ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 163

ਗਉੜੀ ਬੈਰਾਗਣਿ ਮਹਲਾ ੩ ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਤੇ ਗਿਆਨੁ ਪਾਇਆ ਹਰਿ ਤਤੁ ਬੀਚਾਰਾ ॥ ਮਤਿ ਮਲੀਣ ਪਰਗਟੁ ਭਈ ਜਪਿ ਨਾਮੁ ਮੁਰਾਰਾ ॥ ਸਿਵਿ ਸਕਤਿ ਮਿਟਾਈਆ ਚੂਕਾ ਅੰਧਿਆਰਾ ॥ ਧੁਰਿ ਮਸਤਕਿ ਜਿਨ ਕਉ ਲਿਖਿਆ ਤਿਨ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਪਿਆਰਾ ॥੧॥ ਹਰਿ ਕਿਤੁ ਬਿਧਿ ਪਾਈਐ ਸੰਤ ਜਨਹੁ ਜਿਸੁ ਦੇਖਿ ਹਉ ਜੀਵਾ ॥ ਹਰਿ ਬਿਨੁ ਚਸਾ ਨ ਜੀਵਤੀ ਗੁਰ ਮੇਲਿਹੁ ਹਰਿ ਰਸੁ ਪੀਵਾ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਹਉ ਹਰਿ ਗੁਣ ਗਾਵਾ ਨਿਤ ਹਰਿ ਸੁਣੀ ਹਰਿ ਹਰਿ ਗਤਿ ਕੀਨੀ ॥ ਹਰਿ ਰਸੁ ਗੁਰ ਤੇ ਪਾਇਆ ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਤਨੁ ਲੀਨੀ ॥ ਧਨੁ ਧਨੁ ਗੁਰੁ ਸਤ ਪੁਰਖੁ ਹੈ ਜਿਨਿ ਭਗਤਿ ਹਰਿ ਦੀਨੀ ॥ ਜਿਸੁ ਗੁਰ ਤੇ ਹਰਿ ਪਾਇਆ ਸੋ ਗੁਰੁ ਹਮ ਕੀਨੀ ॥੨॥ ਗੁਣਦਾਤਾ ਹਰਿ ਰਾਇ ਹੈ ਹਮ ਅਵਗਣਿਆਰੇ ॥ ਪਾਪੀ ਪਾਥਰ ਡੂਬਦੇ ਗੁਰਮਤਿ ਹਰਿ ਤਾਰੇ ॥ ਤੂੰ ਗੁਣਦਾਤਾ ਨਿਰਮਲਾ ਹਮ ਅਵਗਣਿਆਰੇ ॥ ਹਰਿ ਸਰਣਾਗਤਿ ਰਾਖਿ ਲੇਹੁ ਮੂੜ ਮੁਗਧ ਨਿਸਤਾਰੇ ॥੩॥ ਸਹਜੁ ਅਨੰਦੁ ਸਦਾ ਗੁਰਮਤੀ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮਨਿ ਧਿਆਇਆ ॥ ਸਜਣੁ ਹਰਿ ਪ੍ਰਭੁ ਪਾਇਆ ਘਰਿ ਸੋਹਿਲਾ ਗਾਇਆ ॥ ਹਰਿ ਦਇਆ ਧਾਰਿ ਪ੍ਰਭ ਬੇਨਤੀ ਹਰਿ ਹਰਿ ਚੇਤਾਇਆ ॥ ਜਨ ਨਾਨਕੁ ਮੰਗੈ ਧੂੜਿ ਤਿਨ ਜਿਨ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪਾਇਆ ॥੪॥੪॥੧੮॥੩੮॥

pdArQ:- qy—qoN, pwsoN [ igAwnu—prmwqmw dI jwx-pCwx, fUMGI sWJ [ qqu—AslIAq [ bIcwrw—ivcwru [ prgtu BeI—au~GV peI, inKr peI [ murwrw—murwir, {mur dYNq dw vYrI [ mur-Air} prmwqmw [ isiv—iSv ny, kilAwx-srUp pRBU ny [ skiq—Skiq, mwieAw [ Duir—DuroN [1[

ikqu—iks dI rwhIN? ikqu ibiD—iks qrIky nwl? dyiK—vyK ky [ hau—mYN [ jIvw—jIvW, jIaU pYNdw hW, myry AMdr Awqmk jIvn pYdw ho jWdw hY [ csw—pl dw qIhvW ih`sw, smw, rqw Br BI [ gur myilhu—gurU (nwl) imlw idho [1[rhwau[

gwvw—gwvW, mYN gwvW [ suxI—suxIN, mYN suxW [ giq—au~cI Awqmk AvsQw [ qy—pwsoN [ lInI—lIn ho igAw hY [ Dnu Dnu—slwhux-jog {DNX} [ ijin—ijs ny [2[

mUV mugD—mUrK, mhw mUrK [ insqwry—insqwir, pwr lµGw [3[

shju—Awqmk Afolqw [ min—mn ivc [ Gir—ihrdy-Gr ivc [ soihlw—is&iq-swlwh dw gIq, ^uSI dw gIq [ pRBu—hy pRBU! nwnku mMgY—nwnk mMgdw hY {nwnk—hy nwnk} [ ijn—ijnHW ny {l&z ‘ijn’ bhu-vcn hY, l&z ‘ijin’ iek-vcn hY} [4[

ArQ:- hy sMq jno! ijs prmwqmw dw drsn kr ky myry AMdr Awqmk jIvn pYdw huMdw hY (d`so) aus ƒ iks qrIky nwl imilAw jw skdw hY [ aus pRBU qoN iv`CuV ky mYN rqw Br smy leI BI (Awqmk jIvn) jIaUN nhIN skdI [ (hy sMq jno!) mYƒ gurU (nwl) imlwvo (qW ju gurU dI ikrpw nwl) mYN prmwqmw dy nwm dw rs pI skW [1[rhwau[

ijnHW mnu`KW ny gurU pwsoN (prmwqmw nwl) fUMGI sWJ (pwxI) is`K leI, (jgq dy) mUl prmwqmw (dy guxW) ƒ ivcwrnw (is`K ilAw), prmwqmw dw nwm ismr ismr ky auhnW dI miq (jo pihlW ivkwrW dy kwrn) mYlI (hoeI peI sI) inKr peI [ kilAwx-srUp prmwqmw ny (auhnW dy AMdroN) mwieAw (dw pRBwv) imtw id`qw, (auhnW dy AMdroN mwieAw dy moh dw) hnyrw dUr ho igAw [ (pr) prmwqmw dw nwm auhnW ƒ hI ipAwrw l`gdw hY, ijnHW dy m`Qy auqy DuroN (Awp prmwqmw ny Awpxy nwm dI dwiq dw lyK) ilK id`qw [1[

(hy sMq jno! ipAwry gurU dI imhr nwl) mYN in`q prmwqmw dy gux gWdw rihMdw hW mYN in`q prmwqmw dw nwm suxdw rihMdw hW, aus prmwqmw ny mYƒ au~cI Awqmk AvsQw b^s id`qI hY [ gurU pwsoN mYN prmwqmw dy nwm dw suAwd hwsl kIqw hY, (hux) myrw mn myrw qn (aus suAwd ivc) mgn rihMdw hY [ (hy sMq jno!) ijs gurU ny (mYƒ) prmwqmw dI BgqI (dI dwiq) id`qI hY (myry vwsqy qW auh) sqpurK gurU (sdw hI) slwhux-Xog hY [ ijs gurU pwsoN mYN prmwqmw (dw nwm) pRwpq kIqw hY aus gurU ƒ mYN Awpxw bxw ilAw hY [2[

(hy BweI! swry jgq dw) SihnSwh prmwqmw (sB jIvW ƒ sB) guxW dI dwiq dyx vwlw hY, AsI (jIv) AaugxW nwl Bry rihMdy hW [ (ijvyN) p`Qr (pwxI ivc fu`b jWdy hn, iqvyN AsI) pwpI (jIv ivkwrW dy smuMdr ivc) fu`by rihMdy hW, prmwqmw (swƒ) gurU dI miq dy ky (aus smuMdr ivcoN) pwr lµGWdw hY [

hy pRBU! qUM pivqR-srUp hYN qUM gux b^Sx vwlw hYN, AsI jIv AaugxW nwl Bry pey hW [ hy hrI! AsI qyrI srn Awey hW, (swƒ AaugxW qoN) bcw lY, (swƒ) mUrKW ƒ mhw mUrKW ƒ (ivkwrW dy smuMdr ivcoN) pwr lµGw lY [3[

ijnHW mnu`KW ny prmwqmw ƒ (Awpxy) mn ivc (sdw) ismirAw hY, auh gurU dI miq qy qur ky sdw Awqmk Afolqw mwxdy hn (Awqmk) Awnµd mwxdy hn [ ijnHW ƒ hir-pRBU s`jx iml pYNdw hY, auh Awpxy ihrdy-Gr ivc prmwqmw dI is&iq-swlwh dw gIq gWdy rihMdy hn [

hy hrI! hy pRBU! imhr kr, (myrI) bynqI (sux), (mYƒ) Awpxy nwm dw ismrn dyh [ (hy pRBU! qyrw) dws nwnk (qyry dr qoN) auhnW mnu`KW dy crnW dI DUV mMgdw hY ijnHW ƒ (qyrI imhr nwl) gurU iml ipAw hY [4[4[18[38[

not:

gauVI bYrwgix m: 3 — 4
gauVI guAwryrI m: 3 — 14
 . . . . . . . . . . . . . ——
 . . . . . joV . . . .—— 18
 . . gauVI m: 1 ——— 20
 . . . . . . . . . . . . . .——
 . . . . . . . joV . . . . . 38

ਗਉੜੀ ਗੁਆਰੇਰੀ ਮਹਲਾ ੪ ਚਉਥਾ ਚਉਪਦੇ    ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਪੰਡਿਤੁ ਸਾਸਤ ਸਿਮ੍ਰਿਤਿ ਪੜਿਆ ॥ ਜੋਗੀ ਗੋਰਖੁ ਗੋਰਖੁ ਕਰਿਆ ॥ ਮੈ ਮੂਰਖ ਹਰਿ ਹਰਿ ਜਪੁ ਪੜਿਆ ॥੧॥ ਨਾ ਜਾਨਾ ਕਿਆ ਗਤਿ ਰਾਮ ਹਮਾਰੀ ॥ ਹਰਿ ਭਜੁ ਮਨ ਮੇਰੇ ਤਰੁ ਭਉਜਲੁ ਤੂ ਤਾਰੀ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸੰਨਿਆਸੀ ਬਿਭੂਤ ਲਾਇ ਦੇਹ ਸਵਾਰੀ ॥ ਪਰ ਤ੍ਰਿਅ ਤਿਆਗੁ ਕਰੀ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ॥ ਮੈ ਮੂਰਖ ਹਰਿ ਆਸ ਤੁਮਾਰੀ ॥੨॥ ਖਤ੍ਰੀ ਕਰਮ ਕਰੇ ਸੂਰਤਣੁ ਪਾਵੈ ॥ ਸੂਦੁ ਵੈਸੁ ਪਰ ਕਿਰਤਿ ਕਮਾਵੈ ॥ ਮੈ ਮੂਰਖ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਛਡਾਵੈ ॥੩॥ ਸਭ ਤੇਰੀ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਤੂੰ ਆਪਿ ਰਹਿਆ ਸਮਾਈ ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਨਾਨਕ ਦੇ ਵਡਿਆਈ ॥ ਮੈ ਅੰਧੁਲੇ ਹਰਿ ਟੇਕ ਟਿਕਾਈ ॥੪॥੧॥੩੯॥ {ਪੰਨਾ 163-164}

pdArQ:- mhlw 4 cauQw—not:- AMk 4 ƒ cauQw pVHnw hY [ iesy qrHW ‘mhlw 1’ ƒ ‘mhlw pihlw’, 2 ƒ dUjw, 3 ƒ qIjw, 5 ƒ pMjvW [

gorKu—jogI mq dw gurU [ jpu piVAw—jp krnw hI is`iKAw hY [1[

nw jwnw—mYN nhIN jwxdw [ giq—hwlq [ rwm—hy rwm! hmwrI—myrI [ mn—hy mn! qru—pwr lµG [ Baujlu—sMswr-smuMdr [ qwrI—byVI, jhwz (qir) [1[rhwau[

ibBUq—suAwh [ dyh—srIr [ pr iqRA iqAwgu—prweI iesqRI dw iqAwg [ hir—hy hrI! [2[

krm—(sUrmqw dy) kMm [ sUrqxu—sUrmqw (dw nwmxw) [ pr ikriq—dUijAW dI syvw [3[

sB—swrI [ dy—dyNdw hY [ tyk—Awsrw [4[

ArQ:- pMifq Swsqr isimRqIAW (Awidk Drm pusqk) pVHdw hY (qy ies ivdvqw dw &^r krdw hY), jogI (Awpxy gurU) gorK (dy nwm dw jwp) krdw hY (qy aus dIAW d`sIAW smwDIAW Awidk ƒ Awqmk jIvn dI tyk bxweI bYTw hY), pr mYN mUrK ny (pMifqW qy jogIAW dy Bwxy mUrK ny) prmwqmw dy nwm dw jp krnw hI (Awpxy gurU pwsoN) is`iKAw hY [1[

hy myry rwm! (iksy ƒ Drm-pusqkW dI iv`idAw dw &^r, iksy ƒ smwDIAW dw shwrw, pr) mYƒ smJ nhIN AwauNdI (ik jy mYN qyrw nwm Bulw idAW qW) myrI ikho ijhI Awqmk dSw ho jwiegI [ (hy rwm! mYN qW Awpxy mn ƒ iehI smJWdw hW—) hy myry mn! prmwqmw dw nwm ismr (qy) sMswr-smuMdr qoN pwr lµG jw, (prmwqmw dw nwm hI sMswr-smuMdr qoN pwr lµGx leI) byVI hY [1[rhwau[

sMinAwsI ny suAwh ml ky Awpxy srIr ƒ svwirAw hoieAw hY, aus ny prweI iesqRI dw iqAwg kr ky bRhm crj Dwrn kIqw hoieAw hY (aus ny inry bRhm crj ƒ Awpxy Awqmk jIvn dw shwrw bxwieAw hoieAw hY, aus dIAW ingwhW ivc myry vrgw igRhsqI mUrK hY, pr) hy hrI! mYN mUrK ƒ qyry nwm dw hI Awsrw hY [2[

(isimRqIAW dy Drm Anuswr) KqRI (sUrmqw dy) kMm krdw hY qy sUrmqw dw nwmxw K`tdw hY (auh iesy ƒ hI jIvn-inSwnw smJdw hY), SUdr dUijAW dI syvw krdw hY, vYS BI (vxj Awidk) ikrq krdw hY (SUdr BI qy vYS BI Awpo AwpxI ikrq ivc mgn hY, pr mYN inrI ikrq ƒ jIvn-mnorQ nhIN mMndw, iehnW dIAW nzrW ivc) mYN mUrK hW (pr mYƒ XkIn hY ik) prmwqmw dw nwm (hI sMswr-smuMdr dy ivkwrW qoN) bcWdw hY [3[

(pr, hy pRBU!) ieh swrI isRStI qyrI rcI hoeI hY, (sB jIvW ivc) qUM Awp hI ivAwpk hYN (jo kuJ qUM suJwauNdw hYN auhI iehnW ƒ su`Jdw hY) [ hy nwnk! (ijs iksy auqy pRBU imhr krdw hY aus ƒ) gurU dI srn pw ky (Awpxy nwm dI) vifAweI b^Sdw hY [ (iehnW lokW dy Bwxy mYN AMnHw hW, pr) mYN AMnHy ny prmwqmw dy nwm dw Awsrw ilAw hoieAw hY [4[1[39[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh