ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 151

ਰਾਗੁ ਗਉੜੀ ਗੁਆਰੇਰੀ ਮਹਲਾ ੧ ਚਉਪਦੇ ਦੁਪਦੇ

ੴ ਸਤਿ ਨਾਮੁ ਕਰਤਾ ਪੁਰਖੁ ਨਿਰਭਉ ਨਿਰਵੈਰੁ
ਅਕਾਲ ਮੂਰਤਿ ਅਜੂਨੀ ਸੈਭੰ ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥

ਭਉ ਮੁਚੁ ਭਾਰਾ ਵਡਾ ਤੋਲੁ ॥ ਮਨ ਮਤਿ ਹਉਲੀ ਬੋਲੇ ਬੋਲੁ ॥ ਸਿਰਿ ਧਰਿ ਚਲੀਐ ਸਹੀਐ ਭਾਰੁ ॥ ਨਦਰੀ ਕਰਮੀ ਗੁਰ ਬੀਚਾਰੁ ॥੧॥ ਭੈ ਬਿਨੁ ਕੋਇ ਨ ਲੰਘਸਿ ਪਾਰਿ ॥ ਭੈ ਭਉ ਰਾਖਿਆ ਭਾਇ ਸਵਾਰਿ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਭੈ ਤਨਿ ਅਗਨਿ ਭਖੈ ਭੈ ਨਾਲਿ ॥ ਭੈ ਭਉ ਘੜੀਐ ਸਬਦਿ ਸਵਾਰਿ ॥ ਭੈ ਬਿਨੁ ਘਾੜਤ ਕਚੁ ਨਿਕਚ ॥ ਅੰਧਾ ਸਚਾ ਅੰਧੀ ਸਟ ॥੨॥ ਬੁਧੀ ਬਾਜੀ ਉਪਜੈ ਚਾਉ ॥ ਸਹਸ ਸਿਆਣਪ ਪਵੈ ਨ ਤਾਉ ॥ ਨਾਨਕ ਮਨਮੁਖਿ ਬੋਲਣੁ ਵਾਉ ॥ ਅੰਧਾ ਅਖਰੁ ਵਾਉ ਦੁਆਉ ॥੩॥੧॥ ਗਉੜੀ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਡਰਿ ਘਰੁ ਘਰਿ ਡਰੁ ਡਰਿ ਡਰੁ ਜਾਇ ॥ ਸੋ ਡਰੁ ਕੇਹਾ ਜਿਤੁ ਡਰਿ ਡਰੁ ਪਾਇ ॥ ਤੁਧੁ ਬਿਨੁ ਦੂਜੀ ਨਾਹੀ ਜਾਇ ॥ ਜੋ ਕਿਛੁ ਵਰਤੈ ਸਭ ਤੇਰੀ ਰਜਾਇ ॥੧॥ ਡਰੀਐ ਜੇ ਡਰੁ ਹੋਵੈ ਹੋਰੁ ॥ {ਪੰਨਾ 151}

not:- jy do mnu`KW dy jIvn ƒ qolIey, ie`k dy AMdr pRBU dw fr qy dUjy dy AMdr Awpxy mn dI miq hovy, pihly dw jIvn gOrw gMBIr hovygw dUjy dw hOly myl dw [

pdArQ:- Bau—pRBU dw fr, ieh XkIn ik pRBU myry AMdr v`sdw qy sB ivc v`sdw hY [ mucu—bhuq [ mn miq—mn dy ip`Cy qurn vwlI miq [ haulI—hoCI [ bolu—hoCw bol [ isir—isr auqy [ Dir—Dr ky [ clIAY—jIvn guzwrIey [ Bwru—pRBU dy fr dw Bwr [ ndrI—pRBU dI (myhr dI) nzr nwl [ krmI—pRBU dI b^SS nwl [1[

BY ibnu—pRBU dw fr (ihrdy ivc r`Kx) qoN ibnw [ BY—pRBU dy fr ivc (rih ky) [ Bwie—pRym nwl [ svwir—svwr ky, sjw ky, sohxw bxw ky [1[rhwau[

qin—qn ivc, srIr ivc [ Agin—pRBU ƒ imlx dI A`g, qWG [ BKY—BKdI hY, hor qyz huMdI hY [ BY nwil—pRBU dw fr r`Kx nwl, ijauN ijauN ies XkIn ivc jIvIey ik auh swfy AMdr qy sB dy AMdr v`sdw hY [ Bau GVIAY—Bau-rUp GwVq GVI jWdI hY, pRBU dy fr ivc rihx dw suBwau bxdw jWdw hY [ svwir—svwr ky [ GwVq—jIvn dI GwVq [ kc—hoCI, by-rsI [ inkc—iblkul hoCI [ scw—sWcw, klbUq ijs ivc koeI nvIN cIz FwlI jWdI hY [ st—s`t, cot, au~dm [ AMDw—AMnHw, igAwn-hIx, hoCw-pn pYdw krn vwlw [2[

bwjI—sMswr-Kyf [ cwau—sMswrk cwau [ shs—hzwrW [ pvY n qwau—syk nhIN pYNdw, Asr nhIN huMdw, mn Fldw nhIN [ vwau—hvw vrgw [ vwau duAwau—ivArQ, &zUl [3[

ArQ:- (sMswr ivkwr-BirAw ie`k AYsw smuMdr hY ijs ivcoN prmwqmw dw) fr ihrdy ivc vswx qoN ibnw koeI pwr nhIN lµG skdw [ (isr& auhI pwr lµMGdw hY ijs ny) pRBU dy fr ivc rih ky Aqy (pRBU)-ipAwr dI rwhIN (Awpxw jIvn) sMvwr ky pRBU dw fr-Adb (Awpxy ihrdy ivc) itkw r`iKAw hY (Bwv, ijs ny ieh SrDw bxw leI hY ik pRBU myry AMdr Aqy sB ivc v`sdw hY) [1[rhwau[

pRBU dw fr bhuq Bwrw hY ies dw qol v`fw hY (Bwv, ijs mnu`K dy AMdr pRBU dw fr-Adb v`sdw hY ausdw jIvn gOrw qy gMBIr bx jWdw hY) [ ijs dI miq aus dy mn dy ip`Cy qurdI hY auh hoCI rihMdI hY, auh hoCw hI bcn boldw hY [ jy pRBU dw fr isr au~qy Dr ky (Bwv, kbUl kr ky) jIvn guzwrIey, Aqy aus fr dw Bwr shwr skIey (Bwv, pRBU dw fr-Adb suKwvW l`gx l`g pey) qW pRBU dI imhr dI nzr nwl pRBU dI b^SS nwl (mnu`Kqw bwry) gurU dI (d`sI hoeI) ivcwr (jIvn dw ih`sw bx jWdI hY) [1[

pRBU dy fr-Adb ivc irhW mnu`K dy AMdr pRBU ƒ imlx dI qWG itkI rihMdI hY [ gurU dy Sbd dI rwhIN (Awqmk jIvn ƒ) sohxw bxw ky ijauN ijauN ies XkIn ivc jIvIey ik pRBU swfy AMdr hY qy sB dy AMdr mOjUd hY ieh qWG vDIk qyz huMdI jWdI hY [ pRBU dw fr-Adb r`Kx qoN ibnw (swfI jIvn-auswrI) swfy mn dI GwVq hoCI ho jWdI hY, iblkul hoCI bxdI jWdI hY (ikauNik) ijs s`cy ivc jIvn Fldw hY auh hoCw-pn pYdw krn vwlw huMdw hY, swfy jqn BI AigAwnqw vwly hI huMdy hn [2[

hy nwnk! Awpxy mn dy ip`Cy qurn vwly mnu`K dI bu`DI jgq-Kyf ivc l`gI rihMdI hY, (jgq-qmwiSAW dw hI) cwau aus dy AMdr pYdw huMdw rihMdw hY [ mnmuK BwvyN hzwrW isAwxpW BI kry, aus dw jIvn TIk s`cy ivc nhIN Fldw, mnmuK dw by-Qvw bol huMdw hY, auh AMnHw aUl-jlUl g`lW hI krdw hY [3[1[

ਡਰਿ ਡਰਿ ਡਰਣਾ ਮਨ ਕਾ ਸੋਰੁ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਨਾ ਜੀਉ ਮਰੈ ਨ ਡੂਬੈ ਤਰੈ ॥ ਜਿਨਿ ਕਿਛੁ ਕੀਆ ਸੋ ਕਿਛੁ ਕਰੈ ॥ ਹੁਕਮੇ ਆਵੈ ਹੁਕਮੇ ਜਾਇ ॥ ਆਗੈ ਪਾਛੈ ਹੁਕਮਿ ਸਮਾਇ ॥੨॥ ਹੰਸੁ ਹੇਤੁ ਆਸਾ ਅਸਮਾਨੁ ॥ ਤਿਸੁ ਵਿਚਿ ਭੂਖ ਬਹੁਤੁ ਨੈ ਸਾਨੁ ॥ ਭਉ ਖਾਣਾ ਪੀਣਾ ਆਧਾਰੁ ॥ ਵਿਣੁ ਖਾਧੇ ਮਰਿ ਹੋਹਿ ਗਵਾਰ ॥੩॥ ਜਿਸ ਕਾ ਕੋਇ ਕੋਈ ਕੋਇ ਕੋਇ ॥ ਸਭੁ ਕੋ ਤੇਰਾ ਤੂੰ ਸਭਨਾ ਕਾ ਸੋਇ ॥ ਜਾ ਕੇ ਜੀਅ ਜੰਤ ਧਨੁ ਮਾਲੁ ॥ ਨਾਨਕ ਆਖਣੁ ਬਿਖਮੁ ਬੀਚਾਰੁ ॥੪॥੨॥ {ਪੰਨਾ 151}

pdArQ:- fir—fr nwl, pRBU dy fr-Adb ivc irhW [ Gru—pRBU dw fr, auh Awqmk  AvsQw ijQy mn pRBU-crnW ivc juiVAw rihMdw hY [ Gir—Gr ivc, ihrdy ivc [ fru—pRBU dw fr, ieh XkIn ik pRBU myry AMdr v`sdw hY qy sB ivc v`sdw hY [ fru jwie—(dunIAw dw hryk iksm dw) shm dUr ho jWdw hY [ so fru kyhw—pRBU dw fr AYsw nhIN huMdw ik [ ijqu fir—ik aus fr ivc irhW [ fru pwie—dunIAw vwlw shm itikAw rhy [ jwie—QW [ rjwie—hukm, mrzI [1[

frIAY—shmy rhIey [ horu—Eprw, iksy Epry dw [ fir fir frxw—sdw frdy rihxw [ soru—rOlw, Gbrwht, folx dI inSwnI [1[rhwau[

jIau—jIvwqmw [ ijin—ijs pRBU ny [ ikCu—ieh jgq-rcnw [ so—auhI pRBU [ ikCu—sB kuJ [ AwvY—jMmdw hY [ jwie—mrdw hY [ AwgY pwCY—lok prlok ivc [ smwie—itikAw rihMdw hY, itikAw rihxw pYNdw hY [2[

hMsu—ihMsw, inrdieqw [ hyqu—moh [ Asmwnu—sÍmwn (ijvyN sÍrUp qoN AsrUp) AhMkwr [ BUK—iqRSnw [ nY—ndI [ swnu—vWg [ AwDwru—(Awqmk jIvn dw) Awsrw [ mir—mr ky, fr ivc Kp ky, fr fr ky [ gvwr hoih—J`ly huMdy jw rhy hn [3[

ijs kw—ijs iksy dw [ ijs kw koie—ijs iksy dw koeI (shwrw) bxdw hY [ koeI koie koie—koeI ivrlw hI bxdw hY [ sBu ko—hryk jIv [ soie—swr lYx vwlw [4[

ArQ:- (hy pRBU!) qyry fr-Adb ivc irhW auh Awqmk AvsQw iml jWdI hY ijQy mn qyry crnW ivc juiVAw rihMdw hY, ihrdy ivc ieh XkIn bx jWdw hY ik qUM myry AMdr v`sdw hYN qy sB ivc v`sdw hYN [ qyry fr ivc irhW (dunIAw dw hryk iksm dw) shm dUr ho jWdw hY [ qyrw fr AYsw nhIN huMdw ik aus fr ivc irhW koeI hor shm itikAw rhy [

(hy pRBU!) qYQoN ibnW jIv dw koeI hor QW-Awsrw nhIN hY [ jgq ivc jo kuJ ho irhw hY sB qyrI mrzI nwl ho irhw hY [1[

(hy pRBU!) qyrw fr-Adb itkx dy QW) jy jIv dy ihrdy ivc koeI hor fr itikAw rhy, qW jIv sdw shimAw rihMdw hY, mn dI Gbrwht mn dw shm hr vyly bixAw rihMdw hY [1[rhwau[

(pRBU dy fr-Adb ivc irhW hI ieh XkIn bx skdw hY ik) jIv nwh mrdw hY nwh ikqy fu`b skdw hY nwh ikqoN qrdw hY (Bwv, jyhVw ikqy fubdw hI nhIN aus dy qrn dw svwl hI pYdw nhIN huMdw) [ (ieh XkIn bixAw rihMdw hY ik) ijs prmwqmw ny ieh jgq bxwieAw hY auhI sB kuJ kr irhw hY, aus dy hukm ivc hI jIv jMmdw hY qy hukm ivc hI mrdw hY, lok prlok ivc jIv ƒ aus dy hukm ivc itky rihxw pYNdw hY [2[

(ijs ihrdy ivc pRBU dw fr-Adb nhIN hY, moh hY, AhMkwr hY, aus ihrdy ivc iqRSnw dI kWg ndI vWg (TwTW mwr rhI) hY [ pRBU dw fr-Adb hI Awqmk jIvn dI ^urwk hY, Awqmw dw Awsrw hY; jo ieh ^urwk nhIN KWdy auh (dunIAw dy) shm ivc rih ky kmly hoey rihMdy hn [3[

(hy pRBU! qyry fr-Adb ivc irhW hI ieh XkIn bxdw hY ik) ijs iksy dw koeI shweI bxdw hY koeI ivrlw hI bxdw hY (Bwv, iksy dw koeI sdw leI swQI shwiek nhIN bx skdw), pr hryk jIv qyrw (pYdw kIqw hoieAw) hY, qUM sB dI swr r`Kx vwlw hYN [

hy nwnk! ijs prmwqmw dy ieh swry jIv jMq pYdw kIqy hoey hn (jIvW vwsqy) ausy dw hI ieh Dn-mwl (bxwieAw hoieAw) hY [ (ies qoN vD ieh) ivcwrnw qy AwKxw (ik auh pRBU Awpxy pYdw kIqy jIvW dI ikvyN sMBwl krdw hY) AOKw kMm hY [ [4[2[

ਗਉੜੀ ਮਹਲਾ ੧ ॥ ਮਾਤਾ ਮਤਿ ਪਿਤਾ ਸੰਤੋਖੁ ॥ ਸਤੁ ਭਾਈ ਕਰਿ ਏਹੁ ਵਿਸੇਖੁ ॥੧॥ ਕਹਣਾ ਹੈ ਕਿਛੁ ਕਹਣੁ ਨ ਜਾਇ ॥ ਤਉ ਕੁਦਰਤਿ ਕੀਮਤਿ ਨਹੀ ਪਾਇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸਰਮ ਸੁਰਤਿ ਦੁਇ ਸਸੁਰ ਭਏ ॥ ਕਰਣੀ ਕਾਮਣਿ ਕਰਿ ਮਨ ਲਏ ॥੨॥ ਸਾਹਾ ਸੰਜੋਗੁ ਵੀਆਹੁ ਵਿਜੋਗੁ ॥ ਸਚੁ ਸੰਤਤਿ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਜੋਗੁ ॥੩॥੩॥ {ਪੰਨਾ 151-152}

not:- ies Sbd ivc jIv-iesqRI qy pRBU-pqI dy jog (imlwp) dw izkr hY [

pdArQ:- miq—au~cI miq [ squ—dwn, ^lkq dI syvw [ ivsyKu—aucycw [ eyhu squ ivsyKu BweI—ies dwn (Klk-syvw) ƒ aucycw Brw [ kir—kry, bxwey [1[

khxw hY—(rqw-mwqR) ibAwn hY [ qau—qyrI [1[rhwau[

srm—imhnq, au~dm [ duie—dovyN (au~dm Aqy au~cI suriq) [ ssur—shurw Aqy s`s [ krxI—suc`jI izMdgI [ kwmix—iesqRI [ mn—hy mn! kir ley—(jIv) bxw ley [2[

swhw—ivAwh vwsqy soiDAw hoieAw muhUrq [ sMjogu—imlwp, sq-sMg [ ivjogu—dunIAw vloN ivCoVw, inrmohqw [ sMqiq—sMqwn [ jogu—imlwp, pRBU-imlwp [3[

ArQ:- hy pRBU! qyry nwl imlwp-AvsQw ibAwn nhIN ho skdI, rqw-mwqR d`sI hY, (ikauNik) hy pRBU! qyrI kudriq dw pUrw mu`l nhIN pY skdw (Bwv, kudriq ikho ijhI hY—ieh d`isAw nhIN jw skdw) [1[rhwau[

jy koeI jIv-iesqRI au~cI miq ƒ AwpxI mW bxw ley (au~cI miq dI godI ivc ply) sMqoK ƒ Awpxw ipau bxwey (sMqoK-ipqw dI ingrwnI ivc rhy), ^lkq dI syvw ƒ aucycw Brw bxwey (^lkq dI syvw-rUp Brw dw jIvn au~qy ivSyS Asr pey)[1[; au~dm Aqy au~cI suriq ieh dovyN aus jIv-iesqRI dy s`s suhrw bxn; qy hy mn! jy jIv suc`jI izMdgI ƒ iesqRI bxw ley [2[;

jy sq sMg (ivc jwxw) pRBU nwl ivAwh dw swhw soiDAw jwey (Bwv, ijvyN ivAwh vwsqy soiDAw hoieAw swhw twilAw nhIN jw skdw, iqvyN sq sMg ivcoN kdy n KuMJy), jy (sq sMg ivc rih ky dunIAw nwloN) inrmohqw-rUp (pRBU nwl) ivAwh ho jwey; qW (ies ivAwh ivcoN) s`c (Bwv, pRBU dw sdw ihrdy ivc itky rihxw, aus jIv-iesqRI dI) sMqwn hY [

hy nwnk! AwK—ieh hY (s`cw) pRBU-imlwp [3[3[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh