ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 455

ਜੈਸੀ ਮਛੁਲੀ ਨੀਰ ਇਕੁ ਖਿਨੁ ਭੀ ਨਾ ਧੀਰੇ ਮਨ ਐਸਾ ਨੇਹੁ ਕਰੇਹੁ ॥ ਜੈਸੀ ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਪਿਆਸ ਖਿਨੁ ਖਿਨੁ ਬੂੰਦ ਚਵੈ ਬਰਸੁ ਸੁਹਾਵੇ ਮੇਹੁ ॥ ਹਰਿ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕਰੀਜੈ ਇਹੁ ਮਨੁ ਦੀਜੈ ਅਤਿ ਲਾਈਐ ਚਿਤੁ ਮੁਰਾਰੀ ॥ ਮਾਨੁ ਨ ਕੀਜੈ ਸਰਣਿ ਪਰੀਜੈ ਦਰਸਨ ਕਉ ਬਲਿਹਾਰੀ ॥ ਗੁਰ ਸੁਪ੍ਰਸੰਨੇ ਮਿਲੁ ਨਾਹ ਵਿਛੁੰਨੇ ਧਨ ਦੇਦੀ ਸਾਚੁ ਸਨੇਹਾ ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਛੰਤ ਅਨੰਤ ਠਾਕੁਰ ਕੇ ਹਰਿ ਸਿਉ ਕੀਜੈ ਨੇਹਾ ਮਨ ਐਸਾ ਨੇਹੁ ਕਰੇਹੁ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 455}

pdArQ:- nIr—pwxI [ DIry—DIrj krdI [ mn—hy mn! nyhu—pRym [ kryhu—kr [ cwiqRk—ppIhw [ bUMd—vrKw dI kxI [ cvY—boldw hY [ cvY myhu—cvY myGu, b`dl ƒ AwKdw hY [ suhwvy—hy sohxy (myG)! brsu—vrKw kr [ dIjY—Byt kr dyxw cwhIdw hY [ murwrI—prmwqmw (nwl) [ mwnu—AhMkwr [ supRsMny—dieAwvwn [ nwh—hy nwQ! hy pRBU-pqI! ivCuMny—hy ivCuVy hoey! Dn—jIv-iesqRI [ swcu—sdw-iQr rihx vwly pRBU ƒ [ nwnk—hy nwnk! CMq—is&iq-swlwh dy gIq [ nyhw—nyhu, pRym [2[

ArQ:- hy (myry) mn! qUM (prmwqmw nwl) ieho ijhw pRym bxw ijho ijhw m`CI dw pwxI nwl hY (m`CI pwxI qoN ibnw) iek iKn BI nhIN jIaU skdI; ijho ijhw (ppIhy dw pRym vrKw-bUMd nwl hY), ppIhw iqhwieAw hY (pr hor pwxI nhIN pINdw, auh) muV muV vrKw dI kxI mMgdw hY, qy b`dl ƒ AwKdw hY—hy sohxy (myG)! vrKw kr [

hy BweI! prmwqmw nwl ipAwr pwxw cwhIdw hY (ipAwr dy v`ty Awpxw) ieh mn aus dy hvwly krnw cwhIdw hY (qy ies qrHW) mn ƒ prmwqmw dy crnW ivc joVnw cwhIdw hY; AhMkwr nhIN krnw cwhIdw, prmwqmw dI srn pYxw cwhIdw hY, aus dy drsn dI ^wqr Awpxw Awp sdky krnw cwhIdw hY [

hy BweI! ijs jIv-iesqRI auqy gurU dieAwvwn huMdw hY auh sdw-iQr pRBU dw ismrn krdI hY qy aus dy dr qy ArzoeI krdI hY—hy ivCuVy hoey pRBU-pqI! mYƒ (Aw ky) iml [ hy nwnk! qUM BI byAMq mwlk pRBU dI is&iq-swlwh dy gIq gw [ hy (myry) mn! prmwqmw nwl ipAwr bxw, Ajyhw ipAwr (ijho ijhw m`CI dw pwxI nwl hY ijho ijhw ppIhy dw vrKw bUMd nwl hY) [2[

ਚਕਵੀ ਸੂਰ ਸਨੇਹੁ ਚਿਤਵੈ ਆਸ ਘਣੀ ਕਦਿ ਦਿਨੀਅਰੁ ਦੇਖੀਐ ॥ ਕੋਕਿਲ ਅੰਬ ਪਰੀਤਿ ਚਵੈ ਸੁਹਾਵੀਆ ਮਨ ਹਰਿ ਰੰਗੁ ਕੀਜੀਐ ॥ ਹਰਿ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕਰੀਜੈ ਮਾਨੁ ਨ ਕੀਜੈ ਇਕ ਰਾਤੀ ਕੇ ਹਭਿ ਪਾਹੁਣਿਆ ॥ ਅਬ ਕਿਆ ਰੰਗੁ ਲਾਇਓ ਮੋਹੁ ਰਚਾਇਓ ਨਾਗੇ ਆਵਣ ਜਾਵਣਿਆ ॥ ਥਿਰੁ ਸਾਧੂ ਸਰਣੀ ਪੜੀਐ ਚਰਣੀ ਅਬ ਟੂਟਸਿ ਮੋਹੁ ਜੁ ਕਿਤੀਐ ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਛੰਤ ਦਇਆਲ ਪੁਰਖ ਕੇ ਮਨ ਹਰਿ ਲਾਇ ਪਰੀਤਿ ਕਬ ਦਿਨੀਅਰੁ ਦੇਖੀਐ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 455}

pdArQ:- sUr—sUrj {suXL} [ snyhu—ipAwr [ icqvY—icqwrdI hY [ GxI—bhuq [ kid—kdoN? idnIAru— {idnkr} idn bnwx vwlw, sUrj [ koikl—koiel [ cvY suhwivAw—im`Tw boldI hY [ rMgu—ipAwr [ hiB—swry [ pwhuixAw—pRwhuxy [ iQru—Afol ic`q [ ju—jyhVw moh [ ikqIAY—qUM bxwieAw hoieAw hY [ min—mn ivc [3[

ArQ:- hy (myry) mn! (qYƒ) prmwqmw nwl ipAwr krnw cwhIdw hY (auho ijhw ipAwr ijho ijhw ckvI sUrj nwl krdI hY qy koiel AMb nwl krdI hY) [ ckvI dw sUrj nwl ipAwr hY, auh (swrI rwq sUrj dw hI) cyqw krdI rihMdI hY, bVI qWG krdI hY ik kdoN sUrj dw dIdwr hovygw [ koiel dw AMb nwl ipAwr hY (auh AMb dy ru`K auqy bYT ky) sohxw boldI hY [

hy BweI! prmwqmw nwl ipAwr pwxw cwhIdw hY (Awpxy iksy Dn-pdwrQ Awidk dw) AhMkwr nhIN krnw cwhIdw (ieQy AsI) swry iek rwq dy pRwhuxy (hI) hW [ iPr BI qUM ikauN (jgq nwl) ipAwr pwieAw hY, mwieAw nwl moh bxwieAw hoieAw hY, (ieQy sB) nµgy (^wlI-h`Q) AwauNdy hn qy (ieQoN) nµgy (^wlI-h`Q) hI cly jWdy hn [

hy BweI! gurU dw Awsrw lYxw cwhIdw hY, gurU dy crnIN pYxw cwhIdw hY (gurU dI srn ipAW hI mn) Afol ho skdw hY, qy qdoN hI ieh moh tu`tygw jyhVw qUM (mwieAw nwl) bxwieAw hoieAw hY [ hy nwnk! dieAw dy Gr srb-ivAwpk pRBU dI is&iq-swlwh dy gIq gwieAw kr, Awpxy mn ivc prmwqmw nwl ipAwr bxw (ausy qrHW ijvyN ckvI swrI rwq qWG krdI rihMdI hY ik) kdoN sUrj dw drsn hovygw [3[

ਨਿਸਿ ਕੁਰੰਕ ਜੈਸੇ ਨਾਦ ਸੁਣਿ ਸ੍ਰਵਣੀ ਹੀਉ ਡਿਵੈ ਮਨ ਐਸੀ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕੀਜੈ ॥ ਜੈਸੀ ਤਰੁਣਿ ਭਤਾਰ ਉਰਝੀ ਪਿਰਹਿ ਸਿਵੈ ਇਹੁ ਮਨੁ ਲਾਲ ਦੀਜੈ ॥ ਮਨੁ ਲਾਲਹਿ ਦੀਜੈ ਭੋਗ ਕਰੀਜੈ ਹਭਿ ਖੁਸੀਆ ਰੰਗ ਮਾਣੇ ॥ ਪਿਰੁ ਅਪਨਾ ਪਾਇਆ ਰੰਗੁ ਲਾਲੁ ਬਣਾਇਆ ਅਤਿ ਮਿਲਿਓ ਮਿਤ੍ਰ ਚਿਰਾਣੇ ॥ ਗੁਰੁ ਥੀਆ ਸਾਖੀ ਤਾ ਡਿਠਮੁ ਆਖੀ ਪਿਰ ਜੇਹਾ ਅਵਰੁ ਨ ਦੀਸੈ ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਛੰਤ ਦਇਆਲ ਮੋਹਨ ਕੇ ਮਨ ਹਰਿ ਚਰਣ ਗਹੀਜੈ ਐਸੀ ਮਨ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕੀਜੈ ॥੪॥੧॥੪॥ {ਪੰਨਾ 455}

pdArQ:- inis—rwq vyly [ kurMk—hrn [ nwd—(GMfy hyVy dI) Awvwz [ sRvxI—kMnW nwl [ hIau—ihrdw [ ifvY—dyNdw hY [ mn—hy mn! qruix—jvwn iesqRI [ aurJI—PsI hoeI [ isvY—syvw krdI hY [ lwl—suhxy (hrI) ƒ [ lwlih—lwl ƒ [ hiB—swrIAW [ Aiq icrwxy—mu`F kdImW dy [ swKI—gvwh, ivcolw [ ifTmu—mYN vyK ilAw hY [ AwKI—A`KW nwl [ mohn—mn ƒ moh lYx vwlw hrI {i^Awl krnw jI, l&z ‘mohn’ prmwqmw vwsqy hY [ “mohn qyrY aUcy mMdir”—auQy BI ‘mohn’ prmwqmw hI hY} [ ghIjY—pkV lYxw cwhIdw hY [4[

ArQ:- hy (myry) mn! prmwqmw nwl ieho ijhw ipAwr pwxw cwhIdw hY ijho ijhw ipAwr hrn pWdw hY, rwq vyly hrn GMfy hyVy dI Awvwz Awpxy kMnIN sux ky Awpxw ihrdw (aus Awvwz dy) hvwly kr dyNdw hY [ ijvyN jvwn iesqRI Awpxy pqI dy ipAwr ivc b`JI hoeI pqI dI syvw krdI hY, (ausy qrHW hy BweI!) Awpxw ieh mn sohxy pRBU ƒ dyxw cwhIdw hY, qy aus dy imlwp dw Awnµd mwxnw cwhIdw hY [ (jyhVI jIv-iesqRI Awpxw mn pRBU-pqI dy hvwly krdI hY auh aus) dy imlwp dIAW swrIAW ^uSIAW imlwp dy swry Awnµd mwxdI hY [ auh Awpxy pRBU-pqI ƒ (Awpxy AMdr hI) l`B lYNdI hY, auh AwpxI Awqmw ƒ gUVHw pRym-rMg cwVH lYNdI hY (ijvyN suhwgx lwl k`pVw pihndI hY) auh mu`F kdImW dy im`qr pRBU-pqI ƒ iml pYNdI hY [

(hy sKI! jdoN qoN) gurU myrw ivcolw bixAw hY, mYN pRBU-pqI ƒ AwpxIAW A`KW nwl vyK ilAw hY, mYƒ pRBU-pqI vrgw hor koeI nhIN id`sdw [ hy nwnk! (AwK—) hy myry mn! dieAw dy Gr, qy mn ƒ moh lYx vwly prmwqmw dI is&iq-swlwh dy gIq gWdw rhu [ hy mn! prmwqmw nwl ieho ijhw pRym pwxw cwhIdw hY (ijho ijhw hrn nwd nwl pWdw hY ijho ijhw jvwn iesqRI Awpxy pqI nwl pWdI hY) [4[1[4[

ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਸਲੋਕੁ ॥ ਬਨੁ ਬਨੁ ਫਿਰਤੀ ਖੋਜਤੀ ਹਾਰੀ ਬਹੁ ਅਵਗਾਹਿ ॥ ਨਾਨਕ ਭੇਟੇ ਸਾਧ ਜਬ ਹਰਿ ਪਾਇਆ ਮਨ ਮਾਹਿ ॥੧॥ ਛੰਤ ॥ ਜਾ ਕਉ ਖੋਜਹਿ ਅਸੰਖ ਮੁਨੀ ਅਨੇਕ ਤਪੇ ॥ ਬ੍ਰਹਮੇ ਕੋਟਿ ਅਰਾਧਹਿ ਗਿਆਨੀ ਜਾਪ ਜਪੇ ॥ ਜਪ ਤਾਪ ਸੰਜਮ ਕਿਰਿਆ ਪੂਜਾ ਅਨਿਕ ਸੋਧਨ ਬੰਦਨਾ ॥ ਕਰਿ ਗਵਨੁ ਬਸੁਧਾ ਤੀਰਥਹ ਮਜਨੁ ਮਿਲਨ ਕਉ ਨਿਰੰਜਨਾ ॥ ਮਾਨੁਖ ਬਨੁ ਤਿਨੁ ਪਸੂ ਪੰਖੀ ਸਗਲ ਤੁਝਹਿ ਅਰਾਧਤੇ ॥ ਦਇਆਲ ਲਾਲ ਗੋਬਿੰਦ ਨਾਨਕ ਮਿਲੁ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਹੋਇ ਗਤੇ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 455}

pdArQ:- bnu bnu—hryk jMgl [ hwkI—Q`k geI [ Avgwih—gwh ky, Bwl kr kr ky [ swD—gurU [ mwih—ivc [1[

CMq [ jw kau—ijs ƒ [ AsMK—Axigxq [ munI—smwDIAW lwx vwly [ qpy—DUxIAW qpwx vwly [ koit—kRoVW [ ArwDih—ArwDdy hn [ igAwnI—igAwnvwn, Drm-pusqkW dy ivdvwn [ jpy—jip, jp ky [ sMjm—ieMidRAW ƒ rokx dy jqn [ ikirAw—(imQIAW) Dwrimk rsmW [ soDn—srIr ƒ pivqR krn dy jqn [ bMdnw—isr invwxy, nmskwr [ gvnu—BOxw [ bduDw—DrqI [ mjnu—ieSnwn [ inrMjn—inrlyp hrI [ iqnu—iqRx, Gwh, bnspqI [ nwnk imlu—nwnk ƒ iml [ gqy—giq, au~cI Awqmk AvsQw [1[

ArQ:- (swrI lukweI prmwqmw dI pRwpqI vwsqy) hryk jMgl KojdI iPrI, (jMglW ivc) Bwl kr kr Q`k geI (pr prmwqmw nwh l`Bw) [ hy nwnk! (ijs vf-BwgI ƒ) jdoN gurU iml ipAw, aus ny Awpxy mn ivc (prmwqmw ƒ) l`B ilAw [1[

CMq [ (hy BweI!) ijs prmwqmw ƒ byAMq smwDI-iesiQq irSI Aqy AnykW DUxIAW qpwx vwly swDU l`Bdy hn, k®oVW hI bRhmw Aqy Drm-pusqkW dy ivdvwn ijs dw jwp jp ky AwrwDn krdy hn [ (hy BweI!) ijs inrlyp pRBU ƒ imlx vwsqy lok keI iksm dy jp qp krdy hn, ieMidRAW ƒ v`s krn dy jqn krdy hn, AnykW (imQIAW) Dwrimk rsmW qy pUjw krdy hn, Awpxy srIr ƒ pivqR krn dy swDn Aqy (fMfauq) bMdnw krdy hn, (iqAwgI bx ky) swrI DrqI dw c`kr lWdy hn (swry) qIrQW dy ieSnwn krdy hn (auh prmwqmw gurU dI ikrpw nwl swD sMgiq ivc iml pYNdw hY) [

hy dieAw dy somy goibMd! hy myry ipAwry pRBU! mnu`K, jMgl, bnspqI, pSU, pMCI—ieh swry hI qyrw AwrwDn krdy hn [ (mYN nwnk auqy dieAw kr, mYƒ) nwnk ƒ gurU dI sMgiq ivc imlw, qw ik mYƒ au~cI Awqmk AvsQw pRwpq ho jwey [1[

ਕੋਟਿ ਬਿਸਨ ਅਵਤਾਰ ਸੰਕਰ ਜਟਾਧਾਰ ॥ ਚਾਹਹਿ ਤੁਝਹਿ ਦਇਆਰ ਮਨਿ ਤਨਿ ਰੁਚ ਅਪਾਰ ॥ ਅਪਾਰ ਅਗਮ ਗੋਬਿੰਦ ਠਾਕੁਰ ਸਗਲ ਪੂਰਕ ਪ੍ਰਭ ਧਨੀ ॥ ਸੁਰ ਸਿਧ ਗਣ ਗੰਧਰਬ ਧਿਆਵਹਿ ਜਖ ਕਿੰਨਰ ਗੁਣ ਭਨੀ ॥ ਕੋਟਿ ਇੰਦ੍ਰ ਅਨੇਕ ਦੇਵਾ ਜਪਤ ਸੁਆਮੀ ਜੈ ਜੈ ਕਾਰ ॥ ਅਨਾਥ ਨਾਥ ਦਇਆਲ ਨਾਨਕ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਮਿਲਿ ਉਧਾਰ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 455}

pdArQ:- sMkr—SMkr, iSv [ jtwDwr—jtw-DwrI, iltW vwly [ dieAwr—hy dieAwl! min—mn ivc [ qin—ihrdy ivc [ ruc—qWG [ Apwr—byAMq [ Agm—hy AphuMc! purk—(kwmnw) pUrI krn vwly! DnI—hy mwlk! sur—dyvqy [ isD—smwDIAW ivc pu`gy hoey jogI [ gux—iSv jI dy syvk [ gMDrb—dyviqAW dy rwgI [ jK—dyviqAW dI iek SRyxI [ ikMnr—dyviqAW dI iek hOly myl dI jmwq ijnHW dw auprlw A`Dw DV mnu`K dw Aqy hyTlw GoVy dw imiQAw igAw hY [ BnI—aucwrdy hn [ jY jYkwr—sdw ij`q hovy sdw ij`q hovy jW iek-rs aucwrn [ AnwQ nwQ—inKsimAW dw Ksm [ imil—iml ky [ auDwr—ivkwrW qoN bcwE [2[

ArQ:- hy dieAwl hrI! ivSƒ dy k®oVW Avqwr Aqy kRoVW jtwDwrI iSv qYƒ (imlxw) locdy hn, auhnW dy mn ivc auhnW dy ihrdy ivc (qyry imlx dI) qWG rihMdI hY [

hy byAMq pRBU! hy AphuMc pRBU! hy goibMd! hy Twkur! hy sB dI kwmnw pUrI krn vwly pRBU! hy sB dy mwlk! dyvqy, jog-swDnW ivc pu`gy hoey jogI, iSv dy gx, dyviqAW dy rwgI, j`K, ikMnr (Awidk swry) qyrw ismrn krdy hn, qy gux aucwrdy hn [

hy BweI! k®oVW ieMdr, AnykW dyvqy, mwlk-pRBU dI jYkwr jpdy rihMdy hn [

hy nwnk! aus inKsimAW dy Ksm pRBU ƒ, dieAw dy somy pRBU ƒ swD sMgiq dI rwhIN (hI) iml ky (sMswr-smuMdr qoN) byVw pwr huMdw hY [2[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh