ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 928

ਸਲੋਕ ॥ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਬਿਨੁ ਭ੍ਰਮਿ ਮੁਈ ਕਰਤੀ ਕਰਮ ਅਨੇਕ ॥ ਕੋਮਲ ਬੰਧਨ ਬਾਧੀਆ ਨਾਨਕ ਕਰਮਹਿ ਲੇਖ ॥੧॥ ਜੋ ਭਾਣੇ ਸੇ ਮੇਲਿਆ ਵਿਛੋੜੇ ਭੀ ਆਪਿ ॥ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਸਰਣਾਗਤੀ ਜਾ ਕਾ ਵਡ ਪਰਤਾਪੁ ॥੨॥ ਛੰਤੁ ॥ ਗ੍ਰੀਖਮ ਰੁਤਿ ਅਤਿ ਗਾਖੜੀ ਜੇਠ ਅਖਾੜੈ ਘਾਮ ਜੀਉ ॥ ਪ੍ਰੇਮ ਬਿਛੋਹੁ ਦੁਹਾਗਣੀ ਦ੍ਰਿਸਟਿ ਨ ਕਰੀ ਰਾਮ ਜੀਉ ॥ ਨਹ ਦ੍ਰਿਸਟਿ ਆਵੈ ਮਰਤ ਹਾਵੈ ਮਹਾ ਗਾਰਬਿ ਮੁਠੀਆ ॥ ਜਲ ਬਾਝੁ ਮਛੁਲੀ ਤੜਫੜਾਵੈ ਸੰਗਿ ਮਾਇਆ ਰੁਠੀਆ ॥ ਕਰਿ ਪਾਪ ਜੋਨੀ ਭੈ ਭੀਤ ਹੋਈ ਦੇਇ ਸਾਸਨ ਜਾਮ ਜੀਉ ॥ ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕ ਓਟ ਤੇਰੀ ਰਾਖੁ ਪੂਰਨ ਕਾਮ ਜੀਉ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 928}

pdArQ:- BRim—Btk Btk ky [ mueI—Awqmk mOqy mr geI [ koml bMDn—moh dIAW nwzk PwhIAW [ krmih lyK—kIqy krmW dy sMskwrW Anuswr [1[

Bwxy—Bw gey, cMgy l`gy [ sy auh—{bhu-vcn} [ srxwgqI—srx pey rho [ jw kw—ijs (pRBU) dw [2[

CMqu [ gRIKm—grmI [ gwKVI—AOKI [ AKwVY—hwV ivc [ Gwm—grmI, huMm [ ibCohu—ivCoVw [ pRym ibCohu—pRym dI AxhoNd [ duhwgxI—mMd-Bwgx jIv-iesqRI ƒ [ n krI—nhIN krdw [ idRsit—ingwh [

hwvY—hwhuky ivc [ gwrib—AhMkwr ivc [ muTIAw—lu`tI jWdI hY [ sMig—nwl [ ruTIAw—pRBU-pqI vloN ru`sI rihMdI hY [ kir—kr ky [ jonI—jUnW ivc [ BY BIq hoeI—frI hoeI, GbrweI hoeI [ dyie—dyNdw hY {iek-vcn} [ jwm—jm [ pUrn kwm—hy kwmnw pUrI krn vwly! [3[

ArQ:- hy nwnk! gurU dI sMgiq qoN vWjI rih ky hor hor AnykW krm krdI hoeI jIv-iesqRI (mwieAw dy moh ivc) Btk Btk ky Awqmk mOq shyV lYNdI hY [ Awpxy kIqy krmW dy sMskwrW Anuswr auh jIv-iesqRI mwieAw dy moh dIAW koml PwhIAW ivc b`JI rihMdI hY [1[

hy nwnk! ijhVy jIv pRBU ƒ cMgy l`gx l`g pYNdy hn, auhnW ƒ auh Awpxy crnW ivc joV lYNdw hY, (Awpxy crnW qoN) ivCoVdw BI Awp hI hY [ (ies vwsqy, hy BweI!) aus pRBU dI srn pey rihxw cwhIdw hY ijs dw bhuq v`fw qyj-prqwp hY [2[

CMqu [ (hy shylIey! ijvyN) grmI dI ru`q bVI krVI huMdI hY, jyT hwV ivc bVI Du`p pYNdI hY (ies ru`qy jIA jMq bhuq AOKy huMdy hn, iqvyN ijs) mMdy BwgW vwlI jIv-iesqRI vl pRBU-pqI ingwh nhIN krdw aus ƒ pRym dI AxhoNd swVdI hY [

ijs jIv-iesqRI ƒ pRBU-pqI nhIN id`sdw, auh hwhuky lY lY mrdI rihMdI hY, (mwieAw dy) AhMkwr ivc auh Awpxw Awqmk jIvn lutw bYTdI hY [ mwieAw dy moh ivc PsI hoeI auh pRBU-pqI vloN ru`sI rihMdI hY (qy sdw ieauN qVPdI rihMdI hY, ijvyN) pwxI qoN ibnw m`CI qVPdI hY [

(hy shylIey! ijhVI jIv-iesqRI) pwp kr kr ky GwbrI rihMdI hY, aus ƒ jmrwj sdw szw dyNdw hY [ nwnk bynqI krdw hY—hy sB dIAW kwmnw pUrIAW krn vwly! mYN qyrI srn AwieAw hW (mYƒ Awpxy crnW ivc joVI r`K) [3[

ਸਲੋਕ ॥ ਸਰਧਾ ਲਾਗੀ ਸੰਗਿ ਪ੍ਰੀਤਮੈ ਇਕੁ ਤਿਲੁ ਰਹਣੁ ਨ ਜਾਇ ॥ ਮਨ ਤਨ ਅੰਤਰਿ ਰਵਿ ਰਹੇ ਨਾਨਕ ਸਹਜਿ ਸੁਭਾਇ ॥੧॥ ਕਰੁ ਗਹਿ ਲੀਨੀ ਸਾਜਨਹਿ ਜਨਮ ਜਨਮ ਕੇ ਮੀਤ ॥ ਚਰਨਹ ਦਾਸੀ ਕਰਿ ਲਈ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਹਿਤ ਚੀਤ ॥੨॥ ਛੰਤੁ ॥ ਰੁਤਿ ਬਰਸੁ ਸੁਹੇਲੀਆ ਸਾਵਣ ਭਾਦਵੇ ਆਨੰਦ ਜੀਉ ॥ ਘਣ ਉਨਵਿ ਵੁਠੇ ਜਲ ਥਲ ਪੂਰਿਆ ਮਕਰੰਦ ਜੀਉ ॥ ਪ੍ਰਭੁ ਪੂਰਿ ਰਹਿਆ ਸਰਬ ਠਾਈ ਹਰਿ ਨਾਮ ਨਵ ਨਿਧਿ ਗ੍ਰਿਹ ਭਰੇ ॥ ਸਿਮਰਿ ਸੁਆਮੀ ਅੰਤਰਜਾਮੀ ਕੁਲ ਸਮੂਹਾ ਸਭਿ ਤਰੇ ॥ ਪ੍ਰਿਅ ਰੰਗਿ ਜਾਗੇ ਨਹ ਛਿਦ੍ਰ ਲਾਗੇ ਕ੍ਰਿਪਾਲੁ ਸਦ ਬਖਸਿੰਦੁ ਜੀਉ ॥ ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕ ਹਰਿ ਕੰਤੁ ਪਾਇਆ ਸਦਾ ਮਨਿ ਭਾਵੰਦੁ ਜੀਉ ॥੪॥ {ਪੰਨਾ 928}

pdArQ:- srDw—ipAwr, pRym [ sMig—nwl [ ieku iqlu—rqw ijqnw smw BI [ AMqir—AMdr [ riv rhy—v`isAw rihMdw hY [ shij suBwie—suqy hI, ibnw iksy aucyc dy, ikrq kwr krdy iPridAW BI [1[

kru—h`Q {iek-vcn} [ gih—PV ky [ lInI—AwpxI bxw leI [ swjnih—s`jx-pRBU ny [ crnh—crnW dI [ ihq—ipAwr [ cIq—ic`q, iDAwn [2[

CMqu [ ruiq—mOsm [ brsu—vrKw (dw mOsm) [ suhylIAw—suKdweI [ Gx—b`dl [ auniv—nIvyN ho ky, Juk ky [ vuTy—vrHn l`g pey [ mkrMd—sugMDI BirAw jl [ pUirAw—Br igAw [ srb TweI—sBnIN QweIN [ nv iniD—nO ^zwny [ igRh—Gr [ ismir—ismr ky [ smUhw—Fyr [ siB—swry [

ipRA rMig—ipAwry dy pRym-rMg ivc [ jwgy—sucyq ho gey [ iCdR—AYb, dwZ [ sd—sdw [ bKisMdu—dieAwvwn [ kMqu—ksm [ min—mn ivc [ BwvMdu—ipAwrw l`gx vwlw [4[

ArQ:- hy nwnk! (ijs jIv-iesqRI dy ihrdy ivc Awpxy) pRIqm-pRBU nwl ipAwr bxdw hY, auh aus (pRIqm qoN ibnw) rqw ijqny smy leI BI nhIN rih skdI [ ibnw iksy aucycy jqn dy hI aus dy mn ivc aus dy ihrdy ivc auh pRIqm hr vyly itikAw rihMdw hY [1[

hy nwnk! AnykW jnmW qoN cly Aw rhy im`qr s`jx-pRBU ny (ijs jIv-iesqRI dw) h`Q PV ky (aus ƒ Awpxw) bxw ilAw, aus ƒ Awpxw hwridk ipAwr dy ky aus ny Awpxy crnW dI dwsI bxw ilAw [2[

CMqu [ (hy shylIey! ijvyN) vrKw-ru``q bVI suKdweI huMdI hY, swvx BwdroN dy mhIinAW ivc (vrKw dy kwrn) bVIAW mOjW bxIAW rihMdIAW hn, b`dl Juk Juk ky vrHdy hn, qlwbW-C`pVW ivc, DrqI dy toieAW ivc hr QW sugMDI-BirAw pwxI hI pwxI Br jWdw hY, (iqvyN ijnHW dy ihrdy-) Gr prmwqmw dy nwm dy nO ^zwinAW nwl nkw-nkw Br jWdy hn, auhnW ƒ prmwqmw sBnIN QweIN id`sx l`g pYNdw hY [ sBnW dy idl dI jwxn vwly mwlk-pRBU dw nwm ismr ky auhnW dIAW swrIAW hI kulW qr jWdIAW hn [

hy shylIey! ijhVy vfBwgI ipAwry pRBU dy pRym-rMg ivc (itk ky mwieAw dy moh dy h`ilAW v`loN) sucyq ho jWdy hn, auhnW ƒ ivkwrW dy koeI dwZ nhIN l`gdy, dieAw dw Gr pRBU sdw auhnW auqy qR`üiTAw rihMdw hY [ nwnk bynqI krdw hY—hy shylIey! auhnW ƒ mn ivc sdw ipAwrw l`gx vwlw Ksm-pRBU iml pYNdw hY [4[

ਸਲੋਕ ॥ ਆਸ ਪਿਆਸੀ ਮੈ ਫਿਰਉ ਕਬ ਪੇਖਉ ਗੋਪਾਲ ॥ ਹੈ ਕੋਈ ਸਾਜਨੁ ਸੰਤ ਜਨੁ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਮੇਲਣਹਾਰ ॥੧॥ ਬਿਨੁ ਮਿਲਬੇ ਸਾਂਤਿ ਨ ਊਪਜੈ ਤਿਲੁ ਪਲੁ ਰਹਣੁ ਨ ਜਾਇ ॥ ਹਰਿ ਸਾਧਹ ਸਰਣਾਗਤੀ ਨਾਨਕ ਆਸ ਪੁਜਾਇ ॥੨॥ ਛੰਤੁ ॥ ਰੁਤਿ ਸਰਦ ਅਡੰਬਰੋ ਅਸੂ ਕਤਕੇ ਹਰਿ ਪਿਆਸ ਜੀਉ ॥ ਖੋਜੰਤੀ ਦਰਸਨੁ ਫਿਰਤ ਕਬ ਮਿਲੀਐ ਗੁਣਤਾਸ ਜੀਉ ॥ ਬਿਨੁ ਕੰਤ ਪਿਆਰੇ ਨਹ ਸੂਖ ਸਾਰੇ ਹਾਰ ਕੰਙਣ ਧ੍ਰਿਗੁ ਬਨਾ ॥ ਸੁੰਦਰਿ ਸੁਜਾਣਿ ਚਤੁਰਿ ਬੇਤੀ ਸਾਸ ਬਿਨੁ ਜੈਸੇ ਤਨਾ ॥ ਈਤ ਉਤ ਦਹ ਦਿਸ ਅਲੋਕਨ ਮਨਿ ਮਿਲਨ ਕੀ ਪ੍ਰਭ ਪਿਆਸ ਜੀਉ ॥ ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕ ਧਾਰਿ ਕਿਰਪਾ ਮੇਲਹੁ ਪ੍ਰਭ ਗੁਣਤਾਸ ਜੀਉ ॥੫॥ {ਪੰਨਾ 928}

pdArQ:- iPrau—iPrauN, mYN iPrdI hW [ pyKau—pyKauN, mYN vyKW [ mylxhwr—imlwp krwx jogw [1[

ibnu imlby—imlx qoN ibnw [ swDh srxwgqI—sMq jnW dI srn ipAW [ pujwie—pUrI kr dyNdw hY [2[

CMqu! AfMbro—AfMbru, AwrMB [ kqky—k`qk ivc [ gux qws—guxW dw ^zwnw pRBU [

sUK swry—suKW dI swr [ iDRgu—iPtkwr-jog, ivArQ [ suMdir—suMdrI, sohxI [ sujwix—isAwxI [ cquir—{l&z ‘cquru’ qoN iesqRI ilMg} [ byqI—{l&z ‘byqw’ qoN iesqRI ilMg} iv`idAwvqI [ qnw—srIr [

eIq auq—ieDr auDr, Awsy pwsy [ dh ids—dsIN pwsIN [ Alokn—vyK-Bwl [ min—mn ivc [ Dwir ikrpw—ikrpw kr ky [ guxqws pRB—hy guxW dy ^zwny pRBU! [5[

ArQ:- hy nwnk! (AwK—pRBU dy drSn dI) Aws (r`K ky) drSn dI qWG nwl mYN (Bwl krdI) iPrdI hW ik kdoN mYN gopwl-pRBU dw drSn kr skW [ (mYN BwldI hW ik) koeI s`jx sMq jn mYƒ l`B pey jo mYƒ pRBU nwl imlwx dI smr`Qw r`Kdw hovy [1[

hy nwnk! (AwK—prmwqmw ƒ) imlx qoN ibnw (ihrdy ivc) TMF nhIN pYNdI, rqw ijqny smy leI BI (SWqI nwl) irhw nhIN jw skdw [ pRBU dy sMq jnW dI srnI ipAW (koeI n koeI gurmuK drSn dI) Aws pUrI kr (hI) dyNdw hY [2[

CMqu! (hy shylIey! jdoN) A`sU k`qk ivc im`TI im`TI ru`q dw AwrMB huMdw hY, (qdoN ihrdy ivc) pRBU (dy imlwp) dI qWG aupjdI hY [ (ijs jIv-iesqRI dy AMdr ieh ibrhoN AvsQw pYdw huMdI hY, auh) dIdwr krn vwsqy Bwl krdI iPrdI hY ik guxW dy ^zwny-pRBU nwl kdoN myl hovy [

nwnk bynqI krdw hY—(hy shylIey!) ipAwry Ksm (dy imlwp) qoN ibnw (aus dy imlwp dy) suK dI swr nhIN pY skdI, hwr kM|x (Awidk isMgwr sgoN) duKdweI l`gdy hn [ iesqRI sohxI hovy, isAwxI hovy, cqur hovy, iv`idAw-vqI hovy (pqI dy imlwp qoN ibnw ieauN hI hY, ijvyN) swh Awaux qoN ibnw srIr [ (iehI hwl huMdw hY jIv-iesqRI dw, jy pRBU-imlwp qoN vWjI rhy) Awsy pwsy dsIN pwsIN vyK-Bwl krdI hY, aus dy mn ivc pRBU ƒ imlx dI qWG bxI rihMdI hY [ (auh sMq jnW A`gy bynqI krdI rihMdI hY—hy sMq jnoN!) ikrpw kr ky mYƒ guxW dy ^zwny prmwqmw nwl imlw idau [5[

ਸਲੋਕ ॥ ਜਲਣਿ ਬੁਝੀ ਸੀਤਲ ਭਏ ਮਨਿ ਤਨਿ ਉਪਜੀ ਸਾਂਤਿ ॥ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਪੂਰਨ ਮਿਲੇ ਦੁਤੀਆ ਬਿਨਸੀ ਭ੍ਰਾਂਤਿ ॥੧॥ ਸਾਧ ਪਠਾਏ ਆਪਿ ਹਰਿ ਹਮ ਤੁਮ ਤੇ ਨਾਹੀ ਦੂਰਿ ॥ ਨਾਨਕ ਭ੍ਰਮ ਭੈ ਮਿਟਿ ਗਏ ਰਮਣ ਰਾਮ ਭਰਪੂਰਿ ॥੨॥ ਛੰਤੁ ॥ ਰੁਤਿ ਸਿਸੀਅਰ ਸੀਤਲ ਹਰਿ ਪ੍ਰਗਟੇ ਮੰਘਰ ਪੋਹਿ ਜੀਉ ॥ ਜਲਨਿ ਬੁਝੀ ਦਰਸੁ ਪਾਇਆ ਬਿਨਸੇ ਮਾਇਆ ਧ੍ਰੋਹ ਜੀਉ ॥ ਸਭਿ ਕਾਮ ਪੂਰੇ ਮਿਲਿ ਹਜੂਰੇ ਹਰਿ ਚਰਣ ਸੇਵਕਿ ਸੇਵਿਆ ॥ ਹਾਰ ਡੋਰ ਸੀਗਾਰ ਸਭਿ ਰਸ ਗੁਣ ਗਾਉ ਅਲਖ ਅਭੇਵਿਆ ॥ ਭਾਉ ਭਗਤਿ ਗੋਵਿੰਦ ਬਾਂਛਤ ਜਮੁ ਨ ਸਾਕੈ ਜੋਹਿ ਜੀਉ ॥ ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭਿ ਆਪਿ ਮੇਲੀ ਤਹ ਨ ਪ੍ਰੇਮ ਬਿਛੋਹ ਜੀਉ ॥੬॥ {ਪੰਨਾ 928-929}

pdArQ:- jlix—sVn, iqRSnw dI A`g [ min—mn ivc [ qin—qn ivc [ sWiq—TMF [ duqIAw BRWiq—(pRBU ƒ Bulw ky) hor pwsy dI Btkxw, mwieAw dI ^wqr Btkxw [1[

swD—gurU, sMq jn [ pTwey—G`ly [ qy—qoN [ hm qum qy—AsW jIvW qoN [ BRm—Brm, Btkx [ BY—{l&z ‘Bau’ qoN bhu-vcn} [ rmx—ismrn [ BrpUir—srb-ivAwpk [2[

CMqu [ issIAr—isAwl [ sIql—TMFI [ poih—poh (dy mhIny) ivc [ jlin—qpS, iqRSnw dI A`g [ DRoh—T`gIAW [ siB—swry [ imil—iml ky [ syvik—syvk ny [ for—Dwgw [ AByivAw—AByv dy [ AByv—ijs dw Byq n pwieAw jw sky [

Bwau—ipAwr [ bWCq—mMgidAW [ joih n swkY—q`k nhIN skdw [ pRiB—pRBU ny [ qh—auQy, aus dy ihrdy ivc [ pRym ibCoh—pRBU-pRym qoN ivCoVw, pRym dI AxhoNd [6[

ArQ:- hy nwnk! (ijnHW mnu`KW ƒ) pUrn pRBU jI iml pey (auhnW dy AMdroN) hor hor pwsy dI Btkxw dUr ho geI; (auhnW dy AMdroN) iqRSnw dI A`g bu`J geI, (auhnW dy ihrdy) TMFy-Twr ho gey, (auhnW dy) mn ivc (auhnW dy) qn ivc SWqI pYdw ho geI [1[

hy nwnk! pRBU ny Awp (hI) gurU ƒ (jgq ivc) ByijAw [ (gurU ny Aw ky d`isAw ik) prmwqmw AsW jIvW qoN dUr nhIN hY, (gurU ny d`isAw ik) srb-ivAwpk prmwqmw dw ismrn krn nwl mn dIAW BtkxW Aqy swry fr dUr ho jWdy hn [2[

CMqu [ hy BweI! mMGr moh dy mhIny ivc isAwl dI ru`q (Aw ky) TMF vrqWdI hY, (iesy qrHW ijs jIv dy ihrdy ivc) prmwqmw dw prkwS Aw huMdw hY, ijhVw mnu`K prmwqmw dw drSn kr lYNdw hY, aus dy AMdroN iqRSnw dI A`g bu`J jWdI hY, aus dy AMdroN mwieAw dy vl-Cl mu`k jWdy hn [

hy BweI! pRBU dI hzUrI ivc itk ky pRBU dy ijs crn-syvk ny pRBU dI syvw-BgqI kIqI, aus dIAW mno-kwmnW pUrIAW ho jWdIAW hn [ (ijvyN pqI-imlwp nwl iesqRI dy) hwr for Awidk swry iSMgwr (sPl ho jWdy hn, iesy qrHW pRBU-pqI dy imlwp ivc hI jIv-iesqRI leI) swry Awnµd hn (qW qy, hy BweI!) Al`K AByv pRBU dy gux gWdy irhw kro [

hy BweI! goibMd dw pRym mMgidAW goibMd dI BgqI (dI dwiq) mMgidAW mOq dw sihm kdy poh nhIN skdw [ nwnk bynqI krdw hY—ijs jIv-iesqRI ƒ pRBU ny Awp Awpxy crnW ivc joV ilAw, aus dy ihrdy ivc pRBU-ipAwr dI AxhoNd nhIN huMdI [6[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh