ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 448

ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੪ ਛੰਤ ॥ ਵਡਾ ਮੇਰਾ ਗੋਵਿੰਦੁ ਅਗਮ ਅਗੋਚਰੁ ਆਦਿ ਨਿਰੰਜਨੁ ਨਿਰੰਕਾਰੁ ਜੀਉ ॥ ਤਾ ਕੀ ਗਤਿ ਕਹੀ ਨ ਜਾਈ ਅਮਿਤਿ ਵਡਿਆਈ ਮੇਰਾ ਗੋਵਿੰਦੁ ਅਲਖ ਅਪਾਰ ਜੀਉ ॥ ਗੋਵਿੰਦੁ ਅਲਖ ਅਪਾਰੁ ਅਪਰੰਪਰੁ ਆਪੁ ਆਪਣਾ ਜਾਣੈ ॥ ਕਿਆ ਇਹ ਜੰਤ ਵਿਚਾਰੇ ਕਹੀਅਹਿ ਜੋ ਤੁਧੁ ਆਖਿ ਵਖਾਣੈ ॥ ਜਿਸ ਨੋ ਨਦਰਿ ਕਰਹਿ ਤੂੰ ਅਪਣੀ ਸੋ ਗੁਰਮੁਖਿ ਕਰੇ ਵੀਚਾਰੁ ਜੀਉ ॥ ਵਡਾ ਮੇਰਾ ਗੋਵਿੰਦੁ ਅਗਮ ਅਗੋਚਰੁ ਆਦਿ ਨਿਰੰਜਨੁ ਨਿਰੰਕਾਰੁ ਜੀਉ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 448}

pdArQ:- Agm—AphuMc [ Agocru— {go—igAwn-ieMdRy} igAwn-ieMidRAW dI phuMc qoN pry [ Awid—sB dy mu`F [ inrMjnu— {inr-AMjnu} ijs ƒ mwieAw dI kwlK nhIN l`g skdI [ inrMkwru— {inr-uAwkwr} ijs dw koeI ^ws srUp d`isAw nhIN jw skdw [ giq—hwlq [ Aimiq—AimxvI [ AlK—ijs dw srUp ibAwn nwh kIqw jw sky [ AprMpru—pry qoN pry byAMq [ khIAih—khy jwx [ ijs no— {l&z ‘ijsu’ dw   u  sMbMDk ‘no’ dy kwrn au~f igAw hY [ vyKo ‘gurbwxI ivAwkrx’} [1[

ArQ:- (hy BweI!) myrw goivMd (sB qoN) v`fw hY (iksy isAwxp nwl aus qk mnu`K dI) phuMc nhIN ho skdI, auh igAwn-ieMidRAW dI phuMc qoN pry hY, (swry jgq dw) mUl hY, aus ƒ mwieAw dI kwlK nhIN l`g skdI, aus dI koeI ^ws Skl nhIN d`sI jw skdI [ (hy BweI!) ieh nhIN d`isAw jw skdw ik prmwqmw ikho ijhw hY, aus dw vf`px BI imixAw nhIN jw skdw (hy BweI!) myrw auh goivMd ibAwn qoN bwhr hY byAMq hY [ pry qoN pry hY, Awpxy Awp ƒ auh hI jwxdw hY [ iehnW jIvW ivcwirAW dI kIh pWieAW hY (ik aus dw srUp d`s s`kx)?

(hy pRBU! koeI BI AYsw jIv nhIN hY) jo qyrI hsqI ƒ ibAwn kr ky smJw sky [ hy pRBU! ijs mnu`K auqy qUM AwpxI myhr dI ingwh krdw hYN, auh gurU dI srn pY ky (qyry guxW dI) ivcwr krdw hY [

(hy BweI!) myrw goivMd (sB qoN) v`fw hY, (iksy isAwxp nwl aus qk mnu`K dI) phuMc nhIN ho skdI, auh igAwn-ieMidRAW dI phuMc qoN pry hY, (swry jgq dw) mUl hY aus ƒ mwieAw dI kwlK nhIN l`g skdI aus dI koeI ^ws Skl nhIN d`sI jw skdI [1[

ਤੂੰ ਆਦਿ ਪੁਰਖੁ ਅਪਰੰਪਰੁ ਕਰਤਾ ਤੇਰਾ ਪਾਰੁ ਨ ਪਾਇਆ ਜਾਇ ਜੀਉ ॥ ਤੂੰ ਘਟ ਘਟ ਅੰਤਰਿ ਸਰਬ ਨਿਰੰਤਰਿ ਸਭ ਮਹਿ ਰਹਿਆ ਸਮਾਇ ਜੀਉ ॥ ਘਟ ਅੰਤਰਿ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਤਾ ਕਾ ਅੰਤੁ ਨ ਪਾਇਆ ॥ ਤਿਸੁ ਰੂਪੁ ਨ ਰੇਖ ਅਦਿਸਟੁ ਅਗੋਚਰੁ ਗੁਰਮੁਖਿ ਅਲਖੁ ਲਖਾਇਆ ॥ ਸਦਾ ਅਨੰਦਿ ਰਹੈ ਦਿਨੁ ਰਾਤੀ ਸਹਜੇ ਨਾਮਿ ਸਮਾਇ ਜੀਉ ॥ ਤੂੰ ਆਦਿ ਪੁਰਖੁ ਅਪਰੰਪਰੁ ਕਰਤਾ ਤੇਰਾ ਪਾਰੁ ਨ ਪਾਇਆ ਜਾਇ ਜੀਉ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 448}

pdArQ:- purKu—srb-ivAwpk [ krqw—isrjxhwr [ pwru—pwrlw bMnw [ Gt—srIr [ inrMqir—ibnw iv`Q dy {AMqru—iv`Q} [ AMqir—AMdr, ivc [ ryK—ichn c`kr {ryKw—lkIr} [ Aidstu—nwh id`sx vwlw [ gurmuiK—gurU dI rwhIN [ Anµid—Awnµd ivc [ shjy—Awqmk Afolqw ivc, shij hI [2[

ArQ:- hy pRBU! qUM swry jgq dw mUl hYN qy srb-ivAwpk hYN, qUM pry qoN pry hYN qy swrI rcnw dw rcnhwr hYN [ qyrI hsqI dw pwrlw bMnw (iksy ƒ) l`B nhIN skdw [ qUM hryk srIr ivc mOjUd hYN, qUM iek-rs sBnW ivc smw irhw hYN [

hy BweI! pwrbRhm prmysr hryk srIr dy AMdr mOjUd hY aus dy guxW dw AMq (koeI jIv) nhIN pw skdw [ aus pRBU dw koeI ^ws rUp koeI ^ws ichn c`kr d`isAw nhIN jw skdw [ auh pRBU (iehnW A`KW nwl) id`sdw nhIN auh igAwn-ieMidRAW dI phuMc qoN pry hY, gurU dI rwhIN hI ieh smJ pYNdI hY ik aus prmwqmw dw srUp ibAwn nhIN kIqw jw skdw [ (jyhVw mnu`K gurU dI srn pYNdw hY auh) idn rwq hr vyly Awqmk Awnµd ivc mgn rihMdw hY, prmwqmw dy nwm ivc lIn rihMdw hY [

hy pRBU! qUM swry jgq dw mUl hYN qy srb-ivAwpk hYN, qUM pry qoN pry hYN qy swrI rcnw dw rcnhwr hYN [ qyrI hsqI dw pwrlw bMnw (iksy ƒ) l`B nhIN skdw [2[

ਤੂੰ ਸਤਿ ਪਰਮੇਸਰੁ ਸਦਾ ਅਬਿਨਾਸੀ ਹਰਿ ਹਰਿ ਗੁਣੀ ਨਿਧਾਨੁ ਜੀਉ ॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਪ੍ਰਭੁ ਏਕੋ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਈ ਤੂੰ ਆਪੇ ਪੁਰਖੁ ਸੁਜਾਨੁ ਜੀਉ ॥ ਪੁਰਖੁ ਸੁਜਾਨੁ ਤੂੰ ਪਰਧਾਨੁ ਤੁਧੁ ਜੇਵਡੁ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਈ ॥ ਤੇਰਾ ਸਬਦੁ ਸਭੁ ਤੂੰਹੈ ਵਰਤਹਿ ਤੂੰ ਆਪੇ ਕਰਹਿ ਸੁ ਹੋਈ ॥ ਹਰਿ ਸਭ ਮਹਿ ਰਵਿਆ ਏਕੋ ਸੋਈ ਗੁਰਮੁਖਿ ਲਖਿਆ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਜੀਉ ॥ ਤੂੰ ਸਤਿ ਪਰਮੇਸਰੁ ਸਦਾ ਅਬਿਨਾਸੀ ਹਰਿ ਹਰਿ ਗੁਣੀ ਨਿਧਾਨੁ ਜੀਉ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 448}

pdArQ:- siq—sdw kwiem rihx vwlw [ prmysru—prm eISÍr, sB qoN v`fw hwkm [ AibnwsI—kdy nws nwh hox vwlw [ gux inDwnu—(swry) guxW dw ^zwnw [ purKu—srb-ivAwpk [ sujwnu—isAwxw [ prDwnu—mMinAw-pRmMinAw [

sbdu—hukmu [ sBu—hr QW [ qUM hY—qUM hI [ vrqih—mOjUd hYN [ rivAw—ivAwpk hY [ gurmuiK—gurU dI srn ipAW [ liKAw—smiJAw jWdw hY [3[

ArQ:- hy pRBU! qUM sdw kwiem rihx vwlw hYN qUM sB qoN v`fw hYN, qUM kdy BI nws hox vwlw nhIN hYN, qUM swry guxW dw ^zwnw hYN [ hy hrI! qUM hI ieko iek mwlk hYN, qyry brwbr dw hor koeI nhIN hY qUM Awp hI sB dy AMdr mOjUd hYN, qUM Awp hI sB dy idl dI jwxn vwlw hYN [ hy hrI! qUM sB ivc ivAwpk hYN, qUM Gt Gt dI jwxn vwlw hYN, qUM sB qoN iSromxI hYN, qyry jyfw hor koeI nhIN hY [ hr QW qyrw hI hukm c`l irhw hY, hr QW qUM hI qUM mOjUd hYN, jgq ivc auhI huMdw hY jo qUM Awp hI krdw hYN [

hy BweI! swrI isRStI ivc iek auh prmwqmw hI rm irhw hY, gurU dI srn ipAW aus prmwqmw dy nwm dI sUJ pYNdI hY [

hy pRBU! qUM sdw kwiem rihx vwlw hYN, qUM sB qoN v`fw hwkm hYN, qUM kdy BI nws hox vwlw nhIN hYN, qUM swry guxW dw ^zwnw hYN [3[

ਸਭੁ ਤੂੰਹੈ ਕਰਤਾ ਸਭ ਤੇਰੀ ਵਡਿਆਈ ਜਿਉ ਭਾਵੈ ਤਿਵੈ ਚਲਾਇ ਜੀਉ ॥ ਤੁਧੁ ਆਪੇ ਭਾਵੈ ਤਿਵੈ ਚਲਾਵਹਿ ਸਭ ਤੇਰੈ ਸਬਦਿ ਸਮਾਇ ਜੀਉ ॥ ਸਭ ਸਬਦਿ ਸਮਾਵੈ ਜਾਂ ਤੁਧੁ ਭਾਵੈ ਤੇਰੈ ਸਬਦਿ ਵਡਿਆਈ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਬੁਧਿ ਪਾਈਐ ਆਪੁ ਗਵਾਈਐ ਸਬਦੇ ਰਹਿਆ ਸਮਾਈ ॥ ਤੇਰਾ ਸਬਦੁ ਅਗੋਚਰੁ ਗੁਰਮੁਖਿ ਪਾਈਐ ਨਾਨਕ ਨਾਮਿ ਸਮਾਇ ਜੀਉ ॥ ਸਭੁ ਤੂੰਹੈ ਕਰਤਾ ਸਭ ਤੇਰੀ ਵਡਿਆਈ ਜਿਉ ਭਾਵੈ ਤਿਵੈ ਚਲਾਇ ਜੀਉ ॥੪॥੭॥੧੪॥ {ਪੰਨਾ 448}

pdArQ:- sBu—hr QW [ krqw—hy krqwr! vifAweI—bzurgI, vf`px, qyj-pRqwp [ BwvY—cMgw l`gy [ clwie—qor [ sB—swrI lukweI [ sbid—hukm ivc [ smwie—lIn rihMdI hY, Anuswr ho ky qurdI hY [ gurmuiK—gurU dI srn pY ky [ Awpu—Awpw-Bwv [ sbdy—gurU dy Sbd dI rwhIN [ Agocru—ijs qk igAwn-ieMidRAW dI phuMc n ho sky [ nwim—nwm ivc [4[

ArQ:- hy krqwr! hr QW qUM hI qUM hYN, swrI isRStI qyry hI qyj-pRqwp dw pRkwS hY [ hy krqwr! ijvyN qYƒ cMgw l`gy, iqvyN, (AwpxI ies rcnw ƒ Awpxy hukm ivc) qor [ hy krqwr! ijvyN qYƒ Awp ƒ cMgw l`gdw hY iqvyN qUM isRStI ƒ kwry lw irhw hYN, swrI lukweI qyry hI hukm dy Anuswr ho ky qurdI hY [ swrI lukweI qyry hukm ivc hI itkI rihMdI hY, jdoN qYƒ cMgw l`gdw hY, qW qyry hukm Anuswr hI (jIvW ƒ) Awdr-mwx imldw hY [

hy BweI! jy gurU dI srn pY ky cMgI Akl hwsl kr leIey, jy (Awpxy AMdroN) haumY-AhMkwr dUr kr leIey, qW gur-Sbd dI brkiq nwl auh krqwr hr QW ivAwpk id`sdw hY [

hy nwnk! (AwK—hy krqwr!) qyrw hukm jIvW dy igAwn-ieMidRAW dI phuMc qoN pry hY (qyry hukm dI smJ) gurU dI srn ipAW pRwpq huMdIw hY, (ijs mnu`K ƒ pRwpq huMdI hY auh qyry) nwm ivc lIn ho jWdw hY [ hy krqwr! hr QW qUM hI qUM hYN, swrI isRStI qyry hI qyj-pRqwp dw pRkwS hY [ hy krqwr! ijvyN qYƒ cMgw l`gy iqvyN (AwpxI ies isRStI ƒ Awpxy hukm ivc) qor [4[7[14[

ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੪ ਛੰਤ ਘਰੁ ੪ ॥ ਹਰਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਭਿੰਨੇ ਲੋਇਣਾ ਮਨੁ ਪ੍ਰੇਮਿ ਰਤੰਨਾ ਰਾਮ ਰਾਜੇ ॥ ਮਨੁ ਰਾਮਿ ਕਸਵਟੀ ਲਾਇਆ ਕੰਚਨੁ ਸੋਵਿੰਨਾ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਰੰਗਿ ਚਲੂਲਿਆ ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਤਨੋ ਭਿੰਨਾ ॥ ਜਨੁ ਨਾਨਕੁ ਮੁਸਕਿ ਝਕੋਲਿਆ ਸਭੁ ਜਨਮੁ ਧਨੁ ਧੰਨਾ ॥੧॥ ਹਰਿ ਪ੍ਰੇਮ ਬਾਣੀ ਮਨੁ ਮਾਰਿਆ ਅਣੀਆਲੇ ਅਣੀਆ ਰਾਮ ਰਾਜੇ ॥ ਜਿਸੁ ਲਾਗੀ ਪੀਰ ਪਿਰੰਮ ਕੀ ਸੋ ਜਾਣੈ ਜਰੀਆ ॥ ਜੀਵਨ ਮੁਕਤਿ ਸੋ ਆਖੀਐ ਮਰਿ ਜੀਵੈ ਮਰੀਆ ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਸਤਿਗੁਰੁ ਮੇਲਿ ਹਰਿ ਜਗੁ ਦੁਤਰੁ ਤਰੀਆ ॥੨॥ ਹਮ ਮੂਰਖ ਮੁਗਧ ਸਰਣਾਗਤੀ ਮਿਲੁ ਗੋਵਿੰਦ ਰੰਗਾ ਰਾਮ ਰਾਜੇ ॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਹਰਿ ਪਾਇਆ ਹਰਿ ਭਗਤਿ ਇਕ ਮੰਗਾ ॥ ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਤਨੁ ਸਬਦਿ ਵਿਗਾਸਿਆ ਜਪਿ ਅਨਤ ਤਰੰਗਾ ॥ ਮਿਲਿ ਸੰਤ ਜਨਾ ਹਰਿ ਪਾਇਆ ਨਾਨਕ ਸਤਸੰਗਾ ॥੩॥ ਦੀਨ ਦਇਆਲ ਸੁਣਿ ਬੇਨਤੀ ਹਰਿ ਪ੍ਰਭ ਹਰਿ ਰਾਇਆ ਰਾਮ ਰਾਜੇ ॥ ਹਉ ਮਾਗਉ ਸਰਣਿ ਹਰਿ ਨਾਮ ਕੀ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮੁਖਿ ਪਾਇਆ ॥ ਭਗਤਿ ਵਛਲੁ ਹਰਿ ਬਿਰਦੁ ਹੈ ਹਰਿ ਲਾਜ ਰਖਾਇਆ ॥ ਜਨੁ ਨਾਨਕੁ ਸਰਣਾਗਤੀ ਹਰਿ ਨਾਮਿ ਤਰਾਇਆ ॥੪॥੮॥੧੫॥ {ਪੰਨਾ 448-449}

pdArQ:- iBMny—iB`jy hoey hn, qr ho gey hn, srUr ivc Aw gey hn [ loiex—A`KW [ pRyim—pRym-rMg ivc [ rqMnw—r`qw hoieAw, rMigAw igAw hY [ rwim—rwm ny [ kMcnu—sonw [ soivMnw—suvMn, sohxy rMg vwlw [ gurmuiK—gurU dI srn ipAW [ clUilAw—gUVHy lwl rMg nwl rMigAw igAw hY [ qno—qnu, srIr, ihrdw [ musik—ksqUrI nwl [ JkoilAw—cMgI qrHW sugMiDq ho igAw hY [ Dnu DMnw—BwgW vwlw, sPl [1[

ArQ:- hy BweI! myrIAW A`KW Awqmk jIvn dyx vwly hir-nwm-jl nwl srUr ivc Aw geIAW hn, myrw mn pRBU dy pRym-rMg ivc rMigAw igAw hY [ prmwqmw ny myry mn ƒ (Awpxy nwm dI) ksv`tI auqy GswieAw hY, qy ieh su`D sonw bx igAw hY [ gurU dI srn ipAW myrw mn pRBU dy pRym-rMg ivc gUVHw lwl ho igAw hY, myrw mn qro-qr ho igAw hY, myrw ihrdw qro-qr ho igAw hY [ (gurU dI ikrpw nwl) dws nwnk (pRBU dy nwm dI) ksqUrI nwl cMgI qrHW sugMiDq ho igAw hY, (dws nwnk dw) swrw jIvn hI BwgW vwlw bx igAw hY [1[

pdArQ:- AxIAwly—AxI vwly, iqR`KI nok vwly (qIr) [ pIr—pIV, drd [ iprMm—pRym [ jrIAw—jrI jWdI hY [ jIvn mukiq—dunIAw dI ikrq-kwr krdw hoieAw hI mwieAw dy bMDnW qoN Awzwd [ mir—mr ky, mwieAw vloN ACoh ho ky [ duqru—ijs qoN pwr lµGxw AOKw hY [2[

ArQ:- pRBU-crnW ivc pRym pYdw krn vwlI gurbwxI ny myrw mn ivMnH ilAw hY ijvyN iqR`KI nok vwly qIr (iksy cIz ƒ) ivMnH lYNdy hn [ (hy BweI!) ijs mnu`K dy AMdr pRBU pRym dI pIV au~TdI hY auhI jwxdw hY ik aus ƒ ikvyN shwirAw jw skdw hY [ jyhVw mnu`K mwieAw dy moh vloN ACoh ho ky Awqmk jIvn jIaUNdw hY auh dunIAw dI ikrq kwr krdw hoieAw hI mwieAw dy bMDnW qoN Awzwd rihMdw hY [ hy dws nwnk! (AwK—) hy hrI! mYƒ gurU imlw, qw ik mYN ies sMswr (-smuMdr) qoN pwr lµG skW ijs ƒ qrnw AOKw hY [2[

pdArQ:- mugD—mUrK, by-smJ [ goivMd—hy goivMd! rMgw—keI coj-qmwSy krn vwlw [ guir—gurU dI rwhIN [ mMgw—mMgW, mYN mMgdw hW [ sbid—gur-Sbd dI rwhIN [ ivgwisAw—iKV ipAw hY [ jip—jp ky [ Anq qrMgw—Anµq qrMgW vwlw, ijs ivc byAMq lhrW auT rhIAW hn [ imil—iml ky {l&z ‘imlu’ Aqy ‘imil’ dw &rk cyqy r`Kx-jog hY} [3[

ArQ:- hy byAMq kOqkW dy mwlk goivMd! (swƒ) iml, AsI mUrK by-smJ qyrI srn Awey hW [ (hy BweI!) mYN (gurU pwsoN) prmwqmw dI BgqI (dI dwiq) mMgdw hW (ikauNik) pUry gurU dI rwhIN hI prmwqmw iml skdw hY [ (hy BweI!) gurU dy Sbd dI rwhIN byAMq lhrW vwly (smuMdr-pRBU) ƒ ismr ky myrw mn iKV ipAw hY, myrw ihrdw pRPulq ho igAw hY [ hy nwnk! (AwK—) sMq jnW ƒ iml ky sMqW dI sMgiq ivc mYN prmwqmw ƒ l`B ilAw hY [3[

pdArQ:- dieAwl—hy dieAw dy Gr! pRB—hy pRBU! hir rwieAw—hy pRBU pwiqSwh! hau—mYN [ mwgau—mwgauN, mYN mMgdw hW [ srix—Awsrw, Et [ muiK—muK ivc [ Bgiq vClu—BgqI nwl ipAwr krn vwlw [ ibrdu—mu`F kdImW dw suBwau [ lwj—ie`zq [ nwim—nwm dI rwhIN [4[

ArQ:- hy dInW auqy dieAw krn vwly! hy hrI! hy pRBU! hy pRBU pwiqSwh! myrI bynqI sux [ hy hrI! mYN qyry nwm dw Awsrw mMgdw hW [ hy hrI! (qyrI myhr hovy qW mYN qyrw nwm) Awpxy mUMh ivc pw skdw hW (mUMh nwl jp skdw hW) [

(hy BweI!) prmwqmw dw ieh mu`F kdImW dw suBwau hY ik auh BgqI nwl ipAwr krdw hY (jyhVw aus dI srn pey, aus dI) ie`zq r`K lYNdw hY [ (hy BweI!) dws nwnk (BI) aus hrI dI srn Aw ipAw hY (srn Awey mnu`K ƒ) hrI Awpxy nwm ivc joV ky (sMswr-smuMdr qoN) pwr lµGw lYNdw hY [4[8[15[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh