ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 360

ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਗੁੜੁ ਕਰਿ ਗਿਆਨੁ ਧਿਆਨੁ ਕਰਿ ਧਾਵੈ ਕਰਿ ਕਰਣੀ ਕਸੁ ਪਾਈਐ ॥ ਭਾਠੀ ਭਵਨੁ ਪ੍ਰੇਮ ਕਾ ਪੋਚਾ ਇਤੁ ਰਸਿ ਅਮਿਉ ਚੁਆਈਐ ॥੧॥ ਬਾਬਾ ਮਨੁ ਮਤਵਾਰੋ ਨਾਮ ਰਸੁ ਪੀਵੈ ਸਹਜ ਰੰਗ ਰਚਿ ਰਹਿਆ ॥ ਅਹਿਨਿਸਿ ਬਨੀ ਪ੍ਰੇਮ ਲਿਵ ਲਾਗੀ ਸਬਦੁ ਅਨਾਹਦ ਗਹਿਆ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਪੂਰਾ ਸਾਚੁ ਪਿਆਲਾ ਸਹਜੇ ਤਿਸਹਿ ਪੀਆਏ ਜਾ ਕਉ ਨਦਰਿ ਕਰੇ ॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਕਾ ਵਾਪਾਰੀ ਹੋਵੈ ਕਿਆ ਮਦਿ ਛੂਛੈ ਭਾਉ ਧਰੇ ॥੨॥ ਗੁਰ ਕੀ ਸਾਖੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਣੀ ਪੀਵਤ ਹੀ ਪਰਵਾਣੁ ਭਇਆ ॥ ਦਰ ਦਰਸਨ ਕਾ ਪ੍ਰੀਤਮੁ ਹੋਵੈ ਮੁਕਤਿ ਬੈਕੁੰਠੈ ਕਰੈ ਕਿਆ ॥੩॥ ਸਿਫਤੀ ਰਤਾ ਸਦ ਬੈਰਾਗੀ ਜੂਐ ਜਨਮੁ ਨ ਹਾਰੈ ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਸੁਣਿ ਭਰਥਰਿ ਜੋਗੀ ਖੀਵਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਧਾਰੈ ॥੪॥੪॥੩੮॥ {ਪੰਨਾ 360}

pdArQ:- igAwnu—Akwl purK nwl fUMGI sWJ [ iDAwnu—pRBU dI Xwd ivc suriq juVI rihxI [ DwvY—mhUey dy Pu`l [ krxI—au~cw Awcrn [ ksu—ik`kr dy s`k [ Bvnu—srIr, dyh-A`iDAws [ BwTI—Srwb k`Fx vwsqy B`TI, (lwhx vwlw BWfw, BWfy dy aupr nwl, BWfy dy hyT A`g—ies swry dw smUh) [ pocw—TMfy pwxI dw pocw aus nwlI auqy ijs ivcoN Ark dI Bw& inkldI hY, qwik Bw& TMfI ho ky Ark bxdI jwey [ iequ—ies dI rwhIN [ iequ ris—ies (iqAwr hoey) rs dI rwhIN [ Aimau—AMimRq [1[

bwbw—jy jogI! mqvwro—msq [ shj—Afolqw [ Aih—idn [ inis—rwq [ Anwhd—iek-rs, lgwqwr [ gihAw—pkiVAw, gRhx kIqw [1[rhwau[

pUrw—sB guxW dw mwlk pRBU [ swcu—sdw itky rihx vwlw [ shjy—Afol AvsQw ivc (r`K ky) [ mid—Srwb ivc [ CUCY—Poky ivc [ Bwau—ipAwr [2[

swKI—is`iKAw, aupdyS [ AMimRq—At`l Awqmk jIvn dyx vwlI [ prvwxu—kbUl [2[

rqw—rMigAw hoieAw [ jUAY—jUey ivc [ KIvw—msq [ Dwr—ilv, ibRqI [4[

not:- jogI smwDI vyly suriq dI iekwgRqw vwsqy Srwb pINdy sn [ siqgurU jI aus Srwb dI inKyDI krdy hn [

ArQ:- jy jogI! (qusIN suriq ƒ itkwx leI Srwb pINdy ho, ieh nSw auqr jWdw hY; qy suriq muV au~KV jWdI hY) Asl msqwnw auh mn hY jo prmwqmw dy ismrn dw rs pINdw hY (ismrn dw Awnµd mwxdw hY) jo (ismrn dI brkiq nwl) Afolqw dy hulwirAW ivc itikAw rihMdw hY, ijs ƒ pRBU-crnW dy pRym dI ieqnI ilv lgdI hY ik idn rwq bxI rihMdI hY, jo Awpxy gurU dy Sbd ƒ sdw iek-rs Awpxy AMdr itkweI r`Kdw hY [1[rhwau[

(hy jogI!) prmwqmw nwl fUMGI sWJ ƒ guV bxw, pRBU-crnW ivc juVI suriq ƒ mhUey dy Pu`l bxw, au~cy Awcrn ƒ ik`krW dy s`k bxw ky (iehnW ivc) rlw dy [ srIrk moh ƒ swV—ieh Srwb k`Fx dI B`TI iqAwr kr, pRBU-crnW ivc ipAwr joV—ieh hY auh TMfw pocw jo Ark vwlI nwlI auqy Pyrnw hY [ ies swry imlvyN rs ivcoN (At`l Awqmk jIvn dwqw) AMimRq inklygw [1[

(hy jogI!) ieh hY auh ipAwlw ijs dI msqI sdw itkI rihMdI hY, sB guxW dw mwlk pRBU Afolqw ivc r`K ky aus mnu`K ƒ (ieh ipAwlw) iplWdw hY ijs auqy Awp myhr dI nzr krdw hY [ jyhVw mnu`K At`l Awqmk jIvn dyx vwly ies rs dw vpwrI bx jwey auh (quhwfy vwly ies) hoCy Srwb nwl ipAwr nhIN krdw [2[

ijs mnu`K ny At`l Awqmk jIvn dyx vwlI gurU dI is`iKAw-BrI bwxI dw rs pIqw hY, auh pINidAW hI pRBU dIAW nzrW ivc kbUl ho jWdw hY, auh prmwqmw dy dr dy dIdwr dw pRymI bx jWdw hY, aus ƒ nwh mukqI dI loV rihMdI hY nwh bYkuMT dI [3[

hy nwnk! (AwK—) hy BrQrI jogI! jo mnu`K pRBU dI is&iq-swlwh ivc rMigAw igAw hY auh sdw (mwieAw dy moh qoN) ivrkq rihMdw hY, auh Awqmk mnu`Kw jIvn jUey ivc (Bwv, AjweIN) nhIN gvWdw, auh qW At`l Awqmk jIvn dwqy Awnµd ivc msq rihMMdw hY [4[4[38[

ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਖੁਰਾਸਾਨ ਖਸਮਾਨਾ ਕੀਆ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੁ ਡਰਾਇਆ ॥ ਆਪੈ ਦੋਸੁ ਨ ਦੇਈ ਕਰਤਾ ਜਮੁ ਕਰਿ ਮੁਗਲੁ ਚੜਾਇਆ ॥ ਏਤੀ ਮਾਰ ਪਈ ਕਰਲਾਣੇ ਤੈਂ ਕੀ ਦਰਦੁ ਨ ਆਇਆ ॥੧॥ ਕਰਤਾ ਤੂੰ ਸਭਨਾ ਕਾ ਸੋਈ ॥ ਜੇ ਸਕਤਾ ਸਕਤੇ ਕਉ ਮਾਰੇ ਤਾ ਮਨਿ ਰੋਸੁ ਨ ਹੋਈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸਕਤਾ ਸੀਹੁ ਮਾਰੇ ਪੈ ਵਗੈ ਖਸਮੈ ਸਾ ਪੁਰਸਾਈ ॥ ਰਤਨ ਵਿਗਾੜਿ ਵਿਗੋਏ ਕੁਤੀ ਮੁਇਆ ਸਾਰ ਨ ਕਾਈ ॥ ਆਪੇ ਜੋੜਿ ਵਿਛੋੜੇ ਆਪੇ ਵੇਖੁ ਤੇਰੀ ਵਡਿਆਈ ॥੨॥ ਜੇ ਕੋ ਨਾਉ ਧਰਾਏ ਵਡਾ ਸਾਦ ਕਰੇ ਮਨਿ ਭਾਣੇ ॥ ਖਸਮੈ ਨਦਰੀ ਕੀੜਾ ਆਵੈ ਜੇਤੇ ਚੁਗੈ ਦਾਣੇ ॥ ਮਰਿ ਮਰਿ ਜੀਵੈ ਤਾ ਕਿਛੁ ਪਾਏ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਵਖਾਣੇ ॥੩॥੫॥੩੯॥ {ਪੰਨਾ 360}

pdArQ:- Kurwswn—eIrwn dy pUrb Aqy A&Zwinsqwn dy p`Cm vl dw dys ijs ivc hrwq qy mShd pRis`D ngr hn [ ihMdusqwn dy lok isMD drIAw dy p`Cm vl dy dySW ƒ Kurwswn hI AwK dyNdy hn [ Ksm—mwlk [ Ksmwnw—spurdgI [ AwpY—Awpxy Awp ƒ [ krqw—krqwr [ muglu—bwbr [ eyqI—ieqnI [ krlwxY—pukwr auTy [ drdu—du`K, qrs [1[

krqw—hy krqwr! soeI—swr lYx vwlw, rwKI krn vwlw [ skqw—qkVw [ min—mn ivc [ rosu—rosw, iglw, Zu`sw [1[rhwau[

sIhu—Syr [ pY—h`lw kr ky [ vgY—gweIAW dy v`g ƒ, inh`iQAW ƒ, grIbW ƒ [ pursweI—purisS, pu`C [ rqn—rqnW vrgy iesqRIAW mrd [ ivgwiV—ivgwV ky [ ivgoey—^uAwr kIqy, nws kr id`qy [ kuqˆØI—ku`iqAW ny, muZlW ny [ swr—^br [ joiV—joV ky [ vyKu—hy pRBU! vyK [2[

swd—rMg rlIAW [ min—mn ivc [ Bwxy—BwauNdy [ min Bwxy—jo BI mn ivc cMgy l`gx [ KsmY ndrI—Ksm-pRBU dIAW ingwhW ivc [ jyqy—ijqny BI [ mir mir—mr ky mr ky, Awpxy Awp ƒ ivkwrW vloN htw ky [3[

not:- jdoN m`ky vl dI qIjI ‘audwsI’ qoN gurU nwnk dyv jI bZdwd kwbl dy rsqy sMn 1521 ivc ihMdusqwn ƒ vwps Aw rhy sn, auhnIN hI idnIN bwbr ny Byrw isAwlkot mwr ky sYdpur (AYmnwbwd) qy hmlw kIqw sI [ siqgurU jI BI AYmnwbwd phuMc cuky sn [ bwbr dy muZl POjIAW h`QoN jo durgiq sYdpur-invwsIAW dI A`KIN vyKI, aus dw izkr siqgurU jI ies Sbd ivc kr rhy hn [

ArQ:- Kurwswn dI spurdgI (iksy hor ƒ) kr ky (bwbr muZl ny hmlw kr ky) ihMdusqwn ƒ Aw shm pwieAw [ (jyhVy lok Awpxy &rz Bulw ky rMg rlIAW ivc pY jWdy hn auhnW ƒ szw BugqxI hI pYNdI hY, ies bwry) krqwr Awpxy auqy ieqrwz nhIN Awaux dyNdw [ (so, &rz Bulw ky ivkwrW ivc msq pey pTwx hwkmW ƒ dMf dyx leI krqwr ny) muZl-bwbr ƒ jmrwj bxw ky (ihMdusqwn qy) cwVH id`qw [ (pr, hy krqwr! bd-msq pTwx hwkmW dy nwl grIb inh`Qy lok BI pIsy gey) ieqnI mwr peI ik auh (hwie hwie) pukwr auTy [ kI (ieh sB kuJ vyK ky) qYƒ auhnW auqy qrs nhIN AwieAw? [1[

hy krqwr! qUM sBnW hI jIvW dI swr r`Kx vwlw hYN [ jy koeI zorwvr zorwvr ƒ mwr kutweI kry qW (vyKx vwilAW dy) mn ivc gu`sw-iglw nhIN huMdw (ikauNik dovyN iDrW iek dUjy ƒ krwry h`Q ivKw lYNdy hn) [1[rhwau[

pr jy koeI Syr (vrgw) zorwvr gweIAW dy v`g (vrgy kmzor inh`iQAW) auqy h`lw kr ky mwrn ƒ Aw pey, qW ies dI pu`C (v`g dy) Ksm ƒ hI huMdI hY (qwhIeyN, hy krqwr! mYN qyry A`gy pukwr krdw hW) [ (ku`qy Epry ku`iqAW ƒ vyK ky jr nhIN skdy, pwV KWdy hn [ iesy qrHW mnu`K ƒ pwV Kwx vwly iehnW mnu`K-rUp muZl) ku`iqAW ny (qyry bxwey) sohxy bMidAW ƒ mwr mwr ky im`tI ivc rol id`qw hY, mry ipAW dI koeI swr hI nhIN lYNdw [

(hy krqwr! qyrI rzw qUM hI jwxyN) qUM Awp hI (sMbMD) joV ky Awp hI iehnW ƒ mOq dy Gwt auqwr ky Awpo ivcoN) ivCoV id`qw hY [ vyK! hy krqwr! ieh qyrI qwkq dw kirSmw hY [2[

(Dn pdwrQ hkUmq Awidk dy nSy ivc mnu`K AwpxI hsqI ƒ Bu`l jWdw hY qy bVI AwkV ivKw ivKw ky hornW ƒ du`K dyNdw hY, pr ieh nhIN smJdw ik) jy koeI mnu`K Awpxy Awp ƒ v`fw AKvw ley, qy mn-mMnIAW rMg-rlIAW mwx ley, qW BI auh Ksm-pRBU dIAW nzrW ivc iek kIVw hI id`sdw hY jo (DrqI qoN) dwxy cug cug ky inrbwh krdw hY (haumY dI bd-msqI ivc auh mnu`K izMdgI AjweIN hI gvw jWdw hY) [

hy nwnk! jyhVw mnu`K ivkwrW vloN Awpw mwr ky (Awqmk jIvn) jIaUNdw hY, qy pRBU dw nwm ismrdw hY auhI ieQoN kuJ K`tdw hY [3[5[39[

not:- ‘Gru 6’ dy ku`l 5 Sbd hn [ Awsw rwg ivc gurU nwnk dyv jI dy 39 Sbd hn [

ਰਾਗੁ ਆਸਾ ਘਰੁ ੨ ਮਹਲਾ ੩    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਹਰਿ ਦਰਸਨੁ ਪਾਵੈ ਵਡਭਾਗਿ ॥ ਗੁਰ ਕੈ ਸਬਦਿ ਸਚੈ ਬੈਰਾਗਿ ॥ ਖਟੁ ਦਰਸਨੁ ਵਰਤੈ ਵਰਤਾਰਾ ॥ ਗੁਰ ਕਾ ਦਰਸਨੁ ਅਗਮ ਅਪਾਰਾ ॥੧॥ ਗੁਰ ਕੈ ਦਰਸਨਿ ਮੁਕਤਿ ਗਤਿ ਹੋਇ ॥ ਸਾਚਾ ਆਪਿ ਵਸੈ ਮਨਿ ਸੋਇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਗੁਰ ਦਰਸਨਿ ਉਧਰੈ ਸੰਸਾਰਾ ॥ ਜੇ ਕੋ ਲਾਏ ਭਾਉ ਪਿਆਰਾ ॥ ਭਾਉ ਪਿਆਰਾ ਲਾਏ ਵਿਰਲਾ ਕੋਇ ॥ ਗੁਰ ਕੈ ਦਰਸਨਿ ਸਦਾ ਸੁਖੁ ਹੋਇ ॥੨॥ ਗੁਰ ਕੈ ਦਰਸਨਿ ਮੋਖ ਦੁਆਰੁ ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਸੇਵੈ ਪਰਵਾਰ ਸਾਧਾਰੁ ॥ ਨਿਗੁਰੇ ਕਉ ਗਤਿ ਕਾਈ ਨਾਹੀ ॥ ਅਵਗਣਿ ਮੁਠੇ ਚੋਟਾ ਖਾਹੀ ॥੩॥ ਗੁਰ ਕੈ ਸਬਦਿ ਸੁਖੁ ਸਾਂਤਿ ਸਰੀਰ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਤਾ ਕਉ ਲਗੈ ਨ ਪੀਰ ॥ ਜਮਕਾਲੁ ਤਿਸੁ ਨੇੜਿ ਨ ਆਵੈ ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰਮੁਖਿ ਸਾਚਿ ਸਮਾਵੈ ॥੪॥੧॥੪੦॥ {ਪੰਨਾ 360-361}

pdArQ:- drsnu—SwsqR [ hir drsnu—prmwqmw dw (imlwp krwx vwlw) SwsqR [ vfBwig—v`fy Bwg nwl, v`fI iksmiq nwl [ sbid—Sbd dI rwhIN [ scY bYrwig—sdw-iQr rihx vwly prmwqmw dy vYrwg dI rwhIN [ Ktu—Cy [ Ktu drsn—Cy SwsqR {sWK, inAwey, vYSyiSk, mImWsw, Xog, vydWq} [ vrqwrw—irvwj [ gur kw drsnu—gurU dw SwsqR [ Agm—AphuMc [ Apwrw—ijs dw pwrlw bMnw nwh l`B sky [1[

drsin—SwsqR dI rwhIN [ mukiq—ivkwrW qoN ^lwsI [ giq—au~cI Awqmk AvsQw [ swcw—sdw kwiem rihx vwlw pRBU [ min—mn ivc [ soie—auh hI [1[rhwau[

auDrY—(ivkwrW qoN) bc jWdw hY [ ko—koeI mnu`K [ Bwau—pRym [2[

moK duAwru—ivkwrW qoN ^lwsI dyx vwlw drvwzw [ swDwru—s-Adwru, Awsry vwlw [ kweI giq—au~cI Awqmk AvsQw [ Avgix—Avgx ivc, pwp ivc [ mu`Ty—lu`ty jw rhy [ KwhI—Kwih, KWdy hn [3[

gurmuiK—gurU dI srn ipAW [ qw kau—aus (mnu`K) ƒ [ pIr—pIV, du`K [ jmkwlu—mOq, Awqmk mOq [ swic—sdw kwiem rihx vwly prmwqmw ivc [ smwvY—lIn ho jWdw hY [4[

ArQ:- gurU dy (id`qy hoey) SwsqR dI rwhIN ivkwrW qoN ^lwsI ho jWdI hY, auh sdw kwiem rihx vwlw prmwqmw Awp mn ivc Aw v`sdw hY [1[rhwau[

(jgq ivc vydWq Awidk) Cy SwsqRW (dI ivkwr) dw irvwj c`l irhw hY pr gurU dw (id`qw hoieAw) SwsqR (iehnW Cy SwsqRW dI) phuMc qoN pry hY (ieh Cy SwsqR gurU dy SwsqR dw) AMq nhIN pw skdy [ gurU dy Sbd ivc (juV ky) sdw kwiem rihx vwly prmwqmw ivc lgn joV ky mnu`K v`fI iksmiq nwl prmwqmw dw (imlwp krwx vwlw gur-) SwsqR pRwpq krdw hY [2[

jy koeI mnu`K (gurU dy SwsqR ivc) pRym-ipAwr joVy qW (pRym joVn vwlw) jgq gurU dy SwsqR dI brkiq nwl (ivkwrW qoN) bc jWdw hY [ pr koeI ivrlw mnu`K hI (gurU dy SwsqR ivc) pRym-ipAwr pYdw krdw hY [ (hy BweI!) gurU dy SwsqR ivc (ic`q joiVAW) sdw Awqmk Awnµd imldw hY [2[

gurU dy SwsqR ivc (suriq itkwieAW) ivkwrW qoN ^lwsI pwx vwlw rwh l`B pYNdw hY [ jyhVw mnu`K siqgurU dI srn pYNdw hY auh Awpxy prvwr vwsqy BI (ivkwrW qoN bcx leI) shwrw bx jWdw hY [ jyhVw mnu`K gurU dI srn nhIN pYNdw, aus ƒ koeI au~cI Awqmk AvsQw pRwpq nhIN huMdI [ (hy BweI!) ijhVy mnu`K pwp (-krm) ivc (Ps ky Awqmk jIvn vloN) lu`ty jw rhy hn, auh (jIvn-s&r ivc) (ivkwrW dIAW) s`tW KWdy hn [3[

(hy BweI!) gurU dy Sbd ivc juiVAW (mnu`K dy) srIr ƒ suK imldw hY SWqI imldI hY, gurU dI srn pYx krky aus ƒ koeI du`K poh nhIN skdw [ hy nwnk! jyhVw mnu`K gurU dI srn pYNdw hY Awqmk mOq aus dy nyVy nhIN Fu`k skdI [ auh mnu`K sdw kwiem rihx vwly prmwqmw ivc lIn hoieAw rihMdw hY [4[1[40[

not:- AMk 4 d`sdw hY ik Sbd dy 4 bMk hn [

AMk 1 d`sdw hY ik gurU Amrdws jI dw ieh pihlw Sbd hY [

gurU nwnk jI dy Sbd — — 39
gurU Amrdws jI dw Sbd —  1
 . . . . . . . . . . . . . .———
 . . . . . . . . . joV . . . .  40

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh