ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 201

ਗਉੜੀ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਧੋਤੀ ਖੋਲਿ ਵਿਛਾਏ ਹੇਠਿ ॥ ਗਰਧਪ ਵਾਂਗੂ ਲਾਹੇ ਪੇਟਿ ॥੧॥ ਬਿਨੁ ਕਰਤੂਤੀ ਮੁਕਤਿ ਨ ਪਾਈਐ ॥ ਮੁਕਤਿ ਪਦਾਰਥੁ ਨਾਮੁ ਧਿਆਈਐ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਪੂਜਾ ਤਿਲਕ ਕਰਤ ਇਸਨਾਨਾਂ ॥ ਛੁਰੀ ਕਾਢਿ ਲੇਵੈ ਹਥਿ ਦਾਨਾ ॥੨॥ ਬੇਦੁ ਪੜੈ ਮੁਖਿ ਮੀਠੀ ਬਾਣੀ ॥ ਜੀਆਂ ਕੁਹਤ ਨ ਸੰਗੈ ਪਰਾਣੀ ॥੩॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਜਿਸੁ ਕਿਰਪਾ ਧਾਰੈ ॥ ਹਿਰਦਾ ਸੁਧੁ ਬ੍ਰਹਮੁ ਬੀਚਾਰੈ ॥੪॥੧੦੭॥ {ਪੰਨਾ 201}

pdArQ:- DoqI Koil—DoqI dw auprlw A`Dw ih`sw lwh ky [ hyiT—hyT, BuM\y [ grDp—Koqw [ pyit—pyt ivc, iF`f ivc [ lwhy—pweI jWdw hY, (KIr Awidk) [1[

krqUqI—krqUq, nwm ismrn dw au~dm [ mukiq—ivkwrW qoN ^lwsI, moK-pdvI [1[rhwau[

CurI kwiF—CurI k`F ky, inrdieqw nwl, (surg Awidk dw) DoKw dy ky [ lyvY hiQ—h`Q ivc lYNdw hY, hwsl krdw hY [2[

muiK—mUMhoN [ mITI bwxI—im`TI sur nwl [ kuhq—mwridAW [ jIAW kuhq—jIvW ƒ kuNhidAW, Awpxy jjmwnW nwl DoKw kridAW [ n sMgY—nhIN sMgdw, nhIN Jkdw [3[

suDu—piv`qr [ bRhmu—prmwqmw [4[

ArQ:- (hy BweI!) prmwqmw dw nwm ismrnw cwhIdw hY [ ieh AYsw pdwrQ hY jo ivkwrW qoN ^lwsI dyNdw hY [ (hy BweI!) nwm ismrn dI kmweI krn qoN ibnw moK-pdvI nhIN imldI [1[rhwau[

(pr, hy BweI! bRwhmx Awpxy jjmwnW ƒ iehI d`sdw hY ik bRwhmx ƒ id`qw dwn hI moK-pdvI imlx dw rsqw hY [ auh bRwhmx srwD Awidk dy smy jjmwn dy Gr jw ky cOky ivc bYT ky) AwpxI DoqI dw auprlw A`Dw ih`sw lwh ky hyTW Dr lYNdw hY qy Koqy vWg (dbwdb KIr Awidk) Awpxy iF`f ivc pweI jWdw hY [1[

(bRwhmx) mUMhoN qW im`TI sur nwl vyd (-mMqR) pVHdw hY, pr Awpxy jjmwnW nwl DoKw kridAW rqw nhIN iJjkdw [3[

(pr) hy nwnk! AwK—(bRwhmx dy BI kIh v`s?) ijs mnu`K au~qy prmwqmw imhr krdw hY auh prmwqmw dy gux Awpxy ihrdy ivc vsWdw hY (ijs dI brkiq nwl) aus dw ihrdw piv`qr ho jWdw hY (qy auh iksy nwl T`gI-&ryb nhIN krdw) [4[107[

ਗਉੜੀ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਥਿਰੁ ਘਰਿ ਬੈਸਹੁ ਹਰਿ ਜਨ ਪਿਆਰੇ ॥ ਸਤਿਗੁਰਿ ਤੁਮਰੇ ਕਾਜ ਸਵਾਰੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਦੁਸਟ ਦੂਤ ਪਰਮੇਸਰਿ ਮਾਰੇ ॥ ਜਨ ਕੀ ਪੈਜ ਰਖੀ ਕਰਤਾਰੇ ॥੧॥ ਬਾਦਿਸਾਹ ਸਾਹ ਸਭ ਵਸਿ ਕਰਿ ਦੀਨੇ ॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮ ਮਹਾ ਰਸ ਪੀਨੇ ॥੨॥ ਨਿਰਭਉ ਹੋਇ ਭਜਹੁ ਭਗਵਾਨ ॥ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਮਿਲਿ ਕੀਨੋ ਦਾਨੁ ॥੩॥ ਸਰਣਿ ਪਰੇ ਪ੍ਰਭ ਅੰਤਰਜਾਮੀ ॥ ਨਾਨਕ ਓਟ ਪਕਰੀ ਪ੍ਰਭ ਸੁਆਮੀ ॥੪॥੧੦੮॥ {ਪੰਨਾ 201}

pdArQ:- iQru—Afol-ic`q, srDw nwl [ Gir—ihrdy-Gr ivc [ hir jn—hy hrI dy syvko! siqguir—siqgurU ny [1[rhwau[

prmysir—prmysr ny [ jn kI pYj—syvk dI lwj [ krqwry—krqwir, krqwr ny [1[

vis—v`s ivc [ pIny—pINdy hn [2[

imil—iml ky [ kIno—kIqw hY [3[

pRB—hy pRBU! AMqrjwmI—hy hryk dy idl dI jwxn vwly! Et—Awsrw [4[

ArQ:- hy ipAwry Bgq jno! Awpxy ihrdy ivc ieh pUrI srDw bxwE, ik siqgurU ny swfy swry kwrj svwr id`qy hn (ik siqgurU srn ipAW dy kwrj isry cwVH dyNdw hY) [1[rhwau[

(hy sMq jno! ieh inScw Dwro ik jyhVw mnu`K hor Awsry C`f ky prmysr dw Awsrw q`kdw hY) prmysr ny aus dy doKI vYrI sB mukw id`qy hn, krqwr ny Awpxy syvk dI ie`zq zrUr r`KI hY [1[

(hy sMq jno! prmysr ny Awpxy syvkW ƒ) dunIAw dy SwhW bwdSwhW vloN by-muQwj kr id`qw hY, prmysr dy syvk Awqmk jIvn dyx vwlw prmysr dw sB rsW qoN im`Tw nwm-rs pINdy rihMdy hn [2[

(hy ipAwry Bgq-jno! prmwqmw ny quhwfy auqy) nwm dI b^SS kIqI hY, qusI swD sMgiq ivc iml ky infr ho ky Bgvwn dw nwm ismrdy rho [3[

hy nwnk! (pRBU-dr qy Ardws kr qy AwK—) hy AMqrjwmI pRBU! hy suAwmI pRBU! mYN qyrI srn ipAw hW, mYN qyrw Awsrw ilAw hY (mYƒ Awpxy nwim dI dwiq b^S) [4[108[

ਗਉੜੀ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਭਾਹਿ ਨ ਜਲੈ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਮਾਇਆ ਨਹੀ ਛਲੈ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਨਹੀ ਡੂਬੈ ਜਲਾ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਸੁਫਲ ਫਲਾ ॥੧॥ ਸਭ ਭੈ ਮਿਟਹਿ ਤੁਮਾਰੈ ਨਾਇ ॥ ਭੇਟਤ ਸੰਗਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਗੁਨ ਗਾਇ ॥ ਰਹਾਉ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਮਿਟੈ ਸਭ ਚਿੰਤਾ ॥ ਹਰਿ ਸਿਉ ਸੋ ਰਚੈ ਜਿਸੁ ਸਾਧ ਕਾ ਮੰਤਾ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਜਮ ਕੀ ਨਹੀ ਤ੍ਰਾਸ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਪੂਰਨ ਆਸ ॥੨॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਦੂਖੁ ਨ ਲਾਗੈ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤਾ ਅਨਦਿਨੁ ਜਾਗੈ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤਾ ਸਹਜ ਘਰਿ ਵਸੈ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਭ੍ਰਮੁ ਭਉ ਨਸੈ ॥੩॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਮਤਿ ਊਤਮ ਹੋਇ ॥ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਰਾਤੇ ਨਿਰਮਲ ਸੋਇ ॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਤਿਨ ਕਉ ਬਲਿ ਜਾਈ ॥ ਜਿਨ ਕਉ ਪ੍ਰਭੁ ਮੇਰਾ ਬਿਸਰਤ ਨਾਹੀ ॥੪॥੧੦੯॥ {ਪੰਨਾ 201}

pdArQ:- Bwih—(iqRSnw dI) A`g (ivc) [ sMig—nwl [ rwqy—r`iqAW [ jlw—sMswr-smuMdr ivc [1[

nwie—nwm dI rwhIN [ Bytq—imilAW [ gwie—gWdw hY [ BY— {‘Bau’ qoN bhu-vcn} [1[rhwau[

swD—gurU [ mMqw—aupdyS [ qRws—fr [2[

n lwgY—moh nhIN skdw [ rwqw—r`qw hoieAw [ Anidnu—hr roz [ jwgY—(ivkwrW vloN) sucyq rihMdw hY [ shj Gir—Awqmk Afolqw dy Gr ivc [3[

inrml—pivqR, by-dwZ [ soie—soBw [ bil jweI—mYN kurbwn jWdw hW [4[

ArQ:- (hy pRBU!) qyry nwm ivc juiVAW (mnu`KW dy swry) fr dUr ho jWdy hn [ (hy BweI!) pRBU dI sMgiq ivc irhW (crnW ivc juiVAW) mnu`K prmwqmw dy gux gWdw rihMdw hY [1[rhwau[

(hy BweI!) prmwqmw nwl r`qy irhW (mnu`K iqRSnw dI) A`g ivc nhIN sVdw, prmwqmw dy crnW ivc juVy irhW (mnu`K ƒ) mwieAw T`g nhIN skdI, prmwqmw dI Xwd ivc msq irhW mnu`K sMswr-smuMdr dy ivkwrW dy pwxIAW ivc Zrk nhIN huMdw, mnu`Kw jnm dw sohxw mnorQ pRwpq kr lYNdw hY [1[

(hy BweI!) prmwqmw dI Xwd ivc juVy irhW (mnu`K dI) hryk iksm dI icMqw imt jWdI hY, (pr) prmwqmw nwl auhI mnu`K juVdw hY ijs ƒ gurU dw aupdyS pRwpq huMdw hY [ prmwqmw nwl r`qy irhW mOq dw shm nhIN rihMdw, qy mnu`K dIAW swrIAW AwsW pUrIAW ho jWdIAW hn [2[

(hy BweI!) prmwqmw dy crnW ivc juVy irhW koeI du`K poh nhIN skdw [ jyhVw mnu`K prmwqmw dI Xwd ivc msq rihMdw hY, auh hr vyly (ivkwrW dy h`ilAW vloN) sucyq rihMdw hY, auh mnu`K Awqmk Afolqw dI AvsQw ivc itikAw rihMdw hY [ prmwqmw dI Xwd ivc juVy irhW mnu`K dI hryk iksm dI Btkxw mu`k jWdI hY, hryk shm dUr ho jWdw hY [3[

(hy BweI!) prmwqmw dI Xwd ivc r`qy irhW mnu`K dI Akl suA`C ho jWdI hY [ prmwqmw dI Xwd ivc juVy mnu`K dI by-dwZ soBw (jgq ivc iKlrdI hY) [

hy nwnk! AwK—mYN auhnW bMidAW qoN sdky jWdw hW, ijnHW ƒ myrw prmwqmw kdy Bu`ldw nhIN [4[109[

ਗਉੜੀ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਉਦਮੁ ਕਰਤ ਸੀਤਲ ਮਨ ਭਏ ॥ ਮਾਰਗਿ ਚਲਤ ਸਗਲ ਦੁਖ ਗਏ ॥ ਨਾਮੁ ਜਪਤ ਮਨਿ ਭਏ ਅਨੰਦ ॥ ਰਸਿ ਗਾਏ ਗੁਨ ਪਰਮਾਨੰਦ ॥੧॥ ਖੇਮ ਭਇਆ ਕੁਸਲ ਘਰਿ ਆਏ ॥ ਭੇਟਤ ਸਾਧਸੰਗਿ ਗਈ ਬਲਾਏ ॥ ਰਹਾਉ ॥ ਨੇਤ੍ਰ ਪੁਨੀਤ ਪੇਖਤ ਹੀ ਦਰਸ ॥ ਧਨਿ ਮਸਤਕ ਚਰਨ ਕਮਲ ਹੀ ਪਰਸ ॥ ਗੋਬਿੰਦ ਕੀ ਟਹਲ ਸਫਲ ਇਹ ਕਾਂਇਆ ॥ ਸੰਤ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ਪਰਮ ਪਦੁ ਪਾਇਆ ॥੨॥ ਜਨ ਕੀ ਕੀਨੀ ਆਪਿ ਸਹਾਇ ॥ ਸੁਖੁ ਪਾਇਆ ਲਗਿ ਦਾਸਹ ਪਾਇ ॥ ਆਪੁ ਗਇਆ ਤਾ ਆਪਹਿ ਭਏ ॥ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਿਧਾਨ ਕੀ ਸਰਨੀ ਪਏ ॥੩॥ ਜੋ ਚਾਹਤ ਸੋਈ ਜਬ ਪਾਇਆ ॥ ਤਬ ਢੂੰਢਨ ਕਹਾ ਕੋ ਜਾਇਆ ॥ ਅਸਥਿਰ ਭਏ ਬਸੇ ਸੁਖ ਆਸਨ ॥ ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ਨਾਨਕ ਸੁਖ ਬਾਸਨ ॥੪॥੧੧੦॥ {ਪੰਨਾ 201-202}

pdArQ:- sIql-mn—TMFy mn vwly, SWq-ic`q [ mwrig—rsqy ivc [ sgl—swry [ min—mn ivc [ ris—pRym nwl [ gun prmwnµd—prmwnµd dy gux [ prmwnµd—sB qoN au~cy Awnµd dw mwlk pRBU [1[

Kym—suK [ kusl Gir—suK dy Gir ivc, suK dI AvsQw ivc [ Bytq—imilAW [ blwey—mwieAw-cuVyl [1[rhwau[

nyqR—A`KW [ punIq—pivqR, prwieAw rUp q`kx dI bwx qoN rihq [ pyKq—vyKidAW [ Din— {DNX} BwgW vwly [ msqk—m`Qy {msqku—m`Qw} [ prs—Cuh [ kWieAw—srIr [ sMq pRswid—gurU-sMq dI ikrpw nwl [ prm pdu—sB qoN au~cw Awqmk drjw [2[

shwie—shwieqw [ lig—l`g ky [ dwsh pwie—dwsW dI pYrIN [ Awpu—Awpw-Bwv {not:- l&z ‘Awip’ Aqy ‘Awpu’ dw &rk cyqy r`Kx-jog hY} [ Awpih—Awip hI, pRBU Awip hI, prmwqmw dw rUp hI [ qw—qdoN [ ik®pw inDwn—ikrpw dw ^zwnw [3[

jo cwhq—ijs ƒ imlxw cwhuMdw hY [ soeI—auhI (prmwqmw) [ khw—ik`Qy? ko—koeI [ AsiQr—Afol-ic`q [ suK Awsn—Awnµd dy Awsx (au~qy) [ suK bwsn—suKW ivc v`sx vwly [4[

ArQ:- (hy BweI!) swD sMgiq ivc imilAW (mwieAw-) cuVyl (dI cMbV) dUr ho jWdI hY [ (jyhVy mnu`K swD sMgiq ivc juVdy hn auhnW ƒ) suK hI suK ho jWdw hY, auh Awnµd dI AvsQw ivc itk jWdy hn [1[rhwau[

(hy BweI! swD sMgiq ivc jwx dw) au~dm kridAW (mnu`K) SWq-ic`q ho jWdy hn, (swD sMgiq dy) rwh auqy quridAW swry du`K dUr ho jWdy hn (poh nhIN skdy) [ (hy BweI!) sB qoN au~cy Awnµd dy mwlk pRBU dy gux pRym nwl gwivAW, pRBU dw nwm jipAW mn ivc Awnµd hI Awnµd pYdw ho jWdy hn [1[

(hy BweI!) goibMd dw drsn kridAW hI A`KW pivqR ho jWdIAW hn (ivkwr-vwsnw qoN rihq ho jWdIAW hn) [ (hy BweI!) BwgW vwly hn auh m`Qy ijnHW ƒ goibMd dy sohxy crnW dI Coh imldI hY [ prmwqmw dI syvw-BgqI krn nwl ieh srIr sPl ho jWdw hY, gurU-sMq dI ikrpw nwl sB qoN au~cI Awqmk AvsQw iml jWdI hY [2[

(hy BweI!) prmwqmw ny Awp ijs mnu`K dI shwieqw kIqI, aus ny prmwqmw dy BgqW dI crnIN l`g ky Awqmk Awnµd mwixAw [ jyhVy mnu`K dieAw dy ^zwny prmwqmw dI srn Aw pey, auhnW dy AMdroN (jdoN) Awpw-Bwv dUr ho igAw qdoN auh prmwqmw dw rUp hI ho gey [3[

(hy BweI!) jdoN iksy mnu`K ƒ (gurU dI ikrpw nwl) auh prmwqmw hI iml pYNdw hY ijs ƒ auh imlxw cwhuMdw hY, qdoN auh (bwhr jMglW phwVW Awidk ivc aus ƒ) l`Bx leI nhIN jWdw [

hy nwnk! (prmwqmw ƒ Awpxy AMdr hI l`B lYx vwly mnu`K) Afol-ic`q ho jWdy hn, auh sdw Awnµd AvsQw ivc itky rihMdy hn, gurU dI ikrpw nwl auh sdw suKW ivc v`sx vwly ho jWdy hn [4[110[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh