ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਦਰਪਨ । ਟੀਕਾਕਾਰ: ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ

Page 53

ਸਿਰੀਰਾਗੁ ਮਹਲਾ ੫ ॥ ਸੰਤ ਜਨਹੁ ਸੁਣਿ ਭਾਈਹੋ ਛੂਟਨੁ ਸਾਚੈ ਨਾਇ ॥ ਗੁਰ ਕੇ ਚਰਣ ਸਰੇਵਣੇ ਤੀਰਥ ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਉ ॥ ਆਗੈ ਦਰਗਹਿ ਮੰਨੀਅਹਿ ਮਿਲੈ ਨਿਥਾਵੇ ਥਾਉ ॥੧॥ ਭਾਈ ਰੇ ਸਾਚੀ ਸਤਿਗੁਰ ਸੇਵ ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਤੁਠੈ ਪਾਈਐ ਪੂਰਨ ਅਲਖ ਅਭੇਵ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਵਿਟਹੁ ਵਾਰਿਆ ਜਿਨਿ ਦਿਤਾ ਸਚੁ ਨਾਉ ॥ ਅਨਦਿਨੁ ਸਚੁ ਸਲਾਹਣਾ ਸਚੇ ਕੇ ਗੁਣ ਗਾਉ ॥ ਸਚੁ ਖਾਣਾ ਸਚੁ ਪੈਨਣਾ ਸਚੇ ਸਚਾ ਨਾਉ ॥੨॥ ਸਾਸਿ ਗਿਰਾਸਿ ਨ ਵਿਸਰੈ ਸਫਲੁ ਮੂਰਤਿ ਗੁਰੁ ਆਪਿ ॥ ਗੁਰ ਜੇਵਡੁ ਅਵਰੁ ਨ ਦਿਸਈ ਆਠ ਪਹਰ ਤਿਸੁ ਜਾਪਿ ॥ ਨਦਰਿ ਕਰੇ ਤਾ ਪਾਈਐ ਸਚੁ ਨਾਮੁ ਗੁਣਤਾਸਿ ॥੩॥ ਗੁਰੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਏਕੁ ਹੈ ਸਭ ਮਹਿ ਰਹਿਆ ਸਮਾਇ ॥ ਜਿਨ ਕਉ ਪੂਰਬਿ ਲਿਖਿਆ ਸੇਈ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇ ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰ ਸਰਣਾਗਤੀ ਮਰੈ ਨ ਆਵੈ ਜਾਇ ॥੪॥੩੦॥੧੦੦॥ {ਪੰਨਾ 53}

pdArQ:- suix—suxhu [ BweIho—hy Brwvo! CUtnu—(ivkwrW qoN) ^lwsI [ nwie—nwm dI rwhIN [ scY nwie—sdw-iQr rihx vwly prmwqmw dy nwm ivc (juV ky) [ sryvxy—pUjxy [ AwgY—prlok ivc [ mMnIAih—mMny jWdy hn, Awdr pWdy hn [1[

swcI—sdw-iQr rihx vwlI, At`l, sPl [ siqgur quTY—jy gurU qru`T pey [ AlK— {Al™X} AidRSt [ AByv—ijs dw Byq nwh pwieAw jw sky [1[rhwau[

ivthu—qoN [ ijin—ijs ny [ scu—sdw-iQr [ Anidnu—hr roz [2[

swis—(hryk) swh ivc [ igrwis—(hryk) igrwhI ivc [ swis igrwis—hryk swh qy igrwhI nwl [ sPl mUriq—auh S^sIAq jo swry Pl dyx dy smr`Q hY [ iqsu—aus (gurU) ƒ [ qw—qdoN [ guxqwis—guxW dw ^zwnw [3[

pUrib—pihly jnm ivc [ syeI—auhI bMdy [ iDAwie—iDAw ky, ismr ky [4[

ArQ:- hy BweI! gurU dI syvw zrUr Pl dyNdI hY, (ikauNik) jy gurU pRsMn ho pey, qW auh prmwqmw iml pYNdw hY jo sB ivc ivAwpk hY jo AidRSt hY Aqy ijs dw Byq nhIN pwieAw jw skdw [1[rhwau[

hy Brwvo! hy sMq jno! (iDAwn nwl) suxo [ sdw-iQr rihx vwly prmwqmw dy nwm ivc juiVAW hI (ivkwrW qoN) ^lwsI huMdI hY (pr ieh nwm gurU pwsoN hI iml skdw hY) gurU dy crn pUjxy (Bwv, haumY iqAwg ky gurU dI srn iml pYxw, qy gurU dy snmuK rih ky) prmwqmw dw nwm (jpxw) hI (swry) qIrQW (dw qIrQ) hY (ies dI brkiq nwl) prlok ivc prmwqmw dI drgwh ivc (BwgW vwly jIv) Awdr pWdy hn [ ijs mnu`K ƒ hor ikqy BI Awsrw nhIN imldw, aus ƒ (pRBU dI drgwh ivc) Awsrw iml jWdw hY [1[

hy BweI! mYN aus gurU qoN sdky jWdw hW, ijs ny (mYƒ) sdw kwiem rihx vwlw hir-nwm id`qw hY, (ijs gurU dI ikrpw nwl) mYN hr vyly sdw-iQr prmwqmw ƒ slwhuMdw rihMdw hW Aqy sdw-iQr pRBU dy gux gWdw rihMdw hW [ (hy BweI! gurU dI imhr nwl hux) sdw-iQr hir-nwm (myrI Awqmk) ^urwk bx igAw hY, sdw-iQr hir-nwm (myrI) poSwk ho cukw hY (Awdr-siqkwr dw kwrn bx cukw hY), (hux mYN) sdw kwiem rihx vwly pRBU dw sdw-iQr nwm (hr vyly jpdw hW) [2[

hy BweI! gurU auh S^sIAq hY jo swry Pl dyx dy smr`Q hY (gurU dI srn ipAW hryk) swh nwl (hryk) igrwhI nwl (kdy BI prmwqmw) Bu`ldw nhIN [ hy BweI! gurU dy brwbr dw hor koeI (dwqw) nhIN id`sdw, A`Ty phr aus (gurU ƒ) cyqy r`K [ jdoN gurU imhr dI ingwh krdw hY, qW swry guxW  dy ^zwny prmwqmw dw sdw-iQr rihx vwlw nwm pRwpq ho jWdw hY [3[

hy BweI! ijhVw prmwqmw swrI isRStI ivc ivAwpk ho irhw hY, auh Aqy gurU ie`k-rUp hY [ ijnHW mnu`KW dw pUrbly jnm dI nyk kmweI dy sMskwrW dw lyKw au~GVdw hY auh mnu`K hI (gurU dI srn pY ky) prmwqmw dw nwm ismr ky (ieh srDw bxWdy hn ik prmwqmw sB ivc ivAwpk hY) [

hy nwnk! ijhVw mnu`K gurU dI srn pYNdw hY, auh mnu`K Awqmk mOqy nhIN mrdw, auh jnm mrn dy gyV ivc nhIN pYNdw [4[30[100[

gurU nwnk dyv jI . . . . 33

gurU Amrdws jI . . . . .31

gurU rwmdws jI . . . . . . 6

gurU Arjn swihb jI . . 30

 . . . . . . . . . . . . . ——:

 . . . . joV . . . . . . . 100

ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਸਿਰੀਰਾਗੁ ਮਹਲਾ ੧ ਘਰੁ ੧ ਅਸਟਪਦੀਆ ॥ ਆਖਿ ਆਖਿ ਮਨੁ ਵਾਵਣਾ ਜਿਉ ਜਿਉ ਜਾਪੈ ਵਾਇ ॥ ਜਿਸ ਨੋ ਵਾਇ ਸੁਣਾਈਐ ਸੋ ਕੇਵਡੁ ਕਿਤੁ ਥਾਇ ॥ ਆਖਣ ਵਾਲੇ ਜੇਤੜੇ ਸਭਿ ਆਖਿ ਰਹੇ ਲਿਵ ਲਾਇ ॥੧॥ ਬਾਬਾ ਅਲਹੁ ਅਗਮ ਅਪਾਰੁ ॥ ਪਾਕੀ ਨਾਈ ਪਾਕ ਥਾਇ ਸਚਾ ਪਰਵਦਿਗਾਰੁ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥ ਤੇਰਾ ਹੁਕਮੁ ਨ ਜਾਪੀ ਕੇਤੜਾ ਲਿਖਿ ਨ ਜਾਣੈ ਕੋਇ ॥ ਜੇ ਸਉ ਸਾਇਰ ਮੇਲੀਅਹਿ ਤਿਲੁ ਨ ਪੁਜਾਵਹਿ ਰੋਇ ॥ ਕੀਮਤਿ ਕਿਨੈ ਨ ਪਾਈਆ ਸਭਿ ਸੁਣਿ ਸੁਣਿ ਆਖਹਿ ਸੋਇ ॥੨॥ ਪੀਰ ਪੈਕਾਮਰ ਸਾਲਕ ਸਾਦਕ ਸੁਹਦੇ ਅਉਰੁ ਸਹੀਦ ॥ ਸੇਖ ਮਸਾਇਕ ਕਾਜੀ ਮੁਲਾ ਦਰਿ ਦਰਵੇਸ ਰਸੀਦ ॥ ਬਰਕਤਿ ਤਿਨ ਕਉ ਅਗਲੀ ਪੜਦੇ ਰਹਨਿ ਦਰੂਦ ॥੩॥ ਪੁਛਿ ਨ ਸਾਜੇ ਪੁਛਿ ਨ ਢਾਹੇ ਪੁਛਿ ਨ ਦੇਵੈ ਲੇਇ ॥ ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤਿ ਆਪੇ ਜਾਣੈ ਆਪੇ ਕਰਣੁ ਕਰੇਇ ॥ ਸਭਨਾ ਵੇਖੈ ਨਦਰਿ ਕਰਿ ਜੈ ਭਾਵੈ ਤੈ ਦੇਇ ॥੪॥ ਥਾਵਾ ਨਾਵ ਨ ਜਾਣੀਅਹਿ ਨਾਵਾ ਕੇਵਡੁ ਨਾਉ ॥ ਜਿਥੈ ਵਸੈ ਮੇਰਾ ਪਾਤਿਸਾਹੁ ਸੋ ਕੇਵਡੁ ਹੈ ਥਾਉ ॥ ਅੰਬੜਿ ਕੋਇ ਨ ਸਕਈ ਹਉ ਕਿਸ ਨੋ ਪੁਛਣਿ ਜਾਉ ॥੫॥ ਵਰਨਾ ਵਰਨ ਨ ਭਾਵਨੀ ਜੇ ਕਿਸੈ ਵਡਾ ਕਰੇਇ ॥ ਵਡੇ ਹਥਿ ਵਡਿਆਈਆ ਜੈ ਭਾਵੈ ਤੈ ਦੇਇ ॥ ਹੁਕਮਿ ਸਵਾਰੇ ਆਪਣੈ ਚਸਾ ਨ ਢਿਲ ਕਰੇਇ ॥੬॥ ਸਭੁ ਕੋ ਆਖੈ ਬਹੁਤੁ ਬਹੁਤੁ ਲੈਣੈ ਕੈ ਵੀਚਾਰਿ ॥ ਕੇਵਡੁ ਦਾਤਾ ਆਖੀਐ ਦੇ ਕੈ ਰਹਿਆ ਸੁਮਾਰਿ ॥ ਨਾਨਕ ਤੋਟਿ ਨ ਆਵਈ ਤੇਰੇ ਜੁਗਹ ਜੁਗਹ ਭੰਡਾਰ ॥੭॥੧॥ {ਪੰਨਾ 53}

pdArQ:- AstpdI— {Ast—A`T [ pd—bMd} A`T bMdW vwlI [ AwiK—AwK ky, ibAwn kr ky [ vwvxw—Kpwxw, ^uAwr krnw [ jwpY—jwpdw hY, smJ pYNdI hY [ vwie jwpY—bolx dI smJ pYNdI hY [ vwie—bol ky [ ikqu—iks ivc? Qwie—QW ivc [ ikqu Qwie—iks QW ivc? iks AsQwn qy? siB—swry [ rhy—rih gey, Q`k gey [ ilv lwie—suriq joV ky [1[

bwbw—hy BweI! Alhu—A`lw, r`b, prmwqmw [ Agm—AphuMc, ijs qk phuMc n ho sky, ijs ƒ smiJAw n jw sky [ Apwru—ijs dy guxW dw pwr n pwieAw jw sky [ pwkI—pivqR [ nweI—vifAweI {not:- l&z ‘nweI’ ArbI l&z ‘Ônw’ hY [ ies dw ArQ hY ‘vifAweI, is&iq’ pMjwbI ivc ies dy do rUp hn—‘AsnweI’ Aqy ‘nweI’ [ ijvyN sMsik®q l&z ‘ÔQwn’ qoN pMjwbI ivc do rUp—Qwn Aqy AsQwn} [ Qwie—QW ivc, AsQwn qy [  privdgwru—(sB) ƒ pwlx vwlw prmwqmw [1[rhwau[

n jwpI—smJ ivc nhIN AwauNdw [ kyqVw—kyfw (At`l)? iliK n jwxY—ibAwn nhIN kr skdw [ swier—Swier, kvI [ mylIAih—iek`Ty kIqy jwx [ roie—Kp ky, ibAwn krn dw ivArQ jqn kr ky [ pujwvih—A`pVdy [ iknY—iksy ny BI [ soie—^br [2[

pYkwmr—pYZMbr [ swlk—rsqw ivKwx vwly [ swdk—isdk vwly [ suhdy—Suhdy, msq &kIr [ mswiek—AnykW Sy^ [ dir—(pRBU dy) dr qy [ rsId—phuMcy hoey [

AglI—bhuq [ drUd—inmwz qoN ipCoN dI duAw [3[

krux—isRStI [ ndir—imhr dI ingwh [ jY—jo aus ƒ [ qY—iqs ƒ [4[

Qwvw nwv—AnykW QwvW dy nwm {l&z 'nwau' qoN bhu-vcn 'nwv'} kyvfu—ikqnw v`fw? AMbiV n skeI—phuMc nhIN skdw [5[

vrnwvrn—vrn Avrn, au~cIAW qy nIvIAW jwqW [ iksY—iksy ^ws jwiq ƒ [ hukim—hukm ivc [ csw—rqw Br smw BI [6[

sBu ko—hryk jIv [ vIcwir—ivcwr nwl, i^Awl nwl [ lYxY kY vIcwir—pRBU qoN lYx dy i^Awl nwl [ sumwir—Sumwr qoN, igxqI qoN [ BMfwr—^zwny [7[

ArQ:- hy BweI! prmwqmw dy guxW qk phuMc nhIN ho skdI, aus dy guxW dw pwrlw bMnw nhIN l`B skdw [ aus dI vifAweI pivqR hY, auh pivqR AsQwn qy (soB irhw) hY [ auh sdw kwiem rihx vwlw pRBU (sB jIvW dw) pwlx vwlw hY [1[

ijauN ijauN iksy jIv ƒ (pRBU dy gux) bolx dI smJ pYNdI hY (iqauN iqauN ieh smJ BI AwauNdI jWdI hY ik aus dy gux) ibAwn kr kr ky mn ƒ Kpwxw hI hY [ ijs pRBU ƒ bol ky suxweIdw hY (Bwv, ijs pRBU dy guxW bwry bol ky hornW ƒ d`sIdw hY, aus dI bwbq ieh qW pqw hI nhIN l`gdw ik) auh kyfw v`fw hY qy iks QW qy (invws r`Kdw) hY [ auh swry ibAwn krdy Q`k jWdy hn, (guxW ivc) suriq joVdy rih jWdy hn [1[

hy pRBU! iksy ƒ BI ieh smJ nhIN peI, ik qyrw hukm ikqnw At`l hY, koeI BI qyry hukm ƒ ibAwn nhIN kr skdw [ jy sO kvI BI iek`Ty kr ley jwx, qW BI auh ibAwn krn dw ivArQ jqn kr ky qyry guxW dy iek iql mwqR qk nhIN phuMc skdy [ iksy BI jIv ny qyrw mu`l nhIN pwieAw, swry jIv qyrI bwbq (dUijAW qoN) sux sux ky hI AwK dyNdy hn [2[

(dunIAw qy) AnykW pIr pYZMbr, hornW ƒ jIvn-rwh d`sx vwly, AnykW, Sy^, kwzI, mu`lW Aqy qyry drvwzy qk phuMcy hoey drvyS Awey (iksy ny, hy pRBU! qyry guxW dw AMq n l`Bw, hW isr&) auhnW ƒ bhuq brkiq imlI (auhnW dy hI Bwg jwgy) jo (qyry dr qy) duAw (ArzoeI) krdy rihMdy hn [3[

pRBU ieh jgq nwh iksy pwsoN slwh lY ky bxWdw hY nwh hI pu`C ky nws krdw hY, nwh hI iksy dI slwh nwl srIr ivc ijMd pWdw hY nwh k`Fdw hY [ prmwqmw AwpxI kudriq Awp hI jwxdw hY, Awp hI ieh jgq-rcnw rcdw hY [ imhr dI ingwh kr ky sB jIvW dI sMBwl Awp hI krdw hY, jo aus ƒ BwauNdw hY aus ƒ (Awpxy guxW dI kdr) b^Sdw hY [4[

(byAMq purIAW DrqIAW Awidk hn [ ieqnI byAMq rcnw hY ik) sB QwvW dy (pdwrQW dy) nwm jwxy nhIN jw skdy [ byAMq nwmW ivcoN auh kyhVw nwm ho skdw hY jo ieqnw v`fw hovy ik prmwqmw dy Asl vf`px ƒ ibAwn kr sky?—ieh h`l koeI nhIN d`s skdw [ ieh BI nhIN d`isAw jw skdw ik ij`Qy isRStI dw pwiqSwh pRBU v`sdw hY auh QW kyfw v`fw hY [ iksy pwsoN BI ieh pu`C pu`CI nhIN jw skdI, ikauNik koeI jIv aus AvsQw qy phuMc nhIN skdw (ij`QoN auh prmwqmw dI bzurgI shI shI d`s sky) [5[

(ieh BI nhIN ikhw jw skdw ik) prmwqmw ƒ PlwxI au~cI jW nIvIN jwiq BwauNdI hY jW nhIN BwauNdI qy ies qrHW auh iksy ie`k jwiq ƒ au~cw kr dyNdw hY [ sB vifAweIAW v`fy pRBU dy Awpxy h`Q ivc hn [ jyhVw jIv aus ƒ cMgw l`gdw hY aus ƒ vifAweI b^S dyNdw hY [ AwpxI rzw ivc hI auh jIv dy jIvn ƒ sMvwr dyNdw hY, rqw Br BI iF`l nhIN krdw [6[

prmwqmw qoN dwqW lYx dy i^Awl nwl hryk jIv bhuqI mMg mMgdw hY [ ieh d`isAw hI nhIN jw skdw ik prmwqmw ikqnw v`fw dwqw hY [ auh dwqW dy irhw hY, pr dwqW igxqI qoN pry hn [ hy nwnk! (AwK—hy pRBU!) qyry ^zwny sdw hI Bry rihMdy hn, iehnW ivc kdy BI Gwt nhIN pY skdI [7[1[

TOP OF PAGE

Sri Guru Granth Darpan, by Professor Sahib Singh