ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 137

ਜੀਅ ਕੀ ਬਿਰਥਾ ਸੋ ਸੁਣੇ ਹਰਿ ਸੰਮ੍ਰਿਥ ਪੁਰਖੁ ਅਪਾਰੁ ॥ ਮਰਣਿ ਜੀਵਣਿ ਆਰਾਧਣਾ ਸਭਨਾ ਕਾ ਆਧਾਰੁ ॥ ਸਸੁਰੈ ਪੇਈਐ ਤਿਸੁ ਕੰਤ ਕੀ ਵਡਾ ਜਿਸੁ ਪਰਵਾਰੁ ॥ ਊਚਾ ਅਗਮ ਅਗਾਧਿ ਬੋਧ ਕਿਛੁ ਅੰਤੁ ਨ ਪਾਰਾਵਾਰੁ ॥ ਸੇਵਾ ਸਾ ਤਿਸੁ ਭਾਵਸੀ ਸੰਤਾ ਕੀ ਹੋਇ ਛਾਰੁ ॥ ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਦੈਆਲ ਦੇਵ ਪਤਿਤ ਉਧਾਰਣਹਾਰੁ ॥ ਆਦਿ ਜੁਗਾਦੀ ਰਖਦਾ ਸਚੁ ਨਾਮੁ ਕਰਤਾਰੁ ॥ ਕੀਮਤਿ ਕੋਇ ਨ ਜਾਣਈ ਕੋ ਨਾਹੀ ਤੋਲਣਹਾਰੁ ॥ ਮਨ ਤਨ ਅੰਤਰਿ ਵਸਿ ਰਹੇ ਨਾਨਕ ਨਹੀ ਸੁਮਾਰੁ ॥ ਦਿਨੁ ਰੈਣਿ ਜਿ ਪ੍ਰਭ ਕੰਉ ਸੇਵਦੇ ਤਿਨ ਕੈ ਸਦ ਬਲਿਹਾਰ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 137}

pdArQ:- jIA kI—ijMd dI [ ibrQw— {ÒXQw} pIVw [ sMimRQ— {smQL} hryk iksm dI qwkq r`Kx vwlw [ purKu—sB ivc ivAwpk [ mrix jIvix—swrI aumr [ AwDwru—Awsrw [ ssurY—shury Gr ivc, prlok ivc [ pyeIAY—pyky Gr ivc, ies lok ivc [ ijsu—ijs (kMq) dw [ AgwiD boD—ijs dw boD AgwD hY, AQwh igAwn dw mwlk [ Cwru—suAwh, crn-DUV [ dYAwl— {n;k vky;} dieAw dw Gr [ Awid jugwdI—mu`F qoN hI [ sumwru—igxqI, AMdwzw [ iqn kY—auhnW qoN [ sd—sdw [2[

ArQ:- prmwqmw sB qwkqW dw mwlk hY, sB ivc ivAwpk hY qy byAMq hY, auhI ijMd dw duK-drd suxdw hY [ swrI hI aumr ausdw AwrwDn krnw cwhIdw hY, auh sB jIvW dw Awsrw-prnw hY [ (isRStI dy byAMq hI jIv) ijs pRBU-pqI dw (byAMq) v`fw prvwr hY, jIv-iesqRI lok prlok ivc ausy dy Awsry hI rih skdI hY [ auh prmwqmw (Awqmw aufwrIAW ivc sB qoN) au~cw hY, AphuMc hY, AQwh igAwn dw mwlk hY, aus dy guxW dw AMq nhIN pY skdw, aurlw pwrlw bMnw nhIN l`B skdw [

auhI syvw aus pRBU nUµ psMd AwauNdI hY, jyhVI ausdy sMq jnW dy crnW dI DUV bx ky kIqI jwey, auh grIbW dw Ksm-shwrw hY, auh ivkwrW ivc if`gy jIvW nUµ bcwx vwlw hY [ auh krqwr SurU qoN hI (jIvW) dI r`iKAw krdw Aw irhw hY, aus dw nwm sdw kwiem rihx vwlw hY [ koeI jIv aus dw mu`l nhIN pw skdw, koeI jIv ausdI hsqI dw AMdwzw nhIN lw skdw [ hy nwnk! auh pRBU jI hryk jIv dy mn ivc qn ivc mOjUd hn [ aus pRBU dy guxW dw AMq nhIN pwieAw jw skdw [

mYN auhnW bMidAW qoN sdw kurbwn jWdw hW, jyhVy idn rwq pRBU dw ismrn krdy rihMdy hn [2[

ਸੰਤ ਅਰਾਧਨਿ ਸਦ ਸਦਾ ਸਭਨਾ ਕਾ ਬਖਸਿੰਦੁ ॥ ਜੀਉ ਪਿੰਡੁ ਜਿਨਿ ਸਾਜਿਆ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਦਿਤੀਨੁ ਜਿੰਦੁ ॥ ਗੁਰ ਸਬਦੀ ਆਰਾਧੀਐ ਜਪੀਐ ਨਿਰਮਲ ਮੰਤੁ ॥ ਕੀਮਤਿ ਕਹਣੁ ਨ ਜਾਈਐ ਪਰਮੇਸੁਰੁ ਬੇਅੰਤੁ ॥ ਜਿਸੁ ਮਨਿ ਵਸੈ ਨਰਾਇਣੋ ਸੋ ਕਹੀਐ ਭਗਵੰਤੁ ॥ ਜੀਅ ਕੀ ਲੋਚਾ ਪੂਰੀਐ ਮਿਲੈ ਸੁਆਮੀ ਕੰਤੁ ॥ ਨਾਨਕੁ ਜੀਵੈ ਜਪਿ ਹਰੀ ਦੋਖ ਸਭੇ ਹੀ ਹੰਤੁ ॥ ਦਿਨੁ ਰੈਣਿ ਜਿਸੁ ਨ ਵਿਸਰੈ ਸੋ ਹਰਿਆ ਹੋਵੈ ਜੰਤੁ ॥੩॥ {ਪੰਨਾ 137}

pdArQ:- ArwDin—AwrwDdy hn [ sd—sdw [ bKisMdu—bKSx vwlw [ jIau—ijMd, jIvwqmw [ ipMfu—srIr [ ijin—ijs (prmwqmw) ny [ idqInu—idqI auin, aus ny id`qI hY [ jpIAY—jpxw cwhIdw hY [ mMqu—mMqr, jwp [ min—mn ivc [ nrwiexo—nrwiexu [ BgvMqu—BwgW vwlw [ jIA kI—ijMd dI [ locw—qWG [ doK—pwp [ hMqu—nws ho jWdy hn [ hirAw—Awqmk jIvn vwlw (ijvyN su`kw hoieAw ru`K pwxI nwl hrw ho jWdw hY, ijaU pYNdw hY) [3[

ArQ:- ijs (prmwqmw) ny (sB jIvW dI) ijMd swjI hY (sB dw) srIr pYdw kIqw hY, imhr kr ky (sB ƒ) ijMd id`qI hY, jo sB jIvW au~qy b^SSW krn vwlw hY, ijs ƒ sMq jn sdw hI AwrwDdy hn, gurU dy Sbd dI rwhIN aus dw ismrn krnw cwhIdw hY aus dw pivqR jwp jpxw cwhIdw hY [ auh prmwqmw sB qoN vfw mwlk (eISr) hY, aus dy guxW dw AMq nhIN pY skdw, aus dw mu`l nhIN pwieAw jw skdw [

ijs mnu`K ƒ nwh idny nwh rwq iksy vyly BI prmwqmw nhIN Buldw aus dy swry pwp nws ho jWdy hn, auh mnu`K Awqmk jIvn vwlw ho jWdw hY (ijvyN pwxI KuxoN su`k irhw ru`K pwxI nwl hrw ho jWdw hY) [3[

ਸਰਬ ਕਲਾ ਪ੍ਰਭ ਪੂਰਣੋ ਮੰਞੁ ਨਿਮਾਣੀ ਥਾਉ ॥ ਹਰਿ ਓਟ ਗਹੀ ਮਨ ਅੰਦਰੇ ਜਪਿ ਜਪਿ ਜੀਵਾਂ ਨਾਉ ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਭ ਆਪਣੀ ਜਨ ਧੂੜੀ ਸੰਗਿ ਸਮਾਉ ॥ ਜਿਉ ਤੂੰ ਰਾਖਹਿ ਤਿਉ ਰਹਾ ਤੇਰਾ ਦਿਤਾ ਪੈਨਾ ਖਾਉ ॥ ਉਦਮੁ ਸੋਈ ਕਰਾਇ ਪ੍ਰਭ ਮਿਲਿ ਸਾਧੂ ਗੁਣ ਗਾਉ ॥ ਦੂਜੀ ਜਾਇ ਨ ਸੁਝਈ ਕਿਥੈ ਕੂਕਣ ਜਾਉ ॥ ਅਗਿਆਨ ਬਿਨਾਸਨ ਤਮ ਹਰਣ ਊਚੇ ਅਗਮ ਅਮਾਉ ॥ ਮਨੁ ਵਿਛੁੜਿਆ ਹਰਿ ਮੇਲੀਐ ਨਾਨਕ ਏਹੁ ਸੁਆਉ ॥ ਸਰਬ ਕਲਿਆਣਾ ਤਿਤੁ ਦਿਨਿ ਹਰਿ ਪਰਸੀ ਗੁਰ ਕੇ ਪਾਉ ॥੪॥੧॥ {ਪੰਨਾ 137}

pdArQ:- pUrxo—pUrxu [ klw—SkqI [ srb klw pUrxo—swrIAW SkqIAW nwl BrpUr [ pRBU—hy pRBU! mM\u—myrw [ Qwau—QW, Awsrw [ hrI—hy hrI! Et—shwrw, Awsrw [ ghI—PVI [ jIvW—mYN jIaUNdw hW, myry AMdr Awqmk jIvn pYdw huMdw hY [ pRB—hy pRBU! smwau—smwauN, mYN smwieAw rhW [ imil—imil ky [ swDU—gurU [ jwie QW [ AigAwn ibnwsn—hy AigAwn nws krn vwly! qm hrn—hy hnyrw dUr krn vwly! Amwau—Amwp, Aim`q [ hir—hy hrI! suAwau—suAwrQ, mnorQ [ iqqu—aus ivc [ idin—idn ivc [ iqq idin—aus idn ivc [ hir—hy hrI! prsI—prsIN, mYN CuhW [ pwau—pYr [4[

ArQ:- hy pRBU! qUM swrIAW SkqIAW nwl BrpUr hYN, mYM inmwxI dw qUM Awsrw hYN [ hy hrI! mYN Awpxy mn ivc qyrI Et leI hY, qyrw nwm jp ky myry AMdr Awqmk jIvn pYdw huMdw hY [

hy pRBU! AwpxI imhr kr mYN qyry sMq jnW dI crn-DUV ivc smwieAw rhW [ ijs hwl ivc qUM mYƒ r`Kdw hYN mYN (^uSI nwl) ausy hwl ivc rihMdw hW, jo kuJ qUM mYƒ dyNdw hYN auhI mYN pihndw hW auhI mYN KWdw hW [

hy pRBU! myry pwsoN auhI au~dm krw (ijs dI brkiq nwl) mYN gurU ƒ iml ky qyry gux gWdw rhW [ (qYQoN ibnw) mYƒ hor koeI QW nhIN su`JdI [ qYQoN ibnw mYN hor iks dy A`gy PirAwd krW?

hy AigAwnqw dw nws krn vwly hrI! hy (moh dw) hnyrw dUr krn vwly hrI! hy (sB qoN) au~cy! hy AphuMc! hy Aim`q hrI! nwnk dw ieh mnorQ hY ik (nwnk dy) iv`CuVy hoey mn ƒ (Awpxy crnW ivc imlw lY [ hy hrI! (mYƒ nwnk ƒ) aus idn swry hI suK (pRwpq ho jWdy hn) jdoN mYN gurU dy crn CuMhdw hW [4[1[

mwJ kI vwr mhlw 1

pauVI-vwr Bwv:

(1) ies bhu-rMgI jgq ivc jIv ‘nwm’ qoN ibnw duKI ho irhw hY [

(2) bhu-rMgI pdwrQW dy moh ivc jIv krqwr ƒ Bu`l jWdw hY qy ies dy AMdr iqRSnw dI A`g BVkdI hY [

(3) ieh bhu-rMgI jgq hY qW pRBU Awpxw srUp, pr haumY AhMkwr qy loB dy kwrx jIv ƒ ies AslIAq dI smJ nhIN pYNdI [

(4) mUrK prweI vsq ƒ AwpxI jwx ky BogW ivc pRivrq huMdw hY qy du`K auTWdw hY [

(5) ijqnw icr jIv dy AMdr iqRSnw dw BWbV micAw ipAw hY, qd qk jMgl ivc BI jw fyrw lwieAW SWqI nhIN imldI [

(6) iv`idAw pRwpq kr ky AwgU-pRcwrk bixAW BI jIv dw Awpxw kuJ nhIN saurdw [ mUrK dw mUrK hI rihMdw hY [

(7) jd qk jIv k`c dw vpwrI hY jd qk mwieAw ivc PisAw hoieAw hY qd qweIN ieh kMgwl hI hY duKI hY [

(8) mUrK ies bwZ imlK Gr bwr ƒ ‘Awpxw’ smJdw hY, ieh ‘Apx`q’ hI ies dy du`KW dw mUl hY [

(9) ‘Apx`q’ ivc pY ky jIv ‘Awpy’ ƒ nhIN pCwxdw, mwiek pdwrQW dy moh ivc dIvwnw ijhw hY qy Kpdw doKI huMdw hY [

(10) bhu-rMgI pdwrQW dy Bog mhury-smwn hn [ jo BI iehnW ivc visAw, auhI mwirAw igAw BwvyN iksy jwiq dw hovy [ ‘jwiq’ BI mdd nhIN krdI [

(11) bhu-rMgI pdwrQW dIAW ‘AwsW’ bxw bxw ky jIv mOq ƒ BI Bulw dyNdw hY, Awpxy Awp ƒ cMgw smJdw hY, lUx-hrwmI jIv pRBU dy aupkwr ivswr ky duKI huMdw hY [

(12) jd qk jIv dy AMdr ‘mwieAw’ vwlw ‘Kot’ hY qd qk ieh r`bI drgwh qoN dUr hY [ pr ijs ƒ gurU dI ‘srx’ pRwpq ho jwey auh KoitEN Krw ho jWdw hY [

(13) gurU dy snmuK hoieAW ‘Apx`q’ dw nws huMdw hY, bhu-rMgI pdwrQW dy QW jIv krqwr ƒ s`cw swQI smJx l`g pYNdw hY [

(14) pr, gurU dy snmuK qW hI ho skdw hY jy pRBU dI imhr hovy [ gurU dI is`iKAw qy qur ky ‘nwm’ ismr ky ‘Awpw’ gvweIdw hY, ies qrHW pRBU ivc juiVAW suKI hoeIdw hY [

(15) gurU dy d`sy hoey rwh qy quirAW pRBU dw ‘nwm’ pRwpq huMdw hY qy pRBU ivc lIn ho jweIdw hY [

(16) pr jo mnu`K Awpxy mn dy ip`Cy qurdy hn auh haumY dy kwrx duKI huMdy hn [

(17) ‘nwm’ pUry gurU qoN hI imldw hY, pr, gurU dw rwh C`f ky mn dy mgr qurn vwly dunIAw dy DMiDAW ivc hI T`gy jWdy hn qy izMdgI ivArQ guAw lYNdy hn [

(18) Awqmw leI ‘Bwau’-rUp ‘Bojn’ siqgurU qoN hI imldw hY [ gurU ny qR`üT ky ijs ƒ ieh dwiq id`qI, aus dw Awqmw iKiVAw rihMdw hY [

(19) jgq iqRSnw dI A`g ivc sV irhw hY; ijauN ijauN lwlc ivc pRivrq huMdw hY, ieh A`g hor BVkdI hY, gurU dy Sbd dI rwhIN ieh bu`JdI hY [

(20) dunIAw dy isr qy hr vyly mOq dw shm kwiem hY; dunIAw dy pdwrQW dw swQ inBdw nhIN swQ inBdw nhIN, pr DMiDAW ivc PisAw jIv smJdw nhIN [ ieh smJ siqgurU dI imhr nwl hI AwauNdI hY [

(21) mnu`K ipClIAW bxIAW ‘vwdIAW’ dy Awsry qurdw hY, Dwrimk pusqkW dy pwT qy iviKAwn jW Dwrimk ByK dI rwhIN ‘vwdIAW’ dI lIh ivcoN inkl ky ‘nwm’ ivc lIn nhIN ho skIdw [ siqgurU dy Sbd dI rwhIN is&iq-swlwh hI pRBU ivc joVdI hY [

(22) jo mnu`K gur-Sbd rwhIN is&iq-swlwh krdy hn, auh Ksm-pRBU dy nyVy hox krky sohxy lgdy hn, auhnW nwl Ksm-pRBU ipAwr krdw hY [

(23) Ksm pRBU dI is&iq-swlwh kr ky FwfI dw ihrdw-kaul iKV jWdw hY, ivkwr aus dy nyVy nhIN Fukdy [ ieh s`cw rsqw aus ƒ gurU qoN imldw hY [

(24) ijs mnu`K auqy pRBU imhr kry, aus ƒ siqgurU dI is&iq-swlwh dI dwiq dyNdw hY, aus ƒ AMdroN hI ‘nwm’-rqn l`B pYNdw hY, aus dy AMdr cwnx ho jWdw hY [

(25) ijs auqy gurU qRü`Tdw hY aus ƒ ‘nwm’ imldw hY, koeI icMqw Jorw jW mOq dw fr aus ƒ poh nhIN skdw [

(26) pRBU dy dr qoN is&iq-swlwh dI dwiq hI mMgxI cwhIdI hY [ ‘nwm’ dI dwiq ijnHW ƒ imldI hY auh pRBU dw rUp ho jWdy hn [

(27) ijnHW ƒ is&iq-swlwh dI dwiq imldI hY, is&iq hI auhnW dI izMdgI dw Awsrw bx jWdI hY, is&iq-swlwh hI auhnW leI Awdr-sqkwr hY ikauNik is&iq dI rwhIN auhnW ƒ is&qW dw mwlk iml pYNdw hY [

smu`cw Bwv:

(1) ieh bhu-rMgI jgq krqwr ny ricAw hY, qy krqwr dw rUp hY [ pr, jIv ies dy moh ivc iqRSnw-ADIn ho ky krqwr ƒ ivswr ky AslIAq Bu`l jWdw hY qy duKI huMdw hY [(1 qoN 4)

(2) ies iqRSnw dy BWbV qoN bcx leI nwh jMgl ivc fyrw, nwh iv`idAw qy AwgU-pn, nwh au~cI jwiq shYqw kr skdy hn [ ies bwZ-imlK Gr bwr ƒ ‘Awpxw’ smJxw mUrKqw hY, ieh ‘Apx`q’ hI mnu`K ƒ pwgl krI r`KdI hY, ieh mhurw hY jo ies dy Awqmk jIvn ƒ mwir mukWdw hY, ikauNik ies ‘Apx`q’ qoN pYdw hoeIAW ‘AwsW’ dy kwrn jIv krqwr-dwqwr ƒ ivswr dyNdw hY [ (5 qoN 11)

(3) ieh ‘Apx`q’ gurU dI srn ipAW imtdI hY; gurU qoN ‘nwm’ imldw hY ‘pRym’ pRwpq huMdw hY jo Awqmw dI ^urwk hY, ijauN ijauN ieh Awqmk ^urwk imldI hY iqRSnw dI A`g bu`JdI hY mOq dw shm dUr huMdw hY qy prmwqmw s`cw swQI prqIq hox l`g pYNdw hY [ (12 qoN 20)

(4) mnu`K ipClIAW bxIAW ‘vwdIAW’ dy Awsry qurdw hY, iehnW lIhW ivcoN koeI Dwrimk ByK jW pwT-viKAwn k`F nhIN skdy [ jdoN gur-Sbd dI rwhIN mnu`K is&iq-swlwh ivc l`gdw hY qW ies dw ihrdw iKVn l`g pYNdw hY, ies dy AMdr nwm rqn nwl cwnx ho jWdw hY, qy koeI icMqw Jorw jW mOq dw dr ies ƒ poh nhIN skdw [

so, pRBU dr qoN is&iq-swlwh dI hI dwiq mMgIey; ijauN ijauN is&iq-swlwh ivc juVIey, iehI izMdgI dw Awsrw bx jWdI hY, dunIAw vwly Awdr-mwx ies dy swhmxy qu`C jwpdy hn ikauNik is&iq dI rwhIN is&qW dw mwlk iml pYNdw hY [ (21 qoN 27)

mu`K-Bwv:

krqwr dy rcy bhu-rMgI jgq dI mmqw mnu`K leI du`KW dw mUl hY [ gurU dI srn pY ky pRBU dw nwm ismirAW hI ies qoN bc skIdw hY; jMgl vws, iv`idAw, au~cI jwiq, Dwrimk ByK, pwT, jW koeI isAwxp cqurweI ies qoN bcw nhIN skdy [ pRBU dy dr qoN gurU dI srn qy ismrn dI dwiq hI sdw mMgIey [

ਵਾਰ ਮਾਝ ਕੀ ਤਥਾ ਸਲੋਕ ਮਹਲਾ ੧

qQw—Aqy [

ArQ:- rwg mwJ dI ieh vwr Aqy ies nwl id`qy hoey slok gurU nwnk dyv jI dy (aucwry hoey) hn [

pr, ies dw ieh Bwv nhIN ik ies ‘vwr’ dIAW ‘pauVIAW qy slok’ gurU nwnk dyv ny iek`Ty hI aucwry sn [ ‘vwr’ isr& ‘pauVIAW’ dw sMgRh hY, ‘vwr’ dw Asl rUp kyvl ‘pauVIAW’ hn [ gurU gRMQ swihb dI bIV iqAwr krn vyly ieh slok gurU Arjn swihb ny rlw id`qy sn [ ‘vwrw’ nwl drj krn qoN ipCoN ijhVy slok vD rhy, auh auhnW A^Ir qy iek`Ty ilK id`qy qy isr-lyK iliKAw ‘slok vwrW qy vDIk’ [

ies ‘vwr’ dI swrI bxqr ƒ rqw ghu nwl vyiKAW hI ieh g`l sw& id`s pYNdI hY ik pihlW isr& ‘pauVIAW sn [ ‘bxqr’ ivc hyT-ilKIAW g`lW iDAwn-jog hn:

ku`l 27 pauVIAW hn qy hryk pauVI dIAW A`T A`T qukW hn [

27 pauVIAW ivcoN isr& 14 AYsIAW hn, ijnHW nwl slok isr& gurU nwnk dyv jI dy hn [

pr, iehnW slokW di igxqI hryk pauVI nwl ieko jyhI nhIN [10 pauVIAW nwl do do slok hn qy hyT-ilKIAW 4 pauVIAW dy slok ieauN hn:

pauVI nµ: 1 nwl 3 slok

” 7 ” 3 ”

” 9 ” 4 ”

” 13 ” 7 ”

(4) pauVI nµ: 3, 18, 22 qy 25 nwl koeI BI slok gurU nwnk swihb dw nhIN hY [

(5) bwkI rih geIAW 9 pauVIAW; iehnW nwl iek iek slok gurU nwnk dyv jI dw hY iek iek Aqy hor gur-ivAkqI dw [

hryk ‘pauVI’ ivc qukW dI igxqI ieko ijhI hox qoN ieh g`l sw& jwpdI hY ik gurU nwnk dyv jI ny ieh ‘vwr’ ilKx vyly ‘kivqw’ dy sohj dw BI i^Awl r`iKAw hY [ pr ijs kvI-gurU ny pauVIAW dI bxqr vl ieqnw iDAwn id`qw hY, aus sMbMDI ieh nhIN ikhw jw skdw hY ik slok ilKx vyly ikqy do do ilKdy, ikqy 3, ikqy 4, ikqy 7 ilKdy qy keI pauVIAW ^wlI hI rhx dyNdy [

Asl g`l iehI hY ik ‘vwr’ dw pihlw srUp isr& ‘pauVIAW’ hY [ slok gurU Arjn dyv jI ny drj kIqy [

ਮਲਕ ਮੁਰੀਦ ਤਥਾ ਚੰਦ੍ਰਹੜਾ ਸੋਹੀਆ ਕੀ ਧੁਨੀ ਗਾਵਣੀ ॥

murId ^W qy cMdRhVw do rwjpUq srdwr hoey hn Akbr dy drbwr ivc; pihly dI jwiq sI ‘mlk’ dUjy dI ‘sohI’ [ dohW dI Awpo ivc l`gdI sI [ iek vwrI bwdSwh ny murId ^W ƒ kwbl dI muihMm qy G`ilAw, aus ny vYrI ƒ ij`q qW ilAw, pr rwj-pRbMD ivc kuJ dyr l`g geI [ cMdRhVy ny Akbr pws cuZlI KwDI ik murId ^W AwkI ho bYTw hY [ so, mwlk dy ivruD &Oj dy ky ies ƒ G`ilAw igAw [ dovy jMg ivc Awpo ivc lV ky mwry gey [ FwfIAW ny ies jMg dI ‘vwr’ ilKI, dys ivc pRclq hoeI [ gurU Arjn swihb ny aupr iliKAW isr-lyK dy ky AwigAw kIqI hY ik gurU nwnk dyv jI dI ieh mwJ dI vwr aus DunI (sur) ivc gwauxI hY ijs ivc murId KW vwlI gwvIN jWdI sI [

murId ^W vwlI vwr dw nmUnw:

“kwbl ivc murId ^W PiVAw vf jor [”

< siqnwmu krqw purKu gur pRswid ]

slok m: 1 ]

guru dwqw, guru ihvY Gru, guru dIpku iqhu loie ] Amr pdwrQu nwnkw min mwinAY suKu hoie ]1]

pdArQ:- ihvY Gru—br& dw Gr, TMFw dw somw [ dIpku—dIvw [ iqhu loie—iqRlokI ivc [ Amr—nwh mrn vwlw, nwh mu`kx vwlw [ min mwinAY—jy mn mMn jwey, jy mn pqIj jwey [

ArQ:- siqgurU (nwm dI dwiq) dyx vwlw hY, gurU TMf dw somw hY, gurU (hI) iqRlokI ivc cwnx krn vwlw hY [ hy nwnk! kdy nwh mu`kx vwlw (nwm-rUp) pdwrQ (gurU qoN hI imldw hY) [ ijs dw mn gurU ivc pqIj jwey, aus ƒ suK ho jWdw hY [1[

ੴ ਸਤਿ ਨਾਮੁ ਕਰਤਾ ਪੁਰਖੁ ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਸਲੋਕੁ ਮਃ ੧ ॥ ਗੁਰੁ ਦਾਤਾ ਗੁਰੁ ਹਿਵੈ ਘਰੁ ਗੁਰੁ ਦੀਪਕੁ ਤਿਹ ਲੋਇ ॥ ਅਮਰ ਪਦਾਰਥੁ ਨਾਨਕਾ ਮਨਿ ਮਾਨਿਐ ਸੁਖੁ ਹੋਇ ॥੧॥ ਮਃ ੧ ॥ ਪਹਿਲੈ ਪਿਆਰਿ ਲਗਾ ਥਣ ਦੁਧਿ ॥ ਦੂਜੈ ਮਾਇ ਬਾਪ ਕੀ ਸੁਧਿ ॥ ਤੀਜੈ ਭਯਾ ਭਾਭੀ ਬੇਬ ॥ ਚਉਥੈ ਪਿਆਰਿ ਉਪੰਨੀ ਖੇਡ ॥ ਪੰਜਵੈ ਖਾਣ ਪੀਅਣ ਕੀ ਧਾਤੁ ॥ ਛਿਵੈ ਕਾਮੁ ਨ ਪੁਛੈ ਜਾਤਿ ॥ ਸਤਵੈ ਸੰਜਿ ਕੀਆ ਘਰ ਵਾਸੁ ॥ ਅਠਵੈ ਕ੍ਰੋਧੁ ਹੋਆ ਤਨ ਨਾਸੁ ॥ ਨਾਵੈ ਧਉਲੇ ਉਭੇ ਸਾਹ ॥ ਦਸਵੈ ਦਧਾ ਹੋਆ ਸੁਆਹ ॥ ਗਏ ਸਿਗੀਤ ਪੁਕਾਰੀ ਧਾਹ ॥ ਉਡਿਆ ਹੰਸੁ ਦਸਾਏ ਰਾਹ ॥ ਆਇਆ ਗਇਆ ਮੁਇਆ ਨਾਉ ॥ ਪਿਛੈ ਪਤਲਿ ਸਦਿਹੁ ਕਾਵ ॥ ਨਾਨਕ ਮਨਮੁਖਿ ਅੰਧੁ ਪਿਆਰੁ ॥ ਬਾਝੁ ਗੁਰੂ ਡੁਬਾ ਸੰਸਾਰੁ ॥੨॥

pdArQ:- pihlY—pihlI AvsQw ivc [ ipAwir— ipAwr nwl [ Qx duiD—QxW dy du`D ivc [ suiD—sUJ, soJI [ BXw—BweIAw, BweI [ BwBI—BrjweI [ byb—BYx [ Dwqu—DOV, kwmnw [ sMij—(pdwrQ) iek`Ty kr ky [ isgIq—sMgI, swQI [ dswey—pu`Cdw hY [ muieAw—Bu`l igAw, mu`k igAw [ AMDu—AMnHw, AigAwnqw vwlw [

ArQ:- (jy mnu`K dI swrI aumr ƒ ds ih`isAW ivc vMfIey, qW ies dI swrI aumr dy kIqy au~dmW dI qsvIr ieauN bxdI hY:) pihlI AvsQw ivc (jIv) ipAwr nwl (mW dy) QxW dy du`D ivc ru`Jdw hY; dUjI AvsQw ivc (Bwv, jdoN rqw ku isAwxw huMdw hY) (ies ƒ) mW qy ipau dI soJI ho jWdI hY, qIjI AvsQw ivc (ApiVAW jIv ƒ) Brw BweI qy BYx dI pCwx AwauNdI hY [ cOQI AvsQw vyly KyfW ivc ipAwr dy kwrx (jIv dy AMdr KyfW Kyfx dI rucI) aupjdI hY, pMjvIN AvsQw ivc Kwx pIx dI lwlsw bxdI hY, CyvIN AvsQw ivc (A`pV ky jIv dy AMdr) kwm (jwgdw hY jo) jwiq kujwiq BI nhIN vyKdw [ sqvIN AvsQw vyly (jIv pdwrQ) iek`Ty kr ky (Awpxw) Gr dw vsybw bxWdw hY; ATvIN AvsQw ivc (jIv dy AMdr) gu`sw (pYdw huMdw hY jo) srIr dw nws krdw hY [ (aumr dy) nWvyN ih`sy ivc kys ic`ty ho jWdy hn qy swh iK`c ky AwauNdy hn (Bwv, dm cVHn l`g pYNdw hY), dsvyN drjy qy jw ky sV ky suAwh ho jWdw hY [

jo swQI (mswxW qk nwl) jWdy hn, auh FwhW mwr dyNdy hn, jIvwqmw (srIr ivcoN) inkl ky (AgWh dy) rwh pu`Cdw hY [ jIv jgq ivc AwieAw qy qur igAw, (jgq ivc aus dw) nwm BI Bu`l igAw, (aus dy mrn) ipCoN pu`qrW auqy (ipMf Brw ky) kWvW ƒ hI s`dIdw hY (aus jIv ƒ kuJ nhIN A`pVdw) [

hy nwnk! mn dy ip`Cy qurn vwly mnu`K dw (jgq nwl) ipAwr AMinHAW vwlw ipAwr hY, gurU (dI srx Awaux) qoN ibnw jgq (ies ‘AMD ipAwr’ ivc) fu`b irhw hY [2[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh