ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 169

ਗਉੜੀ ਪੂਰਬੀ ਮਹਲਾ ੪ ॥ ਜਗਜੀਵਨ ਅਪਰੰਪਰ ਸੁਆਮੀ ਜਗਦੀਸੁਰ ਪੁਰਖ ਬਿਧਾਤੇ ॥ ਜਿਤੁ ਮਾਰਗਿ ਤੁਮ ਪ੍ਰੇਰਹੁ ਸੁਆਮੀ ਤਿਤੁ ਮਾਰਗਿ ਹਮ ਜਾਤੇ ॥੧॥ ਰਾਮ ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਹਰਿ ਸੇਤੀ ਰਾਤੇ ॥ ਸਤਸੰਗਤਿ ਮਿਲਿ ਰਾਮ ਰਸੁ ਪਾਇਆ ਹਰਿ ਰਾਮੈ ਨਾਮਿ ਸਮਾਤੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਹਰਿ ਹਰਿ ਜਗਿ ਅਵਖਧੁ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਹਰਿ ਸਾਤੇ ॥ ਤਿਨ ਕੇ ਪਾਪ ਦੋਖ ਸਭਿ ਬਿਨਸੇ ਜੋ ਗੁਰਮਤਿ ਰਾਮ ਰਸੁ ਖਾਤੇ ॥੨॥ ਜਿਨ ਕਉ ਲਿਖਤੁ ਲਿਖੇ ਧੁਰਿ ਮਸਤਕਿ ਤੇ ਗੁਰ ਸੰਤੋਖ ਸਰਿ ਨਾਤੇ ॥ ਦੁਰਮਤਿ ਮੈਲੁ ਗਈ ਸਭ ਤਿਨ ਕੀ ਜੋ ਰਾਮ ਨਾਮ ਰੰਗਿ ਰਾਤੇ ॥੩॥ ਰਾਮ ਤੁਮ ਆਪੇ ਆਪਿ ਆਪਿ ਪ੍ਰਭੁ ਠਾਕੁਰ ਤੁਮ ਜੇਵਡ ਅਵਰੁ ਨ ਦਾਤੇ ॥ ਜਨੁ ਨਾਨਕੁ ਨਾਮੁ ਲਏ ਤਾਂ ਜੀਵੈ ਹਰਿ ਜਪੀਐ ਹਰਿ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ॥੪॥੨॥੧੬॥੫੪॥ {ਪੰਨਾ 169}

pdArQ:- jgjIvn—hy jgq dy jIvn! AprMpr—pry qoN pry [ jgdIsur—(jgq` eLÓvr) hy jgq dy eISvr! ibDwqy—hy isrjxhwr! ijqu—ijs ivc [ mwrig—rsqy ivc [ ijqu mwrig—ijs rwh au~qy [1[

syqI—nwl [ rwqy—rMigAw hoieAw [ imil—iml ky [ nwim—nwm ivc [1[rhwau[

jig—jgq ivc [ AvKDu—dvweI [ swiq—SWiq (dyx vwlw) [ doK—AYb [2[

Duir—Dur drgwh qoN [ msqik—m`Qy au~qy [ sir—sr ivc [ sMqoK sir—sMqoK dy sr ivc [3[

Twkur—hy Twkur! jIvY—Awqmk jIvn pRwpq krdw hY [ qy—qoN, nwl [4[

ArQ:- hy rwm (imhr kr) myrw mn qyry (nwm) ivc rMigAw rhy [ (hy BweI! ijnHW mnu`KW ny prmwqmw dI ikrpw nwl) swD sMgiq ivc iml ky rwm-rs pRwpq kr ilAw, auh prmwqmw dy nwm ivc hI msq rihMdy hn [1[rhwau[

hy jgq dy jIvn pRBU! hy byAMq pRBU! hy suAwmI! hy jgq dy eISvr! hy srb-ivAwpk! hy isrjxhwr! swƒ jIvW ƒ qUM ijs rsqy auqy (qurn leI) pRyrdw hYN, AsI aus rsqy auqy hI qurdy hW [1[

(hy BweI!) prmwqmw dw nwm jgq ivc (sB rogW dI) dvweI hY, prmwqmw dw nwm (Awqmk) SWqI dyx vwlw hY [ jyhVy mnu`K gurU dI miq lY ky prmwqmw dw nwm-rs c`Kdy hn, auhnW dy swry pwp swry AYb nws ho jWdy hn [2[

ijnHW mnu`KW dy m`Qy au~qy Dur drgwh qoN (BgqI dw) lyK iliKAw jWdw hY, auh mnu`K gurU-rUp sMqoKsr ivc ieSnwn krdy hn (Bwv, auh mnu`K gurU ivc Awpxw Awp lIn kr dyNdy hn qy auh sMqoK vwlw jIvn jIaUNdy hn) [ jyhVy mnu`K prmwqmw dy nwm-rMg ivc rMgy jWdy hn, auhnW dI BYVI miq vwlI swrI mYl dUr ho jWdI hY [3[

hy rwm! hy Twkur! qUM Awp hI qUM Awp hI qUM Awp hI (sB jIvW dw) mwlk hYN, qyry jyfw v`fw koeI hor dwqw nhIN hY [ dws nwnk jdoN prmwqmw dw nwm jpdw hY, qW Awqmk jIvn pRwpq kr lYNdw hY [ (pr) prmwqmw dw nwm prmwqmw dI imhr nwl hI jipAw jw skdw hY [4[2[16[54[

ਗਉੜੀ ਪੂਰਬੀ ਮਹਲਾ ੪ ॥ ਕਰਹੁ ਕ੍ਰਿਪਾ ਜਗਜੀਵਨ ਦਾਤੇ ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਹਰਿ ਸੇਤੀ ਰਾਚੇ ॥ ਸਤਿਗੁਰਿ ਬਚਨੁ ਦੀਓ ਅਤਿ ਨਿਰਮਲੁ ਜਪਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮਨੁ ਮਾਚੇ ॥੧॥ ਰਾਮ ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਤਨੁ ਬੇਧਿ ਲੀਓ ਹਰਿ ਸਾਚੇ ॥ ਜਿਹ ਕਾਲ ਕੈ ਮੁਖਿ ਜਗਤੁ ਸਭੁ ਗ੍ਰਸਿਆ ਗੁਰ ਸਤਿਗੁਰ ਕੈ ਬਚਨਿ ਹਰਿ ਹਮ ਬਾਚੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਜਿਨ ਕਉ ਪ੍ਰੀਤਿ ਨਾਹੀ ਹਰਿ ਸੇਤੀ ਤੇ ਸਾਕਤ ਮੂੜ ਨਰ ਕਾਚੇ ॥ ਤਿਨ ਕਉ ਜਨਮੁ ਮਰਣੁ ਅਤਿ ਭਾਰੀ ਵਿਚਿ ਵਿਸਟਾ ਮਰਿ ਮਰਿ ਪਾਚੇ ॥੨॥ ਤੁਮ ਦਇਆਲ ਸਰਣਿ ਪ੍ਰਤਿਪਾਲਕ ਮੋ ਕਉ ਦੀਜੈ ਦਾਨੁ ਹਰਿ ਹਮ ਜਾਚੇ ॥ ਹਰਿ ਕੇ ਦਾਸ ਦਾਸ ਹਮ ਕੀਜੈ ਮਨੁ ਨਿਰਤਿ ਕਰੇ ਕਰਿ ਨਾਚੇ ॥੩॥ ਆਪੇ ਸਾਹ ਵਡੇ ਪ੍ਰਭ ਸੁਆਮੀ ਹਮ ਵਣਜਾਰੇ ਹਹਿ ਤਾ ਚੇ ॥ ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਤਨੁ ਜੀਉ ਰਾਸਿ ਸਭ ਤੇਰੀ ਜਨ ਨਾਨਕ ਕੇ ਸਾਹ ਪ੍ਰਭ ਸਾਚੇ ॥੪॥੩॥੧੭॥੫੫॥ {ਪੰਨਾ 169}

pdArQ:- rwcy—ricAw rhy, msq rhy [ siqguir—gurU ny [ bcnu—aupdyS [ mwcy—m`cdw hY, ^uS huMdw hY [1[

byiD lIE—ivMnH ilAw [ swcy—sdw kwiem rihx vwly ny [ kwl—Awqmk mOq [ muiK—mUMh ivc [ gRisAw—ingilAw hoieAw [ bwcy—bc gey hW [1[rhwau[

syqI—nwl [ swkq—r`b nwloN tu`ty hoey, mwieAw-vyVHy [ kwcy—kmzor jIvn vwly [ ivstw—ivkwrW dw gMd [ mir—Awqmk mOq shyV ky [ pwcy—duKI huMdy hn [2[

srix pRiqpwlk—srn Awey dI r`iKAw krn vwlw [ kau—ƒ [ mo kau—mYƒ [ jwcy—mMgdw hW [ inriq—nwc [3[

qw cy—aus dy [ cy—dy [ rwis—pUMjI, srmwieAw [4[

ArQ:- hy rwm! hy sdw kwiem rihx vwly hrI! qUM (imhr kr ky) myry mn ƒ myry qn ƒ (Awpxy crnW ivc) ivMnH ilAw hY [ ijs Awqmk mOq dy mUMh ivc swrw sMswr ingilAw hoieAw hY, (aus Awqmk mOq qoN) mYN siqgurU dy aupdyS (dI brkiq) nwl bc igAw hW [1[rhwau[

hy jgq dy jIvn! hy dwqwr! ikrpw kr, myrw mn qyrI Xwd ivc msq rhy [ (qyrI ikrpw nwl) siqgurU ny mYƒ bhuq pivqR aupdyS id`qw hY, hux myrw mn hir-nwm jp jp ky ^uS ho irhw hY [1[

ijnHW mnu`KW ƒ prmwqmw (dy crnW) nwl pRIiq pRwpq nhIN hoeI, auh mwieAw-vyVHy mUrK mnu`K kmzor jIvn vwly rihMdy hn [ auhnW vwsqy jnm mrn dw duKdweI gyV bixAw rihMdw hY [ auh (ivkwrW dy) gMd ivc Awqmk mOq shyV shyV ky duKI huMdy rihMdy hn [2[

hy dieAwl pRBU! hy srn pey dI r`iKAw krn vwly pRBU! mYN qyry dr qoN qyrw nwm mMgdw hW, mYƒ ieh dwiq b^S [ mYƒ Awpxy dwsW dw dws bxweI r`K qW ju myrw mn (qyry nwm ivc juV ky) sdw nwc krdw rhy (sdw Awqmk Awnµd mwxdw rhy) [3[

pRBU jI Awp hI (nwm dI rwis-pUMjI dyx vwly sB jIvW dy) v`fy Swh hn mwlk hn [ AsI swry jIv aus (Swh) dy (Byjy hoey) vxjwry hW (vpwrI hW) [

hy dws nwnk dy sdw-iQr Swh qy pRBU! myrw mn myrw qn myrI ijMd—ieh sB kuJ qyrI b^SI hoeI rwis-pUMjI hY (mYƒ Awpxy nwm dI dwiq BI b^S) [4[3[17[55[

ਗਉੜੀ ਪੂਰਬੀ ਮਹਲਾ ੪ ॥ ਤੁਮ ਦਇਆਲ ਸਰਬ ਦੁਖ ਭੰਜਨ ਇਕ ਬਿਨਉ ਸੁਨਹੁ ਦੇ ਕਾਨੇ ॥ ਜਿਸ ਤੇ ਤੁਮ ਹਰਿ ਜਾਨੇ ਸੁਆਮੀ ਸੋ ਸਤਿਗੁਰੁ ਮੇਲਿ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਾਨੇ ॥੧॥ ਰਾਮ ਹਮ ਸਤਿਗੁਰ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਕਰਿ ਮਾਨੇ ॥ ਹਮ ਮੂੜ ਮੁਗਧ ਅਸੁਧ ਮਤਿ ਹੋਤੇ ਗੁਰ ਸਤਿਗੁਰ ਕੈ ਬਚਨਿ ਹਰਿ ਹਮ ਜਾਨੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਜਿਤਨੇ ਰਸ ਅਨ ਰਸ ਹਮ ਦੇਖੇ ਸਭ ਤਿਤਨੇ ਫੀਕ ਫੀਕਾਨੇ ॥ ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਰਸੁ ਚਾਖਿਆ ਮਿਲਿ ਸਤਿਗੁਰ ਮੀਠ ਰਸ ਗਾਨੇ ॥੨॥ ਜਿਨ ਕਉ ਗੁਰੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਨਹੀ ਭੇਟਿਆ ਤੇ ਸਾਕਤ ਮੂੜ ਦਿਵਾਨੇ ॥ ਤਿਨ ਕੇ ਕਰਮਹੀਨ ਧੁਰਿ ਪਾਏ ਦੇਖਿ ਦੀਪਕੁ ਮੋਹਿ ਪਚਾਨੇ ॥੩॥ ਜਿਨ ਕਉ ਤੁਮ ਦਇਆ ਕਰਿ ਮੇਲਹੁ ਤੇ ਹਰਿ ਹਰਿ ਸੇਵ ਲਗਾਨੇ ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਹਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਜਪਿ ਪ੍ਰਗਟੇ ਮਤਿ ਗੁਰਮਤਿ ਨਾਮਿ ਸਮਾਨੇ ॥੪॥੪॥੧੮॥੫੬॥ {ਪੰਨਾ 169-170}

pdArQ:- dieAwl—(dieAw—AwlX) dieAw dw Gr [ srb—swry [ BMjn—nws krnw [ ibnau—bynqI (ivnX) [ dy kwny—kMn dy ky, iDAwn nwl [ ijs qy—ijs (gurU) pwsoN [ jwny—jwx-pCwx huMdI hY [ pRwny—pRwx, ijMd [1[

kir—kr ky, (brwbr dw) kr ky [ mwny—mMinAw hY [ AsuD—mYlI [ mugD—mUrK [1[rhwau[

An—(ANX) hor hor [ imil—iml ky [ gwny—gMnw [2[

ByitAw—imilAw [ idvwny—J`ly, kmly [ hIn—nIc, nIvyN [ Duir—Dur qoN [ moih—moh ivc [ pcwny—sVdy hn [3[

pRgty—prgt hoey, au~GV pey, cmk pey [ nwim—nwm ivc [4[

ArQ:- (hy BweI!) mYN siqgurU ƒ (Awqmk jIvn ivc) rwm pwrbRhm dy brwbr dw mMinAw hY [ mYN mUrK sW, mhW mUrK sW, mYlI miq vwlw sW, gurU siqgurU dy aupdyS (dI brkiq) nwl mYN prmwqmw nwl jwx-pCwx pw leI hY [1[rhwau[

hy (jIvW dy) swry duK nws krn vwly suAwmI! qUM dieAw dw Gr hYN, myrI iek ArzoeI iDAwn nwl sux [ mYƒ auh siqgurU imlw jo myrI ijMd (dw shwrw) hY, ijs dI ikrpw qoN qyry nwl fUMGI sWJ pYNdI hY [1[

jgq dy ijqny BI hor hor (iksm dy) rs hn, mYN vyK ley hn, auh swry hI iP`ky hn iP`ky hn [ gurU ƒ iml ky mYN Awqmk jIvn dyx vwlw prmwqmw dw nwm-rs c`iKAw hY, auh rs im`Tw hY ijvyN gMny dw rs im`Tw huMdw hY [2[

ijnHW mnu`KW ƒ gurU nhIN imldw, auh mUrK prmwqmw nwloN tu`ty rihMdy hn, auh mwieAw dy ip`Cy J`ly hoey iPrdy hn [ (pr auhnW dy BI kIh v`s?) DuroN (prmwqmw ny) auhnW dy BwgW ivc (ieh) nIvyN kMm hI pw id`qy hn, auh mwieAw dy moh ivc ieauN sVdy rihMdy hn ijvyN dIvy ƒ vyK ky (pqMgy) [3[

hy pRBU! ijnHW mnu`KW ƒ qUM imhr kr ky (gurU-crnW ivc) imlWdw hYN, auh, hy hrI! qyrI syvw-BgqI ivc lgy rihMdy hn [ hy dws nwnk! auh prmwqmw dw nwm jp jm ky cmk pYNdy hn, gurU dI miq auqy qur ky auh pRBU dy nwm ivc lIn rihMdy hn [4[4[18[56[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh