ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 492

ਗੂਜਰੀ ਮਹਲਾ ੩ ਤੀਜਾ ॥ ਏਕੋ ਨਾਮੁ ਨਿਧਾਨੁ ਪੰਡਿਤ ਸੁਣਿ ਸਿਖੁ ਸਚੁ ਸੋਈ ॥ ਦੂਜੈ ਭਾਇ ਜੇਤਾ ਪੜਹਿ ਪੜਤ ਗੁਣਤ ਸਦਾ ਦੁਖੁ ਹੋਈ ॥੧॥ ਹਰਿ ਚਰਣੀ ਤੂੰ ਲਾਗਿ ਰਹੁ ਗੁਰ ਸਬਦਿ ਸੋਝੀ ਹੋਈ ॥ ਹਰਿ ਰਸੁ ਰਸਨਾ ਚਾਖੁ ਤੂੰ ਤਾਂ ਮਨੁ ਨਿਰਮਲੁ ਹੋਈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਮਿਲਿਐ ਮਨੁ ਸੰਤੋਖੀਐ ਤਾ ਫਿਰਿ ਤ੍ਰਿਸਨਾ ਭੂਖ ਨ ਹੋਇ ॥ ਨਾਮੁ ਨਿਧਾਨੁ ਪਾਇਆ ਪਰ ਘਰਿ ਜਾਇ ਨ ਕੋਇ ॥੨॥ ਕਥਨੀ ਬਦਨੀ ਜੇ ਕਰੇ ਮਨਮੁਖਿ ਬੂਝ ਨ ਹੋਇ ॥ ਗੁਰਮਤੀ ਘਟਿ ਚਾਨਣਾ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਪਾਵੈ ਸੋਇ ॥੩॥ ਸੁਣਿ ਸਾਸਤ੍ਰ ਤੂੰ ਨ ਬੁਝਹੀ ਤਾ ਫਿਰਹਿ ਬਾਰੋ ਬਾਰ ॥ ਸੋ ਮੂਰਖੁ ਜੋ ਆਪੁ ਨ ਪਛਾਣਈ ਸਚਿ ਨ ਧਰੇ ਪਿਆਰੁ ॥੪॥ ਸਚੈ ਜਗਤੁ ਡਹਕਾਇਆ ਕਹਣਾ ਕਛੂ ਨ ਜਾਇ ॥ ਨਾਨਕ ਜੋ ਤਿਸੁ ਭਾਵੈ ਸੋ ਕਰੇ ਜਿਉ ਤਿਸ ਕੀ ਰਜਾਇ ॥੫॥੭॥੯॥ {ਪੰਨਾ 492}

not:- isrlyK dw AMk “3 qIjw” iDAwn nwl vyKo [ ieh ieSwry mwqR ihdwieq hY ik ‘mhlw 1, 2, 3, 4, Awidk dy AMk ƒ pihlw, dUjw, qIjw, cOQw, Awidk pVHnw hY [ {pMnw 492}

pdArQ:- inDwnu—^zwnw [ pMifq—hy pMifq! isKu—(ies nwm ƒ) smJ [ scu—sdw-iQr rihx vwlw [ soeI—auh (prmwqmw) hI [ dUjY Bwie—mwieAw dy ipAwr ivc [ pVih—qUM pVHdw hYN [1[

sbid—Sbd dI rwhIN [ rsnw—jIB (nwl) [ inrmlu—pivqR [1[rhwau[

sMqoKIAY—sMqoK hwsl krdw hY [ pr Gir—prwey Gr ivc, iksy hor Awsry dI Bwl ivc [2[

bdnI—mUMh nwl {vdn—mUMh} [ kQnI bdnI—mUMh nwl hI kIqIAW g`lW [ mnmuiK—Awpxy mn dy ip`Cy qurn vwlw mnu`K [ Git—ihrdy ivc [3[

suix—sux ky [ n buJeI—n buJih, qUM nhIN smJdw [ bwro bwr—muV muV [ Awpu—Awpxy Awp ƒ [ pCwxeI—pCwxey, pCwxdw [ sic—sdw-iQr pRBU ivc [4[

fhkwieAw—Btkxw ivc pwieAw [ iqsu BwvY—aus pRBU ƒ BwauNdw hY [ iqs kI— {l&z ‘iqsu’ dw   u  sMbMDk ‘kI’ dy kwrn au~f igAw hY} [5[

ArQ:- hy pMifq! gurU dy Sbd ivc juV ky qUM prmwqmw dy crnW ivc itikAw rhu, qW qYƒ (suc`jy Awqmk jIvn dI) smJ pvygI [ hy pMifq! prmwqmw dy nwm dw rs AwpxI jIB nwl c`Kdw rhu, qW qyrw mn pivqR ho jwiegw [1[rhwau[

hy pMifq! iek hir-nwm hI (swry guxW dw, swry pdwrQW dw) ^zwnw hY, ies hir-nwm ƒ suixAw kr, ies hir-nwm ƒ jpx dI jwc is`K [ hy pMifq! auh hrI hI sdw kwiem rihx vwlw hY [ qUM mwieAw dy ipAwr ivc (PisAw rih ky) ijqnw kuJ (ijqny BI Dwrimk pusqk) pVHdw hYN, auhnW ƒ pVHidAW qy ivcwridAW qYƒ sdw du`K hI l`gw rihMdw hY [1[

hy pMifq! gurU ƒ imilAW mn sMqoK pRwpq kr lYNdw hY, iPr mnu`K ƒ mwieAw dI qRyh, mwieAw dI Bu`K nhIN ivAwpdI [ (ijs mnu`K ƒ gurU pwsoN) prmwqmw dw nwm-^zwnw iml jWdw hY auh (Awsry vwsqy) iksy hor Gr ivc nhIN jWdw (auh iksy hor dyvI dyvqy Awidk dw Awsrw nhIN Bwldw) [2[

pr jy koeI mnu`K inrIAW mUMh dIAW g`lW hI krdw rhy, qy auN\ Awpxy hI mn dy ip`Cy qurdw rhy aus ƒ Awqmk jIvn dI smJ nhIN pYNdI [ hy pMifq! gurU dI miq qy quirAW hI ihrdy ivc (suc`jy jIvn dw) cwnx pYdw huMdw hY, gurmiq lYx vwlw mnu`K prmwqmw dw nwm hwsl kr lYNdw hY [3[

hy pMifq! SwsqRW ƒ sux sux ky BI qUM (Awqmk jIvn ƒ) nhIN smJdw, qwhIeyN qUM muV muV Btkdw iPrdw hYN [ hy pMifq! jyhVw mnu`K Awpxy Awqmk jIvn ƒ nhIN pVqwldw auh (isimRqIAW SwsqR pVH ky BI) mUrK (hI) hY [ auh mnu`K sdw kwiem rihx vwly prmwqmw ivc (kdy ipAwr nhIN pw skdw [4[

(pr, hy pMifq! prmwqmw dI rzw bwry) kuJ ikhw nhIN jw skdw, aus sdw-iQr rihx vwly pRBU ny Awp hI jgq ƒ mwieAw dI Btkxw ivc pwieAw hoieAw hY [ hy nwnk! jo kuJ prmwqmw ƒ cMgw l`gdw hY auh auhI kuJ krdw hY [ ijvyN prmwqmw dI rzw hY (iqvyN jgq ru`Jw ipAw hY) [5[7[9[

ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਰਾਗੁ ਗੂਜਰੀ ਮਹਲਾ ੪ ਚਉਪਦੇ ਘਰੁ ੧ ॥ ਹਰਿ ਕੇ ਜਨ ਸਤਿਗੁਰ ਸਤ ਪੁਰਖਾ ਹਉ ਬਿਨਉ ਕਰਉ ਗੁਰ ਪਾਸਿ ॥ ਹਮ ਕੀਰੇ ਕਿਰਮ ਸਤਿਗੁਰ ਸਰਣਾਈ ਕਰਿ ਦਇਆ ਨਾਮੁ ਪਰਗਾਸਿ ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਮੀਤ ਗੁਰਦੇਵ ਮੋ ਕਉ ਰਾਮ ਨਾਮੁ ਪਰਗਾਸਿ ॥ ਗੁਰਮਤਿ ਨਾਮੁ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਾਨ ਸਖਾਈ ਹਰਿ ਕੀਰਤਿ ਹਮਰੀ ਰਹਰਾਸਿ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਹਰਿ ਜਨ ਕੇ ਵਡਭਾਗ ਵਡੇਰੇ ਜਿਨ ਹਰਿ ਹਰਿ ਸਰਧਾ ਹਰਿ ਪਿਆਸ ॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਮਿਲੈ ਤ੍ਰਿਪਤਾਸਹਿ ਮਿਲਿ ਸੰਗਤਿ ਗੁਣ ਪਰਗਾਸਿ ॥੨॥ ਜਿਨ੍ਹ੍ਹ ਹਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਰਸੁ ਨਾਮੁ ਨ ਪਾਇਆ ਤੇ ਭਾਗਹੀਣ ਜਮ ਪਾਸਿ ॥ ਜੋ ਸਤਿਗੁਰ ਸਰਣਿ ਸੰਗਤਿ ਨਹੀ ਆਏ ਧ੍ਰਿਗੁ ਜੀਵੇ ਧ੍ਰਿਗੁ ਜੀਵਾਸਿ ॥੩॥ ਜਿਨ ਹਰਿ ਜਨ ਸਤਿਗੁਰ ਸੰਗਤਿ ਪਾਈ ਤਿਨ ਧੁਰਿ ਮਸਤਕਿ ਲਿਖਿਆ ਲਿਖਾਸਿ ॥ ਧੰਨੁ ਧੰਨੁ ਸਤਸੰਗਤਿ ਜਿਤੁ ਹਰਿ ਰਸੁ ਪਾਇਆ ਮਿਲਿ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਪਰਗਾਸਿ ॥੪॥੧॥ {ਪੰਨਾ 492}

pdArQ:- hir ky jn—hy hrI dy syvk! sqpurKw—hy mhw purK! hau—mYN [ ibnau— {ivnX} bynqI [ krau—krauN, mYN krdw hW [ kIry—kIVy [ ikrm—in`ky ijhy kIVy [1[

mo kau—mYƒ [ pRwn sKweI—ijMd dw swQI [ kIriq—is&iq-swlwh [ rhrwis—rwh dI pUMjI [1[rhwau[

ijn—ijnHW ƒ {bhu-vcn} [ iqRpqwsih—r`j jWdy hn {bhu-vcn} [2[

jm pwis—jm dy kol, jm dy v`s ivc [ iDRgu—iPtkwr-jog [ jIvwis—AgWh dw jIaUx [3[

Duir—Dur drgwh qoN [ msqik—m`Qy auqy [ ilKwis—lyK [ ijqu—ijs dI rwhIN [4[

ArQ:- hy myry im`qr siqgurU! mYƒ prmwqmw dw nwm (-rUp) cwnx b^S [ (myhr kr) gurmiq rwhIN imilAw hir-nwm myrI ijMd dw swQI bixAw rhy, prmwqmw dI is&iq-swlwh myry vwsqy myry jIvn-rwh dI pUMjI bxI rhy [1[rhwau[

hy siqgurU! hy prmwqmw dy Bgq! hy mhw purK gurU! mYN qyry pws bynqI krdw hW [ hy siqgurU! mYN iek kIVw hW, in`kw ijhw kIVw hW [ qyrI srn AwieAw hW [ myhr kr, mYƒ prmwqmw dw nwm-cwnx dyh [1[

hy BweI! ijnHW hir-BgqW dy ihrdy ivc prmwqmw dy nwm dI srDw hY nwm jpx dI iK`c hY, auh v`fy BwgW vwly hn [ jdoN auhnW ƒ pRBU dw nwm pRwpq huMdw hY auh (mwieAw dI iqRSnw vloN) r`j jWdy hn [ swD sMgiq ivc iml ky auhnW dy AMdr gux prgt ho jWdy hn [2[

pr ijnHW mnu`KW ny prmwqmw dw nwm-rs hwsl nhIN kIqw, auh bd-iksmq hn, auh Awqmk mOq dy kwbU Awey rihMdy hn [ jyhVy mnu`K gurU dI srn nhIN AwauNdy, swD sMgiq ivc nhIN AwauNdy, auhnW dw hux qk dw jIvn qy AgWh dw jIvn iPtkwr-jog hY [3[

hy BweI! ijnHW hir-BgqW ny gurU dI sMgiq pRwpq kr leI, auhnW dy m`Qy auqy Dur drgwh qoN iliKAw lyK au~GV ipAw [ hy nwnk! (AwK—) swD sMgiq DMn hY ijs dI rwhIN mnu`K prmwqmw dw nwm-rs hwsl krdw hY, ijs ivc imilAW mnu`K dy AMdr prmwqmw dw nwm rOSn ho jWdw hY [4[1[

ਗੂਜਰੀ ਮਹਲਾ ੪ ॥ ਗੋਵਿੰਦੁ ਗੋਵਿੰਦੁ ਪ੍ਰੀਤਮੁ ਮਨਿ ਪ੍ਰੀਤਮੁ ਮਿਲਿ ਸਤਸੰਗਤਿ ਸਬਦਿ ਮਨੁ ਮੋਹੈ ॥ ਜਪਿ ਗੋਵਿੰਦੁ ਗੋਵਿੰਦੁ ਧਿਆਈਐ ਸਭ ਕਉ ਦਾਨੁ ਦੇਇ ਪ੍ਰਭੁ ਓਹੈ ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਭਾਈ ਜਨਾ ਮੋ ਕਉ ਗੋਵਿੰਦੁ ਗੋਵਿੰਦੁ ਗੋਵਿੰਦੁ ਮਨੁ ਮੋਹੈ ॥ ਗੋਵਿੰਦ ਗੋਵਿੰਦ ਗੋਵਿੰਦ ਗੁਣ ਗਾਵਾ ਮਿਲਿ ਗੁਰ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਜਨੁ ਸੋਹੈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸੁਖ ਸਾਗਰ ਹਰਿ ਭਗਤਿ ਹੈ ਗੁਰਮਤਿ ਕਉਲਾ ਰਿਧਿ ਸਿਧਿ ਲਾਗੈ ਪਗਿ ਓਹੈ ॥ ਜਨ ਕਉ ਰਾਮ ਨਾਮੁ ਆਧਾਰਾ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਹਰਿ ਨਾਮੇ ਸੋਹੈ ॥੨॥ ਦੁਰਮਤਿ ਭਾਗਹੀਨ ਮਤਿ ਫੀਕੇ ਨਾਮੁ ਸੁਨਤ ਆਵੈ ਮਨਿ ਰੋਹੈ ॥ ਕਊਆ ਕਾਗ ਕਉ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਰਸੁ ਪਾਈਐ ਤ੍ਰਿਪਤੈ ਵਿਸਟਾ ਖਾਇ ਮੁਖਿ ਗੋਹੈ ॥੩॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸਰੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਸਤਿਵਾਦੀ ਜਿਤੁ ਨਾਤੈ ਕਊਆ ਹੰਸੁ ਹੋਹੈ ॥ ਨਾਨਕ ਧਨੁ ਧੰਨੁ ਵਡੇ ਵਡਭਾਗੀ ਜਿਨ੍ਹ੍ਹ ਗੁਰਮਤਿ ਨਾਮੁ ਰਿਦੈ ਮਲੁ ਧੋਹੈ ॥੪॥੨॥ {ਪੰਨਾ 492-493}

pdArQ:- goivMdu—ipRQvI dw rwKw [ min—mn ivc [ imil—iml ky [ sbid—Sbd ivc [ mohY—moh irhw hY [ dyie—dyNdw hY [ EhY—auhI [1[

gwvw—gwvW, mYN gWdw hW [ sohY—sohxy jIvn vwlw bx jWdw hY [1[rhwau[

swgr—smuMdr [ kaulw—l`CmI [ iriD isiD—krwmwqI qwkqW [ lwgY—l`gdI hY [ pig EhY—aus dy pYr ivc [ AwDwrw—Awsrw [ nwmy—nwim, nwm ivc (juV ky) [2[

durmiq—BYVI miq vwly [ rohY—roh, kRoD [ kwg—kW [ iqRpqY—r`jdw hY [ Kwie—Kw ky [ muiK—mUMh ivc [3[

AMimRqsru—Awqmk jIvn dyx vwly nwm-jl dw srovr [ siqvwdI—sdw-iQr hrI dw nwm aucwrn vwlw [ ijqu—ijs ivc [ nwqY—ieSnwn kIiqAW [ hohY—ho jWdw hY [ DohY—DoNdw hY [4[

ArQ:- hy myry Brwvo! mYƒ ipRQvI dw pwlk-pRBU iml ipAw hY, goivMd myry mn ƒ iK`c pw irhw hY [ mYN hux hr vyly goivMd dy gux gw irhw hW [ (hy BweI!) gurU ƒ iml ky swD sMgiq ivc iml ky (qy, goivMd dy gux gw ky) mnu`K sohxy Awqmk jIvn vwlw bx jWdw hY [1[rhwau[

hy myry Brwvo! swD sMgiq ivc iml ky, gurU dy Sbd ivc juVn kr ky pRIqm goivMd (myry) mn ivc (Aw v`isAw hY, qy, myry) mn ƒ iK`c pw irhw hY [ hy BweI! goivMd dw Bjn kro, hy BweI! goivMd dw iDAwn Drnw cwhIdw hY [ auhI goivMd sB jIvW ƒ dwqW dyNdw hY [1[

hy Brwvo! ijs mnu`K ƒ gurU dI miq dI brkiq nwl suKW dy smuMdr prmwqmw dI BgqI pRwpq ho jWdI hY, l`CmI aus dy crnIN Aw l`gdI hY, hryk irDI hryk isDI aus dy pYrIN Aw pYNdI hY [ hy BweI! hrI dy Bgq ƒ hrI dy nwm dw shwrw bixAw rihMdw hY [ prmwqmw dw nwm jpidAW, prmwqmw dy nwm ivc juV ky aus dw Awqmk jIvn sohxw bx jWdw hY [2[

hy Brwvo! BYVI miq qy qurn vwly bd-iksmiq huMdy hn, auhnW dI AwpxI Akl BI hOlI hI rihMdI hY, prmwqmw dw nwm suxidAW auhnW dy mn ivc (sgoN) k®oD AwauNdw hY [ kW A`gy koeI suAwdlw Bojn r`KIey (qW aus ƒ Kwx dy QW) auh ivStw Kw ky, ivStw mUMh ivc pw ky ^uS huMdw hY [3[

hy Brwvo! sdw-iQr hrI dw nwm jpx vwlw siqgurU Awqmk jIvn dyx vwly nwm-jl dw srovr hY, aus gurU-srovr ivc nHwiqAW (Awqmk cu`BI lwieAW) kW BI (sdw ivkwrW dy gMd ivc ^uS-rihxw mnu`K BI) hMs bx jWdw hY (hir-nwm-joqI dw pRymI bx jWdw hY) [ hy nwnk! auh mnu`K DMn hn v`fy BwgW vwly hn, gurmiq rwhIN imilAw hir-nwm ijnHW dy ihrdy dI mYl DoNdw hY [4[2[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh