ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 912

ਇਕਿ ਦਾਤੇ ਇਕਿ ਮੰਗਤੇ ਕੀਤੇ ਆਪੇ ਭਗਤਿ ਕਰਾਈ ॥੮॥ ਸੇ ਵਡਭਾਗੀ ਜਿਨੀ ਏਕੋ ਜਾਤਾ ਸਚੇ ਰਹੇ ਸਮਾਈ ॥੯॥ ਆਪਿ ਸਰੂਪੁ ਸਿਆਣਾ ਆਪੇ ਕੀਮਤਿ ਕਹਣੁ ਨ ਜਾਈ ॥੧੦॥ ਆਪੇ ਦੁਖੁ ਸੁਖੁ ਪਾਏ ਅੰਤਰਿ ਆਪੇ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਈ ॥੧੧॥ ਵਡਾ ਦਾਤਾ ਗੁਰਮੁਖਿ ਜਾਤਾ ਨਿਗੁਰੀ ਅੰਧ ਫਿਰੈ ਲੋਕਾਈ ॥੧੨॥ ਜਿਨੀ ਚਾਖਿਆ ਤਿਨਾ ਸਾਦੁ ਆਇਆ ਸਤਿਗੁਰਿ ਬੂਝ ਬੁਝਾਈ ॥੧੩॥ ਇਕਨਾ ਨਾਵਹੁ ਆਪਿ ਭੁਲਾਏ ਇਕਨਾ ਗੁਰਮੁਖਿ ਦੇਇ ਬੁਝਾਈ ॥੧੪॥ {ਪੰਨਾ 912}

pdArQ:- ieik—{l&z ‘iek’ qoN bhu-vcn} keI (jIv) [ dwqy—loVvMidAW dI mdd kr skx vwly [8[

sy—{bhu-vcn} auh (bMdy) [ jwqw—pCwixAw, sWJ pweI [ scy—sdw-iQr pRBU ivc [ rhy smweI—rhy smwie, sdw itky rhy [9[

srUpu—rUp vwlw, sohxw [ Awpy—Awp hI [10[

AMqir—(hryk jIv dy) AMdr [ Brim—Btkxw ivc [ BulweI—kurwhy pw dyNdw hY [11[

gurmuiK—gurU dy snmuK rihx vwly ny [ AMD—AMnHI [12[

swdu—suAwd, Awnµd [ siqguir—gurU ny [ bUJ—sUJ [ buJweI—smJweI [13[

ieknw—keI jIvW ƒ [ nwvhu—(Awpxy) nwm qoN [ dyie buJweI—smJ dyNdw hY [14[

ArQ:- hy sMq jno! jgq ivc prmwqmw ny keI jIvW ƒ dUijAW dI mdd krn dy smr`Q bxw idqw hY, keI jIv aus ny kMgwl-mMgqy bxw idqy hn [ (ijnHW auqy imhr krdw hY auhnW pwsoN) AwpxI BgqI prmwqmw Awp hI krWdw hY [8[

hy sMq jno! ijnHW bMidAW ny iek prmwqmw nwl jwx-pCwx bxw leI hY auh v`fy BwgW vwly hn, auh sdw kwiem rihx vwly pRBU (dI Xwd) ivc lIn rihMdy hn [9[

hy sMq jno! prmwqmw Awp (sB qoN) suMdr hY (sB qoN) isAwxw (BI) Awp hI hY [ (aus dI suMdrqw qy isAwxp dw) mul disAw nhIN jw skdw [10[

hy sMq jno! hryk jIv dy AMdr prmwqmw Awp hI duK pYdw krdw hY [ Awp hI suK (BI) dyNdw hY [ auh Awp hI jIv ƒ Btkxw ivc pw ky aus ƒ kurwhy pw dyNdw hY [11[

hy sMq jno! ijs mnuK ny gurU dI srn leI, aus ny aus v`fy dwqwr pRBU nwl sWJ pw leI; pr mwieAw dy moh ivc AMnHI hoeI lokweI BtkdI iPrdI hY [12[

hy sMq jno! ijnHW ƒ gurU ny (nwm AMimRq dI) kdr b^SI, ijnHW ny (ies qrHW nwm-AMimRq) cK ilAw, auhnW ƒ aus dw Awnµd Aw igAw (qy auh sdw nwm ivc juVy rhy) [13[

(hy sMq jno! jIvW dy v`s dI g`l nhIN) keI jIvW ƒ prmwqmw Awp (hI) Awpxy nwm qoN KuMJw dyNdw hY, qy keI jIvW ƒ gurU dI srn pw ky (Awpxy nwm dI) sUJ b^S dyNdw hY [14[

ਸਦਾ ਸਦਾ ਸਾਲਾਹਿਹੁ ਸੰਤਹੁ ਤਿਸ ਦੀ ਵਡੀ ਵਡਿਆਈ ॥੧੫॥ ਤਿਸੁ ਬਿਨੁ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਈ ਰਾਜਾ ਕਰਿ ਤਪਾਵਸੁ ਬਣਤ ਬਣਾਈ ॥੧੬॥ ਨਿਆਉ ਤਿਸੈ ਕਾ ਹੈ ਸਦ ਸਾਚਾ ਵਿਰਲੇ ਹੁਕਮੁ ਮਨਾਈ ॥੧੭॥ ਤਿਸ ਨੋ ਪ੍ਰਾਣੀ ਸਦਾ ਧਿਆਵਹੁ ਜਿਨਿ ਗੁਰਮੁਖਿ ਬਣਤ ਬਣਾਈ ॥੧੮॥ ਸਤਿਗੁਰ ਭੇਟੈ ਸੋ ਜਨੁ ਸੀਝੈ ਜਿਸੁ ਹਿਰਦੈ ਨਾਮੁ ਵਸਾਈ ॥੧੯॥ ਸਚਾ ਆਪਿ ਸਦਾ ਹੈ ਸਾਚਾ ਬਾਣੀ ਸਬਦਿ ਸੁਣਾਈ ॥੨੦॥ ਨਾਨਕ ਸੁਣਿ ਵੇਖਿ ਰਹਿਆ ਵਿਸਮਾਦੁ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਭੁ ਰਵਿਆ ਸ੍ਰਬ ਥਾਈ ॥੨੧॥੫॥੧੪॥ {ਪੰਨਾ 912}

pdArQ:- swlwihhu—is&iq-swlwh krdy irhw kro [ iqs dI—{sMbMDk ‘dI’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  auf igAw hY} aus (prmwqmw) dI [ vifAweI—soBw, nwmxw [15[

rwjw—hwkm, pwiqSwh [ kir—kr ky [ qpwvsu—inAWau [ bxq—mrXwdw, is&iq-swlwh krn dI mrXwdw [16[

inAwau—iensw& [ sd—sdw [ swcw—At`l, sdw kwiem rihx vwlw [ mnweI—mnWdw hY, mMnx leI pRyrnw krdw hY [17[

iqs no—{sMbMDk ‘no’ dy kwrn l&z ‘iqsu’ dw   u  au~f igAw hY} [ pRwxI—hy pRwxI! ijin—ijs (prmwqmw) ny [ gurmuiK—gurU dy snmuK rihxw [ gurmuiK bxq—gurU dy snmuK dI rIq [18[

BytY—imldw hY [ siqgur BytY—(jo mnu`K) gurU ƒ imldw hY {not:- “siqguru BytY”—(ijs mnu`K ƒ gurU imldw hY} [ sIJY—kwmXwb ho jWdw hY [ ijsu ihrdy—ijs dy ihrdy ivc [19[

scw—sdw kwiem rihx vwlw [ bwxI—bwxI dI rwhIN [ sbid—Sbd dI rwhIN [ suxweI—(gurU) suxWdw hY [20[

suix vyiK rihAw—suix rihAw vyiK rihAw, (hryk jIv dI g`l) sux irhw hY (hryk jIv dw kMm) vyK irhw hY [ ivsmwdu—Ascrj-rUp prmwqmw [ rivAw—ivAwpk hY [ sRb—srb, swry [ QweI—QweIN, QwvW ivc [21[

ArQ:- hy sMq jno! aus prmwqmw dI is&iq-swlwh sdw krdy irhw kro sdw krdy irhw kro [ aus (pRBU) dw nwmxw bhuq v`fw hY [15[

hy sMq jno! pRBU qoN ibnw (aus dy brwbr dw) hor koeI pwiqSwh nhIN hY [ aus ny pUrw iensw& kr ky is&iq-swlwh krn dI ieh rIq clweI hY [16[

hy sMq jno! aus prmwqmw dw hI iensw& (krn vwlw hukm) sdw At`l hY, iksy ivrly (BwgW vwly) ƒ auh pRBU (ieh) hukm mMnx leI pRyrnw krdw hY [17[

hy pRwxIE! ijs prmwqmw ny (bMidAW vwsqy) gurU dy snmuK rihx dI mrXwdw clweI hoeI hY, sdw aus dw iDAwn Drdy irhw kro [18[

hy sMq jno! (ijhVw mnu`K) gurU ƒ imldw hY (Bwv, gurU dI srn pYNdw hY), ijs mnu`K dy ihrdy ivc (gurU, prmwqmw dw) nwm vsWdw hY auh mnu`K (izMdgI dI Kyf ivc) kwmXwb ho jWdw hY [19[

hy sMq jno! (gurU AwpxI) bwxI dI rwhIN (Awpxy) Sbd dI rwhIN (srn Awey is`KW ƒ ieh aupdyS) suxWdw rihMdw hY ik prmwqmw sdw kwiem rihx vwlw hY prmwqmw sdw kwiem rihx vwlw hY [20[

hy nwnk! (AwK—hy sMq jno!) prmwqmw Ascrj-rUp hY, myrw prmwqmw sBnIN QweIN mOjUd hY (hryk jIv ivAwpk ho ky) auh (hryk dy idl dI) sux irhw hY, (hryk dw kMm) vyK irhw hY [2[1[5[

ਰਾਮਕਲੀ ਮਹਲਾ ੫ ਅਸਟਪਦੀਆ    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਕਿਨਹੀ ਕੀਆ ਪਰਵਿਰਤਿ ਪਸਾਰਾ ॥ ਕਿਨਹੀ ਕੀਆ ਪੂਜਾ ਬਿਸਥਾਰਾ ॥ ਕਿਨਹੀ ਨਿਵਲ ਭੁਇਅੰਗਮ ਸਾਧੇ ॥ ਮੋਹਿ ਦੀਨ ਹਰਿ ਹਰਿ ਆਰਾਧੇ ॥੧॥ ਤੇਰਾ ਭਰੋਸਾ ਪਿਆਰੇ ॥ ਆਨ ਨ ਜਾਨਾ ਵੇਸਾ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਕਿਨਹੀ ਗ੍ਰਿਹੁ ਤਜਿ ਵਣ ਖੰਡਿ ਪਾਇਆ ॥ ਕਿਨਹੀ ਮੋਨਿ ਅਉਧੂਤੁ ਸਦਾਇਆ ॥ ਕੋਈ ਕਹਤਉ ਅਨੰਨਿ ਭਗਉਤੀ ॥ ਮੋਹਿ ਦੀਨ ਹਰਿ ਹਰਿ ਓਟ ਲੀਤੀ ॥੨॥ ਕਿਨਹੀ ਕਹਿਆ ਹਉ ਤੀਰਥ ਵਾਸੀ ॥ ਕੋਈ ਅੰਨੁ ਤਜਿ ਭਇਆ ਉਦਾਸੀ ॥ ਕਿਨਹੀ ਭਵਨੁ ਸਭ ਧਰਤੀ ਕਰਿਆ ॥ ਮੋਹਿ ਦੀਨ ਹਰਿ ਹਰਿ ਦਰਿ ਪਰਿਆ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 912}

pdArQ:- ikn hI—{ikin hI [ ik®Aw ivSySx ‘hI’ dy kwrn l&z ‘ikin’ dI ‘i’ au~f geI hY [ ikin—iks ny?} iksy ny [ privriq—{pRvãiÙActive life, Taking an active part in worldly affairs} dunIAwdwrI, igRhsq jIvn [ pswrw—iKlwrw [ ibsQwrw—iKlwrw [ invl—inaulI krm, pyt sw& r`Kx vwsqy AWdrW ƒ BuAwx dI Xoigk ikirAw [ BuieAMgm—s`p, s`p dI Skl dI kuMflnI nwVI, ies nwVI ivcoN suAws lµGw ky dsm duAwr ivc ApVwx dI ikirAw [ swDy—swDn kIqy [ moih—mYN [ moih dIn—mYN ZrIb ny [ AwrwDy—ismirAw hY [1[

Brosw—Awsrw [ Awn—koeI hor {ANX} [ jwnw—jwnW, mYN jwxdw [ vys—ByK [1[rhwau[

igRhu—Gr, igRhsq [ qij—C`f ky [ vx KMif—jMgl dy toty ivc, jMgl dI nu`kr ivc [ moin—sdw cu`p rihx vwlw [ AauDUqu—iqAwgI [ khqau—khqw, AwKdw hY [ Anµin—{AnNX [ n ANX} koeI hor Awsrw nwh q`kx vwlw [ BgauqI—Bgvwn dI BgqI krn vwlw [2[

hau—hauN, mYN [ vwsI—v`sx vwlw [ audwsI—auprwm [ Bvnu—rtn [ hir dir—hrI dy dr qy [3[

ArQ:- hy myry ipAwry pRBU! mYƒ isr& qyrw Awsrw hY [ mYN koeI hor ByK krnw nhIN jwxdw [1[rhwau [

(hy BweI!) iksy ny (inrw) dunIAwdwrI dw iKlwrw iKlwirAw hoieAw hY, iksy ny (dyviqAW Awidk dI) pUjw dw AfMbr rcwieAw hoieAw hY [ iksy ny inaulI krm Aqy kuMflnI nwVI dy swDnW ivc rucI r`KI hoeI hY [ pr mYN ZrIb prmwqmw dw ismrn hI krdw hW [1[

(hy BweI!) iksy ny Gr C`f ky jMgl dI nu`kr ivc jw fyrw lwieAw hY, iksy ny Awpxy Awp ƒ mon-DwrI iqAwgI swDU AKvwieAw hY [ koeI ieh AwKdw hY ik mYN Anµn BgauqI hW (hor Awsry C`f ky isr& Bgvwn dw Bgq hW) [ pr mYN grIb ny isr& prmwqmw dw Awsrw ilAw hY [2[

(hy BweI!) iksy ny AwiKAw hY ik mYN qIrQW au~qy hI invws r`Kdw hW [ koeI mnu`K AMn C`f ky (dunIAw vloN) auprwm hoieAw bYTw hY [ iksy ny swrI DrqI auqy rtn krn dw Awhr PiVAw hoieAw hY [ pr mYN ZrIb isr& prmwqmw dy dr qy Aw ipAw hW [3[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh