ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 314

ਪਉੜੀ ॥ ਤੂ ਕਰਤਾ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਜਾਣਦਾ ਜੋ ਜੀਆ ਅੰਦਰਿ ਵਰਤੈ ॥ ਤੂ ਕਰਤਾ ਆਪਿ ਅਗਣਤੁ ਹੈ ਸਭੁ ਜਗੁ ਵਿਚਿ ਗਣਤੈ ॥ ਸਭੁ ਕੀਤਾ ਤੇਰਾ ਵਰਤਦਾ ਸਭ ਤੇਰੀ ਬਣਤੈ ॥ ਤੂ ਘਟਿ ਘਟਿ ਇਕੁ ਵਰਤਦਾ ਸਚੁ ਸਾਹਿਬ ਚਲਤੈ ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਨੋ ਮਿਲੇ ਸੁ ਹਰਿ ਮਿਲੇ ਨਾਹੀ ਕਿਸੈ ਪਰਤੈ ॥੨੪॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- gxq—icMqw i&kr [ prqY— {ies dw ArQ 'pr qoN' krnw Zlq hY, 'qoN' vwsqy l&z 'qy' cwhIdw sI [ 'prqY' iek`Tw ieko l&z hY} priqAw, prqwieAw [

ArQ:- hy isrjxhwr! jo kuJ jIvW dy mnW ivc vrqdw hY (Bwv, jo Purny Purdy hn), qUM auh swrw jwxdw hYN, swrw sMswr hI ies gxq (lwhy qoty dI ivcwr, icMqw dy Purny) ivc hY, hy isrjxhwr! iek qUM ies qoN pry hYN, (ikauNik) jo kuJ ho irhw hY sB qyrw kIqw ho irhw hY, swrI (isRStI dI) bnwvt hI qyrI bxweI hoeI hY [ hy hrI! qUM hryk Gt ivc ivAwpk hYN, qyry kOqk (Ascrj) hn [ (sB QweIN ivAwpk huMdy hoey hrI nUµ BI Awpxy Awp koeI nhIN l`B sikAw) jo mnu`K siqgurU nUµ imilAw hY, ausy ny hI hrI nUµ l`Bw hY, (mwieAw) dy iksy (AfMbr) ny auhnW nUµ hrI vloN prqwieAw nhIN [24[

ਸਲੋਕੁ ਮਃ ੪ ॥ ਇਹੁ ਮਨੂਆ ਦ੍ਰਿੜੁ ਕਰਿ ਰਖੀਐ ਗੁਰਮੁਖਿ ਲਾਈਐ ਚਿਤੁ ॥ ਕਿਉ ਸਾਸਿ ਗਿਰਾਸਿ ਵਿਸਾਰੀਐ ਬਹਦਿਆ ਉਠਦਿਆ ਨਿਤ ॥ ਮਰਣ ਜੀਵਣ ਕੀ ਚਿੰਤਾ ਗਈ ਇਹੁ ਜੀਅੜਾ ਹਰਿ ਪ੍ਰਭ ਵਸਿ ॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- idRVu—p`kw [ gurmuiK—gurU dy snmuK ho ky [ mrx jIvx kI icMqw—swrI aumr dI icMqw [

ArQ:- (jy) siqgurU dy snmuK ho ky mn (pRBU dI Xwd ivc) joVIey (qy) ies mn nUµ p`kw kr ky r`KIey (ijvyN ieh mwieAw vl nw dOVy), (qy jy) bihMidAW auTidAW (Bwv, kwr ikrq kridAW) kdy iek dm BI (nwm) nw ivswrIey, (qW) ieh jIv hrI dy v`s ivc (Aw jWdw hY [ Bwv, Awpxw Awpw aus dy hvwly kr dyNdw hY, qy) ies dI swrI icMqw imt jWdI hY [

ਜਿਉ ਭਾਵੈ ਤਿਉ ਰਖੁ ਤੂ ਜਨ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਬਖਸਿ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 314}

ArQ:- (hy hrI!) ijvyN qYnUµ cMgw l`gy iqvyN (mYnUµ) dws nwnk nUµ nwm dI dwiq b^S (ikauNik nwm hI hY jo mn dI icMqw Jory nUµ imtw skdw hY) [1[

ਮਃ ੩ ॥ ਮਨਮੁਖੁ ਅਹੰਕਾਰੀ ਮਹਲੁ ਨ ਜਾਣੈ ਖਿਨੁ ਆਗੈ ਖਿਨੁ ਪੀਛੈ ॥ ਸਦਾ ਬੁਲਾਈਐ ਮਹਲਿ ਨ ਆਵੈ ਕਿਉ ਕਰਿ ਦਰਗਹ ਸੀਝੈ ॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- iKnu—plk ivc [ sIJY—kwmXwb hovy [

ArQ:- AhMkwr ivc m`qw hoieAw mnmuK (siqgurU dy) invws-AsQwn (Bwv, sqsMg) nUµ nhIN pCwxdw hr vyly jko-q`ikAW ivc rihMdw hY (Bwv, GVI qolw GVI mwsw) [ sdw s`ddy rhIey qW BI auh sqsMg ivc nhIN AwauNdw (ies vwsqy) auh hrI dI drgwh ivc BI ikvyN sur^rU hovy? (Bwv, nhIN ho skdw)!

ਸਤਿਗੁਰ ਕਾ ਮਹਲੁ ਵਿਰਲਾ ਜਾਣੈ ਸਦਾ ਰਹੈ ਕਰ ਜੋੜਿ ॥ ਆਪਣੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰੇ ਹਰਿ ਮੇਰਾ ਨਾਨਕ ਲਏ ਬਹੋੜਿ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- kr—h`Q [ ley bhoiV—(mnmuKqw vloN) moV lYNdw hY [

ArQ:- siqgurU dy itkwxy dI (Bwv, sqsMg dI) iksy aus ivrly nUµ swr AwauNdI hY jo sdw h`Q joVI r`Ky (Bwv, mn nIvW r`K ky Xwd ivc juiVAw rhy) [ hy nwnk! ijs qy ipAwrw pRBU AwpxI imhr kry, aus nUµ (mnmuKqw vloN) moV lYNdw hY [2[

ਪਉੜੀ ॥ ਸਾ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਸਫਲ ਹੈ ਜਿਤੁ ਸਤਿਗੁਰ ਕਾ ਮਨੁ ਮੰਨੇ ॥ ਜਾ ਸਤਿਗੁਰ ਕਾ ਮਨੁ ਮੰਨਿਆ ਤਾ ਪਾਪ ਕਸੰਮਲ ਭੰਨੇ ॥ ਉਪਦੇਸੁ ਜਿ ਦਿਤਾ ਸਤਿਗੁਰੂ ਸੋ ਸੁਣਿਆ ਸਿਖੀ ਕੰਨੇ ॥ ਜਿਨ ਸਤਿਗੁਰ ਕਾ ਭਾਣਾ ਮੰਨਿਆ ਤਿਨ ਚੜੀ ਚਵਗਣਿ ਵੰਨੇ ॥ ਇਹ ਚਾਲ ਨਿਰਾਲੀ ਗੁਰਮੁਖੀ ਗੁਰ ਦੀਖਿਆ ਸੁਣਿ ਮਨੁ ਭਿੰਨੇ ॥੨੫॥ {ਪੰਨਾ 314}

pd ArQ: —ksMml—pwp [ BMny—nws ho jWdy hn [ kMnI suixAw—ghu nwl suixAw [ vMn—rMgx [ dIiKAw—is`iKAw [

ArQ:- ijs syvw nwl siqgurU dw mn (is`K qy) pqIj jwey, auho syvw kIqI hoeI lwhyvMdI hY, (ikauNik jdoN) siqgurU dw mn pqIjy, qdoN hI ivkwr pwp BI dUr ho jWdy hn [ (pqIj ky) siqgurU jo aupdyS is`KW nUµ dyNdw hY auh ghu nwl aus nUµ suxdy hn, (Pyr) jo is`K siqgurU dy Bwxy qy isdk ilAwauNdy hn, auhnW nUµ (A`gy nwloN) cOxI rMgx cVH jWdI hY [ 'siqgurU dI hI is`iKAw sux ky mn (hrI dy ipAwr ivc) iB`jdw hY'—siqgurU dy snmuK rihx vwlw ieh rsqw (sMswr dy hor mqW nwloN) inrwlw hY [25[

ਸਲੋਕੁ ਮਃ ੩ ॥ ਜਿਨਿ ਗੁਰੁ ਗੋਪਿਆ ਆਪਣਾ ਤਿਸੁ ਠਉਰ ਨ ਠਾਉ ॥ ਹਲਤੁ ਪਲਤੁ ਦੋਵੈ ਗਏ ਦਰਗਹ ਨਾਹੀ ਥਾਉ ॥ {ਪੰਨਾ 314}

ArQ:- ijs mnu`K ny Awpxy siqgurU dI inMdw kIqI hY, aus nUµ nw QW nwh iK`qw [ aus dw ieh lok qy prlok dovyN gvwc jWdy hn, hrI dI drgwh ivc (BI) QW nhIN sU imldI [

ਓਹ ਵੇਲਾ ਹਥਿ ਨ ਆਵਈ ਫਿਰਿ ਸਤਿਗੁਰ ਲਗਹਿ ਪਾਇ ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਕੀ ਗਣਤੈ ਘੁਸੀਐ ਦੁਖੇ ਦੁਖਿ ਵਿਹਾਇ ॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- gxq—inMidAw [

ArQ:- (Aijhy bMidAW nUµ) Pyr auh mOkw nhIN imldw ik siqgurU dI crnIN l`g skx, (ikauNik) siqgurU dI inMdw krn ivc (iek vwrI jy) KuMJ jweIey qW inrol du`KW ivc hI aumr bIqdI hY [

ਸਤਿਗੁਰੁ ਪੁਰਖੁ ਨਿਰਵੈਰੁ ਹੈ ਆਪੇ ਲਏ ਜਿਸੁ ਲਾਇ ॥ ਨਾਨਕ ਦਰਸਨੁ ਜਿਨਾ ਵੇਖਾਲਿਓਨੁ ਤਿਨਾ ਦਰਗਹ ਲਏ ਛਡਾਇ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- ijsu—aus (inMdk) nUµ [ vyKwilEnu—ivKwilAw aus (pRBU) ny [

ArQ:- (pr) mrd (Bwv, sUrmw) siqgurU (Aijhw) inrvYr hY ik aus (inMdk) nUµ BI Awpy (Bwv, Awpxy Awp imhr kr ky crnIN) lw lYNdw hY, qy hY nwnk! ijnHW nUµ hrI, gurU dw drSn krwauNdw hY, auhnW nUµ drgwh ivc Cufw lYNdw hY [1[

ਮਃ ੩ ॥ ਮਨਮੁਖੁ ਅਗਿਆਨੁ ਦੁਰਮਤਿ ਅਹੰਕਾਰੀ ॥ ਅੰਤਰਿ ਕ੍ਰੋਧੁ ਜੂਐ ਮਤਿ ਹਾਰੀ ॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- AigAwnu—ivcwr-hIx [

ArQ:- mnmuK ivcwr-hIx, KotI buiD vwlw qy AhMkwrI huMdw hY, aus dy mn ivc k®oD hY qy auh (iviSAW dy) jUey ivc Akl gvw lYNdw hY [

ਕੂੜੁ ਕੁਸਤੁ ਓਹੁ ਪਾਪ ਕਮਾਵੈ ॥ ਕਿਆ ਓਹੁ ਸੁਣੈ ਕਿਆ ਆਖਿ ਸੁਣਾਵੈ ॥ {ਪੰਨਾ 314}

ArQ:- auh (sdw) JUT, &ryb qy pwp dy kMm krdw hY (ies vwsqy) auh suxy kIh qy (iksy nUµ) AwK ky suxwvy kIh? (Bwv, kUV-kus`q dy kMm krn nwl aus dw mn qW pwpI hoieAw ipAw hY, nwh auh pRBU dI bMdgI dI g`l suxdw hY qy nw iksy nUµ suxWdw hY) [

ਅੰਨਾ ਬੋਲਾ ਖੁਇ ਉਝੜਿ ਪਾਇ ॥ ਮਨਮੁਖੁ ਅੰਧਾ ਆਵੈ ਜਾਇ ॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- Kuie—KuMJ ky [ auJiV—kurwhy [

ArQ:- (siqgurU dy drSn vloN) AMnHw (qy aupdyS vloN) bolw KuMJ ky AMnHw mnmuK kurwhy ipAw hoieAw hY qy in`q jMmdw mrdw hY [

ਬਿਨੁ ਸਤਿਗੁਰ ਭੇਟੇ ਥਾਇ ਨ ਪਾਇ ॥ ਨਾਨਕ ਪੂਰਬਿ ਲਿਖਿਆ ਕਮਾਇ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 314}

ArQ:- siqgurU nUµ imlx qoN ibnw (drgwh ivc) kbUl nhIN pYNdw, (ikauNik) hy nwnk! muF qoN (kIqy mMdy krmW dy Anuswr jo sMskwr aus dy mn ivc) ilKy gey hn (auhnW dy Anuswr hux BI mMdy kMm hI) krI jWdw hY [2[

ਪਉੜੀ ॥ ਜਿਨ ਕੇ ਚਿਤ ਕਠੋਰ ਹਹਿ ਸੇ ਬਹਹਿ ਨ ਸਤਿਗੁਰ ਪਾਸਿ ॥ ਓਥੈ ਸਚੁ ਵਰਤਦਾ ਕੂੜਿਆਰਾ ਚਿਤ ਉਦਾਸਿ ॥ ਓਇ ਵਲੁ ਛਲੁ ਕਰਿ ਝਤਿ ਕਢਦੇ ਫਿਰਿ ਜਾਇ ਬਹਹਿ ਕੂੜਿਆਰਾ ਪਾਸਿ ॥ ਵਿਚਿ ਸਚੇ ਕੂੜੁ ਨ ਗਡਈ ਮਨਿ ਵੇਖਹੁ ਕੋ ਨਿਰਜਾਸਿ ॥ ਕੂੜਿਆਰ ਕੂੜਿਆਰੀ ਜਾਇ ਰਲੇ ਸਚਿਆਰ ਸਿਖ ਬੈਠੇ ਸਤਿਗੁਰ ਪਾਸਿ ॥੨੬॥ {ਪੰਨਾ 314}

pdArQ:- icq—ic`q nUµ [ audwis—audwsI [ Jiq kFdy—smw lµGWdy hn [ gfeI—rldw [ inrjwis—inKyVw kr ky [

ArQ—ijnHW mnu`KW dy mn krVy (Bwv, inrdeI) huMdy hn, auh siqgurU dy kol nhIN bih skdy [ EQy (siqgurU dI sMgq ivc qW) s`c dIAW g`lW huMdIAW hn, kUV dy vpwrIAW dy mn nUµ audwsI l`gI rihMdI hY [ (siqgurU dI sMgq ivc) Eh vl-&ryb kr ky smW lµGwauNdy hn, (auQoN auT ky) Pyr JUiTAW pws hI jw bihMdy hn [ koeI iDr mn ivc inrnw kr ky vyK lvo, s`cy (mnu`K dy ihrdy ivc) JUT nhIN rl skdw (Bwv, Awpxw fUMGw pRBwv nhIN pw skdw) [ JUTy JUiTAW ivc hI jw rldy hn qy s`cy is`K siqgurU kol hI jw bYTdy hn [26[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh