh