ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 488

Read the extra text associated with this page

ਰੇ ਚਿਤ ਚੇਤਸਿ ਕੀ ਨ ਦਯਾਲ ਦਮੋਦਰ ਬਿਬਹਿ ਨ ਜਾਨਸਿ ਕੋਈ ॥ ਜੇ ਧਾਵਹਿ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਖੰਡ ਕਉ ਕਰਤਾ ਕਰੈ ਸੁ ਹੋਈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਜਨਨੀ ਕੇਰੇ ਉਦਰ ਉਦਕ ਮਹਿ ਪਿੰਡੁ ਕੀਆ ਦਸ ਦੁਆਰਾ ॥ ਦੇਇ ਅਹਾਰੁ ਅਗਨਿ ਮਹਿ ਰਾਖੈ ਐਸਾ ਖਸਮੁ ਹਮਾਰਾ ॥੧॥ ਕੁੰਮੀ ਜਲ ਮਾਹਿ ਤਨ ਤਿਸੁ ਬਾਹਰਿ ਪੰਖ ਖੀਰੁ ਤਿਨ ਨਾਹੀ ॥ ਪੂਰਨ ਪਰਮਾਨੰਦ ਮਨੋਹਰ ਸਮਝਿ ਦੇਖੁ ਮਨ ਮਾਹੀ ॥੨॥ ਪਾਖਣਿ ਕੀਟੁ ਗੁਪਤੁ ਹੋਇ ਰਹਤਾ ਤਾ ਚੋ ਮਾਰਗੁ ਨਾਹੀ ॥ ਕਹੈ ਧੰਨਾ ਪੂਰਨ ਤਾਹੂ ਕੋ ਮਤ ਰੇ ਜੀਅ ਡਰਾਂਹੀ ॥੩॥੩॥ {ਪੰਨਾ 488}

pdArQ:- cyqis kI n—qUM ikauN cyqy nhIN krdw? dmodr— {Skt. dwmodr: as epithet of Krishna} prmwqmw [ ibbih—hor [ n jwnis—qU nwh jwxIN [ Dwvih—qUM dOVyNgw [ bRhmMf KMf kau—swrI isRStI dy v`K v`K dySW ivc [1[rhwau[

jnnI—mW [ kyry—dy [ audr—pyt [ audk—pwxI [ ipMfu—srIr [ ds duAwrw—ds drvwizAW vwlw {2 kMn, 2 A`KW, 2 nwsW, 1 mUMh, 1 gudw, 1 ilMg, 1 qwlU} [ dyie—dy ky [ Ahwru—^urwk [1[

kuMmI—k`CU kuMmI [ mwih—ivc [ iqsu qn—aus dy b`cy [ pMK—KMB [ KIru—du`D (vwly Qx) [ iqn@—auhnW ƒ [ mnohr—suMdr [ smiJ—smJ ky [2[

pwKix—p`Qr ivc, pwKx ivc [ kItu—kIVw [ gupqu—luikAw [ qw co—aus dw [ mwrgu—(inklx dw) rwh [ qwhU ko—aus kIVy dw BI [ ry jIA—hy ijMdy! [3[

ArQ:- hy (myry) mn! dieAw dy Gr prmwqmw ƒ qUM ikauN nhIN ismrdw? (vyKIN) qUM iksy hor qy Aws nwh lweI r`KIN [ jy qUM swrI isRStI dy dysW prdysW ivc BI Btkdw iPryNgw, qW BI auhI kuJ hovygw jo krqwr krygw [1[rhwau[

mW dy pyt dy jl ivc aus pRBU ny swfw ds soqW vwlw srIr bxw id`qw; ^urwk dy ky mW dy pyt dI A`g ivc auh swfI r`iKAw krdw hY (vyK, hy mn!) auh swfw mwlk ieho ijhw (idAwl) hY [1[

kCU-kuMmI pwxI ivc (rihMdI hY), aus dy b`cy bwhr (ryqy auqy rihMdy hn), nwh (b`icAW ƒ) KMB hn (ik au~f ky kuJ Kw lYx), nwh (kCU-kuMmI ƒ) Qx (hn ik b`icAW ƒ du`D ipAwvy); (pr hy ijMdy!) mn ivc ivcwr ky vyK, auh suMdr prmwnµd pUrn pRBU (auhnW dI pwlxw krdw hY) [

p`Qr ivc kIVw luikAw hoieAw rihMdw hY (p`Qr ivcoN bwhr jwx leI) aus dw koeI rwh nhIN;pr aus dw (pwlx vwlw) BI pUrn prmwqmw hY; DMnw AwKdw hY—hy ijMdy! qUM BI nwh fr [3[3[

not:- ieh iqMny Sbd rwg Awsw ivc hn [ pihlw qy qIjw Sbd DMnw jI dy hn [ ieQy koeI BI isDWq gurmiq dy ivru`D nhIN id`s rhy [

ਆਸਾ ਸੇਖ ਫਰੀਦ ਜੀਉ ਕੀ ਬਾਣੀ    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਦਿਲਹੁ ਮੁਹਬਤਿ ਜਿੰਨ੍ਹ੍ਹ ਸੇਈ ਸਚਿਆ ॥ ਜਿਨ੍ਹ੍ਹ ਮਨਿ ਹੋਰੁ ਮੁਖਿ ਹੋਰੁ ਸਿ ਕਾਂਢੇ ਕਚਿਆ ॥੧॥ ਰਤੇ ਇਸਕ ਖੁਦਾਇ ਰੰਗਿ ਦੀਦਾਰ ਕੇ ॥ ਵਿਸਰਿਆ ਜਿਨ੍ਹ੍ਹ ਨਾਮੁ ਤੇ ਭੁਇ ਭਾਰੁ ਥੀਏ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਆਪਿ ਲੀਏ ਲੜਿ ਲਾਇ ਦਰਿ ਦਰਵੇਸ ਸੇ ॥ ਤਿਨ ਧੰਨੁ ਜਣੇਦੀ ਮਾਉ ਆਏ ਸਫਲੁ ਸੇ ॥੨॥ ਪਰਵਦਗਾਰ ਅਪਾਰ ਅਗਮ ਬੇਅੰਤ ਤੂ ॥ ਜਿਨਾ ਪਛਾਤਾ ਸਚੁ ਚੁੰਮਾ ਪੈਰ ਮੂੰ ॥੩॥ ਤੇਰੀ ਪਨਹ ਖੁਦਾਇ ਤੂ ਬਖਸੰਦਗੀ ॥ ਸੇਖ ਫਰੀਦੈ ਖੈਰੁ ਦੀਜੈ ਬੰਦਗੀ ॥੪॥੧॥ {ਪੰਨਾ 488}

pdArQ:- ijn@ muhbiq—ijnHW dI muh`biq [ sicAw—s`cy AwSk, s`cI muh`biq krn vwly [ syeI—auhI bMdy [ ijn@ min—ijnHW dy mn ivc [ muiK—mUMh ivc [ kWFy—khy jWdy hn [ kicAw—k`cI pRIq vwly [1[

rqy—r`qy, rMgy hoey [ iesk—muh`biq, ipAwr [ rMig—rMg ivc [ Buie—DrqI au~qy [ QIey—ho gey hn [1[rhwau[

liV—lV nwl, p`ly nwl [ dir—(pRBU dy) dr qy [ sy—auhI bMdy [ jxydI—jMmx vwlI [ DMnu—BwgW vwlI [ mwau—mW [2[

prvdgwr—hy pwlxhwr! Agm—hy AphuMc! qU—qYƒ [ scu—sdw-iQr rihx vwly ƒ [ mUM—mYN [3[

pnh—Et, pnwh [ Kudwie—hy ^udw! hy pRBU! bKsMdgI—b^Sx vwlw [ PrIdY—&rId ƒ [4[

ArQ:- jo mnu`K r`b dy ipAwr ivc r`qy hoey hn, jo mnu`K r`b dy dIdwr ivc rMgy hoey hn, (auhI Asl mnu`K hn); pr ijnHW ƒ r`b dw nwm Bu`l igAw hY auh mnu`K DrqI au~qy inrw Bwr hI hn [1[rhwau[

ijnHW mnu`KW dw r`b nwl idloN ipAwr hY, auhI s`cy AwSk hn; pr ijnHW dy mn ivc hor hY qy mUMhoN kuJ hor AwKdy hn auh k`cy (AwSk) AwKy jWdy hn [1[

auhI mnu`K (r`b dy) drvwzy hn (auhI mnu`K r`b dy dr qoN ieSk dw KYr mMg skdy hn) ijnHW ƒ r`b ny Awp Awpxy lV lwieAw hY, auhnW dI jMmx vwlI mW BwgW vwlI hY, auhnW dw (jgq ivc) Awauxw mubwrk hY [2[

hy pwlxhwr! hy byAMq! hy AphuMc! ijnHW ny ieh smJ ilAw hY ik qUM sdw kwiem rihx vwlw hYN, mYN auhnW dy pYr cuMmdw hW [3[

hy ^udw! mYƒ qyrw hI Awsrw hY, qUM b^Sx vwlw hYN; mYƒ sy^ &rId ƒ AwpxI bMdgI dw ^Yr pw [4[1[

ਆਸਾ ॥ ਬੋਲੈ ਸੇਖ ਫਰੀਦੁ ਪਿਆਰੇ ਅਲਹ ਲਗੇ ॥ ਇਹੁ ਤਨੁ ਹੋਸੀ ਖਾਕ ਨਿਮਾਣੀ ਗੋਰ ਘਰੇ ॥੧॥ ਆਜੁ ਮਿਲਾਵਾ ਸੇਖ ਫਰੀਦ ਟਾਕਿਮ ਕੂੰਜੜੀਆ ਮਨਹੁ ਮਚਿੰਦੜੀਆ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਜੇ ਜਾਣਾ ਮਰਿ ਜਾਈਐ ਘੁਮਿ ਨ ਆਈਐ ॥ ਝੂਠੀ ਦੁਨੀਆ ਲਗਿ ਨ ਆਪੁ ਵਞਾਈਐ ॥੨॥ ਬੋਲੀਐ ਸਚੁ ਧਰਮੁ ਝੂਠੁ ਨ ਬੋਲੀਐ ॥ ਜੋ ਗੁਰੁ ਦਸੈ ਵਾਟ ਮੁਰੀਦਾ ਜੋਲੀਐ ॥੩॥ ਛੈਲ ਲੰਘੰਦੇ ਪਾਰਿ ਗੋਰੀ ਮਨੁ ਧੀਰਿਆ ॥ ਕੰਚਨ ਵੰਨੇ ਪਾਸੇ ਕਲਵਤਿ ਚੀਰਿਆ ॥੪॥ ਸੇਖ ਹੈਯਾਤੀ ਜਗਿ ਨ ਕੋਈ ਥਿਰੁ ਰਹਿਆ ॥ ਜਿਸੁ ਆਸਣਿ ਹਮ ਬੈਠੇ ਕੇਤੇ ਬੈਸਿ ਗਇਆ ॥੫॥ ਕਤਿਕ ਕੂੰਜਾਂ ਚੇਤਿ ਡਉ ਸਾਵਣਿ ਬਿਜੁਲੀਆਂ ॥ ਸੀਆਲੇ ਸੋਹੰਦੀਆਂ ਪਿਰ ਗਲਿ ਬਾਹੜੀਆਂ ॥੬॥ ਚਲੇ ਚਲਣਹਾਰ ਵਿਚਾਰਾ ਲੇਇ ਮਨੋ ॥ ਗੰਢੇਦਿਆਂ ਛਿਅ ਮਾਹ ਤੁੜੰਦਿਆ ਹਿਕੁ ਖਿਨੋ ॥੭॥ ਜਿਮੀ ਪੁਛੈ ਅਸਮਾਨ ਫਰੀਦਾ ਖੇਵਟ ਕਿੰਨਿ ਗਏ ॥ ਜਾਲਣ ਗੋਰਾਂ ਨਾਲਿ ਉਲਾਮੇ ਜੀਅ ਸਹੇ ॥੮॥੨॥ {ਪੰਨਾ 488}

pdArQ:- bolY—AwKdw hY [ ipAwry—hy ipAwry! Alh lgy—A`lh nwl l`g, r`b dy crnW ivc juV [ hosI—ho jwiegw [ gor—kbr [1[

Awju—A`j, ies mnu`Kw jnm ivc hI [ PrId—hy &rId! twikm—rok, kwbU kr [ kUMjVIAw—(Bwv) ieMdRIAW ƒ [ mnhu—micMdVIAw—mn ƒ mcwaux vwlIAW ƒ [rhwau[

jy jwxw—jdoN ieh pqw hY [ Guim—muV ky, iPr [ lig—l`g ky [ Awpu—Awpxy Awp ƒ [ n v\weIAY—^uAwr nhIN krnw cwhIdw [2[

vwt—rsqw [ murIdw—murId bx ky, is`K bx ky [ jolIAY—qurnw cwhIdw hY [3[

CYl—bWky juAwn, sMq jn [ gorI mnu—(kmzor) iesqRI dw mn [ DIirAw—hOslw PVdw hY [ kMcn vMny pwsy—jo Dn pdwrQ vl l`g pey [ klviq—klv`qR nwl, Awry nwl [4[

syK—hy Sy^ &rId! hYXwqI—aumr [ jig—jgq ivc [ iQru—sdw kwiem [ Awsix—QW qy [ kyqy—keI [ bYis gieAw—bih ky cly gey hn [5[

cyiq—cyqr (dy mhIny) ivc [ fau—jMgl dI A`g [ swvix—swvx dy mhIny ivc [ sohMdIAW-sohxIAW l`gdIAW hn [ ipr gil—pqI dy gl ivc [ bwhVIAW—sohxIAW bwhW [6[

cly—qury jw rhy hn [ clxhwr—nwsvMq jIv [ iCA mwh—Cy mhIny [ ihku iKno—iek pl [7[

Kyvt—m`lwh, v`fy v`fy AwgU [ ikMin—ikMny, ikqny ku [ gey—lµG gey hn [ jwlx—du`K shwrny [ gorW nwil—kbrW nwl [ jIA—ijMd, jIv [8[

ArQ:- hy SyK &rId! ies mnu`Kw jnm ivc hI (r`b nwl) myl ho skdw hY (ies vwsqy iehnW) mn ƒ mcwaux vwlIAW ieMdRIAW ƒ kwbU ivc r`K [1[rhwau[

Sy^ &rId AwKdw hY—hy ipAwry! r`b (dy crnW) ivc juV; (qyrw) ieh ijsm nIvIN kbr dy ivc pY ky im`tI ho jwiegw [1[

(hy ipAwry mn!) jdoN qYƒ pqw hY ik Aw^r mrnw hY qy muV (ieQy) nhIN Awauxw, qW ies nwsvMq dunIAw nwl pRIq lw ky Awpxw Awp gvwauxw nhIN cwhIdw; s`c qy Drm hI bolxw cwhIdw hY, JUT nhIN bolxw cwhIdw, jo rsqw gurU d`sy aus rsqy qy murIdW vWg qurnw cwhIdw hY [2,3[

(iksy drIAw qoN) juAwnW ƒ pwr lµGidAW vyK ky (kmzor) iesqRI dw mn BI (hOslw PV lYNdw hY (qy lµGx dw hIAw krdI hY; iesy qrHW sMq jnW ƒ sMswr-smuMdr ivcoN pwr lµGidAW vyK ky kmzor-idl mnu`K ƒ BI hOslw pY jWdw hY, qW qy hy mn! qUM sMq jnW dI sMgiq kr! vyK) jo mnu`K inry sony vwly pwsy (Bwv, mwieAw joVn vl l`g) pYNdy hn auh Awry nwl cIry jWdy hn (Bwv, bhuq du`KI jIvn ibqIq krdy hn) [4[

hy Sy^ &rId! jgq ivc koeI sdw leI aumr nhIN Bog sikAw (vyK) ijs (DrqI dy ies) QW qy AsI (hux) bYTy hW (ies DrqI au~qy) keI bih ky cly gey [5[

k`qk dy mhIny kUMjW (AwauNdIAW hn); cyqr ivc jMglW ƒ A`g (l`g pYNdI hY), swaux ivc ibjlIAW (cmkdIAW hn), isAwl ivc (iesqRIAW dIAW) suhxIAW bwhW (Awpxy) KsmW dy gl ivc soBdIAW hn (iesy qrHW jgq dI swrI kwr Awpo Awpxy smy isr ho ky qurI jw rhI hY; jgq qoN) qur jwx vwly jIv (Awpo Awpxw smw lµGw ky) qury jw rhy hn; hy mn! ivcwr ky vyK, ijs srIr dy bxn ivc Cy mhIny l`gdy hn aus dy nws huMidAW iek pl hI l`gdw hY [6[7[

hy &rId! ies g`l dy izmIN Asmwn gvwh hn ik byAMq auh bMdy ieQoN cly gey ijhVy Awpxy Awp ƒ v`fy AwgU AKvwauNdy sn [ srIr qW kbrW ivc gl jWdy hn, (pr kIqy krmW dy) AOK-sOK ijMd shwrdI hY [8[2[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh