ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 146

ਮਃ ੨ ॥ ਸੇਈ ਪੂਰੇ ਸਾਹ ਜਿਨੀ ਪੂਰਾ ਪਾਇਆ ॥ ਅਠੀ ਵੇਪਰਵਾਹ ਰਹਨਿ ਇਕਤੈ ਰੰਗਿ ॥ ਦਰਸਨਿ ਰੂਪਿ ਅਥਾਹ ਵਿਰਲੇ ਪਾਈਅਹਿ ॥ ਕਰਮਿ ਪੂਰੈ ਪੂਰਾ ਗੁਰੂ ਪੂਰਾ ਜਾ ਕਾ ਬੋਲੁ ॥ ਨਾਨਕ ਪੂਰਾ ਜੇ ਕਰੇ ਘਟੈ ਨਾਹੀ ਤੋਲੁ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 146}

pdArQ:- ATI—A`Ty phr [ pweIAih—l`Bdy hn [ AQwh drsin rUip—A`q fUMGy pRBU dy drsn ivc qy srUp ivc (juVy hoey) [ krim—b^SS nwl [

ArQ:- ijnHW mnu`KW nUµ pRBU iml pYNdw hY auhI pUry Swh hn, auh ie`k prmwqmw dy rMg (ipAwr) ivc A`Ty phr (dunIAw vloN) by-prvwh rihMdy hn (Bwv, iksy dy muQwj nhIN huMdy) [ (pr Ajyhy bMdy) bVy G`t imldy hn, jo AQwh pRBU dy dIdwr ivc qy srUp ivc (hr vyly juVy rihx) [

pUry bol vwlw pUrn gurU pUry BwgW nwl, hy nwnk! ijs mnu`K nUµ pUrn bxw dyNdw hY, aus dw qol Gtdw nhIN, (Bwv, r`b nwl aus dw A`Ty phr dw sMbMD Gtdw nhIN) [2[

not:- ies slok dy l&z ghu nwl pihly slok dy l&zW nwl rlw ky vyKo [ sw& ipAw id`sdw hY ik ieh slok aucwrn vyly gurU AMgd swihb dy swhmxy gurU nwnk dyv jI dw Slok mOjUd sI [ qy ieh iek`lw slok ikauN hovygw? gUrU nwnk swihb dI swrI bwxI auhnW pws hovygI [ so, gurU Arjn swihb qoN pihlW hI hryk gurU dy pws Awpxy qoN pihly gur-ivAkqIAW dI swrI bwxI guirAweI dy ivrsy ivc clI Aw rhI sI [ (vyKo, pusqk ‘gurbwxI Aqy ieiqhws bwry’)[

ਪਉੜੀ ॥ ਜਾ ਤੂੰ ਤਾ ਕਿਆ ਹੋਰਿ ਮੈ ਸਚੁ ਸੁਣਾਈਐ ॥ ਮੁਠੀ ਧੰਧੈ ਚੋਰਿ ਮਹਲੁ ਨ ਪਾਈਐ ॥ ਏਨੈ ਚਿਤਿ ਕਠੋਰਿ ਸੇਵ ਗਵਾਈਐ ॥ ਜਿਤੁ ਘਟਿ ਸਚੁ ਨ ਪਾਇ ਸੁ ਭੰਨਿ ਘੜਾਈਐ ॥ ਕਿਉ ਕਰਿ ਪੂਰੈ ਵਟਿ ਤੋਲਿ ਤੁਲਾਈਐ ॥ ਕੋਇ ਨ ਆਖੈ ਘਟਿ ਹਉਮੈ ਜਾਈਐ ॥ ਲਈਅਨਿ ਖਰੇ ਪਰਖਿ ਦਰਿ ਬੀਨਾਈਐ ॥ ਸਉਦਾ ਇਕਤੁ ਹਟਿ ਪੂਰੈ ਗੁਰਿ ਪਾਈਐ ॥੧੭॥ {ਪੰਨਾ 146}

pdArQ:- ikAw hoir—hor jIv kIh hn? mYnUµ iksy dI muQwjI nhIN [ DMDY coir—DMDy-rUp cor ny [ eYny—eys ny [ iciq kToir—kTor ic`q dy kwrn [ ijqu Git—ijs srIr ivc [ BMin GVweIAY—B`jdw GVIdw rihMdw hY [ pUrY vit—pUry v`ty nwl [ qulweIAY—qul sky, pUrw auqr sky [ jweIAY—jy clI jwey [ leIAin priK—prK ley jWdy hn [ dir bInweIAY—bInweI vwly dy dr qy, isAwxy pRBU dy dr qy [

ArQ:- (hy pRBU!) mYN s`c kihMdw hW ik jdoN qUM (myrw rwKw) hYN qW mYnUµ iksy hor dI muQwjI nhIN [ pr ijs (jIv-iesqRI) nUµ jgq dy DMDy-rUp cor ny moh ilAw hY, aus nUµ qyrw dr (mhl) l`Bdw nhIN, aus ny kTor ic`q dy kwrn (AwpxI swrI) imhnq ivArQ gvw leI hY [

ijs ihrdy ivc s`c nhIN v`isAw, auh ihrdw sdw B`jdw GVINdw rihMdw hY (Bwv, aus dw jnm mrn dw c`kr bixAw rihMdw hY), (jdoN) aus dy kIqy krmW dw lyKw hovy) pUry v`ty nwl qol ivc ikvyN pUrw auqry? hW, jy jIv dI haumY dUr ho jwey, qW koeI ies nUµ (qoloN) G`t nhIN AwKdw [

Kry jIv isAwxy pRBU dy dr qy prK ley jWdy hn, (ieh) saudw (ijs nwl pRBU dy dr qy kbUl ho skIdw hY) ie`ko hI h`tI qoN pUry gurU qoN hI imldw hY [17[

ਸਲੋਕ ਮਃ ੨ ॥ ਅਠੀ ਪਹਰੀ ਅਠ ਖੰਡ ਨਾਵਾ ਖੰਡੁ ਸਰੀਰੁ ॥ ਤਿਸੁ ਵਿਚਿ ਨਉ ਨਿਧਿ ਨਾਮੁ ਏਕੁ ਭਾਲਹਿ ਗੁਣੀ ਗਹੀਰੁ ॥ ਕਰਮਵੰਤੀ ਸਾਲਾਹਿਆ ਨਾਨਕ ਕਰਿ ਗੁਰੁ ਪੀਰੁ ॥ ਚਉਥੈ ਪਹਰਿ ਸਬਾਹ ਕੈ ਸੁਰਤਿਆ ਉਪਜੈ ਚਾਉ ॥ ਤਿਨਾ ਦਰੀਆਵਾ ਸਿਉ ਦੋਸਤੀ ਮਨਿ ਮੁਖਿ ਸਚਾ ਨਾਉ ॥ ਓਥੈ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਵੰਡੀਐ ਕਰਮੀ ਹੋਇ ਪਸਾਉ ॥ ਕੰਚਨ ਕਾਇਆ ਕਸੀਐ ਵੰਨੀ ਚੜੈ ਚੜਾਉ ॥ ਜੇ ਹੋਵੈ ਨਦਰਿ ਸਰਾਫ ਕੀ ਬਹੁੜਿ ਨ ਪਾਈ ਤਾਉ ॥ ਸਤੀ ਪਹਰੀ ਸਤੁ ਭਲਾ ਬਹੀਐ ਪੜਿਆ ਪਾਸਿ ॥ ਓਥੈ ਪਾਪੁ ਪੁੰਨੁ ਬੀਚਾਰੀਐ ਕੂੜੈ ਘਟੈ ਰਾਸਿ ॥ ਓਥੈ ਖੋਟੇ ਸਟੀਅਹਿ ਖਰੇ ਕੀਚਹਿ ਸਾਬਾਸਿ ॥ ਬੋਲਣੁ ਫਾਦਲੁ ਨਾਨਕਾ ਦੁਖੁ ਸੁਖੁ ਖਸਮੈ ਪਾਸਿ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 146}

pdArQ:- ATI phrI—idn dy A`Ty phrW ivc [ AT KMf—DrqI dy A`T ih`isAW dy pdwrQW ivc (Bwv, jy DrqI nUµ 9 KMfW ivc vMfx dy QW 1 KMf mnu`Kw-srIr nUµ mMn ilAw jwey, qW bwkI 8 KMf DrqI dy swry pdwrQW ivc) [ guxI ghIru—guxW krky ghIr pRBU nUµ, AQwh guxW vwly pRBU nUµ krmvMqI—BwgW vwilAW ny [ kir—kr ky, Dwr ky [ suriqAw—au~kI suriq vwilAW nUµ [ min—mn ivc [ dirAwvw isau—dirAwvW nwil, auhnW gurmuKW nwl ijnHW dy AMdr nwm dw pRvwh c`l irhw hY [ pswau—bKSS [ kMcn—sonw [ ksIAY—k`s lweI jWdI hY [, prK kIqI jWdI hY, vMnI cVwau cVY—sohxw rMg cVHdw hY [ squ—au~cw Awcrn [ Pwdlu—PzUl [

{not:- ArbI dy A`Kr ‘z’ dw aucwrn ‘d’ BI ho skdw hY; ijvyN ‘mZzUb’ Aqy ‘mZdUb’ [ siqgurU jI ny BI ies ‘z’ nUµ keI QweIN ‘d’ kr ky aucwirAw hY, ijvyN ‘kwZz’ qy ‘kwZd’, ‘kwzIAw’ qy ‘kwdIAW’ qy iesy qrHW ‘PzUl’ qy ‘Pwdl’} [

ArQ:- jy (DrqI dy 9 KMfW ivcoN) nwvW KMf mnu`K-srIr nUµ mMn ilAw jwey, qW A`Ty phr (mnu`K dy mn DrqI dy) swry A`T KMfI pdwrQW ivc l`gw rihMdw hY [ hy nwnk! (koeI ivrly) BwgW vwly bMdy gurU pIr Dwr ky ies (nwvyN KMf srIr) ivc nau iniD nwm l`Bdy hn, AQwh guxW vwly pRBU nUµ Bwldy hn [

svyr dy cauQy phr (Bwv, AMimRq vyly) au~cI suriq vwly bMidAW dy mn ivc (ies nauiniD nwm leI) cwau pYdw huMdw hY, (aus vyly) auhnW dI sWJ auhnW gurmuKW nwl bxdI hY (ijnHW dy AMdr nwm dw pRvwh c`l irhw hY) Aqy auhnW dy mn ivc qy mUMh ivc s`cw nwm v`sdw hY [ EQy (sq-sMg ivc) nwm-AMimRq vMifAw jWdw hY, pRBU dI imhr nwl auhnW nUµ nwm dI dwiq imldI hY [ (ijvyN qwau dy dy ky) sony (nUµ k`s lweIdI hY, iqvyN AMimRq vyly dI Gwl-kmweI dI auhnW dy) srIr ƒ k`s lweIdI qy (BgqI dw) sohxw rMg cVHdw hY [ jdoN srw& (-pRBU) dI imhr dI nzr huMdI hY, qW Pyr qpwx (Bwv hor GwlW) dI loV nhIN rihMdI [

(ATvW phr AMimRq vylw pRBU-crnW ivc vrq ky bwkI dy) s`q phr BI Blw Awcrn (bnwx dI loV hY) gurmuKW pws bYTxw cwhIdw hY, auhnW dI sMgiq ivc (bYiTAW) cMgy mMdy kMm dI ivcwr huMdI hY, JUT dI pUMjI GtdI hY, ikauNik aus sMgiq ivc Koty kMmW nUµ su`t dyeIdw hY qy Kry kMmW dI SlwGw kIqI jWdI hY [ Aqy, hy nwnk! EQy ieh BI smJ pY jWdI hY ik iksy vwpry du`K dw iglw krnw ivArQ hY, du`K suK auh Ksm pRBU Awp hI dyNdw hY [1[

ਮਃ ੨ ॥ ਪਉਣੁ ਗੁਰੂ ਪਾਣੀ ਪਿਤਾ ਮਾਤਾ ਧਰਤਿ ਮਹਤੁ ॥ ਦਿਨਸੁ ਰਾਤਿ ਦੁਇ ਦਾਈ ਦਾਇਆ ਖੇਲੈ ਸਗਲ ਜਗਤੁ ॥ ਚੰਗਿਆਈਆ ਬੁਰਿਆਈਆ ਵਾਚੇ ਧਰਮੁ ਹਦੂਰਿ ॥ ਕਰਮੀ ਆਪੋ ਆਪਣੀ ਕੇ ਨੇੜੈ ਕੇ ਦੂਰਿ ॥ ਜਿਨੀ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ ਗਏ ਮਸਕਤਿ ਘਾਲਿ ॥ ਨਾਨਕ ਤੇ ਮੁਖ ਉਜਲੇ ਹੋਰ ਕੇਤੀ ਛੁਟੀ ਨਾਲਿ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 146}

{not:- ieh slok ‘jpu jI’ dy A^Ir ivc Aw cuikAw hY} [

pdArQ:- hdUir—Awpxy swhmxy, (Bwv, bVy ghu nwl) [

ArQ:- hvw (jIvW dw, mwno) gurU hY (Bwv, hvw srIrW leI ieauN hY, ijvyN gurU jIvW dy Awqmw leI hY), pwxI (sB jIvW dw) ipau hY, Aqy DrqI (sB dI) v`fI mW hY [ idn Aqy rwq iKfwvw qy iKfwvI hn, (iehnW nwl) swrw sMswr Kyf irhw hY (Bwv, sMswr dy swry jIv rwq nUµ saux ivc qy idny kwr-ivhwr ivc prcy pey hn) [

Drmrwj bVy ghu nwl (iehnW dy) kIqy hoey cMgy qy mMdy kMm (in`q) ivcwrdw hY [ qy, Awpo Awpxy (iehnW kIqy hoey) krmW dy Anuswr keI jIv Akwl purK dy nyVy huMdy jw rhy hn, qy keI aus qoN dUr huMdy jw rhy hn [

hy nwnk! ijnHW mnu`KW ny Akwl purK dw nwm ismirAw hY, auh AwpxI imhnq sPlI kr gey hn, (pRBU dy dr qy) auh sur^rU hn, hor bQyrI lukweI BI auhnW dI sMgiq ivc rih ky mukq ho jWdI hY [2[

ਪਉੜੀ ॥ ਸਚਾ ਭੋਜਨੁ ਭਾਉ ਸਤਿਗੁਰਿ ਦਸਿਆ ॥ ਸਚੇ ਹੀ ਪਤੀਆਇ ਸਚਿ ਵਿਗਸਿਆ ॥ ਸਚੈ ਕੋਟਿ ਗਿਰਾਂਇ ਨਿਜ ਘਰਿ ਵਸਿਆ ॥ ਸਤਿਗੁਰਿ ਤੁਠੈ ਨਾਉ ਪ੍ਰੇਮਿ ਰਹਸਿਆ ॥ ਸਚੈ ਦੈ ਦੀਬਾਣਿ ਕੂੜਿ ਨ ਜਾਈਐ ॥ ਝੂਠੋ ਝੂਠੁ ਵਖਾਣਿ ਸੁ ਮਹਲੁ ਖੁਆਈਐ ॥ ਸਚੈ ਸਬਦਿ ਨੀਸਾਣਿ ਠਾਕ ਨ ਪਾਈਐ ॥ ਸਚੁ ਸੁਣਿ ਬੁਝਿ ਵਖਾਣਿ ਮਹਲਿ ਬੁਲਾਈਐ ॥੧੮॥ {ਪੰਨਾ 146}

pdArQ:- siqguir—siqgurU ny [ pwiqAwie—pqIj ky, prc ky [ ivgisAw—iKiVAw, pRsMn hoieAw [ koit—kot ivc, iklHy ivc [ igrWie—igrW ivc, ipMf ivc [ rhisAw—iKV ipAw, ^uS hoieAw [ dIbwix—drbwr ivc [ kUiV—kUV dI rwhIN [ KuAwieAY—KuMJw leIdw hY, gvw leIdw hY [ Twk—rok [ Bwau—pRym [

ArQ:- (ijs BwgW vwly nUµ) siqgurU ny (Awqmw leI) pRBU-pRym-rUp s`cw Bojn d`isAw hY, auh mnu`K s`cy pRBU ivc hI prc jWdw hY, s`cy pRBU ivc (itk ky) pRsMn rihMdw hY, auh (pRBU dy crnW-rUp) sÍY-srUp ivc v`sdw hY (mwno) sdw-iQr rihx vwly iklHy ivc ipMf ivc v`sdw hY [ gurU dy qru`iTAW hI pRBU dw nwm imldw hY, qy pRBU dy pRym ivc rih ky iKVy rih skIdw hY [

sdw-iQr rihx vwly prmwqmw dy drbwr ivc kUV dy (saudy) dI rwhIN nhIN A`pV skIdw, JUT bol bol ky pRBU dw invws-QW gvw bYTIdw hY [

s`cy Sbd-rUp rwhdwrI dI rwhIN (pRBU nUµ imlx dy rwh ivc) koeI hor rok nhIN pYNdI [ pRBU dw nwm sux ky smJ ky qy ismr ky pRBU dy mhl ivc s`dw pYNdw hY [18[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh