ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 355

ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਕਾਇਆ ਬ੍ਰਹਮਾ ਮਨੁ ਹੈ ਧੋਤੀ ॥ ਗਿਆਨੁ ਜਨੇਊ ਧਿਆਨੁ ਕੁਸਪਾਤੀ ॥ ਹਰਿ ਨਾਮਾ ਜਸੁ ਜਾਚਉ ਨਾਉ ॥ ਗੁਰ ਪਰਸਾਦੀ ਬ੍ਰਹਮਿ ਸਮਾਉ ॥੧॥ ਪਾਂਡੇ ਐਸਾ ਬ੍ਰਹਮ ਬੀਚਾਰੁ ॥ ਨਾਮੇ ਸੁਚਿ ਨਾਮੋ ਪੜਉ ਨਾਮੇ ਚਜੁ ਆਚਾਰੁ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਬਾਹਰਿ ਜਨੇਊ ਜਿਚਰੁ ਜੋਤਿ ਹੈ ਨਾਲਿ ॥ ਧੋਤੀ ਟਿਕਾ ਨਾਮੁ ਸਮਾਲਿ ॥ ਐਥੈ ਓਥੈ ਨਿਬਹੀ ਨਾਲਿ ॥ ਵਿਣੁ ਨਾਵੈ ਹੋਰਿ ਕਰਮ ਨ ਭਾਲਿ ॥੨॥ ਪੂਜਾ ਪ੍ਰੇਮ ਮਾਇਆ ਪਰਜਾਲਿ ॥ ਏਕੋ ਵੇਖਹੁ ਅਵਰੁ ਨ ਭਾਲਿ ॥ ਚੀਨ੍ਹ੍ਹੈ ਤਤੁ ਗਗਨ ਦਸ ਦੁਆਰ ॥ ਹਰਿ ਮੁਖਿ ਪਾਠ ਪੜੈ ਬੀਚਾਰ ॥੩॥ ਭੋਜਨੁ ਭਾਉ ਭਰਮੁ ਭਉ ਭਾਗੈ ॥ ਪਾਹਰੂਅਰਾ ਛਬਿ ਚੋਰੁ ਨ ਲਾਗੈ ॥ ਤਿਲਕੁ ਲਿਲਾਟਿ ਜਾਣੈ ਪ੍ਰਭੁ ਏਕੁ ॥ ਬੂਝੈ ਬ੍ਰਹਮੁ ਅੰਤਰਿ ਬਿਬੇਕੁ ॥੪॥ ਆਚਾਰੀ ਨਹੀ ਜੀਤਿਆ ਜਾਇ ॥ ਪਾਠ ਪੜੈ ਨਹੀ ਕੀਮਤਿ ਪਾਇ ॥ ਅਸਟ ਦਸੀ ਚਹੁ ਭੇਦੁ ਨ ਪਾਇਆ ॥ ਨਾਨਕ ਸਤਿਗੁਰਿ ਬ੍ਰਹਮੁ ਦਿਖਾਇਆ ॥੫॥੨੦॥ {ਪੰਨਾ 355}

pdArQ:- kwieAw—srIr, mnu`Kw srIr, ivkwrW qoN bicAw hoieAw srIr [ bRhmw—bRwhmx [ mnu—pivqR mn [ igAwnu—prmwqmw nwl fUMGI sWJ [ iDAwnu—prmwqmw dI Xwd ivc suriq joVnI [ kus—d`B [ kus pwqI—d`B dw C`lw (jo cIcI dI nwl dI auNglI qy pweIdw hY koeI pUjw Awidk krn vyly) [ jsu—is&iq-swlwh [ jwcau—mYN mMgdw hW [ prswdI—prswid, ikrpw nwl [ bRhim—prmwqmw ivc [ smwau—mYN lIn rhW [1[

pWfy—hy pMifq! nwmy—nwm ivc hI [ nwmo pVau—mYN nwm (-rUp vyd Awidk) pVHdw hW [ cju—Dwrimk rsmW krnIAW [ Awcwru—Dwrimk rsmW krnIAW [1[rhwau[

bwhir—srIr auqy pwieAw hoieAw [ AYQy—ies lok ivc [ EQY—prlok ivc [ hoir— {l&z ‘hor’ qoN bhu-vcn} [ Bwil—l`B [2[

pUjw—mUrqI Agy DUp DuKwxw [ pRym mwieAw—mwieAw dw moh [ prjwil—cMgI qrHW swV dy [ cInY—jo mnu`K vyKdw hY [ qqu—srb-ivAwpk joiq [ ggn—AwkwS, ic`q-rUp AwkwS, icdwkwS, idmwZ [ muiK—mUMh ivc [3[

Bojnu—mUrqI leI Bog [ Bwau—pRym [ Brmu—mn dI Btkxw [ pwhrUArw—rwKw [ Cib—jbHw, qyj [ illwt—m`Qy auqy [ ibbyku—do cIzW dw inKyVw krn dI sUJ [4[

AwcwrI—Dwrimk rsmW dI rwhIN [ kImiq—kdr [ AstdsI—ATwrW (purwxW) ny [ chu—cwr vydW ny [ siqguir—gurU ny [5[

ArQ:- hy pWfy! prmwqmw dy nwm ivc hI su`c hY, mYN qW prmwqmw dw nwm-ismrn (-rUp vyd) pVHdw hW, pRBU dy nwm ivc hI swrIAW Dwrimk rsmW Aw jWdIAW hn [ qUM BI iesy qrHW prmwqmw dy guxW dw ivcwr kr [1[rhwau[

(nwm dI brkiq nwl ivkwrW qoN bicAw hoieAw) mnu`Kw srIr hI (au~c-jwqIAw) bRwhmx hY, (pivqR hoieAw) mn (bRwhmx dI) DoqI hY [ prmwqmw nwl fUMGI jwx-pCwx jnyaU hY qy pRBU-crnW ivc juVI hoeI suriq d`B dw C`lw [ mYN qW (hy pWfy!) prmwqmw dw nwm hI (d`Cxw) mMgdw hW, is&iq-swlwh hI mMgdw hW, qwik gurU dI ikrpw nwl (nwm ismr ky) prmwqmw ivc lIn rhW [1[

(hy pWfy!) bwhrlw jnyaU auqnw icr hI hY ijqnw icr joiq srIr ivc mOjUd hY (iPr ieh iks kMm?) [ pRBU dw nwm ihrdy ivc sWB—iehI hY DoqI iehI hY it`kw [ ieh nwm hI lok prlok ivc swQ inBwhuMdw hY [ (hy pWfy!) nwm ivswr ky hor hor Dwrimk rsmW nwh Bwldw iPr [2[

(nwm ivc juV ky) mwieAw dw moh (Awpxy AMdroN) cMgI qrHW swV dy—iehI hY dyv-pUjw [ hr QW iek prmwqmw ƒ vyK, (hy pWfy!) aus qoN ibnw iksy hor dyvqy ƒ nwh l`Bdw rhu [ jyhVw mnu`K hr QW ivAwpk prmwqmw ƒ pCwx lYNdw hY, aus ny mwno dsvyN duAwr ivc smwDI lweI hoeI hY [ jo mnu`K pRBU dy nwm ƒ sdw Awpxy mUMh ivc r`Kdw hY (aucwrdw), auh (vyd Awidk pusqkW dy) ivcwr pVH irhw hY [3[

(hy pWfy! pRBU-crnW nwl) pRIq (joV, ieh) hY (mUrqI ƒ) Bog, (ies dI brkiq nwl) mn dI Btkxw dUr ho jWdI hY, fr lih jWdw hY [ pRBU-rwKy dw qyj (Awpxy AMdr pRkwS kr) koeI kwmwidk cor nyVy nhIN Fukdw [ jo mnu`K iek prmwqmw nwl fUMGI sWJ pWdw hY aus ny, mwno, m`Qy auqy iqlk lwieAw hoieAw hY [ jo Awpxy AMdr-v`sdy pRBU ƒ pCwxdw hY auh cMgy mMdy kMm dI prK is`K lYNdw hY (iehI hY Asl ibbyk) [4[

(hy pWfy!) prmwqmw inrIAW Dwrimk rsmW nwl v`s ivc nhIN kIqw jw skdw, vyd Awidk pusqkW dy pwT piVHAW BI aus dI kdr nhIN pY skdI [ ijs prmwqmw dw Byd ATwrW purwxW qy cwr vydW ny nwh l`Bw, hy nwnk! siqgurU ny (swƒ) auh (AMdr bwhr hr QW) ivKw id`qw hY [5[20[

ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਸੇਵਕੁ ਦਾਸੁ ਭਗਤੁ ਜਨੁ ਸੋਈ ॥ ਠਾਕੁਰ ਕਾ ਦਾਸੁ ਗੁਰਮੁਖਿ ਹੋਈ ॥ ਜਿਨਿ ਸਿਰਿ ਸਾਜੀ ਤਿਨਿ ਫੁਨਿ ਗੋਈ ॥ ਤਿਸੁ ਬਿਨੁ ਦੂਜਾ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਈ ॥੧॥ ਸਾਚੁ ਨਾਮੁ ਗੁਰ ਸਬਦਿ ਵੀਚਾਰਿ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਸਾਚੇ ਸਾਚੈ ਦਰਬਾਰਿ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸਚਾ ਅਰਜੁ ਸਚੀ ਅਰਦਾਸਿ ॥ ਮਹਲੀ ਖਸਮੁ ਸੁਣੇ ਸਾਬਾਸਿ ॥ ਸਚੈ ਤਖਤਿ ਬੁਲਾਵੈ ਸੋਇ ॥ ਦੇ ਵਡਿਆਈ ਕਰੇ ਸੁ ਹੋਇ ॥੨॥ ਤੇਰਾ ਤਾਣੁ ਤੂਹੈ ਦੀਬਾਣੁ ॥ ਗੁਰ ਕਾ ਸਬਦੁ ਸਚੁ ਨੀਸਾਣੁ ॥ ਮੰਨੇ ਹੁਕਮੁ ਸੁ ਪਰਗਟੁ ਜਾਇ ॥ ਸਚੁ ਨੀਸਾਣੈ ਠਾਕ ਨ ਪਾਇ ॥੩॥ ਪੰਡਿਤ ਪੜਹਿ ਵਖਾਣਹਿ ਵੇਦੁ ॥ ਅੰਤਰਿ ਵਸਤੁ ਨ ਜਾਣਹਿ ਭੇਦੁ ॥ ਗੁਰ ਬਿਨੁ ਸੋਝੀ ਬੂਝ ਨ ਹੋਇ ॥ ਸਾਚਾ ਰਵਿ ਰਹਿਆ ਪ੍ਰਭੁ ਸੋਇ ॥੪॥ ਕਿਆ ਹਉ ਆਖਾ ਆਖਿ ਵਖਾਣੀ ॥ ਤੂੰ ਆਪੇ ਜਾਣਹਿ ਸਰਬ ਵਿਡਾਣੀ ॥ ਨਾਨਕ ਏਕੋ ਦਰੁ ਦੀਬਾਣੁ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਸਾਚੁ ਤਹਾ ਗੁਦਰਾਣੁ ॥੫॥੨੧॥ {ਪੰਨਾ 355}

pdArQ:- gurmuiK—gurU vl mUMh r`Kx vwlw, jo gurU dy snmuK rhy, gurU dy d`sy rwh qy qurn vwlw [ ijin—ijs pRBU ny [ isir—isRStI [ Puin—muV [ goeI—nws kIqI [1[

sbid—Sbd dI rwhIN [ ivcwir—vIcwr ky [ swcy—sur^rU [ drbwir—drbwr ivc [1[rhwau[

Arju—ArzoeI, bynqI [ qKiq—q^q auqy [ kry su hoie—sB kuJ krn dy smr`Q [2[

qwxu—qwkq [ dIbwxu—Awsrw [ nIswxu—prvwnw, rwhdwrI [ prgtu—mShUr, Awdr pw ky [ nIswxY—rwhdwrI dy kwrn [ Twk—rok [3[

vKwxih—viKAwn krdy hn, smJWdy hn [ bUJ—smJ [ riv rihAw—ivAwpk hY [4[

hau—mYN [ AwiK—AwK ky [ srb ivfwxI—hy swry Ascrj kOqk krn vwly! gudrwxu—guzrwn, izMdgI dw shwrw {not:- ijvyN l&z ‘kwzI’ dw dUjw aucwrn ‘kwdI’ hY, ijvyN l&z ‘nzir’ dw dUjw ‘ndir’ hY, iqvyN l&z ‘gujrwxu’ Aqy ‘gudrwxu’ hn} [5[

ArQ:- gurU dy Sbd dI rwhIN prmwqmw dw sdw-iQr nwm ivcwr ky gurU dy snmuK rihx vwly bMdy sdw-At`l pRBU dy drbwr ivc sur^rU huMdy hn [1[rhwau[

gurU dy snmuK rihx vwlw mnu`K hI prmwqmw dw dws bxdw hY, auhI mnu`K (Asl) syvk hY dws hY Bgq hY, (aus ƒ ieh sdw XkIn rihMdw hY ik) ijs pRBU ny ieh isRStI rcI hY auhI ies ƒ muV nws krdw hY, aus qoN ibnw koeI dUjw aus vrgw nhIN hY [1[

gurU dy snmuK rih ky kIqI hoeI ArzoeI qy Ardws hI Asl (ArzoeI Ardws) hY, mhl dw mwlk Ksm-pRBU aus Ardws ƒ suxdw hY qy Awdr dyNdw hY (SwbwS AwKdw hY), Awpxy sdw-At`l q^q auqy (bYTw hoieAw pRBU) aus syvk ƒ s`ddw hY, qy auh sB kuJ krn dy smr`Q pRBU aus ƒ mwx-Awdr dyNdw hY [2[

(hy pRBU!) gurmuiK ƒ qyrw hI qwx hY qyrw hI Awsrw hY, gurU dw Sbd hI aus dy pws sdw-iQr rihx vwlw prvwnw hY, gurmuiK prmwqmw dI rzw ƒ (isr m`Qy qy) mMndw hY, jgq ivc soBw K`t ky jWdw hY, gur-Sbd dI s`cI rwhdwrI dy kwrn aus dI izMdgI dy rsqy ivc koeI ivkwr rok nhIN pWdw [3[

pMifq lok vyd pVHdy hn qy hornW ƒ ivAwiKAw kr ky suxWdy hn, pr (inrI iv`idAw dy mwx ivc rih ky) ieh Byd nhIN jwxdy ik prmwqmw dw nwm-pdwrQ AMdr hI mOjUd hY [ sdw-iQr pRBU hryk dy AMdr ivAwpk hY, pr ieh smJ gurU dI srn pYx qoN ibnw nhIN AwauNdI [4[

hy cojI pRBU! gurU dy snKuK rihx dw mYN kIh izkr krW? kIh AwK ky suxwvW? qUM (ies Byd ƒ) Awp hI jwxdw hYN [

hy nwnk! gurmuiK vwsqy pRBU dw hI iek drvwzw hY Awsrw hY ijQy gurU dy snmuK rih ky ismrn krnw aus dI izMdgI dw shwrw bixAw rihMdw hY [5[21[

ਆਸਾ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਕਾਚੀ ਗਾਗਰਿ ਦੇਹ ਦੁਹੇਲੀ ਉਪਜੈ ਬਿਨਸੈ ਦੁਖੁ ਪਾਈ ॥ ਇਹੁ ਜਗੁ ਸਾਗਰੁ ਦੁਤਰੁ ਕਿਉ ਤਰੀਐ ਬਿਨੁ ਹਰਿ ਗੁਰ ਪਾਰਿ ਨ ਪਾਈ ॥੧॥ ਤੁਝ ਬਿਨੁ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਈ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਤੁਝ ਬਿਨੁ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਇ ਹਰੇ ॥ ਸਰਬੀ ਰੰਗੀ ਰੂਪੀ ਤੂੰਹੈ ਤਿਸੁ ਬਖਸੇ ਜਿਸੁ ਨਦਰਿ ਕਰੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸਾਸੁ ਬੁਰੀ ਘਰਿ ਵਾਸੁ ਨ ਦੇਵੈ ਪਿਰ ਸਿਉ ਮਿਲਣ ਨ ਦੇਇ ਬੁਰੀ ॥ ਸਖੀ ਸਾਜਨੀ ਕੇ ਹਉ ਚਰਨ ਸਰੇਵਉ ਹਰਿ ਗੁਰ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ਨਦਰਿ ਧਰੀ ॥੨॥ ਆਪੁ ਬੀਚਾਰਿ ਮਾਰਿ ਮਨੁ ਦੇਖਿਆ ਤੁਮ ਸਾ ਮੀਤੁ ਨ ਅਵਰੁ ਕੋਈ ॥ ਜਿਉ ਤੂੰ ਰਾਖਹਿ ਤਿਵ ਹੀ ਰਹਣਾ ਦੁਖੁ ਸੁਖੁ ਦੇਵਹਿ ਕਰਹਿ ਸੋਈ ॥੩॥ ਆਸਾ ਮਨਸਾ ਦੋਊ ਬਿਨਾਸਤ ਤ੍ਰਿਹੁ ਗੁਣ ਆਸ ਨਿਰਾਸ ਭਈ ॥ ਤੁਰੀਆਵਸਥਾ ਗੁਰਮੁਖਿ ਪਾਈਐ ਸੰਤ ਸਭਾ ਕੀ ਓਟ ਲਹੀ ॥੪॥ ਗਿਆਨ ਧਿਆਨ ਸਗਲੇ ਸਭਿ ਜਪ ਤਪ ਜਿਸੁ ਹਰਿ ਹਿਰਦੈ ਅਲਖ ਅਭੇਵਾ ॥ ਨਾਨਕ ਰਾਮ ਨਾਮਿ ਮਨੁ ਰਾਤਾ ਗੁਰਮਤਿ ਪਾਏ ਸਹਜ ਸੇਵਾ ॥੫॥੨੨॥ {ਪੰਨਾ 355-356}

pdArQ:- kwcI gwgir—k`cw GVw [ dyh—srIr [ duhylI—duKwlI, duKwlX, du`KW dw Gr bxI hoeI [ duqru—ijs ƒ qrnw AOKw hY [1[

hry—hy hrI! rMgI rUpI—rMgW ivc rUpW ivc [1[rhwau[

swsu—s`s, mwieAw {not:- l&z ‘swsu’ sMsik®q dw l&z (Óvœu) sÍSR¨ hY [   u AMq ivc hox krky vyKx ƒ puilMg jwpdw hY, pr hY iesqRIilMg} [ Gir—Gr ivc [ burI—cMdrI [ sKI swjnI—sjnIAW shylIAW, sqsMgI [ hau—mYN [ sryvau—mYN syvw krdI hW [2[

Awpu—Awpxy Awp ƒ [ mwir—mwr ky [ krih—qUM krdw hYN [3[

Awsw—aumId [ mnsw—mn dw Purnw, qWG, lwlsw [ qurIAwvsQw—auh Awqmk hwlq ijQy mwieAw poh nhIN skdI [4[

igAwn—Drm-crcw [ iDAwn—smwDIAW [ siB—swry [ AlK—ijs dy gux ibAwn n ho skx [ AByv—ijs dw Byd n pwieAw jw sky [ nwim—nwm ivc [ syvw—ismrn [ shj syvw—Afol AvsQw ivc itk ky ismrn [5[

ArQ:- {not:- dirAwvW dy kMiFAW dy qwrU bMdy hVHW dI ru`qy p`ky GVy dw Awsrw lY ky dirAw qoN pwr lµG jWdy hn [ rwvI dy kMFy rihMidAW ieh A`KIN vyiKAw nzwrw ieQy idRStWq dy qOr qy vrqdy hn} [

(in`q ivkwrW ivc Kicq rihx krky) ieh srIr du`KW dw Gr bixAw ipAw hY (ivkwrW dy Asr hyToN nhIN inkldw) qy k`cy GVy smwn hY (jo qurq pwxI ivc gl jWdw hY), pYdw huMdw hY, (swrI aumr) du`K pWdw hY qy iPr nws ho jWdw hY (iek pwsy qW k`cy GVy vrgw ieh srIr hY, dUjy pwsy) ieh jgq iek AYsw smuMdr hY ijs qoN pwr lµGxw bhuq AOKw hY, (ies ivkwr-Bry srIr dw Awsrw lY kY) ies ivcoN qirAw nhIN jw skdw, gurU prmwqmw dw Awsrw lYx qoN ibnw pwr nhIN lµG skIdw [1[

hy myry ipAwry hrI! myrw qYQoN ibnw hor koeI (Awsrw) nhIN, qYQoN ibnw myrw koeI nhIN [ qUM swry rMgW ivc swry rUpW ivc mOjUd hYN [ (hy BweI!) ijs jIv auqy myhr dI nzr krdw hY aus ƒ b^S lYNdw hY [1[rhwau[

(myrw pRBU-pqI myry ihrdy-Gr ivc hI v`sdw hY, pr) ieh BYVI s`s (mwieAw) mYƒ ihrdy-Gr ivc itkx hI nhIN dyNdI (Bwv, myry mn ƒ sdw bwhr mwiek pdwrQW dy ip`Cy BjweI iPrdI hY) ieh cMdrI mYƒ pqI nwl imlx nhIN dyNdI [ (ies cMdrI qoN bcx leI) mYN sqsMgI shylIAW dy crnW dI syvw krdI hW (sqsMg ivc gurU imldw hY), gurU dI ikrpw nwl pqI-pRBU myry qy myhr dI nzr krdw hY [2[

hy pRBU! (gurU dI ikrpw nwl) jdoN mYN Awpxy Awp ƒ svwr ky Awpxw mn mwr ky vyiKAw qW (mYƒ id`s ipAw ik) qyry vrgw im`qR hor koeI nhIN hY [ swƒ jIvW ƒ qUM ijs hwlq ivc r`Kdw hYN, ausy hwlq ivc hI AsI rih skdy hW [ duK BI qUM hI dyNdw hYN, suK BI qUM hI dyNdw hYN [ jo kuJ qUM krdw hYN; auhI huMdw hY [3[

gurU dI srn ipAW hI mwieAw vwlI Aws qy lwlsw imtdIAW hn, iqRguxI mwieAw dIAW AwsW qoN inrlyp rih skIdw hY [ jdoN sqsMg dw Awsrw leIey, jdoN gurU dy d`sy hoey rwhy qurIey, qdoN hI auh Awqmk AvsQw bxdI hY ijQy mwieAw poh n sky [4[

ijs mnu`K dy ihrdy ivc Al`K qy AByv prmwqmw v`s pey, aus ƒ mwno swry jp qp igAwn iDAwn pRwpq ho gey [ hy nwnk! gurU dI miq qy quirAW mn pRBU dy nwm ivc rMigAw jWdw hY; mn Afol AvsQw ivc itk ky ismrn krdw hY [5[22[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh