ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 72

ਇਹੁ ਜਗਤੁ ਭਰਮਿ ਭੁਲਾਇਆ ॥ ਆਪਹੁ ਤੁਧੁ ਖੁਆਇਆ ॥ ਪਰਤਾਪੁ ਲਗਾ ਦੋਹਾਗਣੀ ਭਾਗ ਜਿਨਾ ਕੇ ਨਾਹਿ ਜੀਉ ॥੬॥ ਦੋਹਾਗਣੀ ਕਿਆ ਨੀਸਾਣੀਆ ॥ ਖਸਮਹੁ ਘੁਥੀਆ ਫਿਰਹਿ ਨਿਮਾਣੀਆ ॥ ਮੈਲੇ ਵੇਸ ਤਿਨਾ ਕਾਮਣੀ ਦੁਖੀ ਰੈਣਿ ਵਿਹਾਇ ਜੀਉ ॥੭॥ ਸੋਹਾਗਣੀ ਕਿਆ ਕਰਮੁ ਕਮਾਇਆ ॥ ਪੂਰਬਿ ਲਿਖਿਆ ਫਲੁ ਪਾਇਆ ॥ ਨਦਰਿ ਕਰੇ ਕੈ ਆਪਣੀ ਆਪੇ ਲਏ ਮਿਲਾਇ ਜੀਉ ॥੮॥ ਹੁਕਮੁ ਜਿਨਾ ਨੋ ਮਨਾਇਆ ॥ ਤਿਨ ਅੰਤਰਿ ਸਬਦੁ ਵਸਾਇਆ ॥ ਸਹੀਆ ਸੇ ਸੋਹਾਗਣੀ ਜਿਨ ਸਹ ਨਾਲਿ ਪਿਆਰੁ ਜੀਉ ॥੯॥ ਜਿਨਾ ਭਾਣੇ ਕਾ ਰਸੁ ਆਇਆ ॥ ਤਿਨ ਵਿਚਹੁ ਭਰਮੁ ਚੁਕਾਇਆ ॥ ਨਾਨਕ ਸਤਿਗੁਰੁ ਐਸਾ ਜਾਣੀਐ ਜੋ ਸਭਸੈ ਲਏ ਮਿਲਾਇ ਜੀਉ ॥੧੦॥ {ਪੰਨਾ 72}

pdArQ:- Brim—mwieAw dI Btkxw ivc (pw ky) [ BulwieAw—kurwhy pwieAw hY [ Awphu quDu—qUM Awpxy Awp qoN (hy pRBU!) [ KuAwieAw—KuMJw id`qw hY [ prqwpu—du`K {pRqwp} [6[

Ksmhu—Ksm qoN [ vys—k`pVy [ iqnw kwmxI—auhnW iesqRIAW dy [ rYix— {rjin} izMdgI dI rwq [ ivhwie—bIqdI hY [7[

pUrib—pihly jnm ivc [ kry kY—kir kY, kr ky [8[

shIAW—shylIAW, sqsMgI [ sh nwil—Ksm-pRBU dy nwl [9[

rsu—Awnµd [ Brmu—Btkxw [ sBsY—sB jIvW ƒ [10[

ArQ:- ieh jgq mwieAw dI Btkxw ivc pY ky jIvn dy shI rwh qoN lWBy jw irhw hY [ (pr jIvW dy kIh v`s? hy pRBU!) qUM Awp hI (jgq ƒ) Awpxy Awp qoN ivCoiVAw hoieAw hY [ ijnHW mMd-Bwgx jIv-iesqRIAW dy cMgy Bwg nhIN hn, auhnW ƒ (mwieAw dy moh ivc Psx dy kwrn Awqmk) du`K l`gw hoieAw hY [6[

mMd-Bwgx jIv-iesqRIAW dy kI l`Cx hn? (mMd-Bwgx, jIv-iesqRIAW auh hn) jyhVIAW Ksm-pRBU qoN KuMJIAW hoeIAW hn qy inAwsrIAW ho ky Btk rhIAW hn [ AjyhIAW jIv-iesqRIAW dy cyhry BI ivkwrW dI mYl nwl BirSty hoey id`sdy hn, auhnW dI izMdgI-rUp rwq du`KW ivc hI bIqdI hY [7[

jyhVIAW jIv-iesqRIAW BwgW vwlIAW AKvWdIAW hn auhnW kyhVw (cMgw kMm) kIqw hoieAw hY? auhnW ny ipCly jnm ivc kIqI nyk kmweI dy ilKy sMskwrW vjoN hux prmwqmw dw nwm-Pl pRwpq kr ilAw hY [ prmwqmw AwpxI imhr dI ingwh kr ky Awp hI auhnW ƒ Awpxy crnW ivc imlw lYNdw hY [8[

prmwqmw ijnHW jIv-iesqRIAW ƒ Awpxw hukm mMnx leI pRyrdw hY, auh Awpxy ihrdy ivc prmwqmw dI is&iq-swlwh dI bwxI vsWdIAW hn [ auhI jIv-shylIAW BwgW vwlIAW huMdIAW hn, ijnHW dw Awpxy Ksm-pRBU nwl ipAwr bixAw rihMdw hY [9[

ijnHW mnu`KW ƒ prmwqmw dI rzw ivc qurn dw Awnµd Aw jWdw hY, auh Awpxy AMdroN mwieAw vwlI Btkxw dUr kr lYNdy hn (pr ieh imhr siqgurU dI hI hY) [ hy nwnk! gurU Ajyhw (idAwl) hY ik auh (srn Awey) sB jIvW ƒ pRBU-crnW ivc imlw dyNdw hY [10[

ਸਤਿਗੁਰਿ ਮਿਲਿਐ ਫਲੁ ਪਾਇਆ ॥ ਜਿਨਿ ਵਿਚਹੁ ਅਹਕਰਣੁ ਚੁਕਾਇਆ ॥ ਦੁਰਮਤਿ ਕਾ ਦੁਖੁ ਕਟਿਆ ਭਾਗੁ ਬੈਠਾ ਮਸਤਕਿ ਆਇ ਜੀਉ ॥੧੧॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਤੇਰੀ ਬਾਣੀਆ ॥ ਤੇਰਿਆ ਭਗਤਾ ਰਿਦੈ ਸਮਾਣੀਆ ॥ ਸੁਖ ਸੇਵਾ ਅੰਦਰਿ ਰਖਿਐ ਆਪਣੀ ਨਦਰਿ ਕਰਹਿ ਨਿਸਤਾਰਿ ਜੀਉ ॥੧੨॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਮਿਲਿਆ ਜਾਣੀਐ ॥ ਜਿਤੁ ਮਿਲਿਐ ਨਾਮੁ ਵਖਾਣੀਐ ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਬਾਝੁ ਨ ਪਾਇਓ ਸਭ ਥਕੀ ਕਰਮ ਕਮਾਇ ਜੀਉ ॥੧੩॥ ਹਉ ਸਤਿਗੁਰ ਵਿਟਹੁ ਘੁਮਾਇਆ ॥ ਜਿਨਿ ਭ੍ਰਮਿ ਭੁਲਾ ਮਾਰਗਿ ਪਾਇਆ ॥ ਨਦਰਿ ਕਰੇ ਜੇ ਆਪਣੀ ਆਪੇ ਲਏ ਰਲਾਇ ਜੀਉ ॥੧੪॥ ਤੂੰ ਸਭਨਾ ਮਾਹਿ ਸਮਾਇਆ ॥ ਤਿਨਿ ਕਰਤੈ ਆਪੁ ਲੁਕਾਇਆ ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰਮੁਖਿ ਪਰਗਟੁ ਹੋਇਆ ਜਾ ਕਉ ਜੋਤਿ ਧਰੀ ਕਰਤਾਰਿ ਜੀਉ ॥੧੫॥

pdArQ:- siqguir imilAY—jy gurU iml pey [ ijin—ijs ny [ Ahkrxu—AhMkwr [ msqik—m`Qy au~qy [11[

AMimRqu—Awqmk jIvn dyx vwlw rs [ irdY—ihrdy ivc [ AMdir riKAY—jy ihrdy ivc r`iKAw jwey [ suK syvw—suKdweI syvw [ krih—krihN, qUM krdw hYN [ insqwir—qUM pwr lµGWdw hYN [12[

pwieE—pwieAw, l`Bw [ krm—(qIrQ vrq Awidk imQy Dwrimk) kMm [13[

ivthu—qoN [ hau—mYN [ GumwieAw—kurbwn [ ijin—ijs ny [ BRim—Btkxw ivc (pY ky) [ Bulw—Bu`lw, kurwhy ipAw hoieAw [ mwrig—rsqy au~qy [14[

iqin krqY—aus krqwr ny [ Awpu—Awpxy Awp ƒ [ gurmuiK—gurU dI srn ipAW [ jw kau—ijs ƒ [ krqwir—krqwr ny [15[

ArQ:- ijs mnu`K ny Awpxy AMdroN AhMkwr dUr kr ilAw, aus ny gurU dI srn pY ky prmwqmw dw nwm-rs pRwpq kr ilAw [ aus mnu`K dy AMdroN BYVI miq dw du`K k`itAw jWdw hY, aus dy m`Qy au~qy Bwg jwg pYNdw hY [11[

(hy pRBU!) qyrI is&iq-swlwh dI bwxI (mwno) Awqmk jIvn dyx vwlw jl hY, ieh bwxI qyry BgqW dy ihrdy ivc (hr vyly) itkI rihMdI hY [ qyrI suKdweI syvw-BgqI BgqW dy AMdr itkx kr ky qUM auhnW au~qy AwpxI imhr dI ingwh krdw hYN qy auhnW ƒ pwr lµGw dyNdw hYN [12[

qdoN (iksy vfBwgI ƒ) gurU imilAw smJxw cwhIdw hY jy gurU dy imlx nwl prmwqmw dw nwm ismirAw jwey [ gurU dI srn pYx qoN ibnw (prmwqmw dw nwm) nhIN imldw, (gurU dw Awsrw C`f ky) swrI dunIAw (qIrQ vrq Awidk hor hor imQy hoey Dwrimk) kMm kr ky Kp jWdI hY [13[

mYN (qW) gurU qoN kurbwn hW, ijs ny Btkxw ivc kurwhy pey jIv ƒ shI jIvn-rwh qy pwieAw hY [ jy gurU AwpxI imhr dI ingwh kry, qW auh Awp hI (pRBU-crnW ivc) joV dyNdw hY [14[

(hy pRBU!) qUM swry jIvW ivc ivAwpk hYN [ (hy BweI! swry jIvW ivc ivAwpk huMidAW BI) aus krqwr ny Awpxy Awp ƒ gupq r`iKAw hoieAw hY [ hy nwnk! ijs mnu`K dy AMdr gurU dI rwhIN krqwr ny AwpxI joiq prgt kIqI hY, aus dy AMdr krqwr prgt ho jWdw hY [15[

ਆਪੇ ਖਸਮਿ ਨਿਵਾਜਿਆ ॥ ਜੀਉ ਪਿੰਡੁ ਦੇ ਸਾਜਿਆ ॥ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕ ਕੀ ਪੈਜ ਰਖੀਆ ਦੁਇ ਕਰ ਮਸਤਕਿ ਧਾਰਿ ਜੀਉ ॥੧੬॥ ਸਭਿ ਸੰਜਮ ਰਹੇ ਸਿਆਣਪਾ ॥ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਭੁ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਜਾਣਦਾ ॥ ਪ੍ਰਗਟ ਪ੍ਰਤਾਪੁ ਵਰਤਾਇਓ ਸਭੁ ਲੋਕੁ ਕਰੈ ਜੈਕਾਰੁ ਜੀਉ ॥੧੭॥ ਮੇਰੇ ਗੁਣ ਅਵਗਨ ਨ ਬੀਚਾਰਿਆ ॥ ਪ੍ਰਭਿ ਅਪਣਾ ਬਿਰਦੁ ਸਮਾਰਿਆ ॥ ਕੰਠਿ ਲਾਇ ਕੈ ਰਖਿਓਨੁ ਲਗੈ ਨ ਤਤੀ ਵਾਉ ਜੀਉ ॥੧੮॥ ਮੈ ਮਨਿ ਤਨਿ ਪ੍ਰਭੂ ਧਿਆਇਆ ॥ ਜੀਇ ਇਛਿਅੜਾ ਫਲੁ ਪਾਇਆ ॥ ਸਾਹ ਪਾਤਿਸਾਹ ਸਿਰਿ ਖਸਮੁ ਤੂੰ ਜਪਿ ਨਾਨਕ ਜੀਵੈ ਨਾਉ ਜੀਉ ॥੧੯॥ {ਪੰਨਾ 72}

pdArQ:- Ksim—Ksm ny [ invwijAw—imhr kIqI, vifAweI id`qI [ jIau—ijMd [ ipMfu—srIr [ dy—dy ky [ pYj—lwj, ie`zq [ duie kr—dovyN h`Q [ Dwir—r`K ky [16[

sMjm—ieMdRIAW ƒ v`s krn dy swDn [ siB—swry [ rhy—rih gey, AsPl ho gey [ sBu loku—swrw jgq [17[

pRiB—pRBU ny [ ibrdu—mu`F kdImW dw suBwau [ smwirAw—cyqy r`iKAw [ kMiT—gl nwl [ riKEnu—r`iKAw auin, aus ny r`iKAw kIqI [18[

min—mn dI rwhIN, mn ivc [ qin—qn ivc, qn dI rwhIN [ jIie—jI ivc [ jIie ieiCAVw—ijs dI jI ivc ie`Cw kIqI [ isir—isr au~qy [19[

ArQ:- Ksm-pRBU ny (Awpxy syvk ƒ) Awp hI vifAweI id`qI hY, ijMd qy srIr dy ky Awp hI aus ƒ pYdw kIqw hY [ Awpxy dovyN h`Q syvk dy isr au~qy r`K ky Ksm-pRBU ny Awp hI aus dI lwj r`KI hY (qy aus ƒ ivkwrW qoN bcwieAw hY) [16[

ieMdRIAW ƒ v`s krn dy swry jqn qy ieho ijhIAW hor swrIAW isAwxpW syvk ƒ krn dI loV nhIN pYNdI [ ipAwrw pRBU syvk dI hryk loV Awp jwxdw hY [ prmwqmw Awpxy syvk dw qyj-pRqwp prgt kr dyNdw hY, swrw jgq aus dI jY-jYkwr krdw hY [17[

pRBU ny nwh myry guxW dw i^Awl kIqw hY, nwh myry AOguxW dI prvwh kIqI hY, pRBU ny qW isr& Awpxw mu`F-kdImW dw suBwau hI cyqy r`iKAw hY [ aus ny mYƒ Awpxy gl nwl lw ky (ivkwrW vloN) bcw ilAw hY, koeI du`K-ivkwr myrw vwl ivMgw nhIN kr sky [18[

mYN Awpxy mn ivc pRBU ƒ ismirAw hY Awpxy ihrdy ivc pRBU ƒ iDAwieAw hY [ mYƒ auh nwm-Pl iml igAw hY, ijs dI mYN sdw Awpxy jI ivc ie`Cw kirAw krdw sW [

hy pRBU! qUM swry SwhW dy isr au~qy, qUM pwiqSwhW dy isr au~qy mwlk hYN [ hy nwnk! (vfBwgI mnu`K) pRBU dw nwm jp ky Awqmk jIvn pRwpq kr lYNdw hY [19[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh