ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 927

ਸਲੋਕੁ ॥ ਧਰਮ ਅਰਥ ਅਰੁ ਕਾਮ ਮੋਖ ਮੁਕਤਿ ਪਦਾਰਥ ਨਾਥ ॥ ਸਗਲ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਿਆ ਨਾਨਕ ਲਿਖਿਆ ਮਾਥ ॥੧॥ ਛੰਤੁ ॥ ਸਗਲ ਇਛ ਮੇਰੀ ਪੁੰਨੀਆ ਮਿਲਿਆ ਨਿਰੰਜਨ ਰਾਇ ਜੀਉ ॥ ਅਨਦੁ ਭਇਆ ਵਡਭਾਗੀਹੋ ਗ੍ਰਿਹਿ ਪ੍ਰਗਟੇ ਪ੍ਰਭ ਆਇ ਜੀਉ ॥ ਗ੍ਰਿਹਿ ਲਾਲ ਆਏ ਪੁਰਬਿ ਕਮਾਏ ਤਾ ਕੀ ਉਪਮਾ ਕਿਆ ਗਣਾ ॥ ਬੇਅੰਤ ਪੂਰਨ ਸੁਖ ਸਹਜ ਦਾਤਾ ਕਵਨ ਰਸਨਾ ਗੁਣ ਭਣਾ ॥ ਆਪੇ ਮਿਲਾਏ ਗਹਿ ਕੰਠਿ ਲਾਏ ਤਿਸੁ ਬਿਨਾ ਨਹੀ ਜਾਇ ਜੀਉ ॥ ਬਲਿ ਜਾਇ ਨਾਨਕੁ ਸਦਾ ਕਰਤੇ ਸਭ ਮਹਿ ਰਹਿਆ ਸਮਾਇ ਜੀਉ ॥੪॥੪॥ {ਪੰਨਾ 927}

pdArQ:- Aru—Aqy [ sgl—swry [ mnorQ—mn dIAW murwdW [ mwQ—m`Qy auqy [1[

CMqu [ ieC—murwdW [ puMnIAw—pUrIAW ho geIAW [ inrMjn—inr-AMjn, inrlyp [ rwie—pwiqSwh [ igRih—(ijs dy) ihrdy-Gr ivc [ Awie—Aw ky [ purib kmwey—pUrbly jnm ivc ijs ny cMgy krm kIqy [ qw kI—aus (prmwqmw) dI [ aupmw—vifAweI [ gxw—gxW, mYN d`sW [ shj—Awqmk Afolqw [ rsnw—jIB nwl [ kvn gux—ikhVy ikhVy gux? Bxw—BxW, mYN aucwrW [

Awpy—Awp hI [ gih—PV ky [ kMiT—gl nwl [ jwie—QW, Awsrw [ krqy—krqwr qoN [4[

ArQ:- hy nwnk! (dunIAw dy pRis`D cwr pdwrQ) Drm ArQ kwm Aqy moK dw mwlk pRBU Awp hY [ ijs mnu`K dy m`Qy au~qy lyK iliKAw hoieAw hovy (aus ƒ auh pRBU Aw imldw hY Aqy) aus dy swry mnorQ pUry ho jWdy hn [1[

CMqu [ hy BweI! inrlyp pRBU-pwiqSwh (jdoN dw) mYƒ imilAw hY, myrIAW swrIAW murwdW pUrIAW ho geIAW hn [

hy v`fy BwgW vwly s`jxo! ijs mnu`K dy ihrdy-Gr ivc pRBU jI Aw v`sdy hn, ausdy AMdr Awqmk Awnµd bixAw rihMdw hY [ pr, hy BweI! aus dy ihrdy-Gr ivc sohxw pwiqSwh Aw ky v`sdw hY ijs ny pUrbly jnm ivc nyk krm kmwey huMdy hn [ mYN aus pRBU dI koeI vifAweI krn-jog nhIN hW [ auh byAMq hY, swry guxW nwl BrpUr hY, Awqmk Afolqw dy Awnµd b^Sx vwlw hY [ mYN AwpxI jIB nwl aus dy ikhVy ikhVy gux ibAwn krW?

hy BweI! auh Awp hI (iksy vfBwgI ƒ Awpxy crnW ivc) joVdw hY, aus ƒ PV ky Awpxy gl nwl lWdw hY [ hy BweI! aus pRBU qoN ibnw hor koeI (myrw) shwrw nhIN [ nwnk sdw aus krqwr qoN sdky jWdw hY, auh sBnW jIvW ivc ivAwpk hY [4[4[

ਰਾਗੁ ਰਾਮਕਲੀ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਰਣ ਝੁੰਝਨੜਾ ਗਾਉ ਸਖੀ ਹਰਿ ਏਕੁ ਧਿਆਵਹੁ ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਤੁਮ ਸੇਵਿ ਸਖੀ ਮਨਿ ਚਿੰਦਿਅੜਾ ਫਲੁ ਪਾਵਹੁ ॥ {ਪੰਨਾ 927}

not:- krqwrpur swihb vwlI ‘bIV’ ivc Aqy Cwpy dIAW bIVW ivc ies ‘CMq’ dIAW isr& iehI do qukW hn [

pdArQ:- rx—ju`D [ JuMJnw—ij`qxw [ rx JuMJnVw—auh sohxw gIq ijs nwl ies jgq dI rx-BUmI ivc ibbyk dI sYnw moh dI sYnw ƒ ij`q ley, prmwqmw dI is&iq-swlwh dw gIq [ sKI—hy shylIho! siqguru syiv—gurU dI srn pvo [ min—mn ivc [ icMidAVw—icqivAw hoieAw [

ArQ:- hy shylIho! hy sqsMgIE! iek prmwqmw dw iDAwn Dro; pRBU dI is&iq-swlwh dw (auh) sohxw gIq gwvo (ijs dI brkq nwl ivkwrW dw twkrw kr sko) [ hy shylIho! gurU dI srn pvo, (ies qrHW ivkwrW dy twkry qy ij`q pRwpq krn dw ieh) mn-ie`Cq Pl pRwpq kr lvogIAW [

ਰਾਮਕਲੀ ਮਹਲਾ ੫ ਰੁਤੀ ਸਲੋਕੁ    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਕਰਿ ਬੰਦਨ ਪ੍ਰਭ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਬਾਛਉ ਸਾਧਹ ਧੂਰਿ ॥ ਆਪੁ ਨਿਵਾਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਭਜਉ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਭ ਭਰਪੂਰਿ ॥੧॥ ਕਿਲਵਿਖ ਕਾਟਣ ਭੈ ਹਰਣ ਸੁਖ ਸਾਗਰ ਹਰਿ ਰਾਇ ॥ ਦੀਨ ਦਇਆਲ ਦੁਖ ਭੰਜਨੋ ਨਾਨਕ ਨੀਤ ਧਿਆਇ ॥੨॥ ਛੰਤੁ ॥ ਜਸੁ ਗਾਵਹੁ ਵਡਭਾਗੀਹੋ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਭਗਵੰਤ ਜੀਉ ॥ ਰੁਤੀ ਮਾਹ ਮੂਰਤ ਘੜੀ ਗੁਣ ਉਚਰਤ ਸੋਭਾਵੰਤ ਜੀਉ ॥ ਗੁਣ ਰੰਗਿ ਰਾਤੇ ਧੰਨਿ ਤੇ ਜਨ ਜਿਨੀ ਇਕ ਮਨਿ ਧਿਆਇਆ ॥ ਸਫਲ ਜਨਮੁ ਭਇਆ ਤਿਨ ਕਾ ਜਿਨੀ ਸੋ ਪ੍ਰਭੁ ਪਾਇਆ ॥ ਪੁੰਨ ਦਾਨ ਨ ਤੁਲਿ ਕਿਰਿਆ ਹਰਿ ਸਰਬ ਪਾਪਾ ਹੰਤ ਜੀਉ ॥ ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕ ਸਿਮਰਿ ਜੀਵਾ ਜਨਮ ਮਰਣ ਰਹੰਤ ਜੀਉ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 927}

pdArQ:- bMdn—nmskwr [ bwCau—bwCauN, mYN mMgdw hW [ swDh DUir—sMq jnW dI crn DUV [ Awpu—Awpw-Bwv [ invwir—dUr kr ky [ Bjau—BjauN, mYN jpdw hW [ BrpUir—srb-ivAwpk [1[

iklivK—pwp [ BY—{l&z ‘Bau’ qoN bhu-vcn} [ suK swgr—suKW dw smuMdr [ duK BMjno—du`KW dw nws krn vwlw [ nIq—in`q, sdw [2[

CMqu [ jsu—is&iq-swlwh dw gIq [ vfBwgIho—hy v`fy BwgW vwilE! BgvMq—Bgvwn [ ruqI—ruqW [ mwh—mhIny [ mUrq—muhUrq {l&z ‘mUrq’ Aqy ‘mUriq’ dw &rk cyqy r`Ko} do GVIAW ijqnw smw {ieQy l&z ‘mUrq’ bhu-vcn hY} [ aucrq—aucwridAW [ soBwvMq—soBw vwly [ rMig—pRym-rMg ivc [ rwqy—rMgy hoey [ DMin—BwgW vwly [ qy—auh {bhu-vcn} [ iek min—iek mn dI rwhIN, iekwgR-mn ho ky [ s&l—kwmXwb [ quil—brwbr [ ikirAw—(imQy hoey Dwrimk) kMm [ pwpw hMq—pwpW dw nws krn vwlw [ ismir—ismr ky [ jIvw—jIvW, mYN jIaUNdw hW, mYN Awqmk jIvn hwsl krdw hW [ rhMq—rih jWdw hY [1[

ArQ:- hy nwnk! (AwK—hy BweI!) pwrbRhm pRBU ƒ nmskwr kr ky mYN (aus dy dr qoN) sMq jnW dy crnW dI DUV mMgdw hW, Aqy Awpw-Bwv dUr kr ky mYN aus srb-ivAwpk pRBU dw nwm jpdw hW [1[

pRBU pwiqSwh swry pwp k`tx vwlw hY, swry fr dUr krn vwlw hY, suKW dw smuMdr hY, grIbW auqy dieAw krn vwlw hY, (grIbW dy) du`K nws krn vwlw hY [ hy nwnk! aus ƒ sdw ismrdw rhu [2[

CMqu [ hy v`fy BwgW vwilE! prmwqmw dI is&iq-swlwh dw gIq gWdy irhw kro [ hy Bgvwn! (myry auqy) imhr kr (mYN BI qyrw js gWdw rhW [ hy BweI! ijhVIAW ru`qW, ijhVy muhUrq, ijhVIAW GVIAW prmwqmw dy gux aucwridAW bIqx, auh smy soBw vwly huMdy hn [

hy BweI! ijhVy bMdy prmwqmw dy guxW dy ipAwr-rMg ivc rMgy rihMdy hn, ijnHW bMidAW ny iek-mn ho ky prmwqmw dw ismrn kIqw hY, auh bMdy BwgW vwly hn [ hy BweI! (ismrn dI brkiq nwl) ijnHW ny prmwqmw dw imlwp hwsl kr ilAw hY auhnW dw mnu`Kw jIvn kwmXwb ho igAw hY [

hy BweI! prmwqmw (dw nwm) swry pwpW dw nws krn vwlw hY, koeI puMn-dwn koeI Dwrimk krm hir-nwm ismrn dy brwbr nhIN hn [ nwnk bynqI krdw hY—hy BweI! prmwqmw dw nwm ismr ky mYN Awqmk jIvn pRwpq krdw hW [ (ismrn dI brkq nwl) jnm mrn (dy gyV) mu`k jWdy hn [1[

ਸਲੋਕ ॥ ਉਦਮੁ ਅਗਮੁ ਅਗੋਚਰੋ ਚਰਨ ਕਮਲ ਨਮਸਕਾਰ ॥ ਕਥਨੀ ਸਾ ਤੁਧੁ ਭਾਵਸੀ ਨਾਨਕ ਨਾਮ ਅਧਾਰ ॥੧॥ ਸੰਤ ਸਰਣਿ ਸਾਜਨ ਪਰਹੁ ਸੁਆਮੀ ਸਿਮਰਿ ਅਨੰਤ ॥ ਸੂਕੇ ਤੇ ਹਰਿਆ ਥੀਆ ਨਾਨਕ ਜਪਿ ਭਗਵੰਤ ॥੨॥ ਛੰਤੁ ॥ ਰੁਤਿ ਸਰਸ ਬਸੰਤ ਮਾਹ ਚੇਤੁ ਵੈਸਾਖ ਸੁਖ ਮਾਸੁ ਜੀਉ ॥ ਹਰਿ ਜੀਉ ਨਾਹੁ ਮਿਲਿਆ ਮਉਲਿਆ ਮਨੁ ਤਨੁ ਸਾਸੁ ਜੀਉ ॥ ਘਰਿ ਨਾਹੁ ਨਿਹਚਲੁ ਅਨਦੁ ਸਖੀਏ ਚਰਨ ਕਮਲ ਪ੍ਰਫੁਲਿਆ ॥ ਸੁੰਦਰੁ ਸੁਘੜੁ ਸੁਜਾਣੁ ਬੇਤਾ ਗੁਣ ਗੋਵਿੰਦ ਅਮੁਲਿਆ ॥ ਵਡਭਾਗਿ ਪਾਇਆ ਦੁਖੁ ਗਵਾਇਆ ਭਈ ਪੂਰਨ ਆਸ ਜੀਉ ॥ ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕ ਸਰਣਿ ਤੇਰੀ ਮਿਟੀ ਜਮ ਕੀ ਤ੍ਰਾਸ ਜੀਉ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 927-928}

pdArQ:- audmu—(all-energy, ijs ivc ikqy rqw BI Awls nwh hovy) [ Agmu—AphuMc [ Agocro—Agocru {A-go-cr} ijs qk igAwn-ieMidRAW dI rwhIN phuMc nwh ho sky [ kQnI sw—kQnI sw (kQW), mYN auh bol bolW [ quDu—qYƒ [ ADwr—Awsrw [1[

swjn—hy s`jxo! prhu—pey rho [ ismir—ismr ky [ qy—qoN [ jip—jp ky [2[

CMqu [ srs—rs vwlI, rsIlI, suAwdlI [ mwsu—mhInw [ nwhu—nwQ, Ksm [ mauilAw—iKV ipAw [ swsu—swh [ Gir—ihrdy-Gr ivc [ inhclu—sdw kwiem rihx vwlw [ sKIey—hy shylIey! suGVu—sohxI GwVq vwlw [ byqw—(sB kuJ) jwxn vwlw [ vfBwig—v`fI iksmq nwl [ qRws—fr [

ArQ:- hy pRBU! qUM au~dm-srUp hYN (qyry ivc rqw BI Awls nhIN hY), qUM AphuMc hYN, igAwn-ieMidRAW dI qyry qk phuMc nhIN; mYN qyry sohxy crnW qy nmskwr krdw hW [ hy pRBU! (imhr kr) mYN (sdw) auh bol bolW jo qYƒ cMgw l`gy [ qyrw nwm hI nwnk dw Awsrw bixAw rhy [1[

hy nwnk! (AwK—) hy s`jxo! gurU-sMq dI srn pey rho [ (gurU dI rwhIN) byAMq mwlk-pRBU ƒ ismr ky, Bgvwn dw nwm jp ky (mnu`K) su`ky qoN hrw ho jWdw hY [2[

CMqu [ (hy s`jxo! ijs mnu`K ƒ) pRBU-Ksm iml pYNdw hY, aus dw mn aus dw qn aus dw (hryk) swh ^uSI nwl mihk auTdw hY, aus ƒ bsMq dI ruiq Awnµd-dwiek pRqIq huMdI hY, aus vwsqy mhInw cyq aus vwsqy vYswK dw mhInw suKW nwl BrpUr ho jWdw hY [

hy shylIey! ijs jIv-iesqRI dy ihrdy ivc pRBU-pqI dy sohxy crn Aw v`sx, aus dw ihrdw iKV pYNdw hY; ijs ihrdy-Gr ivc sdw kwiem rihx vwlw pRBU-pqI Aw v`sy, auQy sdw Awnµd bixAw rihMdw hY [ hy shylIey! auh pRBU suMdr hY, sohxw hY, sujwn hY, (sB dy idl dI) jwxn vwlw hY [ aus goibMd dy gux iksy mu`l qoN nhIN iml skdy [

hy shylIey! ijs jIv-iesqRI ny cMgI iksmq nwl aus dw imlwp pRwpq kr ilAw, aus ny Awpxw swrw du`K dUr kr ilAw, aus dI hryk Aws pUrI ho geI [ nwnk (BI aus dy dr qy) bynqI krdw hY (qy AwKdw hY—hy pRBU! ijhVw BI jIv) qyrI srn Aw igAw, (aus dy idloN) mOq dw sihm dUr ho igAw [2[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh